# NPO Start kijken in het buitenland: zo werkt het na het stoppen van BVN Bron: https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland Bijgewerkt: 2026-10-20 > Ja, dat kan met een VPN. Verbind met een Nederlandse VPN-server en NPO Start denkt dat je in Nederland bent. Sinds BVN per 31 december 2026 stopt, is een VPN de enige praktische manier om vanuit het buitenland NPO te kijken. Op vakantie, overwinteren in Spanje of voor je werk in het buitenland: zodra je de grens over bent, geeft NPO Start een foutmelding bij de meeste programma's. Tot nu toe was BVN voor veel Nederlanders in het buitenland de oplossing, maar BVN stopt per 31 december 2026. Daarna is een VPN de enige praktische manier om NPO vanuit het buitenland te blijven kijken. In deze handleiding lees je waarom NPO geblokkeerd is, hoe je het in vier stappen oplost en hoe je het op je tv krijgt. ## Waarom werkt NPO Start niet in het buitenland? De NPO koopt veel programma's en series in met rechten die alleen voor Nederland gelden. Een Britse detective of een voetbalwedstrijd mag de NPO dus niet over de grens uitzenden. NPO Start controleert daarom je IP-adres: komt dat uit het buitenland, dan wordt de stream geblokkeerd. Een VPN geeft je een Nederlands IP-adres. Voor NPO Start lijkt het dan alsof je gewoon in Nederland zit. ## Hoe kijk je NPO vanuit het buitenland? In 4 stappen 1. **Neem een VPN met Nederlandse servers.** Wij gebruiken PIA, dat Nederlandse servers heeft en op een onbeperkt aantal apparaten werkt. 2. **Installeer de app** op je laptop, telefoon of tablet. Dit kan het beste al thuis, voor vertrek. 3. **Verbind met een server in Nederland.** Kies in de app voor Nederland of Amsterdam. 4. **Open NPO Start** in je browser of de app en kijk zoals je thuis zou doen. > **Tip:** een NPO-account aanmaken kan alleen met een Nederlands IP-adres. Zit je al in het buitenland, zet dan eerst je VPN aan en registreer je daarna. ## Werkt het ook met NPO Plus en live tv? Ja. Voor NPO Start is er geen verschil tussen het gratis aanbod en NPO Plus: met een Nederlands IP-adres heb je toegang tot alles waar je recht op hebt. Ook live kijken werkt, dus het NOS Journaal, Nieuwsuur of een voetbalwedstrijd volg je gewoon live. ## Hoe kijk je NPO op de tv in je vakantiehuis? De meeste smart-tv's in vakantiewoningen hebben geen VPN-app. Er zijn drie manieren om het toch op het grote scherm te krijgen: - **Laptop via HDMI.** De simpelste oplossing. Zet de VPN aan op je laptop, open NPO Start en sluit een HDMI-kabel aan. - **Chromecast of Fire TV Stick.** Op een Fire TV Stick kun je de VPN-app direct installeren. Neem hem mee van huis. - **VPN op een reisrouter.** Een kleine reisrouter met VPN zorgt dat elk apparaat in het huis via Nederland internet. Handig voor wie lang blijft. Lees ook onze handleiding [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). Alle opties op een rij, ook zonder VPN, lees je in [BVN stopt eind 2026: zo blijf je Nederlandse tv kijken](https://duken.nl/vpn/bvn-gestopt-wat-nu). ## Is het legaal? Een VPN gebruiken is in Nederland en de meeste andere landen gewoon toegestaan. Je kijkt naar een dienst waar je als Nederlander recht op hebt. Meer daarover lees je in [Is een VPN legaal?](https://duken.nl/vpn/is-vpn-legaal). ## Veelgestelde vragen ### Stopt BVN echt? Ja, BVN stopt per 31 december 2026. Vanaf dat moment is er geen gratis satellietoptie meer voor Nederlanders in het buitenland. ### Kan ik NPO kijken met een gratis VPN? Meestal niet goed. Gratis VPN's worden vaak geblokkeerd door streamingdiensten, zijn traag of verkopen je gegevens. Voor dagelijks kijken is een betaalde VPN betrouwbaarder. ### Werkt dit ook voor RTL XL, Videoland en Ziggo GO? Vaak wel, want ook die diensten kijken naar je IP-adres. Test het binnen de geld-terug-periode voordat je vertrekt. ### Hoe snel moet mijn internet zijn? Voor HD-kwaliteit is een stabiele verbinding van enkele megabits per seconde genoeg. Een VPN kost wat snelheid, kies daarom de dichtstbijzijnde Nederlandse server. --- # Wat is een VPN en wat heb je eraan? Bron: https://duken.nl/vpn/wat-is-een-vpn Bijgewerkt: 2026-09-27 > Een VPN is een versleutelde verbinding tussen je apparaat en een server van de VPN-aanbieder. Websites zien daardoor het IP-adres van die server in plaats van het jouwe, en anderen op hetzelfde netwerk kunnen niet meekijken. Je gebruikt het om in het buitenland Nederlandse tv te kijken, veilig te internetten op openbare wifi en je surfgedrag af te schermen voor je provider. VPN staat voor Virtual Private Network. Dat klinkt technisch, maar het idee is eenvoudig: je internetverkeer gaat eerst door een beveiligde tunnel naar een server van de VPN-aanbieder, en pas daarna het internet op. ## Hoe werkt een VPN? Zonder VPN gaat je verkeer via je provider rechtstreeks naar een website. Die website ziet jouw IP-adres en weet ongeveer waar je bent. Je provider ziet welke sites je bezoekt. Met een VPN gebeurt dit: - Je apparaat versleutelt al het verkeer en stuurt het naar een VPN-server, bijvoorbeeld in Amsterdam. - Die server stuurt het verder naar de website. - De website ziet het IP-adres van de VPN-server, niet het jouwe. - Je provider en anderen op hetzelfde wifinetwerk zien alleen versleutelde gegevens. ## Waar gebruik je een VPN voor? | Situatie | Wat de VPN doet | |---|---| | Op vakantie NPO Start kijken | Geeft je een Nederlands IP-adres, zie [NPO in het buitenland](https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland) | | Gratis Formule 1 via Oostenrijk | Geeft je een Oostenrijks IP-adres, zie [F1 gratis kijken](https://duken.nl/vpn/formule-1-gratis-kijken) | | Wifi in hotel, trein of op Schiphol | Versleutelt je verbinding, zie [veilig op openbare wifi](https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi) | | Privacy tegenover je provider | Je provider ziet niet welke sites je bezoekt, zie [wat weet je provider?](https://duken.nl/vpn/wat-weet-je-provider) | | Torrents | Andere gebruikers zien je eigen IP-adres niet, zie [VPN en torrents](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents) | ## Wat doet een VPN níet? Een VPN is handig, maar geen wondermiddel: - **Je bent niet anoniem.** Log je in bij Google of Facebook, dan weten die nog steeds wie je bent. - **Het beschermt niet tegen virussen of phishing.** Een virusscanner en gezond verstand blijven nodig. - **Het maakt illegale dingen niet legaal.** Lees [Is een VPN legaal?](https://duken.nl/vpn/is-vpn-legaal) en [Is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). - **Het maakt je internet meestal niet sneller.** Door de versleuteling en de omweg lever je een beetje snelheid in. ## Gratis of betaald? Gratis VPN's moeten ook ergens van leven. Vaak doen ze dat met advertenties, datalimieten of het verkopen van gegevens. Voor streaming werken ze zelden goed. Een betaalde VPN kost bij een meerjarig abonnement een paar euro per maand en heeft geen limieten. ## Veelgestelde vragen ### Heb ik thuis een VPN nodig? Niet per se. Thuis is een VPN vooral nuttig voor privacy tegenover je provider of bij torrents. Onderweg en in het buitenland heb je er het meeste aan. ### Werkt een VPN op mijn telefoon? Ja. Je installeert een app en zet hem met één tik aan. Zie [VPN op Android](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-android) en [VPN op iPhone en Mac](https://duken.nl/vpn/vpn-iphone-mac). ### Kost een VPN veel snelheid? Op een nabije server met WireGuard merk je er weinig van. Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) toont gemeten snelheden per land. --- # BVN stopt eind 2026: zo blijf je Nederlandse tv kijken Bron: https://duken.nl/vpn/bvn-gestopt-wat-nu Bijgewerkt: 2026-10-20 > BVN stopt per 31 december 2026. Wie in het buitenland Nederlandse tv wil blijven kijken, heeft daarna twee routes. Binnen de EU werken betaalde diensten zoals Videoland tijdelijk ook zonder VPN. Voor NPO Start, live tv en alles buiten de EU heb je een VPN met een Nederlandse server nodig. Voor veel Nederlanders in het buitenland was BVN jarenlang dé manier om het Journaal, Studio Sport en Nederlandse programma's te volgen. Die zender stopt per 31 december 2026. Zit je vaak of lang over de grens, dan is het slim om nu al uit te zoeken wat je daarna doet, zodat je in januari niet zonder nieuws zit. ## Wat verandert er als BVN stopt? BVN bracht een selectie van NPO-programma's naar het buitenland, via satelliet en internet. Na 31 december 2026 is die selectie weg. NPO Start zelf blijft bestaan, maar blokkeert de meeste programma's zodra je een buitenlands IP-adres hebt. Dat komt door uitzendrechten die alleen voor Nederland gelden. ## Welke opties heb je na BVN? 1. **Binnen de EU en tijdelijk weg: gebruik de portabiliteitsregels.** Betaalde abonnementen zoals Videoland moeten volgens Europese regels ook werken als je tijdelijk in een ander EU-land bent. Dat geldt niet als je er woont en niet buiten de EU. 2. **NPO Start en live tv: gebruik een VPN met een Nederlandse server.** Dan ziet NPO een Nederlands IP-adres en werkt het zoals thuis, ook buiten de EU. Zie [NPO Start kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland). 3. **Via je eigen tv-aanbieder thuis.** Sommige aanbieders hebben een app waarmee je onderweg kijkt, maar vaak alleen in Nederland. Controleer het per aanbieder, of lees [Ziggo GO in het buitenland](https://duken.nl/vpn/ziggo-go-vpn). ## Voor wie is welke oplossing handig? | Situatie | Zonder VPN | Met VPN | |---|---|---| | Een week op vakantie in de EU | Betaalde diensten werken, NPO Start grotendeels niet | Alles werkt zoals thuis | | Overwinteren in Spanje of Portugal | Betaalde diensten meestal wel, NPO grotendeels niet | Alles werkt zoals thuis | | Wonen in het buitenland (expat) | Weinig, portabiliteit geldt niet | Alles waar je een account voor hebt | | Buiten de EU, zoals Turkije of Thailand | Weinig | Alles werkt zoals thuis | Meer per situatie lees je in [Nederlandse tv tijdens het overwinteren](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-overwinteren), [Nederlandse tv als expat](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-expats) en [Nederlandse tv op vakantie](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-op-vakantie). ## Wat heb je nodig om het op tv te zien? De meeste mensen keken BVN op de televisie. Met een VPN kan dat ook: - **Fire TV Stick of Android TV-box** met de VPN-app erop. Neem hem mee of laat hem thuis instellen. - **Laptop met HDMI-kabel** naar de tv. Werkt altijd, ook in een vakantiehuis. - **Reisrouter met VPN.** Dan internetten alle apparaten in huis via Nederland. Een stap-voor-stap uitleg staat in [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Veelgestelde vragen ### Wanneer stopt BVN precies? BVN stopt per 31 december 2026. Vanaf 1 januari 2027 is de zender niet meer te ontvangen. ### Kan ik het Journaal nog gratis kijken in het buitenland? Een deel van het NOS-aanbod is ook in het buitenland te zien, maar live tv en veel programma's zijn geblokkeerd. Met een Nederlandse VPN-server kijk je alles wat je thuis ook kunt zien. ### Werkt dit ook voor ouderen die niet technisch zijn? Ja. Stel de VPN-app vooraf in en laat hem automatisch met Nederland verbinden. Daarna is het een kwestie van de app openen. Familie kan het thuis alvast klaarzetten op een Fire TV Stick. ### Is het kijken via een VPN legaal? Een VPN gebruiken is in Nederland en de meeste andere landen toegestaan. Lees meer in [Is een VPN legaal?](https://duken.nl/vpn/is-vpn-legaal). --- # Formule 1 gratis kijken via ServusTV en ORF Bron: https://duken.nl/vpn/formule-1-gratis-kijken Bijgewerkt: 2026-10-20 > Je kijkt Formule 1 gratis via de Oostenrijkse zenders ServusTV en ORF, die samen elke race uitzenden. Verbind met een VPN-server in Oostenrijk en open ServusTV On of ORF ON. Het commentaar is Duits. In Nederland liggen de Formule 1-rechten bij Viaplay, en dat abonnement is niet goedkoop. In Oostenrijk is dat anders: daar zenden ServusTV en de publieke omroep ORF de races gratis uit. Ze verdelen de raceweekenden onderling, dus samen dekken ze het hele seizoen. Het enige probleem: die streams werken alleen met een Oostenrijks IP-adres. Met een VPN los je dat in een paar minuten op. Wil je per race weten welke zender uitzendt? Zie [F1 per Grand Prix](https://duken.nl/vpn/f1). ## Hoe kijk je Formule 1 gratis via Oostenrijk? 1. **Neem een VPN met servers in Oostenrijk.** PIA heeft servers in Oostenrijk en werkt op al je apparaten tegelijk. 2. **Verbind met een Oostenrijkse server** voordat je de website opent. 3. **Kijk welke zender deze race uitzendt.** Dit wisselt per raceweekend tussen ServusTV en ORF. 4. **Open ServusTV On of ORF ON** in je browser en start de livestream. > **Let op:** het commentaar is in het Duits. Wil je Nederlands commentaar, zet dan Grand Prix Radio aan en zet het geluid van de stream zacht. ## ServusTV of ORF: welke zender zendt welke race uit? De twee Oostenrijkse zenders verdelen het seizoen. ServusTV heeft de Oostenrijkse F1-rechten verlengd tot en met 2029, dus deze route blijft voorlopig werken. Check voor elk raceweekend welke zender de race live uitzendt. Zendt ServusTV een race niet uit, dan vind je daar vaak wel samenvattingen. | Zender | Kosten | Account nodig | Taal | |---|---|---|---| | ServusTV On | Gratis | Nee | Duits | | ORF ON | Gratis | Nee | Duits | ## Hoe kijk je gratis F1 op je tv? Op een pc of laptop is het het makkelijkst: VPN aan, browser open, klaar. Op de tv heb je drie opties: een laptop via HDMI, een Fire TV Stick met de VPN-app, of een VPN op je router. Meer uitleg vind je in [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Veelgestelde vragen ### Is gratis F1 kijken via een VPN legaal? Een VPN gebruiken is in Nederland toegestaan en ServusTV en ORF zijn officiële, gratis zenders. Het zijn wel de gebruiksvoorwaarden van die zenders die kijken buiten Oostenrijk niet voorzien. In de praktijk wordt hier niet tegen opgetreden. ### Kan ik ook kwalificaties en trainingen kijken? Ja, de zender die het raceweekend uitzendt, zendt meestal ook de kwalificatie uit. ### Waarom hapert de stream? Kies een Oostenrijkse server met een lage belasting, of verbind opnieuw. Sluit andere downloads af tijdens de race. --- # Veilig op openbare wifi in hotel, trein en op het vliegveld Bron: https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi Bijgewerkt: 2026-09-26 > Openbare wifi is riskant omdat je het netwerk deelt met onbekenden en nepnetwerken niet van echt te onderscheiden zijn. Een VPN versleutelt al je verkeer, zodat niemand op hetzelfde netwerk kan meekijken. Gratis wifi in de trein, het hotel of op Schiphol is handig. Maar je deelt dat netwerk met onbekenden, en je weet niet wie het beheert. Een VPN versleutelt al je verkeer, zodat niemand op hetzelfde netwerk kan meekijken. ## Wat is het risico van openbare wifi? - **Nepnetwerken.** Iemand zet een hotspot op met een naam als "Hotel_Gasten_Gratis". Maak je verbinding, dan loopt je verkeer via zijn apparaat. - **Meekijken op het netwerk.** Op een open netwerk zonder wachtwoord kunnen anderen in theorie verkeer onderscheppen dat niet goed versleuteld is. - **Onveilige apps.** De meeste websites gebruiken HTTPS, maar niet elke app op je telefoon doet dat netjes. ## Wat doet een VPN precies? Een VPN legt een versleutelde tunnel tussen je apparaat en de VPN-server. Alles wat je doet gaat door die tunnel. Voor iemand op hetzelfde wifi-netwerk is je verkeer onleesbaar: ze zien alleen dat je verbonden bent met een VPN. ## Hoe stel je een VPN in voor openbare wifi? 1. Installeer de VPN-app op je telefoon en laptop. 2. Zet in de instellingen **automatisch verbinden op onbekende netwerken** aan. 3. Zet de **kill switch** aan. Valt de VPN weg, dan stopt ook je internetverkeer, zodat er niets onbeschermd naar buiten gaat. Omdat PIA op een onbeperkt aantal apparaten werkt, kun je ook de telefoons en tablets van je gezin beschermen met één abonnement. ## Veelgestelde vragen ### Is een VPN nodig als een website HTTPS gebruikt? HTTPS beschermt de inhoud van die ene website. Een VPN beschermt al het verkeer van je apparaat, ook van apps, en verbergt welke sites je bezoekt voor het netwerk. ### Maakt een VPN mijn internet trager? Een beetje, omdat je verkeer een extra stap maakt. Met een server dichtbij merk je daar bij normaal gebruik weinig van. ### Moet ik de VPN thuis ook aanzetten? Dat hoeft niet voor de veiligheid op je eigen netwerk, maar het kan wel voor privacy, streaming of als je niet wilt dat je provider ziet welke sites je bezoekt. --- # VPN-verbinding instellen met PIA op Windows (anoniem downloaden: wat kan wel en niet) Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-installeren-windows Bijgewerkt: 2026-10-20 > Installeer de PIA-app voor Windows, log in, zet de kill switch en MACE aan en verbind met een server. Een VPN verbergt je IP-adres en versleutelt je verkeer, maar maakt je niet volledig anoniem en maakt illegaal downloaden niet legaal. ![VPN-verbinding op een laptop](https://duken.nl/vpn/images/pia-windows-hero.jpg) Dit is een van de oudste en meest gelezen handleidingen van duken.nl, sinds 2016 met honderden reacties uit de community. We hebben hem voor 2026 volledig bijgewerkt. Gebruik je een telefoon? Zie dan [PIA op Android](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-android). ## Wat is een VPN-verbinding? Zonder VPN ziet elke website en elke andere downloader je IP-adres, en daarmee je provider en ongeveer waar je woont. Een VPN stuurt je verkeer via een versleutelde tunnel naar een server van de VPN-aanbieder. De buitenwereld ziet dan het IP-adres van die server, en je provider ziet alleen dat je een VPN gebruikt. **Wat een VPN niet doet:** je volledig anoniem maken, of illegaal downloaden legaal maken. Je VPN-aanbieder, je betaalgegevens en je browseraccounts kunnen je nog steeds herleiden. Lees ook [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## Waarom PIA? We gebruiken PIA al jaren binnen de community. De belangrijkste redenen: - **Onbeperkt aantal apparaten** tegelijk op één abonnement. - **No-logs beleid.** Volgens berichtgeving kon PIA in eerdere rechtszaken in de Verenigde Staten geen gebruikersgegevens aanleveren, omdat ze die niet hadden. - **Torrents en Usenet toegestaan**, met [port forwarding](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia) voor snellere torrents. - **Kill switch, split tunneling en MACE** (blokkeert advertenties en trackers). - **Betalen met iDEAL**, creditcard of PayPal, en 30 dagen geld terug. - **Nederlandstalige app.** Minpunt: de app heeft veel instellingen, wat in het begin veel kan lijken. De standaardinstellingen werken prima. ## Stap 1: abonnement afsluiten Ga via [onze link](https://duken.nl/vpn/go/pia) naar PIA. Hiermee krijg je de duken.nl-korting. Kies een abonnement: hoe langer de looptijd, hoe lager de prijs per maand. Let op: je betaalt de hele periode in één keer vooraf. Binnen 30 dagen kun je je geld terugvragen, dus je kunt het zonder risico proberen. ![Betaalmethode kiezen bij PIA](https://duken.nl/vpn/images/pia-windows-betaalmethode.png) ## Stap 2: de app downloaden en installeren Na de betaling ontvang je een mail met je inloggegevens en een downloadlink. Kies de Windows-versie. ![Downloadpagina van PIA](https://duken.nl/vpn/images/pia-windows-downloadpagina.png) 1. Start het installatiebestand en klik op **Ja** bij de Windows-melding. 2. De installatie loopt automatisch en installeert de benodigde netwerkdrivers. 3. De app start vanzelf. Klik op **Inloggen** en vul de gegevens uit de mail in. ## Stap 3: de beste instellingen Open het menu (drie puntjes) en kies **Instellingen**. **Algemeen** - Zet **Starten bij opstarten van het systeem** en **Verbinden bij opstarten** aan. Dan ben je altijd beschermd. - Zet de taal op Nederlands. **Privacy** - **VPN Kill Switch:** aanzetten. Valt de VPN weg, dan wordt je internetverbinding verbroken, zodat er niets onbeschermd naar buiten gaat. - **PIA MACE:** aanzetten. Blokkeert advertenties en trackers. **Netwerk** - **Port forwarding:** aanzetten als je torrents gebruikt. Zie [Port forwarding met PIA](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia). - **Split tunneling:** handig om bijvoorbeeld games of je smart-tv buiten de VPN te houden. Zie [Wat is VPN split tunneling?](https://duken.nl/vpn/vpn-split-tunneling). ## Stap 4: verbinden en testen Klik op de grote knop om te verbinden. Die wordt groen zodra je verbonden bent. Via het pijltje zie je je snelheid en snelle instellingen. Test daarna: 1. Je IP-adres en snelheid, bijvoorbeeld via speedtest.net. Je ziet nu het IP-adres van de VPN-server. 2. Lekken, zie [DNS-lek en WebRTC-lek testen](https://duken.nl/vpn/dns-lek-testen). ## Downloaden met een VPN Gebruik je qBittorrent, dan zien andere gebruikers in de lijst met peers het IP-adres van PIA in plaats van dat van jou. Koppel qBittorrent daarnaast aan de VPN-adapter, zodat de client stopt als de VPN wegvalt. Meer: [VPN en torrents](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents). Voor Usenet: [Heb je een VPN nodig voor Usenet?](https://duken.nl/vpn/vpn-voor-usenet). ## Wat kun je nog meer met een VPN? - **Nederlandse tv in het buitenland**, zie [NPO kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland). - **Gratis Formule 1** via Oostenrijk, zie [F1 gratis kijken](https://duken.nl/vpn/formule-1-gratis-kijken). - **Veilig op openbare wifi**, zie [Veilig op openbare wifi](https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi). Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Windows](https://duken.nl/vpn/handleidingen/windows) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Mag ik mijn PIA-account delen met huisgenoten? Je kunt PIA op een onbeperkt aantal apparaten gebruiken. Lees de voorwaarden van PIA voor wat er geldt bij delen buiten je huishouden. ### Wordt mijn internet trager met een VPN? Een beetje, omdat je verkeer een extra stap maakt. Kies een server dichtbij, zoals Nederland, voor de beste snelheid. ### Werkt PIA ook met Usenet via SSL? Ja. Je verbinding met je Usenet-provider is dan dubbel versleuteld. Dat is niet nodig, maar het kan. --- # PIA VPN review: onze ervaring met Private Internet Access Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-review Bijgewerkt: 2026-10-20 > PIA is een goede keuze voor het hele huishouden: onbeperkt aantal apparaten, servers in Nederland en Oostenrijk, een no-logs beleid en een lage prijs bij een meerjarig abonnement. Private Internet Access, kortweg PIA, is een van de langst bestaande VPN-diensten. Wij gebruiken het voor de handleidingen op deze site. Hieronder lees je waarom, en ook waar PIA minder sterk is. ## Kort oordeel PIA is een van de beste keuzes als je een VPN wilt voor het hele huishouden. Je kunt het op een onbeperkt aantal apparaten gebruiken, het heeft servers in Nederland en in Oostenrijk, en de prijs bij een meerjarig abonnement is laag. ## Wat doet PIA goed? - **Onbeperkt apparaten.** Eén abonnement voor iedereen in huis. - **Nederlandse servers.** Nodig voor NPO Start en andere Nederlandse diensten in het buitenland. - **Privacy.** No-logs beleid, drie keer bevestigd door Deloitte, open-source apps en RAM-only servers. - **Kill switch.** Valt de verbinding weg, dan stopt ook je internetverkeer. - **WireGuard.** Een modern, snel protocol voor streaming. ## Wat zijn de nadelen van PIA? - Op servers ver weg, zoals in Azië of Australië, ligt de snelheid lager dan op Europese servers. Dat geldt voor vrijwel elke VPN. - Streamingdiensten als Netflix blokkeren regelmatig VPN-servers. Soms moet je een andere server proberen. Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) laat zien wat op dit moment werkt. - PIA is gevestigd in de Verenigde Staten. Door het no-logs beleid en de externe audits is er echter niets om af te geven. - **Verlengingsprijs.** De lage maandprijs geldt voor de eerste periode, die je vooraf betaalt. Daarna verlengt het abonnement tegen het standaardtarief, dat hoger ligt. Wil je dat niet, zet automatische verlenging dan uit in je account. - **Geen gratis proefperiode via de website.** Wel 30 dagen geld terug. Via de App Store en Google Play is er een proefperiode bij een abonnement in de app. - De apps bieden veel instellingen. Voor beginners kan dat in het begin veel zijn, de standaardinstellingen werken prima. ## Onze testresultaten We testen PIA elke dag automatisch. Dit zijn de laatste uitkomsten: ## Wat kost PIA? PIA is het voordeligst bij een meerjarig abonnement. Via onze link krijg je de duken.nl-korting. Je hebt 30 dagen om je geld terug te vragen als het niet bevalt, dus je kunt het zonder risico proberen. ## Wat zeggen andere testers? We testen PIA zelf elke dag, maar het is goed om ook andere oordelen te kennen. Hieronder de belangrijkste reviews in het kort, in onze eigen woorden. Klik door voor de volledige test. | Tester | Pluspunten | Minpunten | |---|---|---| | [PCMag](https://www.pcmag.com/reviews/private-internet-access-vpn) | Veel apparaten tegelijk, sterke snelheidstests, prettige app, uitgebreide netwerkinstellingen | Niet genoemd in de samenvatting | | [TechRadar](https://www.techradar.com/reviews/private-internet-access-vpn) | Veel functies voor weinig geld, apps voor bijna elk apparaat, alle geteste streamingdiensten werkten | Niet genoemd in de samenvatting | | [Tom's Guide](https://www.tomsguide.com/reviews/private-internet-access-review) | Makkelijk in gebruik, veel apps, geschikt voor torrents, geavanceerde functies, goede prijs | Niet genoemd in de samenvatting | | [Forbes Advisor](https://www.forbes.com/advisor/business/software/private-internet-access-vpn-review/) | Groot servernetwerk, scherpe prijs, vast IP-adres als optie, onbeperkt apparaten | Vast IP-adres kost extra | | [Security.org](https://www.security.org/vpn/private-internet-access/review/) | Top vier van 2026, gebruiksvriendelijke apps, torrents op alle servers, onbeperkt apparaten | Tragere upload, minder extra functies dan de duurste concurrenten, wisselende ervaringen met de livechat | | [RTINGS](https://www.rtings.com/vpn/reviews/private-internet-access/private-internet-access) | Goed voor torrenten, IP- en DNS-verkeer blijven in de tunnel, geen datalimiet | Kill switch liet na een herstart van de computer kort verkeer door | | [Comparitech](https://www.comparitech.com/vpn/reviews/private-internet-access-vpn-review/) | Een van de weinige VPN's met een volledige grafische Linux-app | Niet genoemd in de samenvatting | | [RestorePrivacy](https://restoreprivacy.com/vpn/reviews/private-internet-access/) | No-logs beleid dat in de praktijk bewezen is | Niet genoemd in de samenvatting | | [Cloudwards](https://www.cloudwards.net/private-internet-access-review/) | Veel functies en een lage prijs | Niet genoemd in de samenvatting | | [The Independent](https://www.independent.co.uk/advisor/vpn/private-internet-access-vpn-review) | Sterke privacy en beveiliging, redelijk eenvoudige apps | Vooral geschikt als je veel waarde hecht aan privacy | | [Gizmodo](https://gizmodo.com/best-vpn/private-internet-access) | Beste Amerikaanse VPN, veel beveiligingsfuncties voor weinig geld | Niet genoemd in de samenvatting | | [Kripesh Adwani](https://kripeshadwani.com/private-internet-access-vpn-review/) | Veel functies, bewezen no-logs, P2P, open source, goede Linux-app | Streaming minder betrouwbaar in zijn test, zorgen over de VS als vestiging | | [VPNgids.nl](https://www.vpngids.nl/reviews/private-internet-access-pia-vpn-provider/) | Groot netwerk, waterdicht no-logs beleid, let goed op privacyrisico's | Niet genoemd in de samenvatting | | [VPNdiensten.nl](https://vpndiensten.nl/vpn-aanbieder/private-internet-access/) | Ervaren aanbieder, sterk in het beschermen van privacy | Niet genoemd in de samenvatting | Stand van 28 september 2026. Minpunten uit onze eigen tests staan hierboven bij de nadelen. Meer over de privacybelofte lees je in [Houdt PIA echt geen logs bij?](https://duken.nl/vpn/pia-no-logs). ## Veelgestelde vragen ### Is PIA betrouwbaar? PIA bestaat al meer dan tien jaar, gebruikt open-source apps en draait op servers die alleen in het werkgeheugen werken. Het no-logs beleid is drie keer door Deloitte gecontroleerd: in 2022, in 2024 en in december 2025. PIA publiceert daarnaast elk kwartaal een transparantierapport. In het vierde kwartaal van 2025 kreeg PIA 30 juridische verzoeken om gegevens en leverde in geen enkel geval gebruikersgegevens aan. ### Op hoeveel apparaten kan ik PIA gebruiken? Op een onbeperkt aantal apparaten tegelijk. ### Kan ik opzeggen? Ja. Binnen de geld-terug-periode krijg je je geld terug. --- # Black Friday VPN-deal 2026: PIA-korting Bron: https://duken.nl/vpn/black-friday-vpn-deal Bijgewerkt: 2026-09-27 > Black Friday valt dit jaar op vrijdag 27 november 2026 en Cyber Monday op 30 november. VPN-aanbieders geven dan vaak extra korting op meerjarige abonnementen. Op deze pagina staat altijd de actuele PIA-deal via duken.nl. Rond Black Friday stunten VPN-aanbieders met kortingen en extra maanden. Op deze pagina houden we de PIA-deal van duken.nl actueel. Zodra PIA een speciale Black Friday-actie start, passen we hem hier aan. ## De actuele PIA-deal Na de eerste periode verlengt het abonnement tegen het standaardtarief van PIA. Wil je dat niet, zet dan automatische verlenging uit in je account. Je hebt 30 dagen om je geld terug te vragen als het niet bevalt. ## Wanneer is Black Friday 2026? | Actie | Datum | |---|---| | Black Friday | Vrijdag 27 november 2026 | | Cyber Monday | Maandag 30 november 2026 | Veel aanbieders beginnen al een week eerder en lopen door tot en met Cyber Monday. ## Waar let je op bij een VPN-aanbieding? - **Let op de looptijd.** Een lage maandprijs geldt vrijwel altijd voor een meerjarig abonnement. - **Let op de verlengingsprijs.** Na de eerste periode betaal je het standaardtarief, dat hoger ligt. - **Controleer de geld-terug-garantie.** Bij PIA is dat 30 dagen. - **Kijk of het werkt voor jouw doel.** Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) laat dagelijks zien welke diensten werken. ## Is wachten op Black Friday de moeite waard? Heb je nu een VPN nodig, bijvoorbeeld voor vakantie of omdat [BVN stopt](https://duken.nl/vpn/bvn-gestopt-wat-nu), dan is wachten niet nodig: de deal via duken.nl is het hele jaar scherp. Twijfel je nog, gebruik dan de [keuzehulp](https://duken.nl/vpn/keuzehulp). ## Veelgestelde vragen ### Is er een Black Friday-korting op PIA? PIA doet meestal mee met Black Friday. Zodra de actie bekend is, staat hij op deze pagina. Tot die tijd zie je hier de actuele duken.nl-deal. ### Kan ik een lopend abonnement goedkoper verlengen? Kortingen gelden meestal alleen voor nieuwe abonnementen. Kijk in je PIA-account welke verlengingsopties je hebt. ### Wat gebeurt er na de eerste periode? Het abonnement verlengt automatisch tegen het standaardtarief, tenzij je automatische verlenging uitzet. --- # VPN op je Android-telefoon met PIA Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-android Bijgewerkt: 2026-09-27 > Installeer de PIA-app uit de Play Store, log in, geef toestemming voor de VPN-verbinding en druk op de grote knop. Stel via netwerkbeheer in dat de VPN automatisch aangaat op openbare wifi. ![PIA op Android](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-hero.jpg) Een VPN op je telefoon is misschien nog nuttiger dan op je computer. Onderweg gebruik je vaak openbare wifi in hotels, restaurants en op het vliegveld, en op die netwerken kunnen anderen meekijken. De VPN versleutelt je verkeer, zodat dat niet kan. Voor Windows: zie [PIA op Windows](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-installeren-windows). ## Installatie in woord en beeld 1. Sluit een abonnement af via [onze link](https://duken.nl/vpn/go/pia) als je nog geen account hebt. Je hebt 30 dagen om je geld terug te vragen. 2. Download de PIA-app uit de Google Play Store. ![PIA in de Play Store](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-01-playstore.jpg) 3. Open de app en druk op **Inloggen**. ![Inloggen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-02-inloggen.jpg) 4. Log in met de gegevens die je van PIA hebt ontvangen. ![Inloggegevens invullen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-03-inloggegevens.jpg) 5. PIA vraagt toegang om een VPN in te stellen. Druk op **OK**. ![Toestemming VPN](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-04-toestemming-vpn.jpg) 6. Accepteer het verbindingsverzoek van Android. ![Verbindingsverzoek accepteren](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-05-verbindingsverzoek.jpg) 7. De app is klaar voor gebruik. ![PIA klaar voor gebruik](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-06-klaar.jpg) ## De beste instellingen Open de instellingen van de app. ![Instellingen openen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-07-instellingen.jpg) ![Overzicht instellingen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-08-instellingen-overzicht.jpg) **Lokaal netwerk.** Wil je thuis je Chromecast of printer blijven gebruiken met de VPN aan, zet dan **Lokaal netwerk blokkeren** uit. ![Lokaal netwerk blokkeren](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-09-lokaal-netwerk.jpg) **Netwerkbeheer.** Hiermee maak je regels, zoals de VPN automatisch aanzetten op openbare wifi en uitzetten op je eigen wifi thuis. Dit is de handigste instelling voor onderweg. ![Netwerkbeheer](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-10-netwerkbeheer.jpg) PIA vraagt daarvoor toegang tot je locatie, zodat de app weet op welk netwerk je zit. ![Toegang tot locatie](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-11-locatietoegang.jpg) Stel je regels in per soort netwerk. ![Regels instellen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-12-regels.jpg) ## Verbinden en controleren Druk op de grote knop om te verbinden. ![Verbonden](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-14-verbonden.jpg) Controleer daarna je IP-adres. In ons voorbeeld zijn we via de VPN opeens in België in plaats van Nederland. ![IP-adres controleren](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-16-ip-controleren.jpg) In de statusbalk van je telefoon zie je of de VPN actief is. ![VPN-status in Android](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-17-vpn-status.jpg) ## PIA MACE: advertenties en trackers blokkeren MACE blokkeert advertenties en trackers, waardoor websites sneller laden. Door de regels van de Play Store zit MACE niet altijd in de Play Store-versie. PIA biedt op de eigen website een installatiebestand (APK) aan waarin MACE wel zit. Download de APK alleen via de officiële website van PIA. ![MACE in de instellingen](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-20-mace-instellingen.jpg) Links zonder MACE, rechts met MACE: geen advertenties meer. ![Zonder MACE](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-21-zonder-mace.jpg) ![Met MACE](https://duken.nl/vpn/images/pia-android-22-met-mace.jpg) Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Android](https://duken.nl/vpn/handleidingen/android) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit ook op iPhone? Ja, de PIA-app voor iOS werkt op dezelfde manier. MACE en sommige instellingen kunnen verschillen. ### Kost een VPN veel batterij? Een beetje. Met WireGuard als protocol is het verbruik laag. ### Kan ik de VPN alleen voor bepaalde apps gebruiken? Ja, met split tunneling. Zie [Wat is VPN split tunneling?](https://duken.nl/vpn/vpn-split-tunneling). --- # Wat is VPN split tunneling en hoe stel je het in? Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-split-tunneling Bijgewerkt: 2026-09-27 > Met split tunneling bepaal je per app of IP-adres of het verkeer via de VPN gaat of niet. Zo kun je bijvoorbeeld je torrentclient via de VPN laten lopen en Spotify, Steam of je printer erbuiten houden. In PIA vind je het onder Instellingen, Netwerk. ![VPN-tunnel](https://duken.nl/vpn/images/vpn-split-tunneling-hero.jpg) Split tunneling is een van die functies die je bij veel VPN-aanbieders ziet, maar die niet iedereen goed gebruikt. Het lost een aantal praktische problemen op die je met een VPN kunt krijgen. ## Wat is split tunneling? Normaal gaat al je verkeer via de VPN. Met split tunneling maak je uitzonderingen: - **Alles via de VPN, behalve bepaalde apps.** Bijvoorbeeld Steam voor een lage ping, of Spotify om naar je speaker thuis te casten. - **Niets via de VPN, behalve bepaalde apps.** Bijvoorbeeld alleen je torrentclient of nieuwsreader. - **Lokale adressen buiten de VPN.** Zo blijft je printer, NAS of lokale server bereikbaar. ## Split tunneling instellen in PIA 1. Open de PIA-app en ga naar **Instellingen, Netwerk**. 2. Zet **Split tunnel** aan. 3. Kies de standaard: al het verkeer via de VPN, of al het verkeer buiten de VPN. 4. Voeg apps of IP-adressen toe die de uitzondering vormen. **Ons voorbeeld:** al het verkeer gaat via de VPN. Spotify en Steam gaan erbuiten, zodat muziek naar de Nest Mini gecast kan worden en de ping bij online gamen laag blijft. Het lokale adres van een server thuis (bijvoorbeeld 192.168.1.100) is ook toegevoegd, zodat die direct bereikbaar blijft. ## Wat kan er misgaan? - **Een app ziet je als nieuwe gebruiker.** Diensten als wachtwoordmanagers kunnen een extra controle vragen omdat je via een ander IP-adres inlogt. Dat is normaal en eigenlijk een teken dat de VPN werkt. - **Een apparaat thuis is niet bereikbaar.** Voeg de app die met dat apparaat verbinding maakt toe aan de uitzonderingen, of het lokale IP-adres van het apparaat. ## Veilig gebruiken bij downloaden Kies je voor "alles buiten de VPN, behalve downloadprogramma's", voeg dan zowel je torrentclient als je nieuwsreader toe. Controleer daarna of de client echt via de VPN verbindt, zie [DNS-lek en WebRTC-lek testen](https://duken.nl/vpn/dns-lek-testen). De veiligste opstelling blijft een aparte VPN-container, zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). Bekijk ook de volledige [handleiding Instellingen en problemen](https://duken.nl/vpn/handleidingen/instellingen) voor meer uitleg. ## Veelgestelde vragen ### Is split tunneling minder veilig? Voor de apps die buiten de VPN gaan wel, want die gebruiken je gewone verbinding. Houd alles wat privé moet blijven binnen de VPN. ### Werkt split tunneling op Android? Ja, PIA ondersteunt split tunneling per app op Android. --- # Is een VPN legaal in Nederland? Bron: https://duken.nl/vpn/is-vpn-legaal Bijgewerkt: 2026-09-26 > Ja, een VPN gebruiken is in Nederland volledig legaal. Illegale dingen doen via een VPN, zoals films downloaden uit illegale bron, blijft verboden. In een paar landen, zoals China, Oman en Belarus, is VPN-gebruik verboden of beperkt. Kort antwoord: ja. Een VPN gebruiken is in Nederland volledig legaal, net als in België, Duitsland, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. Bedrijven gebruiken VPN's al jaren om medewerkers veilig op het bedrijfsnetwerk te laten werken. ## Wat mag niet? Een VPN maakt iets wat illegaal is niet ineens legaal. Films en series downloaden uit illegale bron blijft verboden, ook als je een VPN gebruikt. ## Streamingdiensten en gebruiksvoorwaarden Kijk je met een VPN naar een streamingdienst in een ander land, dan is dat geen strafbaar feit. Het kan wel in strijd zijn met de gebruiksvoorwaarden van die dienst. Het ergste wat in de praktijk gebeurt, is dat de stream niet werkt zolang de VPN aanstaat. ## In welke landen is een VPN verboden of beperkt? In een klein aantal landen is VPN-gebruik verboden of sterk beperkt, bijvoorbeeld China, Oman en Belarus. Ga je daarheen op reis of voor werk, zoek dan vooraf uit wat de regels zijn. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik in de problemen komen door een VPN te gebruiken? Niet in Nederland, zolang je er geen illegale dingen mee doet. ### Mag mijn werkgever een VPN verbieden? Op apparaten en netwerken van je werkgever gelden de regels van je werkgever. Op je eigen apparaat en thuisnetwerk bepaal je dat zelf. --- # VPN instellen op je tv, Fire TV Stick of router Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv Bijgewerkt: 2026-09-26 > De meeste smart-tv's hebben geen VPN-app. Gebruik daarom een laptop via HDMI, een Fire TV Stick of Google TV met de VPN-app, of zet de VPN op je router. De tv is het apparaat waarop je het liefst kijkt, maar ook het lastigste om een VPN op te zetten. De meeste smart-tv's hebben geen VPN-app. Gelukkig zijn er drie manieren die wel werken. ## 1. Laptop via HDMI (simpelst) Zet de VPN aan op je laptop, open de stream in je browser en sluit de laptop met een HDMI-kabel aan op de tv. Werkt overal, ook in een vakantiehuis. ## 2. Fire TV Stick of Android TV Op een Fire TV Stick en op tv's met Android TV of Google TV kun je de VPN-app van PIA direct installeren vanuit de appwinkel. Log in, kies een server en open daarna de streaming-app. ## 3. VPN op je router (gevorderd) Zet je de VPN op je router, dan loopt al het verkeer in huis via de VPN, ook dat van apparaten zonder VPN-app zoals een spelcomputer of een oude smart-tv. Niet elke router ondersteunt dit. Een aparte reisrouter met VPN-ondersteuning is een goede oplossing voor op vakantie. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Smart-tv en streaming](https://duken.nl/vpn/handleidingen/smart-tv) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Werkt een VPN op een Samsung- of LG-tv? Niet direct, want daar is geen VPN-app voor. Gebruik een Fire TV Stick, een laptop via HDMI of een VPN op je router. ### Kan ik met een Chromecast een VPN gebruiken? Een Chromecast heeft zelf geen VPN. Cast je vanaf een laptop met VPN, dan werkt het vaak wel. Een Chromecast met Google TV kan de VPN-app wel installeren. --- # Darts WK 2027 gratis kijken via Sport1 Bron: https://duken.nl/vpn/darts-wk-gratis-kijken Bijgewerkt: 2026-10-20 > Het PDC WK darts 2027 in het Ally Pally loopt van 10 december 2026 tot en met 3 januari 2027. De Duitse zender Sport1 zendt het gratis uit op tv en in een gratis livestream. Met een VPN-server in Duitsland kijk je die stream ook vanuit Nederland, met Duits commentaar. Tussen kerst en oud en nieuw hoort het WK darts voor veel Nederlanders gewoon bij de feestdagen. In Nederland zit het toernooi achter een betaald abonnement. In Duitsland zendt Sport1 het gratis uit, en dit jaar voor het laatst: vanaf het WK van december 2027 gaan de Duitse gratis rechten naar ProSiebenSat.1. ## Wanneer is het WK darts 2027? Het PDC World Darts Championship wordt gespeeld van **donderdag 10 december 2026 tot en met zondag 3 januari 2027** in het Alexandra Palace in Londen. Rond kerst is er een korte pauze. ## Waar kun je het WK darts gratis kijken? Sport1 zendt het WK uit op de gratis tv-zender en in een gratis livestream op de website van Sport1. Het commentaar is Duits. De stream is bedoeld voor kijkers in Duitsland, dus vanuit Nederland heb je een Duits IP-adres nodig. ## Hoe kijk je het WK darts gratis? In 4 stappen 1. **Installeer een VPN** met servers in Duitsland. Wij gebruiken PIA. 2. **Verbind met een Duitse server**, bijvoorbeeld Frankfurt. 3. **Open de livestream van Sport1** in je browser. 4. **Kijk op de tv** via een Fire TV Stick met VPN-app, of via je laptop met een HDMI-kabel. ## Kijken op de tv De meeste mensen kijken darts op de bank. Met de VPN-app op een Fire TV Stick of Android TV kijk je de browserstream op het grote scherm. Uitleg staat in [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Veelgestelde vragen ### Is het WK darts gratis te zien in Nederland? Niet op een Nederlandse gratis zender. Via de gratis stream van het Duitse Sport1 wel, met een Duitse VPN-server. ### Is er Nederlands commentaar? Bij Sport1 is het commentaar Duits. Nederlands commentaar heb je alleen bij de betaalde Nederlandse uitzending. ### Wat verandert er na dit WK? Vanaf het WK van december 2027 zendt ProSiebenSat.1 het toernooi gratis uit in Duitsland, met een stream via Joyn. We werken deze pagina bij zodra dat speelt. ### Werkt dit ook op mijn telefoon? Ja. Verbind de VPN-app met Duitsland en open de Sport1-site in je browser. --- # Disney+ kijken in het buitenland met een VPN Bron: https://duken.nl/vpn/disney-plus-vpn Bijgewerkt: 2026-10-20 > Binnen de EU zie je op vakantie je gewone Disney+-aanbod, ook zonder VPN. Buiten de EU zie je het aanbod van het land waar je bent, of werkt Disney+ niet. Met een Nederlandse VPN-server kijk je dan je Nederlandse aanbod, al blokkeert Disney+ soms VPN-servers. Disney+ is in de meeste landen beschikbaar, maar het aanbod verschilt per land. Wat zie je op vakantie, en wanneer heb je een VPN nodig? ## Werkt Disney+ in het buitenland? - **Binnen de EU, tijdelijk:** ja. Door Europese portabiliteitsregels kun je je abonnement ook gebruiken als je tijdelijk in een ander EU-land bent. - **Buiten de EU:** Disney+ laat je het aanbod van dat land zien, of is er niet beschikbaar. - **Als je in het buitenland woont:** dan gelden de regels van je woonland. ## Hoe kijk je je Nederlandse Disney+ vanuit het buitenland? 1. **Verbind je VPN met een Nederlandse server.** 2. **Open Disney+** en log in met je eigen account. 3. **Herstart de app** als je nog het buitenlandse aanbod ziet. ## Waar moet je op letten? Disney+ probeert VPN-verbindingen te herkennen en blokkeert soms servers. Werkt het niet, kies dan een andere Nederlandse server. Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) laat zien of Disney+ via PIA werkte bij onze laatste test. In de voorwaarden van Disney+ staat dat je regiobeperkingen niet mag omzeilen. Je eigen Nederlandse account gebruiken via een Nederlandse server is de meest gangbare situatie, maar een garantie dat het altijd werkt is er niet. ## Andere streamingdiensten Voor Netflix en Videoland werkt het vergelijkbaar. Lees [Netflix en VPN](https://duken.nl/vpn/netflix-vpn) en [Videoland in het buitenland](https://duken.nl/vpn/videoland-vpn). Wil je weten welke dienst een film heeft, bekijk dan [Welke streamingdienst heeft welke film?](https://duken.nl/vpn/welke-streamingdienst-heeft-welke-film). ## Veelgestelde vragen ### Heb ik een VPN nodig voor Disney+ in Spanje? Voor een vakantie niet: binnen de EU zie je je Nederlandse aanbod. Een VPN is dan wel handig voor veilige hotelwifi. ### Kan mijn account geblokkeerd worden? Meestal zie je hooguit een foutmelding, en werkt het na het wisselen van server of het uitzetten van de VPN weer. Dat is geen garantie voor de toekomst. ### Werkt het op mijn smart-tv? Ja, als de VPN op je tv-apparaat of router draait. Zie [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). --- # VPN op je iPhone, iPad en Mac instellen met PIA Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-iphone-mac Bijgewerkt: 2026-10-20 > Installeer de PIA-app uit de App Store, log in en tik op de verbindknop. Kies een Nederlandse server voor NPO in het buitenland of een Oostenrijkse server voor gratis F1. Op de Mac werkt het hetzelfde met de PIA-app voor macOS. Een VPN op je iPhone of Mac instellen kost een paar minuten. Hieronder de stappen voor iOS en macOS, plus de instellingen die het verschil maken. ## PIA installeren op je iPhone of iPad 1. Open de **App Store** en zoek op *Private Internet Access*. 2. Installeer de app en open hem. 3. Log in met je PIA-account, of neem een abonnement via de app. 4. Sta toe dat de app een **VPN-configuratie toevoegt**. Bevestig met Face ID, Touch ID of je toegangscode. 5. Tik op de **grote verbindknop**. Bovenin je scherm verschijnt *VPN* als je verbonden bent. 6. Tik op de **serverkeuze** om een land te kiezen, bijvoorbeeld Nederland of Oostenrijk. ## PIA installeren op je Mac Download de macOS-app via de website van PIA of de App Store, open het installatiebestand en volg de stappen. Na het inloggen zit PIA in de menubalk bovenin. Klik erop om te verbinden of een ander land te kiezen. ## Handige instellingen - **Protocol:** kies WireGuard. Dat is sneller en zuiniger met je batterij dan OpenVPN. - **Automatisch verbinden:** laat de app automatisch verbinden op onbekende wifinetwerken, zoals in hotels en treinen. - **Kill switch op de Mac:** zet deze aan als je torrents gebruikt, zodat er geen verkeer buiten de VPN om gaat. ## Veelgemaakte fouten - **iCloud Privé-relay en VPN tegelijk.** Die werken niet samen. Als de VPN aan staat, gaat je verkeer via de VPN. - **Verkeerd land.** Zie je nog de buitenlandse versie van een dienst? Controleer of je met het juiste land verbonden bent en herstart de app van die dienst. - **Apple TV.** Oudere Apple TV's hebben geen VPN-app. Gebruik dan AirPlay vanaf je verbonden iPhone, of lees [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). Bekijk ook de volledige installatiehandleidingen voor [iPhone en iPad](https://duken.nl/vpn/handleidingen/iphone-ipad) en [Mac](https://duken.nl/vpn/handleidingen/macos). ## Veelgestelde vragen ### Kan ik PIA gratis proberen op mijn iPhone? PIA biedt via de App Store een proefperiode aan bij een abonnement in de app. Neem je het abonnement via de website, dan heb je 30 dagen geld-terug-garantie. ### Werkt één abonnement op mijn iPhone én Mac? Ja. Met PIA gebruik je één abonnement op een onbeperkt aantal apparaten. ### Kost een VPN veel batterij? Met WireGuard valt het mee. Zet de VPN uit als je hem niet nodig hebt, of laat hem alleen automatisch aangaan op onbekende wifi. --- # Nederlandse tv kijken in Spanje Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-spanje Bijgewerkt: 2026-10-20 > In Spanje kijk je Nederlandse tv met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. NPO Start, NPO Plus en de meeste Nederlandse streamingdiensten werken dan zoals thuis. Spanje is de populairste bestemming voor Nederlanders die overwinteren. Wie daar maanden zit, wil het Journaal, de voetbal en de eigen series blijven kijken. Omdat BVN eind 2026 stopt, is een VPN vanaf dan de enige praktische route. ## Hoe kijk je Nederlandse tv in Spanje? 1. Installeer een VPN met Nederlandse servers, het liefst nog thuis. 2. Verbind met een server in Nederland. 3. Open NPO Start, Videoland of een andere dienst en kijk zoals thuis. ## Kijken op de tv in je Spaanse woning Veel woningen hebben een smart-tv zonder VPN-app. Neem een Fire TV Stick mee of zet de VPN op een reisrouter. Zie [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Is het internet in Spanje snel genoeg? In de meeste appartementen en campings met glasvezel of goede 4G is streamen in HD geen probleem. Op campings met gedeelde wifi kan de snelheid 's avonds dalen. Kies dan een lagere beeldkwaliteit. Ga je de hele winter? Lees ook [Nederlandse tv kijken tijdens het overwinteren](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-overwinteren). ## Veelgestelde vragen ### Mag ik een VPN gebruiken in Spanje? Ja, een VPN gebruiken is in Spanje toegestaan. ### Werkt dit ook voor DigiD en internetbankieren? Meestal wel zonder VPN. Krijg je extra controles, dan kan een verbinding via Nederland helpen. Volg altijd de instructies van je bank. --- # Nederlandse tv kijken in Portugal Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-portugal Bijgewerkt: 2026-10-20 > In Portugal kijk je Nederlandse tv door met een VPN te verbinden met een Nederlandse server. Daarna werken NPO Start en de meeste Nederlandse streamingdiensten gewoon. Of je nu in de Algarve overwintert of een paar weken in Lissabon bent: zodra je in Portugal bent, blokkeert NPO Start de meeste programma's. Met een Nederlands IP-adres los je dat op. ## Hoe kijk je Nederlandse tv in Portugal? 1. Installeer een VPN met Nederlandse servers. 2. Verbind met een server in Nederland. 3. Open NPO Start of je andere streamingdienst. ## Tips voor een langer verblijf - Neem een Fire TV Stick mee voor de tv in je woning. - Staat je woning vol met apparaten van het hele gezin? PIA werkt op een onbeperkt aantal apparaten. - Test voor vertrek of alles werkt, zodat je ter plekke niet hoeft te zoeken. Ga je de hele winter? Lees ook [Nederlandse tv kijken tijdens het overwinteren](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-overwinteren). ## Veelgestelde vragen ### Is een VPN legaal in Portugal? Ja, een VPN gebruiken is in Portugal toegestaan. --- # Nederlandse tv kijken tijdens het overwinteren Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-overwinteren Bijgewerkt: 2026-10-20 > Tijdens het overwinteren kijk je Nederlandse tv met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. Zet de VPN op een Fire TV Stick of reisrouter, dan werkt het direct op de tv. Sinds BVN per 31 december 2026 stopt, is dit de meest complete oplossing. Wie de winter in Spanje, Portugal of op de Canarische Eilanden doorbrengt, wil het Journaal, de voetbal en de eigen series niet missen. Tot en met 2026 kon dat via BVN. Daarna heb je een andere oplossing nodig. Het goede nieuws: met een beetje voorbereiding thuis werkt het in je winterverblijf net zo makkelijk. ## Wat werkt zonder VPN en wat niet? Betaalde diensten zoals Videoland werken binnen de EU tijdelijk ook in het buitenland, dankzij Europese portabiliteitsregels. NPO Start blokkeert de meeste programma's en live tv zodra je een buitenlands IP-adres hebt. Zit je buiten de EU, bijvoorbeeld in Turkije of Marokko, dan werkt vrijwel niets zonder VPN. ## Zo regel je het vóór vertrek 1. **Neem een VPN met Nederlandse servers** en installeer de app thuis al, op je telefoon, tablet en laptop. 2. **Zet de app op een Fire TV Stick** en neem die mee. Dan kijk je direct op de tv in je appartement of camper. 3. **Maak je NPO-account aan in Nederland.** Registreren werkt alleen met een Nederlands IP-adres. 4. **Test alles thuis** met de VPN op een Nederlandse server, zodat je weet dat het werkt voordat je vertrekt. ## Hoe krijg je het op de tv in je winterverblijf? - **Fire TV Stick met VPN-app.** De populairste oplossing: klein, goedkoop en werkt op elke tv met HDMI. - **Reisrouter met VPN.** Handig als je met meerdere apparaten kijkt, of in een camper met een eigen internetverbinding. - **Laptop met HDMI-kabel.** De noodoplossing die altijd werkt. Zie [VPN instellen op je tv, Fire TV Stick of router](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Is het internet daar snel genoeg? Voor HD-video is een stabiele verbinding van een paar megabit per seconde genoeg. Op campings en in appartementen is wifi soms traag of druk. Kies dan de dichtstbijzijnde Nederlandse server en kijk op een rustiger moment. Via een 4G-router met een lokale simkaart heb je vaak een stabielere verbinding dan via gedeelde wifi. Per land lees je meer in [Nederlandse tv in Spanje](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-spanje), [Portugal](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-portugal) en [Turkije](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-turkije). ## Veelgestelde vragen ### Werkt NPO Plus tijdens het overwinteren? Met een Nederlandse VPN-server wel, precies zoals thuis. Zonder VPN is het aanbod in het buitenland beperkt. ### Kan de camping-wifi meekijken? Op open wifi kunnen anderen op hetzelfde netwerk in principe meekijken. Een VPN versleutelt je verbinding. Lees [Veilig op openbare wifi](https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi). ### Hoeveel apparaten kan ik gebruiken? Met PIA onbeperkt, dus je telefoon, tablet, laptop en Fire TV Stick vallen onder één abonnement. --- # Nederlandse tv kijken als expat in het buitenland Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-expats Bijgewerkt: 2026-10-20 > Als expat kijk je Nederlandse tv met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. De Europese portabiliteitsregels gelden niet als je in het buitenland woont, dus zonder VPN zijn NPO Start en de meeste Nederlandse diensten grotendeels geblokkeerd. Wie voor werk, studie of liefde in het buitenland woont, merkt snel dat Nederlandse streamingdiensten beperkt werken. BVN was voor veel expats een uitkomst, maar stopt per 31 december 2026. Hieronder lees je wat je daarna kunt doen. ## Waarom werkt Nederlandse tv niet als je in het buitenland woont? Streamingdiensten kopen programma's in met rechten per land. Europese regels verplichten betaalde diensten om te werken als je *tijdelijk* in een ander EU-land bent, maar niet als je er woont. Diensten controleren je land via je IP-adres en soms via je betaalgegevens. ## Hoe kijk je als expat Nederlandse tv? In 3 stappen 1. **Installeer een VPN** met Nederlandse servers op je laptop, telefoon en tv-apparaat. 2. **Verbind met een Nederlandse server**, bijvoorbeeld Amsterdam. 3. **Open NPO Start** of een andere dienst en kijk zoals in Nederland. ## Waar moet je als expat op letten? - **Accounts en betaling.** Voor NPO Start is een gratis account genoeg. Voor betaalde diensten heb je soms een Nederlandse betaalmethode nodig. - **Snelheid.** Hoe verder weg je woont, hoe hoger de vertraging. In Europa merk je er weinig van. Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) toont de gemeten snelheden per server. - **Het hele huishouden.** Met onbeperkt apparaten kan iedereen in huis tegelijk kijken, ook op de tv. - **Lokale diensten.** Met split tunneling laat je alleen de Nederlandse apps via de VPN lopen en blijft je lokale bank gewoon werken. Zie [split tunneling](https://duken.nl/vpn/vpn-split-tunneling). ## Veelgestelde vragen ### Mag ik als expat NPO kijken via een VPN? Een VPN gebruiken is in de meeste landen toegestaan. In enkele landen gelden beperkingen. Check de regels van je woonland en lees [Is een VPN legaal?](https://duken.nl/vpn/is-vpn-legaal). ### Werkt het ook buiten Europa? Ja, zolang je verbinding stabiel genoeg is. Buiten Europa is de vertraging hoger, maar voor streaming is dat meestal geen probleem. ### Kan ik ook Nederlandse radio luisteren? De meeste Nederlandse radiozenders zijn ook in het buitenland te beluisteren. Voor sportverslagen met beperkte rechten helpt een Nederlandse server. --- # Nederlandse tv kijken in Turkije Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-turkije Bijgewerkt: 2026-10-20 > In Turkije kijk je Nederlandse tv met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. Installeer de VPN-app al in Nederland, omdat websites van VPN-aanbieders in Turkije niet altijd bereikbaar zijn. Turkije is een populaire vakantiebestemming, en voor veel Nederlanders ook het land van familie. NPO Start werkt daar niet zonder Nederlands IP-adres. ## Hoe kijk je Nederlandse tv in Turkije? 1. **Installeer de VPN al in Nederland**, op alle apparaten die je meeneemt. 2. Verbind in Turkije met een server in Nederland. 3. Open NPO Start of je andere streamingdienst. ## Waar moet je op letten? In Turkije worden websites en diensten soms geblokkeerd, ook sites van VPN-aanbieders. Daarom is het belangrijk alles vooraf thuis te installeren en te testen. Controleer voor vertrek de actuele regels rond VPN-gebruik in Turkije. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik in Turkije een VPN downloaden? Dat lukt niet altijd, omdat sites van VPN-aanbieders geblokkeerd kunnen zijn. Installeer de app daarom in Nederland. --- # Nederlandse tv kijken in Thailand Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-thailand Bijgewerkt: 2026-10-20 > In Thailand kijk je Nederlandse tv met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. Door de grote afstand is een snel protocol zoals WireGuard aan te raden, en kijk je live uitzendingen vaak midden in de nacht. Thailand is een populaire bestemming voor lange reizen en overwinteren. Door de afstand tot Nederland speelt snelheid een grotere rol dan in Europa. ## Hoe kijk je Nederlandse tv in Thailand? 1. Installeer een VPN met Nederlandse servers. 2. Kies in de app het WireGuard-protocol. 3. Verbind met een server in Nederland en open NPO Start. ## Tips voor de lange afstand - **Terugkijken in plaats van live.** Door het tijdsverschil valt het Journaal van 20:00 midden in de nacht. Terugkijken via NPO Start is dan handiger. - **Lagere beeldkwaliteit bij haperen.** Hotelwifi kan 's avonds druk zijn. - **Veiligheid.** Op hotel- en hostelwifi beschermt een VPN je ook. Zie [Veilig op openbare wifi](https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi). --- # Nederlandse tv kijken op vakantie Bron: https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-op-vakantie Bijgewerkt: 2026-10-20 > Binnen de EU werken betaalde diensten zoals Videoland op vakantie gewoon, dankzij Europese portabiliteitsregels. NPO Start, live tv en alles buiten de EU werken alleen met een VPN die verbindt met een Nederlandse server. Een weekje zon, een stedentrip of een verre reis: soms wil je gewoon het Journaal zien of de wedstrijd van je club. Wat werkt er op vakantie, en wat moet je vooraf regelen? ## Wat werkt er op vakantie zonder VPN? - **Binnen de EU:** betaalde diensten zoals Videoland, Netflix en Disney+ tonen je Nederlandse aanbod. Bij Netflix en Disney+ zie je soms het aanbod van het land waar je bent. - **NPO Start:** de meeste programma's en live tv zijn geblokkeerd in het buitenland. - **Buiten de EU:** vrijwel alle Nederlandse diensten zijn beperkt of geblokkeerd. ## Zo regel je het vóór vertrek 1. **Installeer de VPN-app thuis** op je telefoon, tablet en laptop. In sommige landen zijn app-winkels of VPN-sites lastiger bereikbaar. 2. **Download afleveringen offline** als de app dat toestaat. Handig voor in het vliegtuig. 3. **Maak je NPO-account aan in Nederland**, want registreren werkt alleen met een Nederlands IP-adres. 4. **Verbind op vakantie met een Nederlandse server** en open de app. ## Ook handig: veilig op hotel- en vliegveldwifi Op open wifi in hotels, treinen en op vliegvelden kunnen anderen meekijken of een nepnetwerk opzetten. Met een VPN is je verbinding versleuteld, ook als je gewoon je mail leest of bankiert. Lees meer in [Veilig op openbare wifi](https://duken.nl/vpn/veilig-op-openbare-wifi). ## Nederlandse tv op de hotel-tv Hotel-tv's hebben geen VPN-app. Neem een Fire TV Stick met VPN-app mee, of gebruik je laptop met een HDMI-kabel. Let op: niet elke hotel-tv accepteert een externe HDMI-bron. Zie [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). ## Veelgestelde vragen ### Heb ik in de EU een VPN nodig voor Videoland? Meestal niet, zolang je tijdelijk weg bent. Voor NPO Start en live tv wel. ### Werkt een gratis VPN op vakantie? Voor streaming meestal niet goed: gratis VPN's zijn vaak traag, hebben een datalimiet of worden geblokkeerd. ### Kan ik voetbal kijken op vakantie? Dat hangt af van je abonnement. Lees [Voetbal kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/voetbal-kijken-buitenland). --- # Werkt Videoland met een VPN? Bron: https://duken.nl/vpn/videoland-vpn Bijgewerkt: 2026-10-20 > Videoland is vanuit het buitenland beperkt beschikbaar. Met een VPN op een Nederlandse server kun je kijken zoals thuis. Of het op dit moment werkt, zie je in onze dagelijkse teststatus. ## Werkt Videoland in het buitenland? Binnen de EU mag je abonnementen als Videoland tijdelijk blijven gebruiken, maar buiten de EU niet. Met een VPN op een Nederlandse server lijkt het alsof je gewoon in Nederland bent. ## Hoe kijk je Videoland met een VPN? 1. Verbind met een server in Nederland. 2. Open Videoland in de browser of app. 3. Werkt het niet, verbind dan met een andere Nederlandse server en herstart de app. --- # Werkt Ziggo GO met een VPN? Bron: https://duken.nl/vpn/ziggo-go-vpn Bijgewerkt: 2026-10-20 > Ziggo GO werkt in het buitenland beperkt. Met een VPN op een Nederlandse server krijg je meer zenders en programma's. Of het nu werkt, zie je in onze dagelijkse teststatus. ## Waarom werkt Ziggo GO niet overal? Voor veel zenders heeft Ziggo alleen rechten binnen Nederland. Buiten Nederland zie je daarom minder aanbod. ## Hoe kijk je Ziggo GO met een VPN? 1. Verbind met een server in Nederland. 2. Open de Ziggo GO-app en log in. 3. Blijft het beperkt, wissel dan van server en herstart de app. --- # Houdt PIA echt geen logs bij? De no-logs belofte getoetst Bron: https://duken.nl/vpn/pia-no-logs Bijgewerkt: 2026-09-28 > PIA slaat niet op welke sites je bezoekt, welk IP-adres je had of wanneer je verbonden was. Dat is getoetst door externe audits van Deloitte, waarvan de laatste in december 2025, en in Amerikaanse rechtszaken in 2016 en 2018 kon PIA geen bruikbare gebruikersgegevens overleggen. Wel bewaart PIA gegevens die nodig zijn voor je abonnement, zoals je e-mailadres en betaalgegevens. Bijna elke VPN belooft "no-logs". Het verschil zit in wat die belofte precies inhoudt en of iemand het heeft gecontroleerd. Bij PIA kun je dat vrij goed nagaan. ## Wat betekent no-logs eigenlijk? Een VPN ziet in principe al je verkeer langskomen. No-logs betekent dat de aanbieder niets bewaart waarmee je activiteit terug te leiden is naar jou. Bij PIA gaat het om: | Wordt niet bewaard | Wordt wel bewaard | |---|---| | Welke websites je bezoekt | E-mailadres van je account | | Je echte IP-adres | Betaalgegevens, via de betaalprovider | | Het IP-adres dat je van de VPN kreeg | Gegevens die nodig zijn voor het abonnement | | Wanneer en hoe lang je verbonden was | | | Hoeveel data je gebruikte | | De gegevens in de rechterkolom zijn nodig om je abonnement te laten werken. Ze zeggen niets over wat je online doet. ## Hoe weet je dat het klopt? Een belofte op een website is niets waard als niemand het controleert. Voor PIA zijn er drie soorten bewijs: 1. **Externe audits.** Accountantskantoor Deloitte heeft de systemen van PIA meerdere keren doorgelicht, het laatst in december 2025. De auditors controleren of de servers en processen echt geen gebruikersactiviteit vastleggen. 2. **Rechtszaken.** In Amerikaanse strafzaken in 2016 en 2018 vroegen opsporingsdiensten PIA om gegevens over gebruikers. PIA kon alleen algemene informatie geven, zoals het serverbereik aan de oostkust van de VS, omdat er geen gebruikersgegevens waren. 3. **Transparantieverslagen.** PIA publiceert hoeveel verzoeken van overheden het krijgt. Volgens die verslagen zijn daarbij nooit gebruikersgegevens overgedragen. ## Waarom de servers ertoe doen PIA draait zijn servers volledig in het werkgeheugen (RAM), zonder harde schijven. Bij elke herstart wordt alles gewist. Zelfs als iemand een server fysiek in beslag neemt, staat er dus niets op. Toen de Russische overheid in 2016 een aantal servers in beslag nam, trok PIA zich uit Rusland terug in plaats van mee te werken. ## Open-source apps De apps van PIA zijn open source. Iedereen kan de code bekijken en controleren of de app stiekem gegevens verstuurt. Dat is geen garantie voor de servers, maar het sluit een belangrijke plek voor verborgen logging uit. ## Wat zijn de kanttekeningen? Eerlijk is eerlijk, er zijn ook punten om mee te wegen: - **Vestiging in de VS.** Amerikaanse diensten kunnen gegevens opvragen. De rechtszaken laten zien dat PIA dan niets heeft om af te geven, maar voor sommige mensen blijft de vestigingsplaats een bezwaar. - **Eigenaar Kape.** PIA is sinds 2019 onderdeel van Kape, dat ook ExpressVPN, CyberGhost en enkele reviewsites bezit. Let daarom bij reviews op wie ze schrijft. - **No-logs is geen anonimiteit.** Log je in bij Google of Facebook, dan weten die nog steeds wie je bent. Lees [Wat is een VPN?](https://duken.nl/vpn/wat-is-een-vpn) voor wat een VPN wel en niet doet. ## Veelgestelde vragen ### Kan de politie via PIA zien wat ik download? PIA heeft geen gegevens over wat je doet of welk IP-adres je had, dus kan het die ook niet afgeven. Dat maakt illegale activiteiten niet legaal. Lees [Is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ### Kan mijn provider zien wat ik doe als PIA aan staat? Nee. Je provider ziet alleen dat je met een VPN-server verbonden bent. Zie [Wat weet je provider?](https://duken.nl/vpn/wat-weet-je-provider). ### Hoe controleer ik of mijn verbinding niet lekt? Doe na het verbinden een DNS- en IP-lektest. Zie [DNS-lek testen](https://duken.nl/vpn/dns-lek-testen). --- # Werkt Netflix met een VPN? Bron: https://duken.nl/vpn/netflix-vpn Bijgewerkt: 2026-10-20 > Netflix blokkeert actief veel VPN-servers, dus het werkt niet altijd. Met een goede VPN kun je vaak wel het Nederlandse aanbod blijven kijken in het buitenland. De actuele status zie je in onze dagelijkse test. ## Waarom werkt Netflix niet altijd met een VPN? Netflix heeft per land andere licenties en blokkeert daarom bekende VPN-servers. Dat verandert regelmatig. Daarom testen we dagelijks. ## Hoe kijk je Netflix met een VPN? 1. Verbind met een server in het land waarvan je het aanbod wilt. 2. Open Netflix in de browser of app. 3. Krijg je een foutmelding over een proxy, probeer dan een andere server. --- # Welke streamingdienst heeft welke film? Overzicht voor Nederland Bron: https://duken.nl/vpn/welke-streamingdienst-heeft-welke-film Bijgewerkt: 2026-09-27 > Gebruik een zoekdienst als JustWatch om te zien op welke streamingdienst een film in Nederland staat. De grootste diensten in Nederland zijn Netflix, Videoland, Disney+, HBO Max, Prime Video, Apple TV+, SkyShowtime, NPO Plus en Pathé Thuis. Er zijn inmiddels zoveel streamingdiensten dat het lastig is te onthouden waar een film staat. Bovendien verschilt het aanbod per land. ## Zo vind je waar een film staat 1. Ga naar een zoekdienst als JustWatch en kies **Nederland** als land. 2. Zoek op de titel. 3. Je ziet per dienst of de film te streamen, te huren of te kopen is. ## De streamingdiensten in Nederland | Dienst | Sterk in | |---|---| | Netflix | Eigen series en films, breed internationaal aanbod | | Videoland | Nederlandse series, films en RTL-programma's | | Disney+ | Disney, Pixar, Marvel, Star Wars, National Geographic | | HBO Max | HBO-series en Warner Bros-films | | Prime Video | Eigen producties, films, sport | | Apple TV+ | Eigen series en films | | SkyShowtime | Films en series van Paramount en Universal | | NPO Plus | Programma's van de publieke omroep, zonder reclame | | Pathé Thuis | Films huren of kopen kort na de bioscoop | ## Waarom staat een film niet in Nederland? Streamingdiensten kopen rechten per land. Een film kan op Netflix in de Verenigde Staten staan, maar niet in Nederland. Lees daarover [Amerikaanse Netflix kijken vanuit Nederland](https://duken.nl/vpn/amerikaanse-netflix). ## Op vakantie je eigen diensten kijken Binnen de EU mag je betaalde abonnementen tijdelijk blijven gebruiken. Buiten de EU of voor gratis diensten zoals NPO Start heb je een VPN met een Nederlandse server nodig. Zie [NPO Start kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland). --- # Amerikaanse Netflix kijken vanuit Nederland Bron: https://duken.nl/vpn/amerikaanse-netflix Bijgewerkt: 2026-10-20 > Netflix toont per land ander aanbod. Met een VPN op een Amerikaanse server zie je het Amerikaanse aanbod met je gewone Nederlandse abonnement. Netflix blokkeert veel VPN-servers en staat het in de voorwaarden niet toe, dus het werkt niet altijd. Het Netflix-aanbod verschilt per land omdat Netflix rechten per land koopt. Het Amerikaanse aanbod is vaak groter dan het Nederlandse. ## Hoe werkt het? 1. Verbind met een VPN-server in de Verenigde Staten. 2. Open Netflix in je browser of de app. 3. Netflix toont het aanbod van het land waar je IP-adres vandaan komt. Je gebruikt gewoon je Nederlandse abonnement. De prijs en je account veranderen niet. ## Mag het? Een VPN gebruiken is legaal. Netflix staat in de gebruiksvoorwaarden alleen het aanbod van je eigen land toe en blokkeert bekende VPN-servers. In de praktijk krijg je dan een foutmelding over een proxy of VPN. Je account wordt daar volgens de ervaringen van gebruikers niet voor opgeheven, maar Netflix kan dat in de voorwaarden wel. ## Werkt het niet? - Probeer een andere Amerikaanse server. - Wis de cache van de app of gebruik een privévenster. - Op een smart-tv: zie [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). Welke andere dienst een film heeft, zie je in [Welke streamingdienst heeft welke film?](https://duken.nl/vpn/welke-streamingdienst-heeft-welke-film). --- # BBC iPlayer kijken in Nederland Bron: https://duken.nl/vpn/bbc-iplayer-nederland Bijgewerkt: 2026-09-27 > BBC iPlayer werkt alleen met een Brits IP-adres. Met een VPN op een Britse server kun je de site openen. Volgens de BBC heb je voor iPlayer wel een Britse TV Licence nodig en moet je in het Verenigd Koninkrijk wonen. BBC iPlayer is de gratis streamingdienst van de BBC, met series, documentaires en live uitzendingen van onder meer sport. De dienst is geblokkeerd buiten het Verenigd Koninkrijk. ## Wat zeggen de regels? De BBC wordt betaald uit de TV Licence, een Britse kijk- en luisterbijdrage. Volgens de BBC mag je iPlayer alleen gebruiken met een geldige TV Licence. Ben je Brit met een huis in het Verenigd Koninkrijk, dan valt tijdelijk kijken tijdens een verblijf in het buitenland daaronder. ## Hoe werkt het technisch? 1. Verbind met een VPN-server in het Verenigd Koninkrijk. 2. Open BBC iPlayer en log in met een BBC-account. 3. Bij het aanmaken van een account vraagt de BBC om een Britse postcode. De BBC blokkeert veel VPN-servers. Werkt het niet, probeer dan een andere Britse server. ## Legale alternatieven in Nederland Veel BBC-producties zijn in Nederland te zien op BBC First via je tv-provider, of op Netflix, Prime Video en NPO. --- # Voetbal kijken in het buitenland Bron: https://duken.nl/vpn/voetbal-kijken-buitenland Bijgewerkt: 2026-10-20 > Binnen de EU kun je je betaalde sportabonnement, zoals ESPN of Ziggo Sport, gewoon blijven gebruiken dankzij de Europese portabiliteitsregels. Buiten de EU, en voor gratis uitzendingen via NPO Start, heb je een VPN met een Nederlandse server nodig. Op vakantie wil je de wedstrijd van je club of Oranje niet missen. Hoe je kijkt, hangt af van waar je bent en welke dienst de wedstrijd uitzendt. ## Binnen de EU Sinds 2018 mag je betaalde online abonnementen tijdelijk meenemen naar andere EU-landen. Heb je ESPN via een abonnement of Ziggo Sport via Ziggo GO, dan werkt dat ook in Spanje of Frankrijk. Je hoeft niets in te stellen. Voor gratis diensten geldt die regel niet. NPO Start, waar veel interlands van Oranje live te zien zijn, werkt in het buitenland dus niet zonder VPN. ## Buiten de EU In Turkije, Thailand of de Verenigde Staten werkt je Nederlandse abonnement meestal niet. Met een VPN op een Nederlandse server wel. 1. Installeer de VPN voor vertrek. 2. Verbind met een Nederlandse server. 3. Open de app van de sportzender en log in. ## Kijken op de tv Zie [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). Voor een specifiek land: [Spanje](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-spanje), [Portugal](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-portugal), [Turkije](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-turkije) of [Thailand](https://duken.nl/vpn/nederlandse-tv-kijken-thailand). ## Veelgestelde vragen ### Hoe lang mag ik mijn abonnement in de EU gebruiken? De regels zijn bedoeld voor tijdelijk verblijf, zoals vakantie of een studieperiode. Je moet in Nederland wonen. ### Werkt een live wedstrijd soepel via een VPN? Kies een Nederlandse server en een stabiele verbinding. Het NOS Journaal en de meeste wedstrijden zijn ook terug te kijken. --- # Goedkoper streamen via een abonnement in een ander land: kan en mag het? Bron: https://duken.nl/vpn/goedkoper-streamen-buitenland Bijgewerkt: 2026-09-27 > Technisch kan het soms, maar de meeste streamingdiensten verbieden het in hun voorwaarden en vragen een betaalmethode uit dat land. Je loopt het risico dat je account wordt geblokkeerd. Voor de meeste mensen is het de moeite niet waard. Streamingdiensten hanteren per land verschillende prijzen. Het idee om met een VPN een abonnement in een goedkoper land af te sluiten, duikt daarom regelmatig op. ## Kan het? Steeds minder. De meeste diensten controleren niet alleen je IP-adres, maar ook: - het land van je betaalmethode, zoals je creditcard; - het land waarin je app-store-account staat; - je locatie tijdens het gebruik. ## Mag het? Een VPN gebruiken is legaal. Een abonnement afsluiten in een land waar je niet woont, is bij vrijwel alle diensten in strijd met de voorwaarden. De dienst mag je account dan blokkeren, zonder terugbetaling. ## Wat zijn de risico's? - Je account wordt geblokkeerd en je verliest je profielen en kijkgeschiedenis. - Het aanbod en de taal passen niet bij Nederland, zoals geen Nederlandse ondertiteling. - Je hebt geen klantenservice in het Nederlands of volgens Nederlands consumentenrecht. ## Wat wel slim is - Vergelijk welke dienst jouw favoriete series heeft en neem maar één of twee abonnementen tegelijk. Zie [Welke streamingdienst heeft welke film?](https://duken.nl/vpn/welke-streamingdienst-heeft-welke-film). - Zeg maandelijks op en neem een andere dienst als je een serie uit hebt. - Gebruik je VPN voor wat wel mag: je eigen abonnementen en NPO kijken als je in het buitenland bent. --- # PIA of NordVPN: wat is beter? Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vs-nordvpn Bijgewerkt: 2026-09-26 > PIA is de betere keuze als je meer dan 10 apparaten wilt beschermen, want PIA werkt op een onbeperkt aantal apparaten en NordVPN op maximaal 10. NordVPN heeft meer extra functies. Voor NPO en F1 via Oostenrijk werken beide. ## PIA en NordVPN naast elkaar | | PIA | NordVPN | |---|---|---| | Apparaten tegelijk | Onbeperkt | 10 | | Servers in Nederland | Ja | Ja | | Servers in Oostenrijk | Ja | Ja | | Geld-terug-garantie | 30 dagen | 30 dagen | | Gratis proefperiode | Via 30 dagen geld terug | 3 dagen, alleen Android | | Prijs | [Zie actuele prijs](https://duken.nl/vpn/go/pia) | Zie de site van NordVPN | Gegevens gecontroleerd op 26 september 2026 op basis van informatie van de aanbieders en onafhankelijke reviewsites. PIA testen we dagelijks zelf, NordVPN niet. ## Wanneer kies je PIA? - Je wilt het hele huishouden beschermen met één abonnement. - Je zoekt een lage prijs op lange termijn. - Je vindt open-source apps belangrijk. ## Wanneer kies je NordVPN? - Je wilt een VPN met ingebouwde Smart DNS voor apparaten zonder VPN-app, zoals sommige smart-tv's. - Je hebt maximaal 10 apparaten en wilt een ruime keuze aan extra functies. ## Veelgestelde vragen ### Werken beide met NPO Start? PIA testen we dagelijks automatisch, zie de [teststatus](https://duken.nl/vpn/status). NordVPN testen we niet dagelijks. --- # PIA of Surfshark: wat is beter? Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vs-surfshark Bijgewerkt: 2026-09-26 > PIA en Surfshark werken allebei op een onbeperkt aantal apparaten en hebben 30 dagen geld-terug-garantie. PIA heeft open-source apps, Surfshark een gratis proefperiode van 7 dagen op mobiel. Voor NPO en F1 via Oostenrijk werken beide. ## PIA en Surfshark naast elkaar | | PIA | Surfshark | |---|---|---| | Apparaten tegelijk | Onbeperkt | Onbeperkt | | Servers in Nederland | Ja | Ja | | Servers in Oostenrijk | Ja | Ja | | Geld-terug-garantie | 30 dagen | 30 dagen | | Gratis proefperiode | Via 30 dagen geld terug | 7 dagen via iOS, Android of macOS | | Prijs | [Zie actuele prijs](https://duken.nl/vpn/go/pia) | Zie de site van Surfshark | Gegevens gecontroleerd op 26 september 2026 op basis van informatie van de aanbieders en onafhankelijke reviewsites. PIA testen we dagelijks zelf, Surfshark niet. ## Wanneer kies je PIA? - Je vindt open-source apps en transparantie belangrijk. - Je wilt veel serverkeuze. ## Wanneer kies je Surfshark? - Je wilt eerst gratis proberen: Surfshark heeft een proefperiode van 7 dagen op mobiel en Mac. --- # PIA of Proton VPN: wat is beter? Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vs-protonvpn Bijgewerkt: 2026-09-27 > PIA is de betere keuze voor streamen en voor huishoudens met veel apparaten, omdat het op een onbeperkt aantal apparaten werkt en lage meerjarige prijzen heeft. Proton VPN is sterk in privacy, is gevestigd in Zwitserland en heeft een gratis versie, maar het betaalde abonnement dekt maximaal 10 apparaten. ## PIA en Proton VPN naast elkaar | | PIA | Proton VPN | |---|---|---| | Gevestigd in | Verenigde Staten | Zwitserland | | Apparaten tegelijk | Onbeperkt | Maximaal 10 (betaald) | | Gratis versie | Nee, wel 30 dagen geld terug | Ja, met beperkingen | | Servers in Nederland | Ja | Ja | | Servers in Oostenrijk | Ja | Ja | | Open-source apps | Ja | Ja | | Externe no-logs audit | Ja, Deloitte | Ja | | Port forwarding | Ja | Ja, op bepaalde servers | | Prijs | [Zie actuele prijs](https://duken.nl/vpn/go/pia?src=vergelijking) | Zie de site van Proton | Gegevens gecontroleerd op 27 september 2026 op basis van informatie van de aanbieders. PIA testen we dagelijks zelf, Proton VPN niet. ## Wanneer kies je PIA? - Je wilt het hele huishouden beschermen met één abonnement, zonder apparaatlimiet. - Je streamt veel, bijvoorbeeld NPO in het buitenland of F1 via Oostenrijk. - Je zoekt de laagste prijs bij een meerjarig abonnement. ## Wanneer kies je Proton VPN? - Je wilt eerst gratis proberen en hebt geen streaming nodig. - Een Zwitserse vestiging vind je belangrijk. - Je gebruikt al andere diensten van Proton, zoals Proton Mail. ## Hoe zit het met de gratis versie van Proton? De gratis versie van Proton VPN is een van de weinige gratis VPN's die we durven noemen: geen advertenties en geen datalimiet. Je kunt alleen geen land kiezen en streamingdiensten werken er niet goed mee. Voor NPO in het buitenland of F1 via Oostenrijk heb je dus een betaald abonnement nodig. ## Veelgestelde vragen ### Is PIA minder privé omdat het in de VS zit? PIA heeft een no-logs beleid dat door Deloitte is gecontroleerd, en in rechtszaken bleek dat er geen gebruikersgegevens waren om af te geven. De vestigingsplaats is een punt om mee te wegen, maar zegt minder dan het bewezen beleid. ### Welke is sneller? Beide gebruiken WireGuard en zijn op Europese servers snel genoeg voor 4K-streaming. Onze [teststatus](https://duken.nl/vpn/status) toont dagelijks gemeten snelheden van PIA. ### Kan ik overstappen van Proton naar PIA? Ja. Zeg het oude abonnement op, installeer de PIA-app en log in. Je hebt 30 dagen om je geld terug te vragen als het niet bevalt. --- # Is downloaden illegaal in Nederland? Bron: https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal Bijgewerkt: 2026-09-27 > Ja, downloaden uit illegale bron is in Nederland verboden sinds april 2014. Downloaden uit legale bron, zoals een streamingdienst of een gratis Linux-distributie, mag gewoon. Een VPN maakt illegaal downloaden niet legaal. Lang was downloaden voor eigen gebruik in Nederland gedoogd. Dat veranderde op 10 april 2014, toen het Europese Hof van Justitie besliste dat een thuiskopie alleen mag als die uit een legale bron komt. Sindsdien is downloaden uit illegale bron in Nederland niet meer toegestaan. ## Wat is een illegale bron? Een bron is illegaal als degene die het bestand aanbiedt daar geen toestemming voor heeft van de rechthebbende. Denk aan een nieuwe film die op een torrentsite staat of een album dat iemand zonder toestemming online zet. Of het bestand gratis is, maakt niet uit. ## Wat mag wel? - Kijken en luisteren via betaalde of gratis legale diensten, zoals Netflix, Videoland, Spotify en NPO Start. - Bestanden downloaden die de maker zelf vrij aanbiedt, zoals Linux-distributies, open-source software en werken met een Creative Commons-licentie. - Werken downloaden waarvan het auteursrecht is verlopen. Meer voorbeelden staan in [Legaal torrenten: wat mag wel?](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). ## Downloaden versus uploaden Bij torrents download je niet alleen, je deelt tegelijk stukjes van het bestand met anderen. Juridisch is dat uploaden, en daar treden rechthebbenden en Brein het hardst tegen op. Wie via torrents een film binnenhaalt, verspreidt die dus ook. ## Wat verandert een VPN? Een VPN verbergt je IP-adres voor andere gebruikers en je downloadverkeer voor je provider. Het verandert niets aan wat wel of niet mag. Lees ook [VPN en torrents: wat beschermt het wel en niet?](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents). ## Veelgestelde vragen ### Is streamen van een illegale site ook verboden? Het Europese Hof heeft in 2017 bepaald dat ook streamen uit een duidelijk illegale bron niet is toegestaan. ### Krijg ik een boete als ik illegaal download? In Nederland worden individuele downloaders zelden aangepakt. Rechthebbenden richten zich vooral op uploaders en op sites die illegaal aanbod verspreiden. ### Mag ik een kopie maken van een dvd die ik zelf heb gekocht? Een thuiskopie van een legaal gekocht exemplaar voor eigen gebruik mag, zolang je geen technische beveiliging omzeilt. --- # VPN en torrents: wat beschermt het wel en niet? Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents Bijgewerkt: 2026-09-27 > Een VPN verbergt je echte IP-adres voor andere torrentgebruikers en versleutelt je verkeer, zodat je provider niet ziet wat je downloadt. Het maakt illegaal downloaden niet legaal. Zet altijd de kill switch aan, anders lekt je IP-adres als de VPN wegvalt. Bij BitTorrent maak je rechtstreeks verbinding met andere gebruikers. Iedereen in dezelfde zwerm ziet je IP-adres. Dat is geen geheim: zo werkt het protocol. ## Wat beschermt een VPN wel? - **Je IP-adres.** Andere gebruikers zien het IP-adres van de VPN-server, niet dat van jou. - **Je verkeer tegenover je provider.** Je provider ziet alleen dat je verbonden bent met een VPN, niet welke bestanden je deelt. - **Throttling.** Sommige providers vertragen torrentverkeer. Met een VPN kunnen ze dat niet herkennen. ## Wat beschermt een VPN niet? - **De wet.** Downloaden uit illegale bron blijft verboden. Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). - **Malware.** Een geïnfecteerd bestand blijft geïnfecteerd. - **Lekken bij een slechte instelling.** Valt de VPN weg zonder kill switch, dan loopt je torrentclient gewoon door via je eigen IP-adres. ## Zo stel je het veilig in 1. Zet in de VPN-app de **kill switch** aan. 2. Koppel je torrentclient aan de VPN-interface. In qBittorrent: Instellingen, Geavanceerd, Netwerkinterface, kies de VPN-adapter. Valt de VPN weg, dan stopt de client. 3. Test op lekken met een torrent-IP-checker. Zie [DNS-lek en WebRTC-lek testen](https://duken.nl/vpn/dns-lek-testen). 4. Wil je hogere snelheden, zet dan [port forwarding](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia) aan. Wil je het goed scheiden van de rest van je netwerk, draai dan je torrentclient in Docker achter een VPN-container. Zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). ## Veelgestelde vragen ### Is een gratis VPN goed genoeg voor torrents? Meestal niet. Veel gratis VPN's blokkeren P2P-verkeer, zijn traag of hebben een datalimiet. ### Zien trackers mijn echte IP-adres? Niet als je client alleen via de VPN-interface verbindt. Controleer dit met een torrent-IP-checker. --- # Kan mijn provider zien wat ik download? Bron: https://duken.nl/vpn/provider-ziet-downloads Bijgewerkt: 2026-09-27 > Je provider ziet met welke servers je verbinding maakt, hoeveel data je gebruikt en vaak welke websites je bezoekt. De inhoud van versleutelde verbindingen ziet hij niet. Met een VPN ziet je provider alleen nog dat je met een VPN-server verbonden bent. Al je internetverkeer loopt via je provider. Wat hij daarvan kan zien, hangt af van hoe je verkeer versleuteld is. ## Wat ziet je provider zonder VPN? | Wat | Zichtbaar voor provider? | |---|---| | IP-adressen waarmee je verbinding maakt | Ja | | Hoeveel data je verstuurt en ontvangt | Ja | | Welke websites je bezoekt (via DNS en SNI) | Meestal ja | | Inhoud van HTTPS-pagina's | Nee | | Dat je torrentverkeer gebruikt | Ja, aan het verkeerspatroon | | Welke bestanden je via torrents deelt | Ja, torrentverkeer is meestal niet versleuteld | ## Wat ziet je provider met een VPN? Alleen dat je verbonden bent met een VPN-server en hoeveel data er doorheen gaat. Welke websites je bezoekt en wat je downloadt, ziet hij niet meer. ## Bewaart mijn provider die gegevens? Nederland had een wet die providers verplichtte verkeersgegevens te bewaren, de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens. Die is in 2015 door de rechter buiten werking gesteld. Providers bewaren nog wel gegevens voor hun eigen bedrijfsvoering, zoals facturatie. ## Geeft mijn provider gegevens door? Alleen als het moet, bijvoorbeeld na een bevel van de rechter of een vordering van justitie. Rechthebbenden kunnen via de rechter proberen gegevens van uploaders op te vragen. ## Helpt versleutelde DNS ook? Deels. Met DNS over HTTPS in je browser ziet je provider niet meer welke domeinnamen je opvraagt. Via het IP-adres en de SNI kan hij vaak nog steeds zien welke site je bezoekt. Een VPN verbergt beide. ## Veelgestelde vragen ### Mag mijn provider een VPN blokkeren? In Nederland geldt netneutraliteit. Providers mogen legaal verkeer zoals VPN niet blokkeren of vertragen. ### Ziet mijn provider welke Netflix-serie ik kijk? Nee. Hij ziet dat je met Netflix verbonden bent, niet wat je kijkt. --- # Port forwarding met PIA voor snellere torrents Bron: https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia Bijgewerkt: 2026-09-27 > Met port forwarding kunnen andere torrentgebruikers direct verbinding met je maken, waardoor je sneller downloadt en beter seedt. PIA ondersteunt port forwarding op de meeste servers, behalve in de Verenigde Staten. Je zet het aan in de app en vult de toegewezen poort in bij je torrentclient. Achter een VPN kun je standaard alleen zelf verbindingen opzetten. Andere gebruikers kunnen jou niet bereiken. Daardoor mis je een groot deel van de zwerm en blijven je snelheden laag, vooral bij bestanden met weinig seeders. Port forwarding lost dat op. Niet elke VPN biedt het aan. PIA wel. ## Hoe zet je port forwarding aan in PIA? 1. Open de PIA-app en ga naar **Instellingen, Netwerk**. 2. Zet **Port forwarding** aan. 3. Verbind met een server die port forwarding ondersteunt. Servers in de Verenigde Staten doen dat niet, Nederland wel. 4. De toegewezen poort verschijnt in het verbindingsscherm. ## Poort instellen in qBittorrent 1. Ga naar **Instellingen, Verbinding**. 2. Vul bij **Poort voor inkomende verbindingen** de poort van PIA in. 3. Zet **UPnP/NAT-PMP** uit. Dat is niet nodig en werkt niet via de VPN. 4. Koppel qBittorrent aan de VPN-interface onder **Geavanceerd**. ## Let op: de poort kan veranderen PIA wijst de poort toe per verbinding. Maak je opnieuw verbinding, dan kan de poort anders zijn. Controleer daarom na elke nieuwe verbinding of de poort in je client nog klopt. In Docker kan gluetun dit automatisch bijwerken, zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). ## Werkt het? Je ziet het aan het verbindingssymbool onderin qBittorrent: groen betekent dat inkomende verbindingen werken. Je kunt het ook testen met een poortchecker terwijl de VPN aanstaat. Test dit met legale bestanden, zoals de torrent van een Linux-distributie. Zie [Legaal torrenten](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). Bekijk ook de volledige [handleiding Instellingen en problemen](https://duken.nl/vpn/handleidingen/instellingen) voor meer uitleg. ## Veelgestelde vragen ### Is port forwarding onveilig? Het opent één poort op de VPN-server, niet op je eigen router. Je eigen netwerk blijft dicht. ### Waarom werkt het niet in de VS? PIA biedt port forwarding niet aan op Amerikaanse servers. Kies een server in Europa. --- # Legaal torrenten: wat mag wel? Bron: https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten Bijgewerkt: 2026-09-27 > BitTorrent zelf is legaal. Je mag bestanden downloaden die de maker vrij aanbiedt, zoals Linux-distributies, open-source software, werken met een Creative Commons-licentie en werken waarvan het auteursrecht is verlopen. BitTorrent is een manier om grote bestanden efficiënt te verspreiden. Veel organisaties gebruiken het juist omdat het hun servers ontlast. Het protocol is niet illegaal, alleen wat je ermee deelt kan dat zijn. ## Wat kun je legaal via torrents downloaden? - **Linux-distributies.** Ubuntu, Debian, Fedora, Linux Mint en vrijwel alle andere distributies bieden officiële torrents aan op hun eigen website. - **Open-source software.** Bijvoorbeeld LibreOffice biedt torrents aan voor grote downloads. - **Creative Commons-werken.** Films, muziek en foto's die makers vrij delen, bijvoorbeeld via het Internet Archive. - **Publiek domein.** Oude films, boeken en muziek waarvan het auteursrecht is verlopen. In Nederland is dat meestal 70 jaar na de dood van de maker. - **Game-updates en datasets.** Sommige gamestudio's en onderzoeksinstellingen verspreiden grote bestanden via BitTorrent. ## Waar vind je legale torrents? Download torrents altijd via de officiële website van de maker of distributie, niet via een torrentsite van derden. Zo weet je zeker dat het bestand echt en veilig is. Het Internet Archive biedt voor veel collecties een torrent aan. ## Waarom dan toch een VPN? Ook bij legale torrents ziet iedereen in de zwerm je IP-adres. Een VPN houdt dat privé en voorkomt dat je provider torrentverkeer vertraagt. ## Ter herkenning: dit zijn geen legale bronnen Kom je namen tegen als The Pirate Bay (`thepiratebay.org`), 1337x (`1337x.to`) of YTS (`yts.mx`)? Dat zijn populaire torrentsites, maar geen van de hierboven genoemde legale bronnen: ze verspreiden vooral materiaal zonder toestemming van de maker. Duken linkt er niet naar. Het volledige overzicht met meer namen en domeinen staat op [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). Lees ook [VPN en torrents: wat beschermt het wel en niet?](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents) en [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## Veelgestelde vragen ### Is een torrentclient installeren legaal? Ja. Programma's als qBittorrent en Transmission zijn legale, open-source software. ### Hoe controleer ik of een torrent echt is? Download hem van de officiële site en vergelijk de checksum (SHA256) van het bestand met de waarde die de maker publiceert. --- # NZB en Usenet in 2026: software, providers en zoeken Bron: https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026 Bijgewerkt: 2026-09-27 > Een NZB-bestand vertelt je nieuwsreader welke berichten op Usenet samen een bestand vormen. Je hebt drie dingen nodig: een Usenet-provider met SSL, een nieuwsreader zoals SABnzbd of NZBGet, en een manier om NZB-bestanden te vinden. ![NZB en Usenet](https://duken.nl/vpn/images/nzb-usenet-hero.png) Dit overzicht staat sinds 2016 op duken.nl en is een van de meest bezochte pagina's van de site. Voor 2026 hebben we hem opnieuw opgezet. Nieuw met Usenet? Begin bij [Usenet uitgelegd](https://duken.nl/vpn/usenet-uitgelegd). ## Wat is een NZB-bestand? Een groot bestand staat op Usenet verspreid over honderden of duizenden losse berichten. Een NZB-bestand is een kleine lijst met de ID's van al die berichten. Je importeert de NZB in je nieuwsreader, die alles ophaalt en weer in elkaar zet. De NZB zelf bevat dus geen inhoud. ## Wat heb je nodig? 1. **Een Usenet-provider.** Een betaald abonnement op een nieuwsserver. 2. **Een nieuwsreader.** Software die NZB-bestanden verwerkt. 3. **NZB-bestanden.** Via een zoekmachine of indexer. ## Nieuwsreaders in 2026 | Software | Type | Goed voor | |---|---|---| | SABnzbd | Webinterface, open source | Iedereen. Draait op Windows, Mac, Linux, NAS en Docker | | NZBGet | Webinterface, open source | Lichte systemen zoals een NAS of Raspberry Pi. Wordt voortgezet door de community (nzbget.com) | | NZBDrive | Windows | NZB-bestanden openen als virtuele schijf zonder eerst alles te downloaden | SABnzbd en NZBGet koppel je via de API aan automatiseringstools zoals Sonarr en Radarr. Beide werken ook in Docker, bijvoorbeeld naast een VPN-container zoals in [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). ## Waar let je op bij een Usenet-provider? - **SSL-ondersteuning.** Gebruik altijd poort 563, dan is je verbinding versleuteld. - **Retentie.** Hoe lang berichten bewaard blijven. Hoe langer, hoe meer je kunt vinden. - **Voltooiing.** Het percentage berichten dat compleet beschikbaar is. - **Snelheid en verbindingen.** Het aantal gelijktijdige verbindingen bepaalt hoe snel je je lijn vol krijgt. - **Blokaccount als back-up.** Een tweede provider met een vast datategoed vult ontbrekende delen aan. ## Bekende Usenet-providers: naam en domein Een paar namen die je vaak voorbij ziet komen, met het domein waarmee ze adverteren (ter herkenning en zonder link, net als bij de torrentsites op deze site; alleen onze partner Extreme Usenet is klikbaar): | Naam | Verwacht domein | Opmerking | |---|---|---| | [Extreme Usenet](https://duken.nl/vpn/go/extremeusenet?src=tabel-providers) (partner) | `extremeusenet.nl` | Nederlandse provider, prijs per snelheid, vanaf € 2,50 per maand | | Eweka | `eweka.nl` | Nederlandse provider | | Tweaknews | `tweaknews.nl` | Nederlandse provider | | Newshosting | `newshosting.com` | Internationaal, eigen nieuwsreader | | Frugal Usenet | `frugalusenet.com` | Internationaal, budgetgericht | | UsenetServer | `usenetserver.com` | Internationaal | | Easynews | `easynews.com` | Internationaal, ingebouwde zoekmachine en webplayer | | Xlned | `xlned.com` | Blokaccounts, geschikt als back-up naast je hoofdprovider | Domeinen en voorwaarden wisselen regelmatig: vergelijk retentie, snelheid en prijs altijd zelf voor je een abonnement afsluit. ## NZB-bestanden zoeken Er zijn twee soorten diensten: - **Usenet-zoekmachines** doorzoeken de berichtkoppen van nieuwsgroepen, vergelijkbaar met Google voor Usenet. - **Indexers** houden een eigen, gesorteerde database bij, vaak met een API voor je nieuwsreader. De meeste vereisen registratie. Welke sites actief zijn, verandert voortdurend. Onze community houdt een actuele lijst bij in de [links op de duken.nl forums](/forums/links/category/6-nzb-sites/). Een paar bekende indexernamen met hun verwachte domein (geen link): NZBGeek (`nzbgeek.info`), NZBFinder (`nzbfinder.ws`), DOGnzb (`dognzb.cr`) en Binsearch (`binsearch.info`, gratis zoekmachine zonder account). Het volledige overzicht, met gratis versus betaald en hoe je koppelt aan Sonarr/Radarr, staat op [NZB-indexers uitgelegd](https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd). Let op: downloaden uit illegale bron is in Nederland verboden, ook via Usenet. Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## VPN en Usenet Met SSL is je Usenet-verbinding al versleuteld. Een VPN voegt toe dat je provider niet ziet dat je Usenet gebruikt en dat je Usenet-provider je IP-adres niet kent. Lees het eerlijke antwoord in [Heb je een VPN nodig voor Usenet?](https://duken.nl/vpn/vpn-voor-usenet). ## Veelgestelde vragen ### Wat is het verschil tussen Usenet en torrents? Bij Usenet download je van de server van je provider, bij torrents van andere gebruikers. Zie [Usenet vs torrents](https://duken.nl/vpn/usenet-vs-torrents). ### Is Spotnet nog bruikbaar? Spotnet wordt al jaren niet meer actief ontwikkeld. De meeste gebruikers zijn overgestapt op webgebaseerde nieuwsreaders met een indexer. --- # Usenet uitgelegd: wat is het en hoe werkt het? Bron: https://duken.nl/vpn/usenet-uitgelegd Bijgewerkt: 2026-09-27 > Usenet is een wereldwijd netwerk van discussiegroepen uit 1980, de newsgroups. Je leest en downloadt berichten via een Usenet-provider. Een NZB-bestand is een lijst van berichten die samen één bestand vormen, zodat je nieuwsreader weet wat hij moet ophalen. Usenet is ouder dan het web. Het begon in 1980 als een netwerk van discussiegroepen tussen universiteiten. Die groepen, de newsgroups, bestaan nog steeds. ## Hoe werkt Usenet? Berichten worden geplaatst op een Usenet-server en automatisch gekopieerd naar servers over de hele wereld. Je maakt geen verbinding met andere gebruikers, zoals bij torrents, maar alleen met de server van je Usenet-provider. Er zijn twee soorten groepen: - **Tekstgroepen** voor discussies, vergelijkbaar met een forum. - **Binaire groepen** waarin bestanden worden gedeeld, opgeknipt in veel kleine berichten. ## Wat is een NZB-bestand? Een groot bestand bestaat op Usenet uit honderden of duizenden losse berichten. Een NZB-bestand is een kleine XML-lijst met de ID's van al die berichten. Je nieuwsreader leest de NZB, haalt alle berichten op en zet ze weer in elkaar. Het is vergelijkbaar met een .torrent-bestand: de NZB bevat zelf geen inhoud. ## Wat heb je nodig? 1. **Een Usenet-provider.** Dit is een betaald abonnement. Let op retentie (hoe lang berichten bewaard blijven), snelheid en SSL-ondersteuning. 2. **Een nieuwsreader.** Voor binaire groepen zijn SABnzbd en NZBGet populair, voor tekstgroepen bijvoorbeeld Thunderbird. 3. **SSL aanzetten.** Gebruik de SSL-poort van je provider, meestal 563. Dan is je verbinding versleuteld. ## Is Usenet legaal? Usenet zelf is legaal. Wat voor downloaden in het algemeen geldt, geldt ook hier: downloaden uit illegale bron is verboden. Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). Heb je een VPN nodig voor Usenet? Lees [Heb je een VPN nodig voor Usenet?](https://duken.nl/vpn/vpn-voor-usenet). ## Bekende providers en indexers Een paar namen ter herkenning, met het domein waarmee ze adverteren (geen link): als provider bijvoorbeeld Eweka (`eweka.nl`) of Newshosting (`newshosting.com`), als indexer bijvoorbeeld NZBGeek (`nzbgeek.info`) of Binsearch (`binsearch.info`). Volledige overzichten staan op [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026) en [NZB-indexers uitgelegd](https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd). ## Veelgestelde vragen ### Wat is retentie? Het aantal dagen dat een provider berichten bewaart. Hoe hoger, hoe oudere berichten je kunt ophalen. ### Is Usenet sneller dan torrents? Vaak wel, omdat je direct downloadt van de server van je provider en niet afhankelijk bent van andere gebruikers. --- # Heb je een VPN nodig voor Usenet? Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-voor-usenet Bijgewerkt: 2026-09-27 > Niet per se. Met SSL is je verbinding met de Usenet-provider al versleuteld, zodat je provider niet ziet wat je downloadt. Een VPN voegt toe dat je provider niet ziet dat je Usenet gebruikt en dat je Usenet-provider je echte IP-adres niet ziet. Bij torrents is een VPN de enige manier om je IP-adres te verbergen voor andere gebruikers. Bij Usenet werkt het anders: je maakt alleen verbinding met de server van je provider. Andere gebruikers zien je dus nooit. ## Wat beschermt SSL al? Met SSL op poort 563 is de verbinding tussen jou en je Usenet-provider versleuteld. Je internetprovider ziet: - dat je verbinding maakt met een Usenet-server; - hoeveel data je downloadt; - niet welke berichten of bestanden je ophaalt. ## Wat voegt een VPN toe? | | Alleen SSL | SSL plus VPN | |---|---|---| | Inhoud versleuteld | Ja | Ja | | Internetprovider ziet dat je Usenet gebruikt | Ja | Nee | | Usenet-provider ziet je echte IP-adres | Ja | Nee | | Vertraging door je provider mogelijk | Ja | Nee | | Snelheid | Maximaal | Iets lager | ## Wanneer is een VPN zinvol? - Je wilt niet dat je internetprovider ziet dat je Usenet gebruikt. - Je wilt niet dat je Usenet-provider je IP-adres en daarmee je locatie kent. - Je gebruikt Usenet op openbare wifi of in het buitenland. ## Wanneer is het niet nodig? Gebruik je Usenet thuis met SSL en vind je het geen probleem dat je provider ziet dat je Usenet gebruikt, dan voegt een VPN weinig toe. Gebruik dan in elk geval altijd SSL. ## Bekende Usenet-providers Een paar namen ter herkenning, met het domein waarmee ze adverteren (geen link): Eweka (`eweka.nl`), Tweaknews (`tweaknews.nl`), Newshosting (`newshosting.com`). Volledig overzicht: [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026). Heb je al een VPN voor streaming of torrents, zoals PIA met een onbeperkt aantal apparaten, dan kun je hem voor Usenet gewoon aan laten staan. --- # Usenet vs torrents: verschillen in privacy en snelheid Bron: https://duken.nl/vpn/usenet-vs-torrents Bijgewerkt: 2026-09-27 > Bij torrents deel je bestanden direct met andere gebruikers, die je IP-adres zien, en upload je automatisch mee. Bij Usenet download je alleen van de server van je provider. Usenet is daardoor privacyvriendelijker en vaak sneller, maar kost een abonnement. ## Usenet en torrents naast elkaar | | Torrents | Usenet | |---|---|---| | Hoe download je | Van andere gebruikers | Van de server van je provider | | Upload je mee | Ja, automatisch | Nee | | Wie ziet je IP-adres | Iedereen in de zwerm | Alleen je Usenet-provider | | Versleuteling | Meestal niet | Ja, met SSL | | Snelheid | Afhankelijk van seeders | Meestal je volle lijnsnelheid | | Kosten | Gratis | Abonnement | | VPN nodig voor privacy | Ja | Optioneel | ## Privacy Het grootste verschil is dat je bij torrents automatisch uploadt en dat andere gebruikers je IP-adres zien. Bij Usenet ben je alleen zichtbaar voor je provider. Met SSL is de verbinding ook versleuteld. ## Snelheid Bij torrents hangt de snelheid af van hoeveel mensen het bestand delen. Bij Usenet download je van een professionele server en haal je vaak je volle abonnementssnelheid. ## Beschikbaarheid Oude of weinig populaire bestanden hebben bij torrents vaak geen seeders meer. Bij Usenet hangt het af van de retentie van je provider. ## Welke past bij jou? - **Torrents** als je af en toe grote legale bestanden downloadt, zoals Linux-distributies. Gebruik dan een VPN met [port forwarding](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia). - **Usenet** als je veel en snel wilt downloaden en een abonnement geen probleem is. Lees [Usenet uitgelegd](https://duken.nl/vpn/usenet-uitgelegd). Voor beide geldt: downloaden uit illegale bron is verboden. Zie [Is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## Bekende namen ter herkenning Torrentsites zoals The Pirate Bay (`thepiratebay.org`) of 1337x (`1337x.to`), en Usenet-providers zoals Eweka (`eweka.nl`) of Newshosting (`newshosting.com`): geen van deze namen linken we aan, alleen ter herkenning. Volledige overzichten staan op [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht) en [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026). --- # VPN instellen op een Synology NAS Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-synology-nas Bijgewerkt: 2026-09-27 > Op een Synology NAS stel je een VPN in via Configuratiescherm, Netwerk, Netwerkinterface, Maken, VPN-profiel maken. Kies OpenVPN, importeer het .ovpn-bestand van PIA en vul je gebruikersnaam en wachtwoord in. Zet daarna opnieuw verbinden aan. Een NAS draait vaak dag en nacht, bijvoorbeeld voor Download Station, back-ups naar de cloud of Docker-containers. Met een VPN op de NAS loopt dat verkeer via een versleutelde tunnel. ## Wat heb je nodig? - Een Synology NAS met DSM 7. - Een PIA-account. - Het OpenVPN-configuratiebestand (.ovpn) van PIA voor de server die je wilt gebruiken. Die vind je in je PIA-account bij de OpenVPN-configuraties. ## Zo stel je het in 1. Open **Configuratiescherm, Netwerk, Netwerkinterface**. 2. Klik op **Maken, VPN-profiel maken**. 3. Kies **OpenVPN (via importeren .ovpn-bestand)**. 4. Geef het profiel een naam, bijvoorbeeld PIA-NL. 5. Vul je PIA-gebruikersnaam en wachtwoord in. 6. Importeer het .ovpn-bestand. Heeft het een apart CA-certificaat, importeer dat ook. 7. Vink aan: **Standaardgateway gebruiken op extern netwerk** en **Opnieuw verbinden als de VPN-verbinding verbroken is**. 8. Sla op en klik op **Verbinden**. ## Controleren Open een terminal op de NAS via SSH en voer `curl ifconfig.me` uit. Je ziet dan het IP-adres van de VPN-server, niet dat van je eigen verbinding. ## Let op - **Geen echte kill switch.** DSM heeft geen ingebouwde kill switch. Valt de VPN weg, dan loopt het verkeer tijdelijk via je gewone verbinding. Voor downloads is een container achter een VPN-container veiliger, zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). - **Bereikbaarheid.** Met de VPN als standaardgateway kan QuickConnect of toegang van buitenaf anders werken. Test dit na het instellen. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Routers](https://duken.nl/vpn/handleidingen/routers) voor meer netwerktips. --- # qBittorrent met VPN in Docker (gluetun) Bron: https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker Bijgewerkt: 2026-09-27 > Draai gluetun als VPN-container met PIA en laat qBittorrent het netwerk van gluetun gebruiken met network_mode service:gluetun. Al het verkeer van qBittorrent gaat dan via de VPN. Valt de VPN weg, dan heeft qBittorrent geen internet meer. Dit is de meest betrouwbare manier om een torrentclient achter een VPN te draaien. De torrentclient heeft geen eigen netwerk: hij gebruikt alleen dat van de VPN-container. Er kan dus niets langs de VPN lekken. ## Wat heb je nodig? - Een Linux-server, NAS of Raspberry Pi met Docker en Docker Compose. - Een PIA-account. ## docker-compose.yml ```yaml services: gluetun: image: qmcgaw/gluetun container_name: gluetun cap_add: - NET_ADMIN devices: - /dev/net/tun:/dev/net/tun environment: - VPN_SERVICE_PROVIDER=private internet access - OPENVPN_USER=jouw-pia-gebruikersnaam - OPENVPN_PASSWORD=jouw-pia-wachtwoord - SERVER_REGIONS=Netherlands - VPN_PORT_FORWARDING=on - TZ=Europe/Amsterdam ports: - 8080:8080 restart: unless-stopped qbittorrent: image: lscr.io/linuxserver/qbittorrent container_name: qbittorrent network_mode: "service:gluetun" environment: - PUID=1000 - PGID=1000 - TZ=Europe/Amsterdam - WEBUI_PORT=8080 volumes: - ./qbittorrent/config:/config - ./downloads:/downloads depends_on: - gluetun restart: unless-stopped ``` ## Starten en controleren 1. `docker compose up -d` 2. Controleer het IP-adres van qBittorrent: `docker exec qbittorrent curl -s ifconfig.me`. Je ziet het IP-adres van PIA. 3. Bekijk de toegewezen poort in de log van gluetun: `docker logs gluetun | grep -i "port forward"`. 4. Open de webinterface op poort 8080 van je server. ## Port forwarding Gluetun vraagt de poort bij PIA aan en schrijft hem naar een bestand in de container. Vul die poort in qBittorrent in onder **Instellingen, Verbinding**. In recente versies van gluetun kun je dit automatisch laten bijwerken, zie de documentatie van gluetun. Meer uitleg: [Port forwarding met PIA](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia). ## Waarom dit veiliger is dan een app De kill switch zit in de architectuur: qBittorrent heeft zonder gluetun geen netwerk. Stopt gluetun of valt de tunnel weg, dan stopt qBittorrent ook. Test je opstelling met een legale torrent, zoals een Linux-distributie. Zie [Legaal torrenten](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Linux](https://duken.nl/vpn/handleidingen/linux) voor meer stappen en tips. --- # VPN op je router: OPNsense, pfSense en OpenWrt Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-op-router-opnsense-openwrt Bijgewerkt: 2026-09-27 > Op OPNsense, pfSense en OpenWrt stel je PIA het makkelijkst in als OpenVPN-client met de configuratie en certificaten van PIA. Met policy-based routing stuur je daarna alleen bepaalde apparaten via de VPN, zoals je tv of NAS. Een VPN op je router beschermt elk apparaat in huis, ook apparaten zonder VPN-app zoals een spelcomputer of een oudere smart-tv. Met een eigen routerplatform heb je bovendien volledige controle over welk verkeer via de VPN gaat. ## OPNsense en pfSense 1. Download de OpenVPN-configuratie van PIA voor de gewenste server. 2. Importeer het CA-certificaat onder **System, Trust, Authorities**. 3. Maak een OpenVPN-client aan met de servergegevens, poort en versleuteling uit het .ovpn-bestand, en vul je PIA-gebruikersnaam en wachtwoord in. 4. Wijs de client toe als interface en zet hem aan. 5. Maak een **Outbound NAT**-regel voor de VPN-interface. 6. Stuur verkeer via de VPN met een firewallregel op de LAN-interface waarbij je de **Gateway** instelt op de VPN-gateway. ## OpenWrt 1. Installeer de pakketten `openvpn-openssl` en `luci-app-openvpn`. 2. Upload het .ovpn-bestand van PIA onder **VPN, OpenVPN** en vul je inloggegevens in. 3. Maak een nieuwe interface voor de tunnel aan en voeg die toe aan een eigen firewallzone met forwarding vanuit LAN. 4. Voor alleen bepaalde apparaten: installeer `pbr` (policy-based routing) en stel per apparaat in welke gateway het gebruikt. ## Kill switch op je router Blokkeer in de firewall dat de apparaten die via de VPN moeten lopen via je gewone WAN-gateway naar buiten gaan. Valt de tunnel weg, dan hebben die apparaten geen internet in plaats van een onbeveiligde verbinding. ## WireGuard? WireGuard is sneller, maar PIA gebruikt tijdelijke sleutels die je via een script moet ophalen. PIA publiceert daarvoor open-source scripts op GitHub (manual-connections). Voor een router die altijd moet werken is OpenVPN eenvoudiger. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Routers](https://duken.nl/vpn/handleidingen/routers) voor meer stappen en tips. --- # VPN op een Raspberry Pi Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-raspberry-pi Bijgewerkt: 2026-09-27 > Op een Raspberry Pi met een 64-bits besturingssysteem kun je de Linux-app van PIA gebruiken en bedienen via de opdrachtregel met piactl. Werkt dat niet op jouw model, dan gebruik je OpenVPN met de configuratiebestanden van PIA. Een Raspberry Pi is een zuinige manier om een VPN altijd aan te laten staan, bijvoorbeeld voor een downloadcontainer of als gateway voor andere apparaten. ## Optie 1: de PIA-app met piactl 1. Installeer Raspberry Pi OS 64-bit. 2. Download de Linux-installer van PIA voor ARM64 en voer hem uit. 3. Bedien de app zonder scherm met piactl: ```bash piactl login inlog.txt # bestand met gebruikersnaam en wachtwoord op twee regels piactl background enable piactl set region netherlands piactl connect piactl get vpnip ``` ## Optie 2: OpenVPN ```bash sudo apt install openvpn sudo cp pia-netherlands.ovpn /etc/openvpn/client/pia.conf sudo nano /etc/openvpn/client/pia.auth # gebruikersnaam en wachtwoord op twee regels ``` Voeg in `pia.conf` de regel `auth-user-pass /etc/openvpn/client/pia.auth` toe en start met: ```bash sudo systemctl enable --now openvpn-client@pia curl ifconfig.me ``` ## Docker op de Pi Wil je downloads achter de VPN, gebruik dan gluetun in Docker. Dat werkt ook op ARM. Zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker). ## De Pi als VPN-gateway Zet IP-forwarding aan, stel NAT in op de tunnelinterface en geef andere apparaten de Pi als gateway. Houd er rekening mee dat de snelheid dan beperkt wordt door de Pi. Een Raspberry Pi 4 of 5 is daarvoor aan te raden. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Linux](https://duken.nl/vpn/handleidingen/linux) voor meer stappen en tips. --- # DNS-lek en WebRTC-lek testen: werkt je VPN echt? Bron: https://duken.nl/vpn/dns-lek-testen Bijgewerkt: 2026-09-27 > Test je VPN met een DNS-lektest en een WebRTC-test terwijl de VPN aanstaat. Zie je DNS-servers van je eigen provider of je echte IP-adres, dan lekt er iets. Zet dan de DNS-lekbescherming van je VPN aan en blokkeer WebRTC in je browser. Een VPN kan aan staan en toch gegevens lekken. De twee bekendste lekken zijn een DNS-lek en een WebRTC-lek. ## Wat is een DNS-lek? Bij elke website die je bezoekt, vraagt je apparaat eerst via DNS op welk IP-adres erbij hoort. Gaan die DNS-verzoeken langs de VPN heen naar je eigen provider, dan ziet je provider nog steeds welke websites je bezoekt. ## Wat is een WebRTC-lek? WebRTC wordt gebruikt voor videobellen in de browser. Het kan je echte IP-adres doorgeven aan een website, ook als je een VPN gebruikt. ## Zo test je het 1. Noteer je echte IP-adres met de VPN uit, bijvoorbeeld via ifconfig.me. 2. Zet de VPN aan. 3. Doe een **uitgebreide test** op een DNS-lektestsite, zoals dnsleaktest.com. Je hoort alleen DNS-servers van je VPN te zien, niet die van Ziggo, KPN of Odido. 4. Doe een **WebRTC-test**, bijvoorbeeld op browserleaks.com. Je echte IP-adres mag er niet tussen staan. 5. Gebruik je torrents, controleer dan ook je torrent-IP met een torrent-IP-checker. ## Wat doe je bij een lek? - **DNS-lek:** zet in de VPN-app de DNS-lekbescherming aan en gebruik de DNS van de VPN. In PIA staat dit onder de netwerkinstellingen. - **WebRTC-lek:** blokkeer WebRTC in je browser. In Firefox kan dat via `about:config` met `media.peerconnection.enabled` op false. Voor Chrome zijn er extensies. - **IPv6-lek:** zet IPv6-lekbescherming aan in je VPN of schakel IPv6 uit op je apparaat. - **Lek bij wegvallen:** zet de kill switch aan. --- # Wat weet je provider over je surfgedrag? Bron: https://duken.nl/vpn/wat-weet-je-provider Bijgewerkt: 2026-09-27 > Je provider ziet met welke servers je verbinding maakt, hoeveel data je gebruikt en meestal welke websites je bezoekt. De inhoud van versleutelde pagina's ziet hij niet. Met een VPN ziet je provider alleen nog dat je een VPN gebruikt. Of je nu bij Ziggo, KPN, Odido of een kleinere provider zit: al je internetverkeer gaat via hun netwerk. Hier lees je wat ze daarvan kunnen zien. ## Wat ziet je provider? - **Welke websites je bezoekt.** Via je DNS-verzoeken en de servernaam (SNI) die je browser bij een HTTPS-verbinding meestuurt. - **Wanneer en hoe lang.** Tijdstippen en duur van je verbindingen. - **Hoeveel data.** Per verbinding en in totaal. - **Welk soort verkeer.** Streaming, gaming of torrents zijn te herkennen aan het patroon. ## Wat ziet je provider niet? - De inhoud van HTTPS-pagina's, zoals wat je in een webwinkel koopt of welke mail je leest. - Wat je in versleutelde apps doet, zoals WhatsApp of Signal. ## Wat bewaart je provider? De Nederlandse bewaarplicht voor verkeersgegevens is in 2015 door de rechter buiten werking gesteld. Providers bewaren nog wel gegevens die ze voor hun dienst nodig hebben, zoals voor facturatie en storingen. Wat en hoe lang staat in hun privacyverklaring. ## Hoe beperk je wat je provider ziet? | Maatregel | Wat het verbergt | |---|---| | HTTPS (standaard) | Inhoud van pagina's | | Versleutelde DNS in je browser | Opgevraagde domeinnamen, deels | | VPN | Welke sites je bezoekt en wat je doet | | Tor | Alles, maar veel trager | Meer detail over downloaden: [Kan mijn provider zien wat ik download?](https://duken.nl/vpn/provider-ziet-downloads). Het verschil tussen VPN en Tor lees je in [VPN vs Tor vs proxy](https://duken.nl/vpn/vpn-tor-proxy). --- # VPN vs Tor vs proxy: wat is het verschil? Bron: https://duken.nl/vpn/vpn-tor-proxy Bijgewerkt: 2026-09-27 > Een proxy verandert alleen het IP-adres van één app of browser en versleutelt meestal niet. Een VPN versleutelt al het verkeer van je apparaat via één server. Tor stuurt je verkeer via drie servers en is het meest anoniem, maar ook het traagst. ## De drie naast elkaar | | Proxy | VPN | Tor | |---|---|---|---| | Wat gaat erdoor | Eén app of browser | Al het verkeer van je apparaat | De Tor-browser | | Versleuteling | Meestal niet | Ja | Ja, in lagen | | Aantal tussenstations | 1 | 1 | 3 | | Snelheid | Snel | Snel | Traag | | Geschikt voor streaming | Soms | Ja | Nee | | Geschikt voor torrents | Niet veilig | Ja | Nee, en afgeraden door Tor | | Wie moet je vertrouwen | De proxy | De VPN-aanbieder | Geen enkele server afzonderlijk | | Kosten | Vaak gratis | Abonnement | Gratis | ## Wanneer gebruik je een proxy? Voor snel iets bekijken dat regionaal is afgeschermd, zonder dat privacy belangrijk is. Gratis proxy's zijn vaak onbetrouwbaar en kunnen je verkeer meelezen. ## Wanneer gebruik je een VPN? Voor dagelijks gebruik: streamen in het buitenland, veilig op openbare wifi, privacy tegenover je provider en torrents. Je moet de VPN-aanbieder vertrouwen, daarom zijn een no-logs beleid en open-source apps belangrijk. ## Wanneer gebruik je Tor? Als anonimiteit voorop staat, bijvoorbeeld voor journalisten of mensen in landen met censuur. Tor is te traag voor streaming en de Tor-organisatie raadt torrents via Tor af. ## Kun je ze combineren? VPN en Tor samen kan: eerst de VPN aanzetten en dan de Tor-browser openen. Je provider ziet dan niet dat je Tor gebruikt. Voor de meeste mensen is dat niet nodig. --- # Hoe wij VPN's testen Bron: https://duken.nl/vpn/hoe-wij-testen Bijgewerkt: 2026-10-20 > We testen elke VPN zelf op laptop, telefoon en tv, vanuit Nederland en vanuit het buitenland. We meten snelheid, controleren of NPO Start, ServusTV, ORF en Netflix werken en werken artikelen minimaal elk kwartaal bij. Wie een handleiding volgt, moet erop kunnen rekenen dat die klopt. Daarom leggen we hier uit hoe we testen. ## Wie schrijft de handleidingen? De handleidingen worden geschreven en bijgewerkt door de redactie van duken.nl. Sinds de begintijd van het forum helpen leden elkaar met downloaden, netwerken en privacy. Vragen en ervaringen van de community verwerken we in de artikelen. ## Hoe testen we? 1. **Automatisch, elke dag.** Een testmachine verbindt via PIA met een server in Nederland en een server in Oostenrijk. 2. **Eerst het land controleren.** Het testscript controleert of het IP-adres echt uit het juiste land komt. Klopt dat niet, dan wordt er geen resultaat vastgelegd. 3. **Streamingdiensten.** Per dienst controleren we of de website een regioblokkade toont: NPO Start, Videoland, Ziggo GO en Netflix via Nederland, ServusTV en ORF via Oostenrijk. 4. **Snelheid.** We meten de downloadsnelheid via beide servers met een standaard snelheidstest. 5. **Alles met datum.** Elke meting wordt vastgelegd met datum en tijd, en de resultaten van de afgelopen 90 dagen zijn openbaar. 6. **Artikelen bijwerken.** Verandert er iets bij een dienst of in de app, dan passen we de handleidingen aan en zie je de nieuwe datum bovenaan. ## Laatste testresultaten Alle metingen van de afgelopen 90 dagen staan op de [teststatuspagina](https://duken.nl/vpn/status). ## Affiliate en onafhankelijkheid duken.nl ontvangt een vergoeding als je via onze links een abonnement afsluit bij Private Internet Access. Dat verandert niet wat we opschrijven: als iets niet werkt, staat dat in het artikel. --- # NZB- en torrentsites: compleet overzicht met domeinen (2026) Bron: https://duken.nl/vpn/nzb-en-torrent-sites-overzicht Bijgewerkt: 2026-10-20 Zoek je de naam of het domein van een torrentsite, NZB-indexer of Usenet-forum? Op deze pagina staan ze per categorie bij elkaar: van The Pirate Bay tot kleine Nederlandse NZB-communities. Deze lijst stond jarenlang in de linkdirectory van het Duken-forum en is hier opnieuw opgebouwd en aangevuld. Twee dingen vooraf. We noemen namen en domeinen ter herkenning, maar plaatsen geen klikbare links (wil je een site bezoeken, kopieer dan zelf het domein): veel van deze sites verspreiden auteursrechtelijk beschermd materiaal, en wat je daar downloadt is je eigen verantwoordelijkheid (zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal)). Daarnaast wisselen domeinen voortdurend door blokkades, rechtszaken of verhuizingen. Waar we het domein niet zeker weten, staat "onbekend". Of een site vandaag bereikbaar is, zie je in de kolom Status: we controleren elk domein dagelijks automatisch. Reactietijden en de bereikbaarheid over 90 dagen staan op de [statuspagina voor torrent- en NZB-sites](https://duken.nl/vpn/status/sites). ## Snel kiezen: welk type site heb je nodig? | Je wilt... | Kijk bij | |---|---| | Direct een torrent zoeken | Torrentsites of torrent-zoekmachines | | Zoeken over veel torrentsites tegelijk | Torrent-zoekmachines (meta-search) | | Gratis NZB's zoeken zonder account | NZB-zoekmachines | | Series automatisch volgen met Sonarr/SABnzbd | Buitenlandse NZB-indexers | | Nederlandstalige releases en ondertitels | Nederlandse NZB- of torrentcommunities | Wil je eerst snappen hoe Usenet en NZB's werken? Lees dan [Usenet uitgelegd](https://duken.nl/vpn/usenet-uitgelegd) en [NZB-indexers uitgelegd](https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd). ## Torrentsites | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | The Pirate Bay | `thepiratebay.org` | De bekendste openbare torrentsite, actief sinds 2003. Veel mirrors en nepkopieën in omloop. | | 1337x | `1337x.to` | Grote openbare torrentsite met nette categorieën en een actieve uploadersgemeenschap. | | FileSharingTalk | `filesharingtalk.com` | Forum over filesharing, waar naast torrents ook kranten, nieuws en WeTransfer-links langskomen. | ## Torrent-zoekmachines Deze sites hosten zelf weinig of niets, maar doorzoeken andere torrentsites voor je. | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | Kickass Torrents | wisselt | Was rond 2015 de grootste torrentsite ter wereld. Het origineel ging in 2016 offline; sindsdien draaien er diverse heropgestarte versies en kopieën onder steeds andere domeinen. | | AIO Search | `aiosearch.com` | Meta-zoekmachine die meer dan honderd torrentsites en trackers vanaf één pagina doorzoekt. | | UIndex | `uindex.org` | Eenvoudige index die resultaten van meerdere bronnen bundelt. | | Torrentz | `torrentz2.eu` | Opvolger van het klassieke Torrentz.eu, dat in 2016 stopte. Zoekt over meerdere torrentsites. | | Torrends | `torrends.to` | Zoekt over tientallen torrentsites en trackers; vervangend domein van Torrents.io. | ## Nederlandse torrentcommunities | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | Torrentflix | onbekend | Besloten Nederlandse torrentsite, alleen toegankelijk na inloggen. | | Torrent Heaven | zie [ons artikel](https://duken.nl/vpn/torrentheaven) | Nederlandse torrentsite met films, series, muziek, software en tijdschriften. Registratie verplicht. | Meer torrentsites, inclusief private trackers, vind je in het [torrentsites-overzicht](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). ## NZB-databases en Spotnet-alternatieven Na het verdwijnen van Spotnet-clients als centrale bron ontstonden webversies die spots in een browser tonen. | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | ClubNZB | `clubnzb.com` | Webgebaseerd Spotnet-alternatief. | | NZBServer | `nzbserver.com` | Spotweb-kloon: Spotnet-spots in je browser. | | SpotNZB | `spotnzb.com` | Nederlandse NZB-database in Spotnet-stijl. | ## Nederlandse NZB-communities | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | NoProbs-Revived | onbekend | Relatief jong Nederlands NZB-forum. | | Samurai Place | `samuraiplace.com` | Een van de oudste nog bestaande Nederlandse NZB-forums. | | Onehit (Call It Duty) | onbekend | Nederlands forum, alleen toegankelijk na inloggen. | | Stockboxx | `stockboxx.top` | Usenet-community met veel Nederlandstalige content, zoals films met ondertitels. | | Rappie | `rappie.net` | Forum gericht op nieuwe filmreleases en filminformatie. | ## Buitenlandse NZB-indexers en -communities Dit zijn de indexers die je koppelt aan tools als SABnzbd, NZBGet, Sonarr en Radarr. De meeste werken met een (gratis of betaald) account en een API-sleutel. | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | NZBGeek | `nzbgeek.info` | Zeer uitgebreide indexer, sterk in series; zoekopdrachten zijn op te slaan. | | NinjaCentral | `ninjacentral.co.za` | Uitgebreide indexer, eveneens sterk in series. | | NZBPlanet | `nzbplanet.net` | Indexer voor films, series, muziek en games, met goede koppeling aan Sonarr en Radarr. | | DOGnzb | `dognzb.cr` | Bekende indexer met eigen forum, meestal alleen op uitnodiging. | | Miatrix | `miatrix.com` | Indexer met beperkt ledenaantal. | | nzbWolf | onbekend | NZB-forum met veel tv-series. | | GingaDADDY | `gingadaddy.com` | Gratis, handmatig bijgehouden NZB-index. | | nzbforyou | `nzbforyou.com` | Canadese NZB-community. | | nzbgrabit | onbekend | NZB-community op vBulletin-basis. | | ABNZB | `abnzb.com` | Indexer met communityfuncties. | | Usenet for Everyone | onbekend | Kleinere internationale Usenet-community. | | omgwtfnzbs | `omgwtfnzbs.org` | Ooit een populaire indexer; staat in oude lijsten als gestopt. | | Usenet-Crawler | `usenet-crawler.com` | Indexer met communityfuncties; status wisselend, controleer vooraf. | ## Duitse NZB-communities | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | House of Usenet | `house-of-usenet.com` | Duitstalig informatieforum dat Usenet-releases deelt als NZB en headers. | | DrunkenSlug | `drunkenslug.com` | Indexer met een groot Duitstalig aanbod, alleen op uitnodiging. | ## NZB-zoekmachines Zoekmachines doorzoeken Usenet rechtstreeks, vaak zonder account. Ze zijn minder netjes dan een indexer (meer ruis, minder metadata), maar handig voor een snelle zoekactie. | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | NZBFinder | `nzbfinder.ws` | Snelle indexer en zoekmachine met API. | | Binsearch | `binsearch.info` | Klassieke Usenet-zoekmachine, gratis en zonder account. | | NZBIndex | `nzbindex.com` | Gratis Usenet-zoekmachine, ook met een vernieuwde bètaversie. | | NZBKing | `nzbking.com` | Eenvoudige zoekmachine voor Usenet-binaries. | | FindNZB | `findnzb.net` | Zoekmachine waarmee je ook per nieuwsgroep kunt bladeren. | | NZBFriends | `nzbfriends.com` | Zoekt in miljoenen nieuwsgroep-posts. | ## Boeken via NZB | Naam | Verwacht domein | Wat het is | |---|---|---| | Dreamcorner | onbekend | Forum dat zich alleen op boeken richt. | Wil je e-books zonder juridische risico's? Bekijk dan [gratis e-books legaal downloaden](https://duken.nl/vpn/gratis-e-books-downloaden-legaal). ## Waarom zoveel van deze sites verdwijnen Een lijst als deze veroudert snel. Torrent- en NZB-sites gaan offline door rechtszaken (in Nederland vaak op initiatief van Stichting BREIN), domeinbeslag, providerblokkades of gewoon omdat de beheerder ermee stopt. Daarna duiken er vaak nepkopieën op onder een bijna gelijke naam, met malware of phishing als doel. Lees daarover meer in [site of account niet meer bereikbaar](https://duken.nl/vpn/site-of-account-niet-meer-bereikbaar). Een paar vuistregels: - Vertrouw alleen een domein dat de community zelf bevestigt, niet de eerste zoekmachinetreffer. - Download nooit een ".exe" als je een film of serie verwacht. - Gebruik voor Usenet een SSL-verbinding (zie [SSL voor Usenet](https://duken.nl/vpn/ssl-usenet-nieuwsgroepen)) en voor torrents een VPN (zie [VPN en torrents](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents)). ## Veelgestelde vragen ### Wat is het verschil tussen een torrentsite en een NZB-indexer? Een torrentsite verwijst naar bestanden die je van andere gebruikers downloadt via BitTorrent. Een NZB-indexer verwijst naar bestanden op Usenet-servers, die je via een betaalde Usenet-provider ophaalt. Usenet is meestal sneller en je uploadt zelf niets. Zie [Usenet vs torrents](https://duken.nl/vpn/usenet-vs-torrents). ### Waarom noemen jullie deze sites? Zodat je een site kunt herkennen en nepkopieën kunt vermijden. Veel van deze sites bieden auteursrechtelijk beschermd materiaal aan: een vermelding hier is geen aanbeveling, en wat je er downloadt is je eigen verantwoordelijkheid. ### Hoe weten jullie of een site nog werkt? We controleren elke dag automatisch of het domein nog bestaat en of de site reageert. Stuurt een domein door naar een ander adres of staat het te koop, dan tonen we "status onbekend": we kunnen dan niet vaststellen of het nog de oorspronkelijke site is. De uitkomst staat in de kolom Status en, met 90 dagen historie, op de [statuspagina voor torrent- en NZB-sites](https://duken.nl/vpn/status/sites). ### Heb ik een account nodig? Voor openbare torrentsites en NZB-zoekmachines niet. Voor de meeste NZB-indexers en Nederlandse communities wel, en een aantal werkt alleen op uitnodiging. ### Is een VPN nodig bij torrents? Bij torrents is je IP-adres zichtbaar voor iedereen in dezelfde swarm. Een VPN verbergt dat. Bij Usenet download je van een server en upload je niets, maar ook daar zorgt een VPN voor extra privacy. Zie [VPN voor Usenet](https://duken.nl/vpn/vpn-voor-usenet). --- # Amsterdamned legaal kijken: waar staat deze Nederlandse klassieker? Bron: https://duken.nl/vpn/amsterdamned-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Amsterdamned is een Nederlandse film uit 1988. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten zoals NPO Plus of Videoland, of koop de film digitaal of op schijf. Amsterdamned (1988) is een Nederlandse thriller van regisseur Dick Maas over een seriemoordenaar die zijn slachtoffers vanuit de Amsterdamse grachten belaagt, met een beroemde achtervolgingsscène over het water door de binnenstad. ## Waar kun je hem kijken? Oudere Nederlandse films staan wisselend bij diensten als NPO Plus, Videoland of Pathé Thuis, en zijn vaak ook los te huren of op dvd/blu-ray te koop. Check de catalogus van je eigen abonnement, of zoek de film op bij een videotheekdienst. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) en [Legaal torrenten: wat mag wel?](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). --- # Avatar (2009) legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/avatar-2009-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Avatar (2009) is een 20th Century Studios/Disney-film en staat daarmee doorgaans bij Disney Plus, naast de latere vervolgen. Avatar (2009) van James Cameron speelt zich af op de planeet Pandora, waar mensheid en het Na'vi-volk tegenover elkaar komen te staan. De film kreeg vervolgen met Avatar: The Way of Water (2022) en latere delen. ## Waar kun je hem kijken? Als Disney-film (via 20th Century Studios) staat Avatar doorgaans bij Disney Plus. Staat de film daar niet (meer), dan is hij ook vaak los te huren of te koop. Ben je in het buitenland, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen bij het Nederlandse Disney Plus-aanbod. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Bullet Train legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/bullet-train-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Bullet Train is een Sony-productie uit 2022, die doorgaans los te huren of te koop is via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis, en later ook bij een streamingdienst kan verschijnen. Bullet Train (2022) is een actiekomedie van Sony Pictures met Brad Pitt als huurmoordenaar die verstrikt raakt in een web van andere huurmoordenaars, allemaal aan boord van dezelfde Japanse hogesnelheidstrein. ## Waar kun je hem kijken? Sony-films staan niet bij één vaste Nederlandse streamingdienst, maar zijn meestal eerst los te huren of te koop (Prime Video, Apple TV, Pathé Thuis), en verschijnen later soms bij een abonnementsdienst. Check de actuele beschikbaarheid bij je eigen dienst. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Cars 2 legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/cars-2-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Cars 2 is een Pixar/Disney-animatiefilm uit 2011, die thuishoort bij Disney Plus. Cars 2 (2011) is het tweede deel in Pixars Cars-reeks, waarin Lightning McQueen en sleepwagen Mater internationaal op avontuur gaan tijdens een wereldwijde race. ## Waar kun je hem kijken? Als Pixar/Disney-productie staat Cars 2 bij Disney Plus. Staat de film daar niet (meer), dan is hij vaak ook los te huren of te koop bij andere diensten. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Ciske de Rat legaal kijken: waar staat deze Nederlandse klassieker? Bron: https://duken.nl/vpn/ciske-de-rat-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Ciske de Rat is een Nederlandse film uit 1984. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten of koop de film op dvd/blu-ray of digitaal. Ciske de Rat (1984) is de verfilming van Piet Bakkers romans over een straatjongen in de Amsterdamse jaren dertig, met Danny de Munk in de titelrol. De film leverde ook een bekende titelsong op. ## Waar kun je hem kijken? Oudere Nederlandse klassiekers staan wisselend bij diensten zoals NPO Plus of Videoland, en zijn vaak los te huren of op schijf te koop. Check de catalogus van je eigen abonnement of een videotheekdienst. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # De Marathon legaal kijken: waar staat deze Nederlandse komedie? Bron: https://duken.nl/vpn/de-marathon-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > De Marathon is een Nederlandse film uit 2012. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten of koop de film op dvd. De Marathon (2012) is een Nederlandse komedie over een groep vrienden die zich, ondanks hun wisselende fitheid, voorneemt de Rotterdam Marathon te lopen. ## Waar kun je hem kijken? Deze Nederlandse komedie staat wisselend bij diensten zoals Videoland of Pathé Thuis, en is vaak op dvd te koop. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # De Reünie (2015) legaal kijken: waar staat deze dramaserie? Bron: https://duken.nl/vpn/de-reunie-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > De Reünie is een Nederlandse NPO-productie uit 2015. Kijk terug via NPO Start of NPO Plus. De Reünie (2015) is een Nederlandse dramaserie over de gevolgen van een cafébrand jaren eerder, met duidelijke verwijzingen naar de nieuwjaarsbrand in Volendam. ## Waar kun je hem kijken? Als NPO-productie is De Reünie terug te zien via NPO Start (gratis) of NPO Plus. Zit je in het buitenland en werkt NPO Start niet, dan helpt een VPN met een Nederlandse server, zie [NPO kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/npo-kijken-buitenland). ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Dune legaal kijken: waar staan de films? Bron: https://duken.nl/vpn/dune-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Dune en Dune: Part Two zijn Warner Bros-producties, meestal te vinden via HBO Max of los te huren/te koop. Dune (2021) en het vervolg Dune: Part Two (2024) zijn de recente verfilmingen van Frank Herberts klassieke sciencefictionroman, over de woestijnplaneet Arrakis en de familie Atreides. ## Waar kun je ze kijken? Als Warner Bros-producties staan beide Dune-films typisch bij HBO Max, en zijn ze daarnaast vaak los te huren of te koop. Zit je in het buitenland, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen bij het Nederlandse aanbod. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Elvis legaal kijken: waar staat de biopic? Bron: https://duken.nl/vpn/elvis-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Elvis is een Warner Bros-productie uit 2022, typisch te vinden via HBO Max of los te huren/te koop. Elvis (2022) is de biopic van regisseur Baz Luhrmann over het leven van Elvis Presley, met Austin Butler in de hoofdrol en Tom Hanks als manager Colonel Tom Parker. ## Waar kun je hem kijken? Als Warner Bros-productie staat Elvis typisch bij HBO Max, en is de film daarnaast vaak los te huren of te koop. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Encanto legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/encanto-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Encanto is een Disney-animatiefilm uit 2021 die thuishoort bij Disney Plus. Encanto (2021) is een Disney-animatiefilm over de Colombiaanse familie Madrigal, waarvan elk kind een magische gave krijgt, behalve de hoofdpersoon Mirabel. De film werd vooral bekend door het nummer "We Don't Talk About Bruno". ## Waar kun je hem kijken? Als Disney-productie staat Encanto bij Disney Plus. Staat hij daar niet (meer) in het aanbod, dan is de film vaak ook los te huren of te koop bij andere diensten. Zit je in het buitenland, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen om bij het Nederlandse Disney Plus-aanbod te komen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Euphoria kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/euphoria-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Euphoria is een HBO-productie en staat in Nederland typisch bij HBO Max. Euphoria volgt een groep Amerikaanse middelbare scholieren, met Zendaya in de hoofdrol als Rue, en behandelt thema's als verslaving, identiteit en relaties. ## Waar kun je de serie kijken? Als HBO-productie staat Euphoria in Nederland typisch bij HBO Max. Zit je in het buitenland en zie je de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Flikken kijken: waar staat deze politieserie? Bron: https://duken.nl/vpn/flikken-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Flikken Maastricht en Flikken Rotterdam zijn oorspronkelijk SBS6-series. Kijk terug via de SBS-platforms of de catalogus van je eigen streamingdienst. Flikken is de naam van een Nederlandse politieserie-franchise, met Flikken Maastricht als langstlopende reeks en Flikken Rotterdam als latere variant. Beide volgen rechercheurs in hun eigen stad. ## Waar kun je de afleveringen kijken? Flikken is oorspronkelijk een SBS6-productie. Terugkijken kan via het SBS-platform of de catalogus van streamingdiensten die SBS-content aanbieden; dat aanbod wisselt per seizoen. Check de zoekfunctie van je eigen abonnement. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Frozen legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/frozen-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Frozen is een Disney-animatiefilm uit 2013 die thuishoort bij Disney Plus. Frozen (2013) is de Disney-animatiefilm over de zusjes Anna en Elsa, bekend van het nummer "Let It Go", met een vervolg in Frozen II (2019). ## Waar kun je hem kijken? Als Disney-productie staat Frozen bij Disney Plus. Ben je in het buitenland en zie je de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Game-ROM's downloaden (Switch, DS en meer): wat mag wel, en wat zijn de risico's? Bron: https://duken.nl/vpn/game-roms-downloaden-risico Bijgewerkt: 2026-10-01 > Een ROM van een nog verkrijgbare of auteursrechtelijk beschermde game downloaden is in Nederland niet toegestaan, ook niet als je de game ooit zelf kocht. Legale routes zijn officiële re-releases, abonnementen zoals Nintendo Switch Online, en echte homebrew/freeware. Een ROM is een digitaal kopiebestand van een gamecartridge of -schijf. Er circuleren veel hardnekkige misverstanden over wanneer dat downloaden mag, dus hier de feiten. ## Mag ik een ROM downloaden van een game die ik zelf heb? Nee, niet zomaar. Een thuiskopie maken van iets dat je zelf bezit mag in Nederland alleen als je geen technische beveiliging omzeilt, en vrijwel alle cartridges en schijfjes met commerciële games hebben zo'n beveiliging. Daarnaast is het downloaden van een kant-en-klare ROM van internet, ook van een game die je zelf bezit, downloaden uit een bron die daar geen toestemming voor heeft. Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## "Abandonware" bestaat juridisch niet Een veelgehoord argument is dat een oude game "abandonware" is omdat hij niet meer verkocht wordt. Auteursrecht op software verloopt in Nederland pas 70 jaar na het overlijden van de maker, dus een game die niet meer te koop is, is nog steeds beschermd. Nintendo en andere uitgevers handhaven hier ook actief op, ook bij oudere titels. ## Het risico van ROM- en NZB-sites Naast het juridische risico is er een praktisch probleem: sites en NZB/Usenet-bestanden die ROM's aanbieden staan bekend om verstopte malware in het downloadbestand, vooral bij uitvoerbare "launchers" of "patchers" die bij de ROM worden geleverd. Zie ook [Gedownload "e-book" is een .exe-bestand: wat nu?](https://duken.nl/vpn/gedownload-ebook-is-exe-bestand-malware) voor hoe dat met andere bestandstypen misgaat. ## Legale alternatieven | Wens | Legale route | |---|---| | Klassieke Nintendo-games spelen | [Nintendo Switch Online](https://duken.nl/vpn/nintendo-switch-ombouwen) met NES-, SNES-, N64- en Game Boy-bibliotheek | | Een specifieke oude game opnieuw spelen | Officiële re-releases en remasters in de eShop, vaak als collectie | | Zelfgemaakte of expliciet gratis gegeven games | Echte homebrew en freeware, bijvoorbeeld via itch.io, waarbij de maker zelf toestemming geeft | | Eigen oude cartridges gebruiken | Op de originele hardware spelen, of een legale flashcart die alleen zelfgemaakte/freeware-ROM's draait | ## Waarom geen stap-voor-stapgids? Duken geeft geen handleiding voor het downloaden of installeren van ROM's van beschermde games, net zoals bij [een Nintendo Switch ombouwen](https://duken.nl/vpn/nintendo-switch-ombouwen). ## Veelgestelde vragen ### Is emuleren zelf illegaal? Een emulator (de software die een oude console nabouwt) is op zichzelf meestal legaal. Het probleem zit in de ROM die je erin laadt, niet in de emulator. ### Kan ik een ROM van mijn eigen cartridge laten dumpen? Dat vereist speciale hardware en blijft juridisch grijs gebied zodra er beveiliging wordt omzeild. Voor eigen gebruik is spelen op de originele hardware de veiligste route. --- # Godfather of Harlem kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/godfather-of-harlem-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Godfather of Harlem is een MGM+-productie (voorheen Epix) en staat typisch bij een dienst die MGM+-content aanbiedt. Godfather of Harlem volgt de Harlem-gangster Bumpy Johnson (Forest Whitaker) in de jaren zestig, tegen de achtergrond van de burgerrechtenbeweging. ## Waar kun je de serie kijken? De serie is een productie van MGM+ (voorheen Epix) en staat typisch bij een dienst die MGM+-content licentieert, zoals een Amazon Channel. Check de catalogus van je eigen abonnement. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Gratis e-books downloaden: deze legale bronnen bestaan Bron: https://duken.nl/vpn/gratis-e-books-downloaden-legaal Bijgewerkt: 2026-10-01 > Leen gratis e-books via de Online Bibliotheek (met je bibliotheekkaart) of download rechtenvrije klassiekers via Project Gutenberg en de DBNL. Beide zijn volledig legaal en kosten niets extra. Een gratis e-book vinden hoeft niet via een site met illegale kopieën. Er zijn drie legale routes, afhankelijk van wat je zoekt: een recent boek, een klassieker, of iets specifiek Nederlands. ## Een recent boek: de Online Bibliotheek Heb je een bibliotheekkaart (of ben je lid van je lokale bibliotheek), dan kun je via de [Online Bibliotheek](https://www.onlinebibliotheek.nl) gratis e-books lenen, net als een fysiek boek. Dat werkt zo: 1. Download de app "Online Bibliotheek" (iOS/Android) of ga naar de website. 2. Log in met je bibliotheekaccount. 3. Leen een e-book: na de leentermijn verdwijnt het automatisch weer, net als bij een papieren boek. Veel bibliotheken bieden ook een beperkt aantal gratis leningen per maand aan voor wie geen lid is, en een proeflidmaatschap is vaak goedkoper dan je zou denken. ## Een klassieker: Project Gutenberg en de DBNL Is het auteursrecht op een boek verlopen (in Nederland meestal 70 jaar na het overlijden van de auteur), dan mag het boek vrij gedownload worden: - **[Project Gutenberg](https://www.gutenberg.org)**: tienduizenden rechtenvrije boeken, vooral Engelstalig, als epub, Kindle-bestand of platte tekst. - **[DBNL (Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren)](https://www.dbnl.org)**: Nederlandse en Vlaamse literatuur, van klassieke romans tot oude schoolboeken, gratis te lezen en te downloaden. - **[Standard Ebooks](https://standardebooks.org)**: dezelfde rechtenvrije klassiekers als Gutenberg, maar met modernere opmaak en nette e-reader-bestanden. ## Zelfgepubliceerd en Creative Commons Veel auteurs bieden hun werk ook zelf gratis aan, bijvoorbeeld via hun eigen site of platforms als Smashwords, soms onder een Creative Commons-licentie. Zoek op de titel plus "Creative Commons" of "gratis e-book van de auteur" om te zien of dat het geval is. ## Waarom geen "gratis e-books"-site met illegale kopieën? Dit soort sites biedt vaak e-books aan zonder toestemming van de auteur of uitgever, wat in Nederland niet is toegestaan. Bovendien staat er bij zogenaamde e-book-downloads soms een bestand dat helemaal geen e-book is. Zie [Gedownload "e-book" is een .exe-bestand: wat nu?](https://duken.nl/vpn/gedownload-ebook-is-exe-bestand-malware) voor wat je dan moet doen. ## Veelgestelde vragen ### Moet ik lid zijn van een bibliotheek om te lenen? Meestal wel, maar sommige bibliotheken bieden losse e-books of een gratis proefperiode aan. Check de voorwaarden van je eigen bibliotheek. ### Kan ik deze e-books ook op mijn e-reader zetten? Ja. Project Gutenberg en Standard Ebooks bieden direct e-reader-bestanden (epub, Kindle) aan. Bij de Online Bibliotheek lees je meestal via de eigen app of zet je het geleende bestand over naar je e-reader. ### Zijn er ook Nederlandstalige recente boeken gratis te krijgen? Niet structureel, buiten de Online Bibliotheek. Nieuwe boeken zijn auteursrechtelijk beschermd; alleen de maker of uitgever bepaalt of en hoe ze gratis worden aangeboden. --- # Grease legaal kijken: waar staat deze musicalfilm? Bron: https://duken.nl/vpn/grease-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Grease is een Paramount-productie uit 1978, meestal te vinden via een dienst met Paramount-content zoals SkyShowtime, of los te huren/te koop. Grease (1978) is de klassieke musicalfilm met John Travolta en Olivia Newton-John, over de puberliefde tussen Danny en Sandy op een Amerikaanse highschool in de jaren vijftig. ## Waar kun je hem kijken? Als Paramount-productie staat Grease vaak bij een dienst met Paramount-content, zoals SkyShowtime, en is hij daarnaast los te huren of te koop. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Greyhound legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/greyhound-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Greyhound is een Apple TV+-productie uit 2020 en staat daarmee bij Apple TV+. Greyhound (2020) is een oorlogsfilm met Tom Hanks als bevelhebber van een Amerikaans marineschip dat een konvooi door door Duitse onderzeeërs geteisterde wateren in de Tweede Wereldoorlog begeleidt. ## Waar kun je hem kijken? De film is geproduceerd voor Apple TV+ en staat daar. Heb je geen abonnement, dan biedt Apple regelmatig een proefperiode aan. Zit je in het buitenland en werkt de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Grey's Anatomy legaal kijken: waar kan dat in Nederland? Bron: https://duken.nl/vpn/greys-anatomy-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Grey's Anatomy staat in Nederland op Disney Plus (via het Star-aanbod). Oudere seizoenen duiken ook wel eens op bij andere streamingdiensten, maar Disney Plus is het meest betrouwbare adres. Reis je, dan kan je streamingdienst met geo-blocking werken: een VPN met een Nederlands servertje lost dat op. Grey's Anatomy volgt de chirurgen van het fictieve Grey Sloan Memorial Hospital in Seattle, met Meredith Grey als bekendste personage. De serie loopt inmiddels al meer dan twintig seizoenen en is daarmee een van de langstlopende dramaseries op televisie. ## Waar kun je Grey's Anatomy kijken? In Nederland staat Grey's Anatomy op **Disney Plus**, onder het Star-label. Dat is de makkelijkste en meest complete manier om de serie te volgen, inclusief de nieuwste seizoenen. Check voor losse seizoenen ook even Videoland en Netflix: aanbod wisselt door licenties die van tijd tot tijd verlopen of terugkomen. Ben je op vakantie of werk je tijdelijk in het buitenland en wil je verder kijken op je Nederlandse account? Veel streamingdiensten tonen daar een ander (of leger) aanbod door geo-blocking. Een VPN met een Nederlandse server zorgt dat de dienst denkt dat je nog thuis zit. ## Waarom geen torrent of NZB? Een serie met zoveel seizoenen downloaden via een torrent- of NZB-site is verleidelijk, maar je loopt het risico op malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer over de risico's in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Harry Potter films legaal kijken: waar staan alle delen? Bron: https://duken.nl/vpn/harry-potter-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > De Harry Potter-films staan in Nederland meestal bij Sky Showtime of HBO Max/Max; het aanbod wisselt per periode. Staan ze er niet, dan kun je alle delen los huren of kopen bij Pathe Thuis, Videoland of Apple TV. De acht Harry Potter-films, gebaseerd op de boeken van J.K. Rowling, volgen de jonge tovenaar Harry Potter van zijn eerste jaar op Zweinstein tot de laatste confrontatie met Voldemort. Samen vormen ze een van de best bekeken filmreeksen ooit. ## Waar kun je alle Harry Potter-delen kijken? Het aanbod van de Harry Potter-films wisselt in Nederland tussen streamingdiensten; op dit moment staan ze vaak bij **Sky Showtime** of **HBO Max/Max**. Check die diensten eerst, want een abonnement geeft je direct toegang tot de hele reeks. Staan de films nergens in het abonnementsaanbod, dan kun je ze stuk voor stuk of als complete box los huren of kopen bij **Pathe Thuis**, **Videoland** of **Apple TV**. Dat is ideaal als je een filmmarathon wilt plannen. ## Waarom geen torrent of NZB? Een complete filmreeks downloaden via een torrent- of NZB-site is verleidelijk vanwege het aantal delen, maar brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Jason Bourne (2016) legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/jason-bourne-2016-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Jason Bourne (2016) is een Universal-productie, meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis. Jason Bourne (2016) is het vijfde deel in de Bourne-actiereeks met Matt Damon als de geheugenverlies-geplaagde ex-CIA-agent Jason Bourne. ## Waar kun je hem kijken? Universal-films staan niet bij één vaste Nederlandse streamingdienst, maar zijn meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis. Check de actuele beschikbaarheid bij je eigen dienst. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) en [VPN en torrents: wat beschermt het wel en niet?](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents). --- # Jurassic World Dominion legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/jurassic-world-dominion-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Jurassic World Dominion staat afwisselend op Netflix, Sky Showtime of Videoland in Nederland; check die diensten eerst. Staat de film nergens in het abonnementsaanbod, dan kun je 'm huren of kopen bij Pathe Thuis, Videoland of Apple TV. Jurassic World Dominion is de derde en afsluitende film in de Jurassic World-trilogie, uit 2022, waarin de wereld van mensen en dinosaurussen definitief samenkomt. ## Waar kun je Jurassic World Dominion kijken? Grote blockbusters als Jurassic World Dominion rouleren tussen de Nederlandse streamingdiensten; het aanbod van Netflix, Sky Showtime en Videoland verandert regelmatig. Check die diensten eerst op actueel aanbod. Staat de film nergens in het abonnementsaanbod? Dan kun je 'm los huren of kopen bij **Pathe Thuis**, **Videoland** of **Apple TV**, meestal al vanaf een paar euro. ## Waarom geen torrent of NZB? Een recente blockbuster als deze downloaden via een torrent- of NZB-site is verleidelijk, maar brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Meet the Fockers en Little Fockers legaal kijken: waar staan deze films? Bron: https://duken.nl/vpn/meet-the-fockers-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Meet the Fockers en Little Fockers zijn Universal-producties, meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis. Meet the Fockers (2004) en Little Fockers (2010) zijn de vervolgen op de komedie Meet the Parents, met Ben Stiller en Robert De Niro als schoonzoon en kritische schoonvader. ## Waar kun je ze kijken? Deze Universal-komedies staan niet bij één vaste Nederlandse streamingdienst, maar zijn meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Minions: The Rise of Gru legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/minions-de-rise-of-gru-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Minions: The Rise of Gru is een Universal/Illumination-productie uit 2022, die doorgaans bij Peacock (VS) en voor Nederland via Prime Video, Pathé Thuis of een andere videotheekdienst te huren of te koop is. Minions: The Rise of Gru (2022) is het vijfde deel in de Despicable Me-filmreeks en vertelt hoe de jonge Gru voor het eerst de Minions ontmoet. ## Waar kun je hem kijken? Illumination-films (Despicable Me, Minions) staan niet bij één vaste Nederlandse streamingdienst, maar zijn meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV, Pathé Thuis of Google Play. Check welke dienst de film op dit moment aanbiedt. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Mocro Maffia kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/mocro-maffia-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Mocro Maffia is een Videoland Original en staat daarmee bij Videoland. Check de app voor het actuele seizoensaanbod. Mocro Maffia is een Nederlandse misdaadserie over de Amsterdamse onderwereld, geproduceerd als Videoland Original. De serie liep over meerdere seizoenen en bouwde een grote fanbase op binnen het Nederlandse drama-aanbod. ## Waar kun je de serie kijken? Als Videoland Original staat Mocro Maffia bij Videoland. Heb je geen abonnement, dan biedt Videoland regelmatig een proefperiode aan. Zit je in het buitenland en werkt Videoland niet, dan helpt een VPN met een Nederlandse server, zie [Werkt Videoland met een VPN?](https://duken.nl/vpn/videoland-vpn). ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) voor de regels rond downloaden van series. --- # Films met Nederlandse audio (nasynchronisatie) vinden: zo doe je dat legaal Bron: https://duken.nl/vpn/nederlands-gesproken-films-vinden Bijgewerkt: 2026-10-01 > Films met Nederlandse nasynchronisatie zijn er vooral bij animatiefilms en kinderfilms, te vinden op Disney Plus, Netflix en Videoland (kies de Nederlandse audiotrack in de instellingen). Voor live-action films is Nederlandse nasynchronisatie zeldzaam; daar is ondertiteling de norm. Veel mensen zoeken naar films "in het Nederlands" en bedoelen daarmee een Nederlandse audiotrack (nasynchronisatie) in plaats van de originele taal met ondertiteling. Dat aanbod is er, maar wel vooral in een specifieke hoek: animatiefilms en films voor kinderen. ## Waar vind je films met Nederlandse audio? Disney Plus, Netflix en Videoland hebben bij veel animatie- en familiefilms een Nederlandse audiotrack naast de originele taal. Je schakelt die in via het audio- of taalmenu tijdens het afspelen, niet via een apart zoekfilter. Check dat menu dus altijd even bij de film die je wilt kijken. Voor live-action films (dus met echte acteurs) is Nederlandse nasynchronisatie zeldzaam: die worden in Nederland bijna altijd ondertiteld in plaats van nagesynchroniseerd. Zoek je dus naar een Nederlands gesproken versie van een gewone speelfilm, dan bestaat die meestal simpelweg niet. Wil je in plaats daarvan Nederlandse ondertiteling bij een film in de originele taal, dan lees je meer over waar je die vindt in [ondertitels downloaden: de beste sites](https://duken.nl/vpn/ondertitels-downloaden-sites). ## Waarom geen torrent of NZB? Een "Nederlands gesproken" versie van een film zoeken op een torrent- of NZB-site levert vaak nepbestanden, verkeerd gesynchroniseerde audio of malware op, naast het juridische risico. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # No Time to Die legaal kijken: waar staat deze Bond-film? Bron: https://duken.nl/vpn/no-time-to-die-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > No Time to Die is een MGM/Universal-productie uit 2021, meestal los te huren of te koop, en inmiddels ook vaker te zien bij streamingdiensten met een breder filmaanbod. No Time to Die (2021) is de vijfde en laatste James Bond-film met Daniel Craig in de hoofdrol, en sluit zijn verhaallijn als 007 af. ## Waar kun je hem kijken? Bond-films staan niet bij één vaste Nederlandse streamingdienst, maar zijn meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Pathé Thuis, en verschijnen periodiek ook bij een abonnementsdienst. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Paw Patrol: The Movie legaal kijken: waar kan dat? Bron: https://duken.nl/vpn/paw-patrol-de-film-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Paw Patrol: The Movie is een animatiefilm uit 2021 die via streamingdiensten en op dvd/blu-ray beschikbaar is. Check het actuele aanbod bij je eigen abonnement, zoals Netflix, Videoland of Prime Video. Paw Patrol: The Movie (2021) is de eerste bioscoopfilm op basis van de populaire kinderserie over een groep hulpvaardige puppy's in Avontuurstad. De film kwam ook uit als vervolg Paw Patrol: The Mighty Movie (2023). ## Waar kun je hem kijken? Welke streamingdienst de film precies aanbiedt, wisselt. Check het aanbod bij de dienst die je al hebt (Netflix, Videoland, Disney Plus, Prime Video) via de zoekfunctie in de app, of koop de film digitaal of op schijf. Staat de film niet in het Nederlandse aanbod van een dienst waar je in het buitenland wel toegang tot hebt, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen om bij het Nederlandse aanbod te komen, zie [Netflix kijken in het buitenland](https://duken.nl/vpn/netflix-vpn). ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) voor de regels, en [Legaal torrenten: wat mag wel?](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten) voor legale alternatieven. --- # Resident Evil: Afterlife legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/resident-evil-afterlife-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Resident Evil: Afterlife staat afwisselend bij Netflix, Videoland of Amazon Prime Video in Nederland. Staat de film nergens in het abonnementsaanbod, dan kun je 'm huren of kopen bij Pathe Thuis, Videoland of Apple TV. Resident Evil: Afterlife is het vierde deel in de filmreeks op basis van de gamereeks Resident Evil, uit 2010, met Milla Jovovich als Alice in een door een virus verwoeste wereld. ## Waar kun je Resident Evil: Afterlife kijken? Het aanbod van oudere actiefilms als deze wisselt regelmatig tussen Nederlandse streamingdiensten; check **Netflix**, **Videoland** en **Amazon Prime Video** op actueel aanbod. Staat de film nergens in het abonnementsaanbod, dan kun je 'm los huren of kopen bij **Pathe Thuis**, **Videoland** of **Apple TV**. ## Waarom geen torrent of NZB? Resident Evil: Afterlife downloaden via een torrent- of NZB-site brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Simon (2004) legaal kijken: waar staat deze Nederlandse film? Bron: https://duken.nl/vpn/simon-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Simon is een Nederlandse film uit 2004. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten of koop de film op dvd. Simon (2004) is een Nederlandse film over de hechte vriendschap tussen de levenslustige Simon en de nuchtere Camiel, en over hoe die vriendschap zich verhoudt tot Simons naderend afscheid. ## Waar kun je hem kijken? Deze Nederlandse film staat wisselend bij diensten zoals NPO Plus of Videoland, en is vaak op dvd te koop. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Een downloadsite of -forum is verdwenen, of je account werkt niet meer: wat nu? Bron: https://duken.nl/vpn/site-of-account-niet-meer-bereikbaar Bijgewerkt: 2026-10-01 > Illegale downloadsites en -forums verdwijnen regelmatig door hosting-opzeggingen of juridische druk, en komen soms terug onder een net iets andere naam. Pas op met 'nieuwe' versies die om een account of betaling vragen: dat zijn vaak nepsites die inloggegevens of geld stelen. Zoek je een illegale downloadsite of een gesloten forum dat plotseling niet meer bereikbaar is, of werkt je account daar niet meer? Dat overkomt gebruikers van dit soort sites voortdurend, en er zit een duidelijk patroon achter. ## Waarom verdwijnen deze sites zo vaak? Sites en forums die illegale content aanbieden of daarnaar doorverwijzen, draaien meestal op gehuurde hosting of een domeinnaam die elk moment opgezegd of in beslag genomen kan worden. Veelvoorkomende redenen: - **Juridische druk.** Rechthebbenden en organisaties als Brein sturen hostingproviders en registrars aan om een site offline te halen. - **Vrijwillige sluiting.** Beheerders stoppen zelf, vaak nadat ze een waarschuwing hebben gekregen of bang zijn geworden voor aansprakelijkheid. - **Verlopen domein of hosting.** Sommige sites verdwijnen gewoon omdat niemand de rekening meer betaalt. ## Waarom werkt mijn account niet meer? Na een sluiting duikt een site soms terug op onder een nieuw domein, met een nieuw inlogsysteem. Je oude account werkt dan niet meer, en soms wordt gevraagd om je "opnieuw te registreren" of een (nieuwe) bijdrage te betalen om toegang te krijgen. ## Pas op: neplinks en phishing Zodra een bekende site verdwijnt, duiken er vaak kopieën op die zich voordoen als "de officiële comeback", compleet met een inlogscherm of een verzoek om te betalen. Dit is een bekende tactiek om inloggegevens of betaalgegevens te stelen. Herkenningspunten: - Een domeinnaam die net iets afwijkt van het origineel. - Een plotseling verzoek om opnieuw te betalen voor iets dat eerder gratis was. - Reclame of pop-ups die naar een ander, onbekend inlogscherm doorverwijzen. Vul nooit een wachtwoord of betaalgegevens in op zo'n "doorstart" zonder dat zeker te weten. ## Wat is het legale alternatief? In plaats van op zoek te blijven naar een verdwenen illegale bron: gebruik een legale streamingdienst of downloadbron voor wat je zoekt. Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) voor wat wel mag, en [Legaal torrenten: wat mag wel?](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten) voor legale downloadbronnen. ## Veelgestelde vragen ### Komt een verdwenen site ooit nog terug? Soms, onder een ander domein, maar vaak voorgoed niet. Blijf niet zoeken naar "de nieuwe link", dat is precies waar nepsites op inspelen. ### Kan ik mijn account of betaalde bijdrage terugvragen? Bij een illegale dienst heb je geen enkel verhaal: er is geen klantenservice of garantie waar je op kunt terugvallen. --- # Soldaat van Oranje legaal kijken: waar staat deze Nederlandse klassieker? Bron: https://duken.nl/vpn/soldaat-van-oranje-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Soldaat van Oranje is een Nederlandse film uit 1977. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten of koop de film op dvd/blu-ray; de bekende theatervoorstelling is een los, los te boeken evenement. Soldaat van Oranje (1977) is de verfilming van Erik Hazelhoffs oorlogsmemoires, over zijn rol als verzetsstrijder en koerier tussen Nederland en de regering in Londen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De titel is sindsdien ook bekend van de langlopende theatervoorstelling, een apart, te boeken evenement los van de film. ## Waar kun je de film kijken? Oudere Nederlandse klassiekers staan wisselend bij diensten zoals NPO Plus of Videoland, en zijn vaak op dvd/blu-ray te koop. Check de catalogus van je eigen abonnement. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Star Trek: Discovery kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/star-trek-discovery-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Star Trek: Discovery is een Paramount-productie en staat typisch bij een dienst met Paramount-content, zoals SkyShowtime. Star Trek: Discovery speelt zich af voor de originele Star Trek-serie en volgt de bemanning van de U.S.S. Discovery. Het is een van de moderne Star Trek-series die Paramount vanaf 2017 is gestart. ## Waar kun je de serie kijken? Paramount-series staan in Nederland doorgaans bij SkyShowtime. Check de catalogus van je eigen abonnement, of een andere dienst die Paramount-content licentieert. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # The Expanse kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/the-expanse-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > The Expanse is een Amazon-serie en staat daarmee bij Prime Video. The Expanse speelt zich af in een toekomst waarin Aarde, Mars en de kolonies in de Gordel (de planetoïdengordel) politiek tegenover elkaar staan, en volgt de bemanning van een klein ruimteschip die daar middenin verzeild raakt. ## Waar kun je de serie kijken? De latere seizoenen zijn geproduceerd als Amazon-serie en staan daarmee bij Prime Video. Zit je in het buitenland en zie je de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # The Mandalorian kijken: waar staat de serie? Bron: https://duken.nl/vpn/the-mandalorian-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > The Mandalorian is een Disney Plus-serie binnen het Star Wars-universum en staat daarmee bij Disney Plus. The Mandalorian volgt een eenzame huurling in het Star Wars-universum die de bescherming van de jonge Grogu (bij fans bekend als "Baby Yoda") op zich neemt. De serie was een van de eerste grote originals van Disney Plus. ## Waar kun je de serie kijken? Als Disney Plus-original staat The Mandalorian bij Disney Plus. Zit je in het buitenland en zie je de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # The Pacific kijken: waar staat deze HBO-miniserie? Bron: https://duken.nl/vpn/the-pacific-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > The Pacific staat in Nederland bij Max (voorheen HBO Max), als HBO-productie. Staat de miniserie daar even niet in het aanbod, dan kun je losse afleveringen vaak huren of kopen bij Videoland of Apple TV. The Pacific is een tiendelige miniserie uit 2010 over de oorlog tegen Japan in de Stille Oceaan tijdens de Tweede Wereldoorlog, gemaakt door Tom Hanks en Steven Spielberg als tegenhanger van hun eerdere serie Band of Brothers. ## Waar kun je The Pacific kijken? Als HBO-productie staat The Pacific in Nederland primair bij **Max**. Dat is de beste plek om de hele miniserie in één keer te bekijken. Staat de serie daar tijdelijk niet in het aanbod, dan kun je vaak losse afleveringen of de hele reeks huren of kopen bij **Videoland** of **Apple TV**. ## Waarom geen torrent of NZB? The Pacific downloaden via een torrent- of NZB-site brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Toy Story 4 legaal kijken: waar staat de film? Bron: https://duken.nl/vpn/toy-story-4-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Toy Story 4 is een Pixar/Disney-animatiefilm uit 2019, die thuishoort in het Disney Plus-aanbod en los te huren of te koop is bij andere diensten. Toy Story 4 (2019) is het vierde deel in de Pixar-animatiereeks over speelgoed dat tot leven komt, met Woody en Buzz Lightyear in de hoofdrol. Als Disney/Pixar-productie staat de film typisch bij Disney Plus, en is hij vaak ook los te huren of te koop bij andere videotheken. ## Waar kun je hem kijken? Check eerst Disney Plus. Staat hij daar niet (meer), dan is de film meestal los te huren of te koop via Prime Video, Apple TV of Google Play. Ben je in het buitenland en zie je de Nederlandse catalogus niet, dan kan een VPN met een Nederlandse server helpen bij het Nederlandse aanbod. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Turks Fruit legaal kijken: waar staat deze Nederlandse klassieker? Bron: https://duken.nl/vpn/turks-fruit-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Turks Fruit is een Nederlandse film uit 1973. Zoek bij Nederlandse streamingdiensten of koop de film op dvd/blu-ray. Turks Fruit (1973) is de verfilming van Jan Wolkers' gelijknamige roman, met Rutger Hauer en Monique van de Ven in de hoofdrollen. De film was lange tijd de best bezochte Nederlandse film ooit en werd genomineerd voor een Oscar. ## Waar kun je hem kijken? Deze Nederlandse klassieker staat wisselend bij diensten zoals NPO Plus of Videoland, en is vaak op dvd/blu-ray te koop. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Video opslaan van een website (zoals Dumpert) om te delen Bron: https://duken.nl/vpn/video-opslaan-van-een-website Bijgewerkt: 2026-10-01 > Gebruik een browserextensie of online videodownloader waar je de paginalink invoert, of maak binnen de regels van de site gebruik van een eigen deelknop als die er is. Bewaar alleen content die je ook mag delen. Veel sites, zoals Dumpert, hebben geen directe downloadknop bij hun video's. Toch is een filmpje bewaren om later via WhatsApp te delen of lokaal te hebben op een paar manieren mogelijk. ## Gebruik eerst de eigen deelfunctie Kijk eerst of de site zelf een deel- of downloadoptie aanbiedt, vaak als pijltje- of deelicoon onder de video. Dumpert heeft bijvoorbeeld een ingebouwde deelknop waarmee je direct een link doorstuurt, zonder dat je het bestand zelf moet downloaden. Dat is de snelste en meest voor de hand liggende route als je het filmpje alleen wilt doorsturen. ## Een online videodownloader gebruiken Wil je het bestand echt lokaal hebben, dan werkt een online downloadtool meestal zo: 1. Kopieer de link van de videopagina. 2. Plak die in een online videodownloader. 3. Kies een formaat (meestal mp4) en download het bestand. ## Let op bij het kiezen van een tool - Kies een downloader zonder opdringerige installaties of pop-ups. - Werkt een specifieke tool niet voor een bepaalde site, probeer dan een alternatief: niet elke tool ondersteunt elke videosite. ## Let op: wat mag je ermee doen? Zelf een filmpje bewaren voor eigen gebruik is doorgaans geen probleem, zeker bij platforms zoals Dumpert waar gebruikers content zelf insturen om te delen. Let wel op als je een video verder verspreidt die duidelijk van iemand anders komt zonder toestemming, bijvoorbeeld bij nieuwsbeelden of auteursrechtelijk beschermde clips. Zie ook [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) voor de regels rond auteursrecht. ## Veelgestelde vragen ### Waarom werkt een downloader soms niet? Sommige sites passen hun pagina-opbouw regelmatig aan, waardoor een downloadtool tijdelijk niet werkt. Probeer het later opnieuw of kies een andere tool. ### Kan ik ook alleen het geluid van een video bewaren? Ja, daarvoor gebruik je dezelfde aanpak als bij [audio van een YouTube-video als MP3 downloaden](https://duken.nl/vpn/youtube-audio-downloaden-als-mp3): plak de link in een audio-extractor in plaats van een videodownloader. --- # Videoland-afleveringen offline kijken: zo download je ze legaal in de app Bron: https://duken.nl/vpn/videoland-afleveringen-offline-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Open de Videoland-app (niet de website), tik bij een serie of film op het downloadicoon en kijk de aflevering offline terug tot de licentie verloopt. Dit werkt alleen met een actief Videoland-abonnement. Zoek je een manier om een Videoland-aflevering te "downloaden" of te "rippen" om later terug te kijken zonder internet? Dat kan gewoon legaal, via de ingebouwde downloadfunctie van de officiële app. ## Zo download je een aflevering 1. Open de Videoland-app op je telefoon, tablet of Smart TV (niet de website: downloaden werkt alleen in de app). 2. Zoek de serie of film op. 3. Tik op het downloadicoon bij de aflevering of film. 4. Wacht tot de download klaar is. Je ziet de voortgang in het downloadoverzicht van de app. Gedownloade afleveringen vind je terug onder "Downloads" in het menu. Ze blijven een beperkte tijd offline beschikbaar en verdwijnen daarna automatisch, vergelijkbaar met hoe andere streamingdiensten dat regelen. ## Waarom geen los videobestand? Videoland beveiligt zijn video's met DRM (digitale beveiliging), zodat het bestand alleen in de eigen app af te spelen is en niet los te kopiëren of te delen is. Een "Videoland-downloader" die daar wel een los, deelbaar bestand van maakt, omzeilt die beveiliging. Dat mag niet, ook niet voor eigen gebruik. ## Werkt dit ook in het buitenland? Download de aflevering terwijl je nog een Nederlandse verbinding hebt (zo nodig met een VPN, zie [Werkt Videoland met een VPN?](https://duken.nl/vpn/videoland-vpn)). Eenmaal gedownload kijk je de aflevering daarna offline terug, ook zonder internetverbinding. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik een download ook op mijn pc bekijken? De downloadfunctie is alleen beschikbaar in de mobiele app en op sommige Smart TV's, niet via de website op een pc. ### Hoe lang blijft een download beschikbaar? Dat verschilt per titel en wordt bepaald door de licentie met de rechthebbende. Raadpleeg de app voor de resterende tijd bij elke download. --- # Westworld kijken: waar staat de serie in Nederland? Bron: https://duken.nl/vpn/westworld-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Westworld staat in Nederland bij Max (voorheen HBO Max). Het is een HBO-productie, dus die dienst heeft de serie als eerste en meest compleet. Reis je naar het buitenland, dan kan geo-blocking je tegenhouden: een VPN met een Nederlandse server omzeilt dat probleem. Westworld is een sciencefictionserie van HBO, gebaseerd op de film uit 1973, over een futuristisch westernpark bevolkt door androïdes die stap voor stap zelfbewustzijn ontwikkelen. De serie liep van 2016 tot 2022 over vier seizoenen. ## Waar kun je Westworld kijken? Westworld is een HBO-productie en staat daarom in Nederland bij **Max**. Dat is de enige dienst waar je gegarandeerd alle vier de seizoenen in goede kwaliteit terugvindt. Zit je in het buitenland en krijg je een ander aanbod te zien dan thuis? Dat is geo-blocking: de streamingdienst past het aanbod aan op basis van je locatie. Met een VPN en een Nederlandse server kun je weer bij je eigen Nederlandse account en aanbod. ## Waarom geen torrent of NZB? Westworld downloaden via een torrent- of NZB-site brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Meer hierover lees je in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Wii modden of softmodden: wat is het, en wat zijn de risico's? Bron: https://duken.nl/vpn/wii-modden-softmod-risico Bijgewerkt: 2026-10-01 > Softmodden opent je Wii voor zelfgemaakte software (legaal) maar wordt in de praktijk vooral gebruikt om illegale kopieen van games te spelen (niet legaal). Ziet je Wii de spellen op een externe harde schijf niet, dan is dat meestal een formatterings- of configuratieprobleem van de loadersoftware zelf. Een Wii "softmodden" betekent dat je via een homebrew-kanaal extra software op de console installeert, zonder hardware te wijzigen. Dat kanaal zelf is niet het probleem; waar het meestal om vraagt, is het daarna via een USB-harde schijf of NZB afspelen van gekopieerde games. ## Wat is het verschil tussen homebrew en piraterij? Het Homebrew Channel is zelfgemaakte, vaak gratis software voor de Wii: emulators voor eigen legale content, mediaspelers, hulpprogramma's. Dat installeren is op zichzelf geen probleem. Het wordt in de praktijk bijna altijd gecombineerd met een "USB Loader", software die ook gekopieerde commerciële games vanaf een externe harde schijf start. Dat laatste is waar de games vandaan moeten komen: een illegale kopie, wat niet is toegestaan. ## Waarom ziet mijn Wii de spellen op de harde schijf niet? Dit is een bekend technisch probleem bij USB-loaders, los van waar de bestanden vandaan komen: - **Verkeerd bestandssysteem.** De meeste loaders verwachten FAT32 of een eigen WBFS-indeling, niet NTFS. - **Partitietabel.** Sommige loaders zijn kieskeurig over het type partitietabel (MBR versus GPT). - **Stroomvoorziening.** Een 2,5"-schijf zonder eigen voeding trekt soms te veel stroom via de Wii's USB-poort. - **Verkeerde mapstructuur.** De loadersoftware verwacht games in een specifieke mapnaam/structuur op de schijf. Dit zijn configuratieproblemen van de loader zelf, los van de vraag of de content op de schijf legaal is. ## Risico's van softmodden - **Geen garantie meer** na het installeren van homebrew-software. - **Brick-risico**: een mislukte installatie of een verkeerde systeemupdate kan de console onbruikbaar maken. - **Dezelfde juridische situatie als bij andere consoles**: het downloaden van gekopieerde games uit illegale bron is verboden, zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). Zie ook [een Nintendo Switch ombouwen](https://duken.nl/vpn/nintendo-switch-ombouwen) voor hoe dit bij een modernere console werkt. ## Legale alternatieven De Wii Shop Channel (en daarmee de Virtual Console) is in 2019 gesloten voor aankopen, dus die route bestaat niet meer. Voor klassieke Nintendo-games is [Nintendo Switch Online](https://duken.nl/vpn/nintendo-switch-ombouwen) de huidige legale weg, met een NES-, SNES- en N64-bibliotheek op een actuele console. ## Veelgestelde vragen ### Is het Homebrew Channel zelf illegaal? Nee. Het installeren van het kanaal zelf is geen overtreding; het wordt het pas zodra je er illegale kopieën van games mee speelt. ### Kan ik mijn Wii nog gewoon origineel laten, voor zelfgemaakte software? Ja, veel homebrew (mediaspelers, eigen programmaatjes) draait zonder dat je ooit een illegale ROM nodig hebt. --- # Woezel en Pip: Op zoek naar de Sloddervos legaal kijken Bron: https://duken.nl/vpn/woezel-en-pip-sloddervos-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Woezel en Pip: Op zoek naar de Sloddervos is een Nederlandse kinderfilm uit 2016. Check Nederlandse streamingdiensten met een kinderaanbod, of koop de film op dvd. Woezel en Pip: Op zoek naar de Sloddervos (2016) is een Nederlandse kinderfilm op basis van de populaire boeken en tv-serie over de twee hondjes Woezel en Pip. ## Waar kun je hem kijken? Nederlandse kinderfilms staan wisselend bij diensten met een kinderaanbod, zoals NPO Plus of Videoland, en zijn vaak ook op dvd te koop. Check de catalogus van je eigen abonnement. ## Waarom geen torrent of NZB? Zie [Is downloaden illegaal in Nederland?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # Your Highness legaal kijken: waar staat deze film? Bron: https://duken.nl/vpn/your-highness-legaal-kijken Bijgewerkt: 2026-10-01 > Your Highness is geen vaste waarde op de grote Nederlandse streamingdiensten; het aanbod wisselt. Check daarom eerst of de film op Netflix, Videoland of Amazon Prime Video staat, en huur of koop 'm anders digitaal bij Pathe Thuis, Videoland of Apple TV. Your Highness is een komische fantasyfilm uit 2011 met Danny McBride, James Franco, Natalie Portman en Zooey Deschanel, over twee prinsen die op queeste gaan om een gevangen prinses te redden. ## Waar kun je Your Highness kijken? Oudere, minder bekende titels als Your Highness staan niet permanent op een vaste streamingdienst; het aanbod van Netflix, Videoland en Amazon Prime Video wisselt regelmatig door aflopende licenties. Check die diensten eerst. Staat de film nergens in het aanbod waar je al op zit? Dan kun je 'm meestal los huren of kopen bij een platform als **Pathe Thuis**, **Videoland** of **Apple TV**. Dat kost een paar euro, maar je kijkt in goede kwaliteit en zonder risico. ## Waarom geen torrent of NZB? Een film downloaden via een torrent- of NZB-site voelt gratis, maar brengt risico's met zich mee: malware, nepbestanden en een schending van het auteursrecht. Lees meer in [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). --- # House of the Dragon kijken: waar en hoe (seizoen 1 t/m 3) Bron: https://duken.nl/vpn/house-of-the-dragon-kijken Bijgewerkt: 2026-09-30 House of the Dragon kijk je in Nederland via **HBO Max**. Alle drie de seizoenen staan daar volledig. Seizoen 3 ging in Nederland in première op maandag 22 juni 2026 en telt, net als seizoen 2, acht afleveringen. HBO heeft een vierde seizoen al bevestigd. ## Waar gaat House of the Dragon over? House of the Dragon is de prequel van Game of Thrones en speelt zich ongeveer 200 jaar eerder af. De serie is gebaseerd op het boek *Fire & Blood* van George R.R. Martin en volgt de Targaryens tijdens de burgeroorlog die bekendstaat als de Dance of the Dragons: Team Zwart rond Rhaenyra Targaryen tegenover Team Groen rond Huis Hightower en koning Aegon II. Belangrijke cast: Emma D'Arcy (Rhaenyra), Matt Smith (Daemon), Olivia Cooke (Alicent), Rhys Ifans (Otto Hightower), Ewan Mitchell (Aemond) en Tom Glynn-Carney (Aegon II). ## Alle seizoenen op een rij | Seizoen | Première NL | Afleveringen | Waar | |---|---|---|---| | 1 | 22 augustus 2022 | 10 | HBO Max | | 2 | juni 2024 | 8 | HBO Max | | 3 | 22 juni 2026 | 8 | HBO Max | | 4 | aangekondigd | nog onbekend | HBO Max | Nieuwe afleveringen verschijnen in Nederland op maandag om 03:00 uur, gelijk met de Amerikaanse uitzending op zondagavond. ## Actuele beschikbaarheid per land Onze serie-pagina toont automatisch op welke streamingdienst House of the Dragon in Nederland, de VS, het VK en Duitsland staat: [House of the Dragon op Duken Series](https://duken.nl/vpn/series/house-of-the-dragon). ## House of the Dragon kijken in het buitenland Op vakantie buiten Europa merk je vaak dat HBO Max niet (of met een ander aanbod) werkt. Binnen de EU mag je je Nederlandse abonnement gewoon gebruiken dankzij de Europese portabiliteitsregels, maar daarbuiten blokkeert de dienst op basis van je IP-adres. Met een VPN verbind je met een Nederlandse server, zodat je thuisaanbod weer beschikbaar is: 1. Installeer [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) op je telefoon, laptop of tv. 2. Verbind met een server in Nederland. 3. Open HBO Max en log in met je eigen account. Via Duken kost PIA €1,79 per maand. Hoe je PIA installeert per apparaat staat in onze [handleidingen](https://duken.nl/vpn/handleidingen). ## Veelgestelde vragen **Op welke streamingdienst staat House of the Dragon?** In Nederland op HBO Max, alle seizoenen. **Hoeveel afleveringen heeft seizoen 3?** Acht, wekelijks uitgebracht vanaf 22 juni 2026. **Komt er een seizoen 4?** Ja, HBO heeft een vierde seizoen bevestigd. Een datum is nog niet bekend. **Moet ik eerst Game of Thrones kijken?** Nee. House of the Dragon speelt zich eeuwen eerder af en is los te volgen. Wie Game of Thrones kent, herkent wel plekken, huizen en draken. **Kan ik House of the Dragon gratis kijken?** Niet legaal. HBO Max heeft geen gratis versie; houd wel de acties bij het afsluiten van een abonnement in de gaten. --- # Nintendo Switch ombouwen (modden): wat is het, wat kost het en wat zijn de risico's? Bron: https://duken.nl/vpn/nintendo-switch-ombouwen Bijgewerkt: 2026-09-30 Een Nintendo Switch **ombouwen** (ook: modden, hacken of "chippen") betekent dat je de beveiliging omzeilt, zodat de console software draait die Nintendo niet heeft goedgekeurd. Dat kan eigen homebrew zijn, maar in de praktijk gaat het meestal om gedownloade games. Veel mensen vragen of dat "zonder technische kennis" kan. Het eerlijke antwoord: ja, door het te laten doen, maar dan betaal je en loop je dezelfde risico's. Duken geeft geen stap-voor-stap-handleiding voor het omzeilen van de beveiliging. Hieronder lees je wat er in de praktijk gebeurt, zodat je een geïnformeerde keuze maakt. ## Welke Switch heb je? | Model | Sinds | Ombouwen in de praktijk | |---|---|---| | Switch (eerste versie) | 2017 | De vroegste exemplaren (tot medio 2018) hebben een hardwarefout waardoor ombouwen zonder solderen kan. Nintendo heeft die fout in latere productie gedicht. | | Switch V2 (langere accuduur) | 2019 | Alleen met een gesoldeerde modchip. | | Switch Lite | 2019 | Alleen met een modchip; lastiger door de compacte printplaat. | | Switch OLED | 2021 | Alleen met een modchip. | | Switch 2 | juni 2025 | Nieuwe beveiliging. Nintendo blokkeert consoles die een kopieercartridge hebben gebruikt direct voor online diensten. | Wil je weten welk model je hebt: het serienummer staat onderop de console en in Systeeminstellingen > Systeem > Serienummer. ## Hoe deelt Nintendo bans uit? Een omgebouwde of gemanipuleerde console valt op zodra hij verbinding maakt met Nintendo's servers. De gevolgen: - **Consoleban:** de console mag nooit meer online, geen eShop, geen online spelen, geen updates via internet. Bij de Switch 2 verschijnt dan foutcode 2134-4508. Gebruikers meldden bans al binnen twee weken na de lancering van de Switch 2, soms na één enkele poging met een kopieercartridge, ook met kopieën van games die ze zelf bezaten. - **Na een fabrieksreset** kon een gebande Switch 2 bij sommige gebruikers helemaal niet meer inloggen op een Nintendo-account. - **Gebruikersovereenkomst:** Nintendo heeft voor de lancering van de Switch 2 zijn voorwaarden aangescherpt. Daarin staat dat Nintendo accountdiensten en de console bij overtreding geheel of gedeeltelijk permanent onbruikbaar mag maken. - Een ban wordt in de praktijk niet opgeheven, en een gebande console is bij verkoop veel minder waard. ## Wat kost een ombouwservice, en wat gaat er mis? Ombouwdiensten adverteren via marktplaatsen, Discord en social media. Voor een modchip-installatie wordt doorgaans een bedrag in de orde van een tot enkele honderden euro's gevraagd, soms "inclusief games". Wat er in de praktijk misgaat: - **Beschadigde console:** solderen op een printplaat van een paar millimeter is foutgevoelig. Een mislukte installatie maakt de console onbruikbaar, en de garantie is dan al vervallen. - **Geen verhaal:** een illegale dienst geeft geen garantie en je kunt nergens klagen. - **Vooraf geïnstalleerde games** zijn illegale kopieën. Daarmee is ook jij in overtreding. - **Oplichting:** betalen vooraf, console opsturen en nooit meer terugzien. - **Verkopers worden aangepakt:** Nintendo procedeert wereldwijd. In september 2025 schikte een Amerikaanse verkoper van gemodde consoles en kopieercartridges voor 2 miljoen dollar, met een permanent verbod op elke vorm van modden, verkopen en linken. Eerder in 2024 schikten de makers van de Switch-emulator Yuzu voor 2,4 miljoen dollar en stopten het project. ## Is het strafbaar in Nederland? Het omzeilen van technische beschermingsmaatregelen en het aanbieden van middelen of diensten daarvoor is verboden (Auteurswet, art. 29a). Games downloaden uit illegale bron is sowieso verboden, zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). Handhaving richt zich in de praktijk vooral op verkopers en ombouwers, maar de ban van je console is voor jou het directe gevolg. ## Legale alternatieven | Wens | Legale route | Indicatie | |---|---|---| | Veel games voor weinig geld | Nintendo Switch Online met klassieke NES-, SNES- en Game Boy-games | Ongeveer €20 per jaar voor een individueel abonnement | | Ook N64-, GameCube- en Mega Drive-games | Switch Online met Uitbreidingspakket | Ongeveer €40 per jaar; het familieabonnement is per persoon voordeliger | | Goedkoper aan nieuwe games | eShop-uitverkopen, tweedehands cartridges, games doorverkopen of ruilen | Tweedehands vaak 30 tot 50% onder de nieuwprijs | | Games delen in huis | Virtuele spelkaarten (Switch 2) en een familiegroep in je Nintendo-account | Inbegrepen | | Saves veiligstellen | Cloud-saves via Switch Online | Inbegrepen in het abonnement | | Zelf software maken of retrogames draaien | Een Raspberry Pi of oude pc, zie [Raspberry Pi met VPN](https://duken.nl/vpn/vpn-raspberry-pi) | Vanaf een paar tientjes | Prijzen wijzigen; controleer de actuele prijs in de eShop. ## Veelgestelde vragen **Kan ik mijn Switch ombouwen zonder technische kennis?** Alleen door het uit te besteden. Dat is in Nederland niet legaal, en je loopt dezelfde risico's: ban, verlies van garantie en kans op een defecte console. **Merkt Nintendo dat mijn Switch is omgebouwd?** Ja, zodra de console online gaat. Bij de Switch 2 volgden bans al na een enkele poging met een kopieercartridge. **Kan een ban worden opgeheven?** In de praktijk niet. Je account blijft meestal bruikbaar op een andere console, de gebande console blijft offline. **Is een tweedehands Switch gebannen?** Controleer bij aankoop of de console kan inloggen op de eShop en een update kan downloaden. Lukt dat niet, dan kan hij geband zijn. --- # NZB-indexers en NZB-databases: wat zijn het en welke gebruik je in 2026? Bron: https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd Bijgewerkt: 2026-09-30 Een **NZB-indexer** (ook wel NZB-database of NZB-zoekmachine) is een website die Usenet doorzoekt en de gevonden berichten samenvat in kleine .nzb-bestanden. Zo'n NZB-bestand werkt als een boodschappenlijst: je downloadprogramma leest welke delen het moet ophalen bij je nieuwsserver en zet die weer in elkaar. De indexer zelf host dus geen bestanden, de nieuwsserver (provider) wel. ## Hoe werkt het? 1. **Nieuwsserver (provider):** hier staan de daadwerkelijke berichten. Je hebt een abonnement nodig, bijvoorbeeld bij Newshosting, Eweka of Frugal Usenet. 2. **Indexer:** hier zoek je en download je het .nzb-bestand. 3. **Downloadprogramma:** SABnzbd of NZBGet leest het NZB-bestand, haalt alles op, repareert met PAR2 en pakt uit. Een indexer zonder nieuwsserver werkt dus niet, en andersom zonder indexer zoek je je een ongeluk. Voor de volledige keten zie [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026). ## Gratis versus betaald | | Gratis indexers | Betaalde indexers | |---|---|---| | Kosten | €0 | Meestal €10 tot €25 per jaar | | API-calls per dag | Vaak 5 tot 100 | Honderden tot onbeperkt | | Registratie | Vaak open | Soms alleen op uitnodiging of tijdens open inschrijving | | Kwaliteit | Wisselend | Beter gecontroleerde releases, minder spam | Bekende namen die al jaren meedraaien, met het domein waarmee ze adverteren (geen link, ter herkenning): | Naam | Verwacht domein | Soort | |---|---|---| | NZBGeek | `nzbgeek.info` | Betaald, alleen op uitnodiging | | NZBFinder | `nzbfinder.ws` | Betaald | | DrunkenSlug | `drunkenslug.com` | Betaald, alleen tijdens open inschrijving | | NZBPlanet | `nzbplanet.net` | Betaald | | Tabula Rasa | `tabula-rasa.pw` | Betaald, alleen op uitnodiging | | DOGnzb | `dognzb.cr` | Betaald | | OMGWTFNZBs | `omgwtfnzbs.org` | Betaald | | NZBIndex | `nzbindex.com` | Gratis zoekmachine, geen account nodig | | Binsearch | `binsearch.info` | Gratis zoekmachine, geen account nodig | | NZB.su | `nzb.su` | Betaald, alleen op uitnodiging | | SimplyNZBs | `simplynzbs.com` | Betaald | Veel gebruikers combineren er twee of drie, omdat geen enkele indexer alles vindt. Registratie gaat bij de populairste vaak alleen open op bepaalde momenten. Domeinen wisselen soms door blokkades of een herstart onder nieuwe naam: controleer altijd zelf of een site nog bij de oorspronkelijke beheerders hoort. ## Indexer koppelen aan je software Bijna alle indexers draaien op Newznab of een afgeleide daarvan en geven je een **API-sleutel** in je profiel. Die vul je in bij: - **SABnzbd/NZBGet:** alleen nodig als je handmatig NZB's laat ophalen via RSS. - **Sonarr (series) en Radarr (films):** Instellingen > Indexers > Newznab, URL en API-sleutel invullen. - **Prowlarr:** beheert al je indexers op één plek en zet ze automatisch door naar Sonarr en Radarr. Aanrader als je meer dan één indexer gebruikt. ## Waar let je op? - **API-limiet:** Sonarr en Radarr zoeken vaak. Met een gratis account zit je snel aan je daglimiet. - **Retentie van je provider:** een NZB van jaren oud werkt alleen als je nieuwsserver die berichten nog heeft. - **SSL:** verbind met je nieuwsserver altijd via SSL (poort 563). Zie [SSL en Usenet](https://duken.nl/vpn/ssl-usenet-nieuwsgroepen). - **Legaliteit:** Usenet en NZB-indexers zijn legaal. Wat je downloadt kan dat niet zijn: downloaden uit illegale bron is in Nederland verboden. Zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) ## Heb je een VPN nodig bij Usenet? Bij Usenet deel je, anders dan bij torrents, geen bestanden met anderen, en de SSL-verbinding versleutelt het verkeer al. Een VPN is dus minder noodzakelijk dan bij torrenten. Wel verbergt een VPN voor je provider en voor de indexer welke diensten je gebruikt en vanaf welk IP-adres. [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) werkt probleemloos met SABnzbd en NZBGet en kost via Duken €1,79 per maand. ## Veelgestelde vragen **Wat is het verschil tussen een NZB-indexer en een nieuwsserver?** De indexer levert het zoekresultaat (het .nzb-bestand), de nieuwsserver levert de eigenlijke data. **Welke NZB-indexer is het beste?** Er is niet één beste. Combineer een betaalde indexer met een tweede (gratis of betaald) en beheer ze via Prowlarr. **Waarom werkt mijn NZB niet?** Meestal zijn delen verwijderd (DMCA/NTD) of te oud voor de retentie van je provider. Probeer een andere release of een tweede provider (blockaccount). **Zijn Nederlandse NZB-sites nog actief?** Veel oude Nederlandse NZB-communities zijn in de loop der jaren gestopt, vaak na acties van BREIN. Wees voorzichtig met sites die zich als opvolger presenteren. --- # NZBStars werkt niet meer? Wat er met Nederlandse NZB-sites gebeurde en hoe Usenet nu werkt Bron: https://duken.nl/vpn/nzbstars Bijgewerkt: 2026-09-30 NZBStars was een Nederlandstalige NZB-site en stond jarenlang in de Duken-linkdirectory. Net als veel andere Nederlandse NZB-communities is zo'n site in de loop der jaren moeilijk bereikbaar geworden of verdwenen. De Duken-linkdirectory is gestopt; op deze pagina lees je waarom die sites verdwenen, waar je op let bij "opvolgers" en hoe je Usenet nu opzet. ## Waarom verdwenen Nederlandse NZB-sites? Nederland had rond 2010 een uitzonderlijk grote NZB-scene: forums met duizenden leden die NZB-bestanden voor Nederlands gesproken en ondertiteld materiaal deelden, vaak met een eigen Spotnet-achtige community eromheen. Drie ontwikkelingen maakten daar grotendeels een eind aan: - **Rechtszaken van BREIN** tegen NZB-sites en -forums. De rechter oordeelde dat een site die structureel naar illegaal materiaal verwijst zelf onrechtmatig handelt, ook als hij geen bestanden host. - **Het ACI-arrest van 2014:** sindsdien is duidelijk dat downloaden uit illegale bron in Nederland verboden is. Voor bezoekers verdween de "downloaden mag"-gedachte waarop veel communities draaiden. - **Opkomst van streaming:** Netflix, Videoland en later HBO Max, Disney+ en SkyShowtime namen een groot deel van het publiek over. Wat overbleef, verhuisde naar internationale indexers of naar besloten groepen. ## Nepopvolgers herkennen Als een bekende naam verdwijnt, duiken er sites op met dezelfde naam die niets met de oude community te maken hebben. Wees wantrouwig als: - je moet betalen voor "levenslange VIP-toegang" zonder dat duidelijk is wie de site runt; - betalen alleen kan met crypto of cadeaukaarten; - je een eigen "NZB-downloader" of "spotclient" moet installeren in plaats van SABnzbd of NZBGet; - er om je **Usenet-inloggegevens** wordt gevraagd. Die geef je nooit aan een derde partij: met je account kunnen anderen je downloadtegoed opmaken, en je provider kan je account blokkeren; - de site belooft "niet te traceren" of "BREIN-proof" te zijn. Dat kan niemand garanderen. ## Usenet in 2026: zo zet je het op 1. **Nieuwsserver (provider):** kies er een met lange retentie en SSL. Voor ontbrekende delen kun je er een goedkoop blockaccount van een ander netwerk naast nemen. 2. **NZB-indexer:** om te zoeken. Uitleg, gratis versus betaald en koppelen aan Sonarr en Radarr: [NZB-indexers uitgelegd](https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd). 3. **Downloadprogramma:** SABnzbd of NZBGet. Overzicht: [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026). 4. **Beveiliging:** altijd SSL naar je nieuwsserver, zie [SSL en Usenet](https://duken.nl/vpn/ssl-usenet-nieuwsgroepen). Usenet zelf is legaal; wat je downloadt valt onder de gewone regels, zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## Legaal alternatief Zocht je vooral Nederlands gesproken films en series, dan zijn Videoland, NPO Start, NPO Plus en KIJK de meest voor de hand liggende plekken. Voor internationale titels zie onze pagina's [Films](https://duken.nl/vpn/films) en [Series](https://duken.nl/vpn/series), met per titel waar hij te zien is. Wil je ook voor je internetprovider verbergen dat je Usenet gebruikt, laat SABnzbd of NZBGet dan via een VPN lopen. [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) werkt daar probleemloos mee en kost via Duken €1,79 per maand. ## Andere bekende NZB-indexers Zocht je NZBStars, dan ken je mogelijk ook deze namen nog, of kom je ze tegen als je verder zoekt. Ook hier linken we niet naar, alleen naam en verwacht domein ter herkenning: | Naam | Verwacht domein | |---|---| | NZBGeek | `nzbgeek.info` | | NZBFinder | `nzbfinder.ws` | | DOGnzb | `dognzb.cr` | | Binsearch | `binsearch.info` | Het volledige overzicht, met gratis versus betaald en hoe je een indexer koppelt aan Sonarr/Radarr, staat op [NZB-indexers uitgelegd](https://duken.nl/vpn/nzb-indexers-uitgelegd). ## Veelgestelde vragen **Is NZBStars nog online?** Wij kunnen dat niet bevestigen en linken er niet meer naar. Sites die zich nu als NZBStars presenteren zijn niet per se de oorspronkelijke site. **Wat is het alternatief voor een Nederlandse NZB-site?** Een internationale NZB-indexer met een eigen nieuwsserver. Veel indexers laten je filteren op taal. **Heb ik een VPN nodig voor Usenet?** Minder dan bij torrents, omdat je niet uploadt en SSL je verkeer al versleutelt. Een VPN voegt privacy toe richting je internetprovider. --- # Ondertitels downloaden: de beste sites voor Nederlandse SRT-bestanden (2026) Bron: https://duken.nl/vpn/ondertitels-downloaden-sites Bijgewerkt: 2026-09-30 Nederlandse ondertitels download je in 2026 het makkelijkst via **OpenSubtitles.com** en **Podnapisi**. Voor Engelse ondertitels bij series is **Addic7ed** nog steeds de beste bron. Een ondertitel is een klein .srt-tekstbestand dat je naast je videobestand zet; de meeste spelers laden het dan automatisch. Dit overzicht is de opvolger van ons forumtopic "Ondertitels, subs en SRT downloaden", dat sinds 2017 door de community werd bijgehouden. ## Sites met Nederlandse ondertitels | Site | Taal | Sterk in | Opmerking | |---|---|---|---| | OpenSubtitles.com | NL + 60 talen | Films en series | Nieuwe versie van OpenSubtitles.org, gratis account geeft meer downloads per dag | | OpenSubtitles.org | NL + veel talen | Oudere films | Legacy-site, nog bereikbaar, veel reclame | | Podnapisi | NL + veel talen | Films | Rustige site, goede zoekfilters op release | ## Sites met Engelse ondertitels | Site | Sterk in | Opmerking | |---|---|---| | Addic7ed | Series | Snel na uitzending, vaak meerdere versies per release | | TVsubtitles.net | Series | Oudere series | | YTS/YIFY-subs (diverse klonen) | Films | Pas op: veel nepklonen met misleidende downloadknoppen | ## Sites die offline zijn Deze sites kom je nog tegen in oude lijstjes, maar werken niet meer: Subscene (gestopt in 2024), YifySubtitles.com (offline sinds 2021), NewSubs.info, Ondertitel.com (beide offline sinds eind 2020), Bierdopje, subtitles4free.net, nlondertitels.com en SubsMax. Kom je een site met een van deze namen tegen, dan is het vrijwel zeker een kloon die op advertentie-inkomsten of erger uit is. ## De juiste ondertitel kiezen De grootste bron van ergernis is een ondertitel die niet synchroon loopt. Dat komt bijna altijd doordat de ondertitel voor een andere versie van de film is gemaakt. Let daarom op: - **Releasenaam:** kies een ondertitel met dezelfde bron als je video (bijvoorbeeld WEB-DL, BluRay). Wat die termen betekenen lees je in [release-termen uitgelegd](https://duken.nl/vpn/release-termen-cam-ts-bluray-uitgelegd). - **Framerate:** 23,976 en 25 fps lopen na een paar minuten merkbaar uit elkaar. - **Speelduur:** een director's cut of extended edition heeft een eigen ondertitel nodig. Loopt hij toch net verkeerd, dan kun je hem zelf verschuiven: zie [ondertiteling synchroniseren](https://duken.nl/vpn/ondertiteling-synchroniseren). ## Ondertitel laden in je speler **Automatisch:** geef het .srt-bestand exact dezelfde naam als het videobestand (`Film.2024.mkv` en `Film.2024.srt`) en zet ze in dezelfde map. VLC, MPC-HC, Kodi, Plex, Jellyfin en de meeste smart-tv's pakken hem dan vanzelf op. Voor een tweede taal gebruik je `Film.2024.nl.srt` en `Film.2024.en.srt`. **VLC:** Ondertiteling > Ondertitelbestand toevoegen. Via de ingebouwde extensie VLSub kun je ook direct vanuit VLC zoeken op OpenSubtitles. **Kodi:** installeer een ondertiteldienst (Instellingen > Speler > Taal > Standaard tv-/filmdienst). Stap voor stap: [Nederlandse ondertiteling in Kodi](https://duken.nl/vpn/kodi-nederlandse-ondertiteling-toevoegen). **Plex en Jellyfin:** beide kunnen ondertitels automatisch ophalen via OpenSubtitles. Voor een complete bibliotheek is Bazarr de standaard: dat programma zoekt voor al je films en series automatisch de juiste NL-ondertitel. **Permanent in de video:** met MKVToolNix voeg je een .srt als apart spoor toe aan een MKV-bestand, zonder opnieuw te coderen. Wil je de tekst echt in het beeld branden, zie [ondertiteling inbranden](https://duken.nl/vpn/ondertiteling-inbranden-avi-dvd). Verder handig: [twee SRT-bestanden samenvoegen](https://duken.nl/vpn/srt-ondertitels-samenvoegen) en [IDX/SUB omzetten naar SRT](https://duken.nl/vpn/ondertiteling-idx-sub-naar-srt). ## Ondertitels en je VPN Een oude vraag uit het forum: "Met mijn VPN aan kan VLC geen ondertitels downloaden." Dat komt meestal doordat de ondertitelsite het IP-adres van een drukke VPN-server tijdelijk blokkeert of een captcha toont. Oplossing: kies een andere server in hetzelfde land, of log in met een gratis account op OpenSubtitles zodat de limiet aan je account hangt in plaats van aan het IP-adres. Een ondertitelbestand downloaden is zelf geen probleem: het is een tekstbestand, geen film. Met [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) wissel je met één klik van server; via Duken kost PIA nu €1,79 per maand. ## Veelgestelde vragen **Wat is de beste site voor Nederlandse ondertitels?** OpenSubtitles.com heeft het grootste aanbod aan Nederlandse ondertitels. Podnapisi is een goed tweede adres. **Is ondertitels downloaden legaal?** Ondertitels zijn vertalingen van dialogen en vallen in principe onder het auteursrecht van de makers. Door fans gemaakte ondertitels bevinden zich in een grijs gebied; er is in Nederland nooit tegen gebruikers opgetreden. Meer over de regels: [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) **Waarom loopt mijn ondertitel niet gelijk?** De ondertitel is gemaakt voor een andere release of framerate. Zoek een versie met dezelfde releasenaam of verschuif de timing in je speler. **Wat is het verschil tussen SRT en SUB?** SRT is platte tekst met tijdcodes en werkt overal. IDX/SUB zijn afbeeldingen uit dvd's en werken lang niet op elke tv. --- # Is SteamUnlocked veilig en legaal? Risico's en betere alternatieven Bron: https://duken.nl/vpn/steamunlocked-veilig Bijgewerkt: 2026-09-30 **Kort antwoord: nee.** SteamUnlocked is een onofficiële site die gekraakte PC-games gratis en "pre-installed" aanbiedt. Het heeft niets met Steam of Valve te maken. Downloaden is in Nederland illegaal, en beveiligingsonderzoekers en virusscanners waarschuwen al jaren voor malware via de site, de advertenties en vooral de vele nepklonen. ## Wat is SteamUnlocked? SteamUnlocked biedt volledige commerciële games aan als archief dat je uitpakt en direct opstart, zonder licentiecode of installatie. De bestanden staan bij externe filehosters. Omdat de site steeds van domein wisselt om blokkades te ontlopen, bestaan er tientallen kopieën met vrijwel dezelfde naam, en van die kopieën weet je niet wie erachter zit. ## De risico's - **Malware:** een gekraakte game bevat per definitie aangepaste uitvoerbare bestanden. Precies daar verstoppen aanvallers infostealers die wachtwoorden, browsercookies en cryptowallets stelen. Virusscanners slaan bij cracks vaak aan, en gebruikers wordt dan aangeraden de scanner uit te zetten. Dat is precies wat een aanvaller wil. - **Nepklonen en advertenties:** misleidende downloadknoppen, pop-ups en "je pc is geïnfecteerd"-meldingen. Zie ook [scareware herkennen](https://duken.nl/vpn/scareware-herkennen). - **Geen updates:** geen patches, geen online modus, geen cloud-saves. - **Juridisch:** downloaden uit illegale bron is in Nederland verboden. Zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) ## Al iets gedownload? Doe dit 1. Verwijder de game en het archief. 2. Scan je pc volledig met Windows Defender (offline scan) en een tweede scanner zoals Malwarebytes. 3. **Wijzig je wachtwoorden vanaf een ander apparaat**, te beginnen met e-mail, Steam, Discord en je bank, en log overal uit op alle sessies. 4. Zet tweestapsverificatie aan. 5. Twijfel je, zet Windows dan opnieuw op. Een infostealer is vaak al klaar voordat je iets merkt. Meer hulp: [malware verwijderen](https://duken.nl/vpn/malware-verwijderen). ## Legaal goedkoop of gratis gamen - **Epic Games Store** geeft elke week een of meer games gratis weg die je voor altijd houdt. - **Steam** heeft grote uitverkopen (zomer, herfst, winter) met kortingen tot 90%, plus een groeiende lijst free-to-play games. - **GOG** verkoopt games zonder kopieerbeveiliging en geeft regelmatig titels weg. - **Prime Gaming** (bij Amazon Prime) levert maandelijks gratis games. - **PC Game Pass** geeft voor een vast bedrag per maand toegang tot honderden games. - **Demo's en Steam Next Fest:** probeer een game voordat je hem koopt. ## En een VPN? Een VPN beschermt je privacy online en voorkomt dat je provider of het wifi-netwerk meekijkt, maar beschermt **niet** tegen malware die je zelf downloadt en start. Wel handig: met een VPN kun je bij sommige winkels regionale aanbiedingen bekijken, al verbieden Steam en andere winkels het kopen via een ander land in hun voorwaarden. Voor veilig internetten: [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001), via Duken €1,79 per maand. ## Veelgestelde vragen **Is SteamUnlocked van Steam?** Nee. Het gebruikt de naam en stijl van Steam, maar heeft niets met Valve te maken. **Is SteamUnlocked veilig met een adblocker?** Een adblocker houdt nepadvertenties tegen, niet malware in het gedownloade spel zelf. Dat risico blijft. **Kan ik een boete krijgen?** Downloaden uit illegale bron is verboden. In de praktijk richten handhavers zich vooral op uploaders en aanbieders, maar het risico is niet nul en de malwarekans is veel groter. --- # TorrentDownloads werkt niet? Wat het is, waarom het verdwijnt en of het veilig is Bron: https://duken.nl/vpn/torrentdownloads Bijgewerkt: 2026-09-30 TorrentDownloads, onder meer bekend van de extensies .pro en .me, is een **publieke torrentzoekmachine**: een grote index van torrentbestanden en magnetlinks, deels verzameld van andere torrentsites. De site host zelf geen bestanden. Hij stond jarenlang in de Duken-linkdirectory; die directory is gestopt, en we linken niet meer naar sites die vooral auteursrechtelijk materiaal indexeren. ## Index versus tracker Een zoekmachine als TorrentDownloads is iets anders dan een tracker. De zoekmachine toont alleen resultaten; de tracker (of het DHT-netwerk) koppelt jouw torrentprogramma aan andere gebruikers. Daardoor verandert er voor je privacy niets als je "alleen via een zoekmachine" zoekt: zodra je downloadt, zit je in de swarm en is je IP-adres zichtbaar. ## Waarom torrentsites in Nederland verdwijnen Dat een bekende torrentsite ineens niet meer laadt, is in Nederland eerder regel dan uitzondering. Een korte tijdlijn: - **2012:** de rechtbank Den Haag verplicht Ziggo en XS4ALL om The Pirate Bay te blokkeren, na een zaak van BREIN. Kort daarna volgen via de rechter ook KPN, UPC, T-Mobile en Tele2. - **2014:** met het ACI-arrest wordt duidelijk dat downloaden uit illegale bron in Nederland niet is toegestaan. - **2016:** internationaal verdwijnen in korte tijd grote namen als KickassTorrents, Torrentz en TorrentHound. De laatste stopte naar eigen zeggen door minder bezoekers, minder inkomsten en voortdurende druk van anti-piraterijorganisaties. - **2021:** rechthebbenden en providers sluiten het Convenant Blokkeren Websites. Blokkades lopen nog steeds via de rechter, maar volgen daarna een vaste procedure die voor alle aangesloten providers geldt. - **2022:** voor het eerst moeten Nederlandse providers in één keer zes grote torrentsites blokkeren, na een zaak van BREIN tegen Delta Fiber. Het gevolg: een site die jarenlang werkte, geeft bij je provider opeens een foutmelding, terwijl hij in het buitenland gewoon bereikbaar blijft. Of hij gaat helemaal offline, en dan nemen klonen de naam over. ## Nep-torrents herkennen Een publieke index controleert nauwelijks wat er binnenkomt. Controleer voordat je iets opent: - **Bestandslijst:** klopt de inhoud met wat je verwacht? Een film is een .mkv of .mp4 van meerdere gigabytes, geen .exe, .lnk, .scr of een archief met wachtwoord. - **Grootte:** een recente film van 150 MB is nep. - **Seeders en leeftijd:** een torrent met duizenden seeders op de dag van een bioscooprelease is vrijwel altijd een lokmiddel. - **"Codec nodig":** vraagt de video om een speciale codec of player te downloaden, dan is het malware. VLC speelt alles af. ## Nepklonen herkennen Zodra een bekende naam verdwijnt, verschijnen er sites met exact dezelfde naam en een net iets ander adres. Die zijn vrijwel nooit van de oorspronkelijke beheerders; ze leven van advertenties, of erger. Een typische nepdownloadpagina werkt zo: 1. Je klikt op een grote groene knop "Download" of "Magnet". Er opent een nieuw tabblad met een advertentie: de knop wás de advertentie. 2. Een pop-up meldt dat je browser "verouderd" is of dat je pc "3 virussen" heeft, met een knop om een "scanner" te installeren. 3. Er verschijnt "Klik op Toestaan om te bevestigen dat je geen robot bent". Wie dat doet, geeft de site toestemming voor pushmeldingen: daarna verschijnen er dagenlang nepwaarschuwingen rechtsonder in beeld. 4. De nieuwste truc: een nep-captcha die vraagt om **Windows-toets + R** in te drukken, iets te plakken en op Enter te drukken. Daarmee voer je zelf een opdracht uit die malware installeert. Een echte captcha vraagt dat nooit. 5. Het "torrentbestand" is een .exe, .scr, .msi, .bat of een .zip met wachtwoord. Eén van deze signalen is genoeg om het tabblad te sluiten. Al op "Toestaan" geklikt? Ga in je browser naar Instellingen > Privacy > Meldingen en verwijder de site. Iets uitgevoerd? Zie [malware verwijderen](https://duken.nl/vpn/malware-verwijderen) en wijzig je wachtwoorden vanaf een ander apparaat. ## Legaal alternatief: wat kost het? De meeste bezoekers zochten een torrentsite voor films en series. Het legale aanbod in Nederland is inmiddels groot. Een indicatie (prijzen wijzigen regelmatig, controleer de actuele prijs bij de dienst): | Wat zoek je | Legale route | Indicatie | |---|---|---| | Nieuwe films en series | Netflix, HBO Max, Disney+, Prime Video, Videoland, SkyShowtime | Instapabonnementen vanaf ongeveer €7 tot €10 per maand, met reclame goedkoper | | Eén losse film | Huren bij Apple TV, Google TV of Prime Video | Enkele euro's per film | | Gratis films | Online Bibliotheek, NPO Start, KIJK, Pluto TV | Gratis of via je bibliotheekabonnement | | Oude films en publiek domein | Internet Archive | Gratis, ook als legale torrent | | Linux en open source software | Officiële torrents van Ubuntu, Debian, Fedora | Gratis | Welke film of serie waar staat, zie je op onze pagina's [Films](https://duken.nl/vpn/films) en [Series](https://duken.nl/vpn/series). Meer legale torrentbronnen: [legaal torrenten](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). ## Veilig werken met torrents Gebruik qBittorrent en bind het aan je VPN-verbinding, zodat er niets lekt als de VPN wegvalt. [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) staat P2P toe op alle servers, heeft een kill switch en port forwarding, en kost via Duken €1,79 per maand. Downloaden uit illegale bron blijft verboden, zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). ## Andere bekende torrentsites Zocht je TorrentDownloads, dan ken je mogelijk ook deze namen nog van vroeger, of kom je ze tegen als je verder zoekt. Ook hier linken we niet naar, alleen naam en verwacht domein ter herkenning: | Naam | Verwacht domein | |---|---| | The Pirate Bay | `thepiratebay.org` | | 1337x | `1337x.to` | | TorrentGalaxy | `torrentgalaxy.to` | | LimeTorrents | `limetorrents.lol` | | YTS/YIFY | `yts.mx` | Het volledige overzicht, met uitleg over publieke en private trackers, staat op [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). ## Veelgestelde vragen **Is TorrentDownloads legaal?** De site is een zoekmachine, maar veel van wat hij indexeert is zonder toestemming van de makers. Dat downloaden is in Nederland niet toegestaan. **Wat is het verschil met The Pirate Bay?** Beide zijn publieke indexen. The Pirate Bay laat gebruikers direct uploaden; TorrentDownloads verzamelt ook veel torrents van andere sites. **Waarom downloadt mijn torrent niet?** Te weinig seeders, een geblokkeerde poort of een VPN zonder port forwarding. Zie [poorten forwarden](https://duken.nl/vpn/poorten-forwarden-uitleg). --- # TorrentHeaven werkt niet meer? Wat er aan de hand is en wat je nu doet Bron: https://duken.nl/vpn/torrentheaven Bijgewerkt: 2026-09-30 TorrentHeaven was een torrentsite die jarenlang in de linkdirectory van het Duken-forum stond en daar een van de meest aangeklikte links was. Zoek je hem nu, dan kom je uit op een foutmelding, een blokkade van je provider of een kloon. Duken linkt niet meer naar torrentsites die auteursrechtelijk materiaal zonder toestemming verspreiden. Op deze pagina lees je waarom zulke sites verdwijnen, hoe je nepkopieën herkent en wat de alternatieven zijn. ## Wat was TorrentHeaven? Een publieke torrentsite: een catalogus van .torrent-bestanden en magnetlinks, zonder dat de site zelf films of software host. Het downloaden gebeurt via je torrentprogramma, rechtstreeks bij andere gebruikers. Daardoor ben je tijdens het downloaden ook uploader, en is je IP-adres zichtbaar voor iedereen in de swarm. ## Waarom torrentsites in Nederland verdwijnen Dat een bekende torrentsite ineens niet meer laadt, is in Nederland eerder regel dan uitzondering. Een korte tijdlijn: - **2012:** de rechtbank Den Haag verplicht Ziggo en XS4ALL om The Pirate Bay te blokkeren, na een zaak van BREIN. Kort daarna volgen via de rechter ook KPN, UPC, T-Mobile en Tele2. - **2014:** met het ACI-arrest wordt duidelijk dat downloaden uit illegale bron in Nederland niet is toegestaan. - **2016:** internationaal verdwijnen in korte tijd grote namen als KickassTorrents, Torrentz en TorrentHound. De laatste stopte naar eigen zeggen door minder bezoekers, minder inkomsten en voortdurende druk van anti-piraterijorganisaties. - **2021:** rechthebbenden en providers sluiten het Convenant Blokkeren Websites. Blokkades lopen nog steeds via de rechter, maar volgen daarna een vaste procedure die voor alle aangesloten providers geldt. - **2022:** voor het eerst moeten Nederlandse providers in één keer zes grote torrentsites blokkeren, na een zaak van BREIN tegen Delta Fiber. Het gevolg: een site die jarenlang werkte, geeft bij je provider opeens een foutmelding, terwijl hij in het buitenland gewoon bereikbaar blijft. Of hij gaat helemaal offline, en dan nemen klonen de naam over. ## Nepklonen herkennen Zodra een bekende naam verdwijnt, verschijnen er sites met exact dezelfde naam en een net iets ander adres. Die zijn vrijwel nooit van de oorspronkelijke beheerders; ze leven van advertenties, of erger. Een typische nepdownloadpagina werkt zo: 1. Je klikt op een grote groene knop "Download" of "Magnet". Er opent een nieuw tabblad met een advertentie: de knop wás de advertentie. 2. Een pop-up meldt dat je browser "verouderd" is of dat je pc "3 virussen" heeft, met een knop om een "scanner" te installeren. 3. Er verschijnt "Klik op Toestaan om te bevestigen dat je geen robot bent". Wie dat doet, geeft de site toestemming voor pushmeldingen: daarna verschijnen er dagenlang nepwaarschuwingen rechtsonder in beeld. 4. De nieuwste truc: een nep-captcha die vraagt om **Windows-toets + R** in te drukken, iets te plakken en op Enter te drukken. Daarmee voer je zelf een opdracht uit die malware installeert. Een echte captcha vraagt dat nooit. 5. Het "torrentbestand" is een .exe, .scr, .msi, .bat of een .zip met wachtwoord. Eén van deze signalen is genoeg om het tabblad te sluiten. Al op "Toestaan" geklikt? Ga in je browser naar Instellingen > Privacy > Meldingen en verwijder de site. Iets uitgevoerd? Zie [malware verwijderen](https://duken.nl/vpn/malware-verwijderen) en wijzig je wachtwoorden vanaf een ander apparaat. ## Legaal alternatief: wat kost het? De meeste bezoekers zochten een torrentsite voor films en series. Het legale aanbod in Nederland is inmiddels groot. Een indicatie (prijzen wijzigen regelmatig, controleer de actuele prijs bij de dienst): | Wat zoek je | Legale route | Indicatie | |---|---|---| | Nieuwe films en series | Netflix, HBO Max, Disney+, Prime Video, Videoland, SkyShowtime | Instapabonnementen vanaf ongeveer €7 tot €10 per maand, met reclame goedkoper | | Eén losse film | Huren bij Apple TV, Google TV of Prime Video | Enkele euro's per film | | Gratis films | Online Bibliotheek, NPO Start, KIJK, Pluto TV | Gratis of via je bibliotheekabonnement | | Oude films en publiek domein | Internet Archive | Gratis, ook als legale torrent | | Linux en open source software | Officiële torrents van Ubuntu, Debian, Fedora | Gratis | Welke film of serie waar staat, zie je op onze pagina's [Films](https://duken.nl/vpn/films) en [Series](https://duken.nl/vpn/series). Meer legale torrentbronnen: [legaal torrenten](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). ## Toch torrenten? Doe het veilig Gebruik qBittorrent, download alleen .torrent-bestanden of magnetlinks, en verberg je IP-adres met een VPN met kill switch. [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) staat P2P toe op alle servers en kost via Duken €1,79 per maand. Instellen: [PIA VPN-instellingen en tips](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-instellingen-tips). Een VPN maakt illegaal downloaden niet legaal, zie [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal). Uitleg over publieke en private trackers: [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). ## Andere bekende torrentsites Zocht je TorrentHeaven, dan ken je mogelijk ook deze namen nog van vroeger, of kom je ze tegen als je verder zoekt. Ook hier linken we niet naar, alleen naam en verwacht domein ter herkenning: | Naam | Verwacht domein | |---|---| | The Pirate Bay | `thepiratebay.org` | | 1337x | `1337x.to` | | TorrentGalaxy | `torrentgalaxy.to` | | LimeTorrents | `limetorrents.lol` | | YTS/YIFY | `yts.mx` | Het volledige overzicht, met uitleg over publieke en private trackers, staat op [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). ## Veelgestelde vragen **Is TorrentHeaven nog online?** Dat wisselt, en in Nederland kan je provider de site blokkeren. Sites die zich nu als TorrentHeaven presenteren zijn vaak klonen. **Waarom werkt de site wel via mobiel internet of in het buitenland?** Een blokkade zit bij je provider. Een ander netwerk heeft mogelijk (nog) geen blokkade. Dat verandert niets aan wat wettelijk mag. **Ik zie een captcha die vraagt om Windows + R. Wat nu?** Niets uitvoeren en het tabblad sluiten. Heb je het al gedaan, koppel de pc los van internet, scan hem volledig en wijzig je wachtwoorden vanaf een ander apparaat. --- # Torrentsites in 2026: hoe ze werken, wat legaal is en waar je op let Bron: https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht Bijgewerkt: 2026-09-30 Een **torrentsite** is een zoekmachine of catalogus voor .torrent-bestanden en magnetlinks. De site host zelf geen films of software: het torrentbestand vertelt je torrentprogramma alleen bij welke andere gebruikers (peers) de delen van een bestand te halen zijn. Juist omdat je tijdens het downloaden ook uploadt, is je IP-adres zichtbaar voor iedereen in de swarm. Deze pagina vervangt onze oude linkcategorie "Torrent sites". Losse links naar sites die auteursrechtelijk materiaal verspreiden nemen we niet meer op. ## Publieke en private trackers | | Publieke torrentsite | Private tracker | |---|---|---| | Toegang | Iedereen | Alleen op uitnodiging of via sollicitatie | | Ratio-eisen | Nee | Ja, je moet evenveel uploaden als downloaden | | Kwaliteit | Wisselend, veel nep- en malwaretorrents | Gecontroleerd | | Zichtbaarheid IP | Voor iedereen in de swarm | Voor leden van de tracker | ## Bekende torrentsites: naam en domein Je komt deze namen tegen in zoekresultaten, oude forumposts of als iemand vraagt waar hij "vroeger" zat. Duken linkt er niet naar: Losse links naar sites die auteursrechtelijk materiaal verspreiden nemen we niet meer op, zie hierboven. Onderstaande tabel laat alleen zien welke naam bij welk domein hoort, zodat je weet waar je naar kijkt als je de naam tegenkomt. Domeinen wisselen vaak door blokkades, rechtszaken of doorverkoop: een domein dat hier staat, kan over een maand alweer anders zijn of helemaal offline. | Naam | Verwacht domein | Categorie | |---|---|---| | The Pirate Bay | `thepiratebay.org` | Films, series, muziek, games (algemeen) | | 1337x | `1337x.to` | Films, series, muziek, games (algemeen) | | TorrentGalaxy | `torrentgalaxy.to` | Films, series | | LimeTorrents | `limetorrents.lol` | Films, series, games | | Torrentz2 | `torrentz2.nu` | Zoekmachine, verzamelt resultaten van andere sites | | Zooqle | `zooqle.com` | Games, films | | YTS/YIFY | `yts.mx` | Films, HD en klein bestandsformaat | | EZTV | `eztv.re` | Series | | Nyaa | `nyaa.si` | Anime en manga | | RuTracker | `rutracker.org` | Breed aanbod, Russische tracker, account verplicht | | Bibliotik | `bibliotik.me` | E-books en audioboeken, alleen op uitnodiging | | IPTorrents | `iptorrents.com` | Alle categorieën, besloten tracker, alleen op uitnodiging | Zocht je specifiek TorrentDownloads of TorrentHeaven, de twee namen die jarenlang in de oude Duken-linkdirectory stonden? Zie [TorrentDownloads werkt niet?](https://duken.nl/vpn/torrentdownloads) en [TorrentHeaven werkt niet meer?](https://duken.nl/vpn/torrentheaven) voor wat daarmee aan de hand is. ## Legale torrents Torrenten is een techniek, en die is legaal. Genoeg aanbieders verspreiden hun materiaal zelf via BitTorrent: - **Linux-distributies:** Ubuntu, Debian, Fedora en Linux Mint bieden officiële torrents aan. - **Internet Archive (archive.org):** honderdduizenden films, boeken en opnamen uit het publieke domein of met vrije licentie, elk met een torrentlink. - **Creative Commons-films** zoals de Blender-producties (Big Buck Bunny, Sintel, Tears of Steel). - **Games en software:** sommige ontwikkelaars (en Blizzard, vroeger) gebruiken peer-to-peer voor updates. Meer voorbeelden en de juridische achtergrond: [legaal torrenten](https://duken.nl/vpn/legaal-torrenten). ## Wat is niet legaal? Films, series, games en software downloaden zonder toestemming van de maker is in Nederland verboden sinds het ACI-arrest van 2014. Bij torrents weegt dat zwaarder, omdat je tegelijk uploadt en dus zelf verspreidt. Rechthebbenden en BREIN kunnen IP-adressen in een swarm registreren. Details: [is downloaden illegaal?](https://duken.nl/vpn/is-downloaden-illegaal) ## Veilig torrenten: checklist 1. **Gebruik een nette client** zoals qBittorrent, zonder advertenties of bundelsoftware. 2. **Controleer bestandsnamen:** een "film" als .exe of .scr is altijd malware. 3. **Bind je client aan de VPN** zodat er niets lekt als de verbinding wegvalt. Zie [qBittorrent met VPN in Docker](https://duken.nl/vpn/qbittorrent-vpn-docker) of gebruik de kill switch van je VPN. 4. **Test met een legale torrent**, bijvoorbeeld een Linux-ISO, of je IP-adres goed verborgen is. ## Waarom een VPN bij torrenten? Met een VPN ziet de swarm het IP-adres van de VPN-server in plaats van dat van jou, en ziet je provider alleen versleuteld verkeer. [Private Internet Access](https://www.privateinternetaccess.com/nl/buy-vpn-online?&coupon=duken-00001) staat P2P toe op alle servers, heeft een kill switch en port forwarding voor snellere downloads, en kost via Duken €1,79 per maand. Instellen: [PIA VPN-instellingen en tips](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-instellingen-tips). Een VPN maakt illegaal downloaden niet legaal. Het beschermt je privacy, niet je juridische positie. ## Veelgestelde vragen **Zijn torrentsites illegaal?** De techniek niet. Sites die vooral auteursrechtelijk materiaal zonder toestemming aanbieden, worden in Nederland op last van de rechter geblokkeerd door providers. **Waarom werkt een torrentsite niet meer?** Omdat providers hem blokkeren, omdat hij offline is gehaald of omdat hij van domein is gewisseld. Pas op met "mirror"-sites: veel daarvan zijn klonen vol malware en phishing. **Wat is een magnetlink?** Een link met de unieke hash van een torrent. Je client haalt de rest van de informatie dan zelf op bij andere peers. Zie ook [torrent-termen uitgelegd](https://duken.nl/vpn/torrent-termen-uitgelegd). --- # 3D-video's afspelen op een gewoon (niet-3D) beeldscherm Bron: https://duken.nl/vpn/3d-video-afspelen-op-normaal-scherm Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een programma zoals de Stereoscopic Player om een Side-by-Side (SBS) 3D-video af te spelen op een gewoon beeldscherm met een goedkope anaglyph-bril (rood/blauw of rood/cyaan). De speler combineert de twee beelden tot één anaglyph-beeld dat met de bril een 3D-effect geeft. 3D-video's worden meestal opgeslagen in **Side-by-Side (SBS)** of **Half-SBS**-formaat: twee bijna identieke beelden naast elkaar, één voor elk oog. Op een 3D-tv worden deze automatisch gescheiden weergegeven, maar met de juiste software kun je een 3D-effect ook op een gewoon beeldscherm krijgen, met behulp van een goedkope rood/blauwe of rood/cyaan bril. ## Wat je nodig hebt - Een **anaglyph-bril** (rood/blauw of rood/cyaan), voor een paar euro te bestellen - Een 3D-video in SBS- of Half-SBS-formaat - Afspeelsoftware die anaglyph-weergave ondersteunt, zoals de **Stereoscopic Player** ## Hoe werkt het 1. Installeer de **Stereoscopic Player** (of een vergelijkbaar programma). 2. Open je 3D-videobestand in het programma. 3. Stel het bronformaat in op **Side-by-Side** of **Half-SBS**, afhankelijk van je bestand (dit staat vaak vermeld bij de bestandsnaam of beschrijving). 4. Kies als uitvoermodus **Anaglyph (rood/cyaan)** of **Anaglyph (rood/blauw)**, passend bij je bril. 5. Zet je bril op en start het afspelen. De speler combineert nu de twee beelden tot één gekleurd beeld dat met de bril een 3D-diepte-effect geeft. ## Kwaliteitsverschil met een echte 3D-tv Anaglyph 3D via een gewoon scherm geeft een minder scherp en minder kleurecht beeld dan een echte 3D-tv met actieve of passieve bril, omdat de kleurkanalen worden gebruikt om het 3D-effect te creëren. Het is vooral een leuke en goedkope manier om het 3D-effect te ervaren zonder in dure hardware te investeren. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit ook met een normale 3D-tv en 3D-bril? Als je wel een 3D-tv hebt, kun je SBS-video vaak rechtstreeks afspelen zonder de anaglyph-omzetting: de tv zelf splitst dan de twee beelden voor de actieve of passieve 3D-bril die daarbij hoort. ### Hoe weet ik of mijn video Side-by-Side of Half-SBS is? Bekijk het beeld zonder bril: bij (Half-)SBS zie je twee bijna identieke, ietwat versmalde beelden naast elkaar. Bij Half-SBS is elk beeld horizontaal uitgerekt ten opzichte van de originele resolutie. ### Kan ik ook gewone (niet-3D) video's met dit effect bekijken? Nee, voor een 3D-effect heb je een bronbestand nodig dat daadwerkelijk twee aparte beelden per oog bevat. Een gewone 2D-video omzetten naar overtuigend 3D is met deze methode niet mogelijk. --- # 4K-films afspelen vanaf een harde schijf op een smart-tv: waar moet je op letten Bron: https://duken.nl/vpn/4k-films-afspelen-vanaf-harde-schijf-op-tv Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een 4K-tv speelt alleen een film écht in 4K af als het bronbestand zelf ook 4K-materiaal is (vaak 40-100 GB per film) en de ingebouwde mediaspeler van je tv de gebruikte codec (meestal HEVC/H.265) ondersteunt. Voor een normale, niet-4K film verandert een 4K-tv niets aan de kwaliteit: die blijft er dan gewoon uitzien als de oorspronkelijke resolutie. Een 4K (Ultra HD) tv heeft veel meer beeldpunten dan een gewone Full HD-tv, maar dat extra detail zie je alleen als de bron die je afspeelt ook daadwerkelijk in 4K is opgenomen. Speel je een film af vanaf een externe harde schijf, dan komt daar een paar extra factoren bij. ## Heb je een apart abonnement nodig voor 4K? Nee, niet om zelf video's van een harde schijf af te spelen. Een 4K-tv kan zonder enig abonnement gewoon 4K-bestanden van een aangesloten harde schijf afspelen. Een abonnement is alleen relevant als je 4K-*uitzendingen* of 4K-streams via een dienst als Netflix wilt bekijken, dat is een heel ander scenario dan lokale bestanden afspelen. ## Waarom lijkt een 4K-film soms nauwelijks anders dan Full HD? Het verschil tussen 4K en Full HD zit in het aantal pixels: een 4K-beeld heeft ongeveer vier keer zoveel beeldpunten. Dat verschil valt vooral op als je dicht bij een groot scherm zit; op normale kijkafstand op een gemiddelde tv is het verschil vaak subtiel. Bovendien merk je alleen verschil als het bronbestand ook echt 4K-materiaal is: een gewone Full HD-film blijft Full HD, ook op een 4K-tv. ## Bestandsgrootte en snelheid van de harde schijf Een film in 4K-kwaliteit is aanzienlijk groter dan dezelfde film in Full HD, al gauw 40 tot 100 GB per film, afhankelijk van de lengte en compressie. Let hierbij op: - Gebruik bij voorkeur een harde schijf met genoeg vrije ruimte en een **USB 3.0**-aansluiting; een oudere USB 2.0-aansluiting kan bij hoge bitrates soms haperingen geven. - Zorg dat het **bestandssysteem** van de schijf door je tv wordt ondersteund (meestal FAT32 of exFAT; FAT32 kent een limiet van 4 GB per bestand, wat bij een grote 4K-film een probleem kan zijn). ## Ondersteunt de mediaspeler van je tv de codec? 4K-video's gebruiken vaak de **HEVC/H.265**-codec, die efficiënter comprimeert dan de oudere H.264-codec die bij Full HD gebruikelijk is. Niet elke ingebouwde USB-mediaspeler van een tv ondersteunt HEVC, ook al is de tv zelf wel 4K. Controleer in de handleiding van je tv welke codecs de USB-mediaspeler ondersteunt. Wordt HEVC niet ondersteund, dan speelt het bestand mogelijk helemaal niet af, of alleen het geluid zonder beeld. ## Veelgestelde vragen ### Mijn tv speelt de film af, maar zonder zichtbaar kwaliteitsverschil, hoe kan dat? Controleer of het bronbestand daadwerkelijk in 4K (3840×2160 of hoger) is opgenomen. Veel content die als "4K" wordt aangeboden is eigenlijk upscaled Full HD-materiaal, wat het verschil in de praktijk klein maakt. ### Kan ik een fysieke 4K Blu-ray afspelen via een gewone dvd- of Blu-rayspeler? Nee, voor het afspelen van een 4K Ultra HD Blu-ray-schijf heb je een speler nodig die specifiek UHD Blu-ray ondersteunt. Een gewone (Full HD) Blu-rayspeler kan dit niet. ### Werkt afspelen via een smart-tv-app anders dan via de USB-mediaspeler? Ja. Een streaming-app zoals Netflix gebruikt zijn eigen, vaak beter geoptimaliseerde videodecoder, terwijl de ingebouwde USB-mediaspeler van een tv soms beperktere codec-ondersteuning heeft. Speelt een bestand niet af via USB, dan kan zetten via een mediaspeler-app (zoals Plex of VLC, indien beschikbaar voor je tv) soms wel werken. --- # Afbeelding van website opslaan lukt niet: dit werkt wel Bron: https://duken.nl/vpn/afbeelding-website-opslaan-lukt-niet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik het Knipprogramma (Windows) of Schermafbeelding (macOS) om het zichtbare gedeelte van de afbeelding vast te leggen, of bekijk de paginabroncode (Ctrl+U) om de directe URL van de afbeelding te vinden en deze apart te openen en op te slaan. Sommige websites blokkeren het gewone rechtsklikken om te voorkomen dat bezoekers afbeeldingen makkelijk opslaan. Er zijn een paar manieren om een afbeelding alsnog binnen te halen, ook als de rechtermuisknop niet werkt. ## Optie 1: een schermafbeelding maken De snelste en meest betrouwbare methode werkt op vrijwel elke website, omdat je gewoon vastlegt wat er op je scherm te zien is. 1. Zorg dat de afbeelding zo groot mogelijk op je scherm staat. Zoom eventueel in met **Ctrl** en het **plusteken (+)**. 2. Open op Windows het **Knipprogramma** (zoek ernaar in het Startmenu) of druk op **Windows-toets + Shift + S**. 3. Selecteer het gebied met de afbeelding en sla het resultaat op als bestand. 4. Op macOS gebruik je **Cmd + Shift + 4** om een gebied van het scherm vast te leggen. Het nadeel: je krijgt de afbeelding in de resolutie van je scherm, niet in de originele (mogelijk hogere) resolutie van het bronbestand. ## Optie 2: de paginabroncode bekijken Wil je wel de originele afbeelding in volledige kwaliteit, probeer dan de broncode van de pagina te bekijken: 1. Klik met de rechtermuisknop ergens op de pagina (niet op de afbeelding zelf) en kies **Paginabron weergeven**, of druk op **Ctrl + U**. 2. Zoek in de broncode (met **Ctrl + F**) naar `.jpg`, `.png` of `.webp` om de directe link naar de afbeelding te vinden. 3. Kopieer deze URL en plak hem in een nieuw browsertabblad. 4. Op de afbeelding die nu los in je browser opent, werkt rechtsklikken en opslaan meestal wel gewoon. Bij sommige websites (zoals galerijen die afbeeldingen dynamisch laden) staat de directe link niet meteen zichtbaar in de broncode. In dat geval kun je via **Ontwikkelaarstools** (F12) en het tabblad **Netwerk** filteren op afbeeldingen om de daadwerkelijke bestands-URL te vinden. ## Houd rekening met auteursrecht Een afbeelding die je op deze manier binnenhaalt, blijft het eigendom van de maker. Voor eigen, niet-commercieel gebruik (bijvoorbeeld een persoonlijke verzameling) is dit meestal geen probleem, maar wil je een afbeelding elders publiceren of commercieel gebruiken, vraag dan toestemming aan de rechthebbende of zoek een variant met een vrije licentie. ## Veelgestelde vragen ### Waarom blokkeren sommige sites het rechtsklikken? Meestal om te voorkomen dat bezoekers eigen, vaak auteursrechtelijk beschermde content zoals foto's of illustraties makkelijk kopiëren. Dit is echter geen waterdichte beveiliging, zoals de methodes hierboven laten zien. ### Zijn er speciale programma's om afbeeldingen van websites te downloaden? Ja, er bestaan browserextensies die alle afbeeldingen op een pagina in één keer verzamelen. De resultaten zijn wisselend en niet elke extensie werkt betrouwbaar of veilig, dus de methodes hierboven zijn een veiligere basis. ### Werkt de broncode-methode ook op mijn telefoon? Op de meeste mobiele browsers is het lastiger om de broncode te bekijken. Een schermafbeelding maken (ingedrukt houden van de zijknoppen, of de knopcombinatie van je toestel) is op mobiel meestal de eenvoudigste oplossing. --- # Gegevens overzetten van je oude naar je nieuwe Android-telefoon Bron: https://duken.nl/vpn/android-gegevens-overzetten-naar-nieuwe-telefoon Bijgewerkt: 2026-09-29 > Voor WhatsApp maak je een back-up via de app zelf, die je bij het installeren op je nieuwe toestel terugzet. Voor overige data (contacten, foto's, apps) kun je je Google-account synchroniseren of een overzet-app zoals Google's "Telefoon overzetten" gebruiken. Een nieuwe Android-telefoon is leuk, maar je wilt natuurlijk niet al je berichten, contacten en instellingen kwijtraken. Hieronder de makkelijkste manieren om je gegevens over te zetten. ## WhatsApp-berichten overzetten WhatsApp maakt automatisch (of handmatig) een back-up van je chats: 1. Ga op je oude telefoon naar **WhatsApp > Instellingen > Chats > Chatback-up** en maak een back-up (lokaal of naar Google Drive). 2. Installeer WhatsApp op je nieuwe telefoon en log in met hetzelfde nummer. 3. Bij het opstarten herkent WhatsApp de beschikbare back-up en vraagt of je die wilt terugzetten. Kies **Herstellen**. ## Contacten en overige gegevens De makkelijkste manier is via je Google-account: 1. Zorg dat je op je oude telefoon bent ingelogd met je Google-account en dat contacten synchroniseren aanstaat (**Instellingen > Accounts**). 2. Log op je nieuwe telefoon in met datzelfde Google-account. Contacten, agenda en veel app-instellingen worden automatisch gesynchroniseerd. 3. Voor een compleet overzicht van apps, foto's en instellingen kun je tijdens het instellen van je nieuwe toestel kiezen voor **"Gegevens kopiëren van oud apparaat"** — Android begeleidt je dan stap voor stap, eventueel met een kabeltje tussen beide telefoons voor een snelle overdracht. ## Veelgestelde vragen ### Waar vind ik mijn WhatsApp-back-up terug als ik hem niet zie bij het installeren? Zorg dat je met hetzelfde telefoonnummer inlogt als waarmee de back-up gemaakt is, en dat je (bij een Google Drive-back-up) bent ingelogd met hetzelfde Google-account. ### Kan ik ook zonder Google-account overzetten? Ja, via een kabel en de ingebouwde overzetfunctie van Android, of met fabrikant-specifieke tools zoals Samsung Smart Switch. ### Gaan sms'jes ook automatisch mee? Sms'jes zelf niet standaard via Google-sync; gebruik daarvoor een aparte back-up-app of de overzetfunctie met kabel bij het instellen van je nieuwe toestel. --- # Android-telefoon bedienen vanaf je pc Bron: https://duken.nl/vpn/android-telefoon-bedienen-vanaf-pc Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer de gratis, open-source tool scrcpy op je pc, zet USB-foutopsporing aan op je telefoon en sluit hem aan met een USB-kabel. Je krijgt dan een venster op je pc waarin je het scherm van je telefoon ziet en met muis en toetsenbord kunt bedienen. Vroeger werd hiervoor vaak een fabrikant-specifieke app zoals TeamViewer QuickSupport gebruikt, die alleen op bepaalde Samsung-toestellen werkte. Tegenwoordig is **scrcpy** de meest gebruikte oplossing: gratis, open source en werkend op vrijwel elke Android-telefoon. ## Wat je nodig hebt - Een Android-telefoon met **USB-foutopsporing (USB debugging)** aan te zetten. - Een pc met Windows, macOS of Linux. - Een USB-kabel, of een wifi-netwerk voor een draadloze verbinding. ## Installatie en gebruik 1. Zet op je telefoon **Ontwikkelaarsopties** aan door in **Instellingen > Over telefoon** zeven keer op het bouwnummer te tikken. 2. Ga naar **Instellingen > Ontwikkelaarsopties** en zet **USB-foutopsporing** aan. 3. Download scrcpy van de officiële GitHub-pagina en pak het uit op je pc. 4. Sluit je telefoon aan met een USB-kabel en bevestig op je telefoon dat je deze computer vertrouwt. 5. Start `scrcpy` (op Windows door het programma te dubbelklikken, op macOS/Linux vanaf de terminal). Het scherm van je telefoon verschijnt in een venster op je pc. 6. Je kunt nu met je muis klikken en met je toetsenbord typen alsof het je telefoon zelf is. ## Draadloos gebruiken Wil je geen kabel gebruiken? Sluit je telefoon eenmalig aan met USB, activeer draadloos debuggen via de ontwikkelaarsopties, en start scrcpy daarna met de wifi-optie. Zolang telefoon en pc op hetzelfde netwerk zitten, hoef je de kabel niet meer aan te sluiten. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit ook op iPhone? Nee, scrcpy is specifiek voor Android. Voor iPhone bestaan andere, vaak betaalde oplossingen zoals AirDroid Cast of het ingebouwde schermdelen van macOS met een Mac. ### Is scrcpy veilig? Ja, het is een open-source project zonder reclame of dataverzameling, en de broncode is publiek in te zien. ### Kan ik hiermee ook bestanden overzetten? Scrcpy is vooral bedoeld om je scherm te bedienen. Voor het overzetten van bestanden tussen telefoon en pc kun je gewoon de USB-kabel gebruiken zoals je gewend bent, of zie [gegevens overzetten naar een nieuwe telefoon](https://duken.nl/vpn/android-gegevens-overzetten-naar-nieuwe-telefoon) voor meer opties. --- # APK-bestand installeren op Android (sideloaden) Bron: https://duken.nl/vpn/apk-bestand-installeren-android Bijgewerkt: 2026-09-29 > Download het APK-bestand naar je toestel, tik erop in je bestandsbeheerder en sta bij de eerste keer toe dat die app "onbekende apps mag installeren". Android installeert de app vervolgens net als een app uit de Play Store. Een APK-bestand is het installatiebestand van een Android-app, vergelijkbaar met een .exe op Windows. Meestal installeer je apps via de Google Play Store, maar soms wil je een app rechtstreeks installeren, dit heet "sideloaden". ## Voordat je begint Installeer alleen APK-bestanden van bronnen die je vertrouwt. Een APK kan, net als een programma op je computer, schadelijke code bevatten als het van een onbetrouwbare site komt. ## Installeren 1. Download het APK-bestand naar je telefoon of tablet, bijvoorbeeld via de browser. 2. Open je **bestandsbeheerder** (Files-app) en zoek het gedownloade bestand op, meestal in de map **Downloads**. 3. Tik op het APK-bestand. 4. Android vraagt bij de eerste keer om toestemming: **"Sta installaties van deze bron toe"**. Zet dit aan voor de app waarmee je het bestand opent (bijvoorbeeld je bestandsbeheerder of browser). 5. Ga terug en tik nogmaals op het APK-bestand. Kies **Installeren**. 6. Na installatie vind je de app gewoon terug in je app-overzicht, net als elke andere app. ## Veelgestelde vragen ### Is sideloaden veilig? Het installatieproces zelf is veilig, maar de veiligheid van de app hangt volledig af van de bron. Download APK's alleen van bekende, betrouwbare sites of de ontwikkelaar zelf. ### Waarom vraagt Android om een aparte toestemming hiervoor? Dit is een beveiligingsmaatregel sinds Android 8: in plaats van één systeembrede schakelaar geeft Android per app (bijvoorbeeld per browser of bestandsbeheerder) toestemming om installaties te starten, zodat je precies weet welke app dat mag. ### Kan ik de installatietoestemming weer uitzetten na gebruik? Ja, ga naar **Instellingen > Apps > (naam van de app) > Installeer onbekende apps** en zet de schakelaar weer uit als je hem niet vaker nodig hebt. --- # Geen mobiel internet op Android: APN-instellingen controleren en toevoegen Bron: https://duken.nl/vpn/apn-instellingen-android-mobiel-internet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Ga naar Instellingen > Netwerk en internet > Mobiel netwerk > Namen toegangspunten (APN) en controleer of er een APN staat die overeenkomt met de gegevens van je provider. Ontbreekt deze of is hij onjuist, voeg dan handmatig een nieuwe APN toe met de exacte instellingen die je provider op zijn website publiceert. Werken bellen en sms'en gewoon, maar krijg je geen verbinding via mobiel internet (apps blijven laden, geen afbeeldingen in berichten-apps), dan wijst dat bijna altijd op een probleem met de **APN-instellingen**. De APN (Access Point Name) vertelt je telefoon hoe die verbinding moet maken met het mobiele netwerk van je provider. ## Waar vind je de APN-instellingen? De exacte menunaam verschilt licht per Android-versie en telefoonmerk, maar de route is meestal: 1. Ga naar **Instellingen**. 2. Kies **Netwerk en internet** (of "Verbindingen") en ga naar **Mobiel netwerk**. 3. Open **Namen toegangspunten** (APN). Hier zie je een overzicht van de huidige APN's op je toestel, meestal apart voor internet en voor MMS. ## Een nieuwe APN handmatig toevoegen Staat de lijst leeg, of werkt de bestaande APN niet, voeg dan een nieuwe toe: 1. Tik op het menu-icoon (of de **+**-knop) en kies **Nieuwe APN**. 2. Vul de gegevens in die je provider specifiek voor zijn netwerk publiceert: in elk geval de **APN-naam** (bijvoorbeeld `internet` of een merknaam), en eventueel gebruikersnaam, wachtwoord, MCC en MNC. 3. Sla de instellingen op en selecteer de nieuwe APN als actieve verbinding. Zoek de exacte waarden op via de support-pagina van je eigen provider, deze verschillen per aanbieder en worden af en toe gewijzigd. ## Waarom raken APN-instellingen kwijt of onjuist? Dit gebeurt meestal na: - Het plaatsen van een **nieuwe simkaart** (bijvoorbeeld bij overstappen naar een andere provider). - Een **fabrieksreset** van het toestel. - Een **software-update** die de instellingen soms terugzet naar een standaardwaarde. In de meeste gevallen detecteert Android de juiste APN automatisch zodra je een simkaart plaatst, maar dit lukt niet altijd bij elke provider of elk toestel. ## Veelgestelde vragen ### Wat is het verschil tussen APN-type "internet" en "default"? Dit bepaalt voor welk soort verkeer de APN wordt gebruikt. Kies bij twijfel de optie die je provider zelf aangeeft in zijn instellingeninstructies; ontbreekt die keuze, dan werkt vaak "default,supl" of enkel "internet" voor gewoon mobiel internet. ### Ik heb meerdere APN's staan, welke moet actief zijn? Meestal moet je de APN selecteren (het rondje ervoor aanvinken) die je provider specifiek voor mobiel internet aanraadt. Losse APN's voor bijvoorbeeld MMS blijven daarnaast gewoon bestaan, die hoef je niet te verwijderen. ### Helpt een herstart van de telefoon na het wijzigen van de APN? Ja, na het toevoegen of aanpassen van een APN is het verstandig om de telefoon opnieuw op te starten of de vliegtuigmodus kort aan en uit te zetten, zodat de nieuwe instelling wordt geladen. --- # Audio-cd rippen naar MP3 Bron: https://duken.nl/vpn/audio-cd-rippen-naar-mp3 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een rip-programma zoals Windows Media Player, iTunes of het gratis Exact Audio Copy om de tracks van je audio-cd om te zetten naar MP3-bestanden. ## Wat is rippen precies? Een audio-cd (herkenbaar aan `.cda`-bestandjes wanneer je 'm in de verkenner bekijkt) bevat geen losse afspeelbare bestanden op de schijf zelf — die `.cda`-bestandjes zijn slechts verwijzingen naar de audiotracks. Om er een MP3-bestand van te maken dat je overal kunt afspelen, moet je de cd "rippen": de audiotracks uitlezen en omzetten naar een bestandsformaat als MP3. ## Optie 1: Windows Media Player Windows Media Player heeft een ingebouwde rip-functie: 1. Plaats de cd en open Windows Media Player. 2. Klik op **Cd rippen** in de menubalk. 3. Kies bij de instellingen voor het formaat **MP3** en de gewenste kwaliteit. 4. Klik op **Rippen starten**. ## Optie 2: Exact Audio Copy (gratis, nauwkeuriger) Voor de hoogste kwaliteit en foutcorrectie bij bekraste cd's is **Exact Audio Copy** een populaire gratis keuze onder audio-liefhebbers. Het programma leest de cd meerdere keren uit om leesfouten te detecteren en te corrigeren, wat vooral bij oudere of beschadigde schijfjes een verschil kan maken. ## Optie 3: iTunes Ook iTunes heeft een ingebouwde ripfunctie via **Bestand > Converteren > Cd maken**, met instelbare importinstellingen voor MP3 of AAC. ## Veelgestelde vragen **Waarom kan ik de .cda-bestanden niet gewoon rechtstreeks kopiëren?** Omdat die bestandjes alleen verwijzingen zijn, geen echte audiodata. Kopiëren ervan levert een niet-afspeelbaar bestandje van een paar kB op, geen bruikbare MP3. **Welke bitrate kies ik het beste?** Voor een goede balans tussen bestandsgrootte en kwaliteit is 256 of 320 kbps een prima keuze voor de meeste doeleinden. --- # Audiotaal van een videobestand wijzigen Bron: https://duken.nl/vpn/audiotaal-wijzigen-videobestand-mkv Bijgewerkt: 2026-09-29 > Open het bestand in VLC en controleer via Audio > Audiospoor of er meerdere talen beschikbaar zijn; is dat het geval, dan kun je meteen wisselen, anders zit er maar één taal in het bestand en is wisselen niet mogelijk. ## Zit er meer dan één taal in het bestand? Een videobestand (vooral MKV) kan meerdere audiosporen bevatten, bijvoorbeeld de originele taal en een nagesynchroniseerde versie. Maar dit is niet altijd het geval: veel videobestanden hebben maar één audiospoor. Wisselen van taal is dan simpelweg niet mogelijk, omdat de andere taal helemaal niet in het bestand aanwezig is. ## Stap 1: controleer met VLC welke audiosporen aanwezig zijn 1. Open het bestand met **VLC media player**. 2. Klik in het menu op **Audio** > **Audiospoor**. 3. Zie je hier meerdere opties (bijvoorbeeld "Track 1 - Engels" en "Track 2 - Nederlands"), dan kun je gewoon wisselen door de gewenste taal aan te klikken. Zie je hier maar één optie, dan bevat het bestand slechts één audiospoor en is een andere taal simpelweg niet aanwezig om naar te wisselen. ## Stap 2: taal permanent wisselen bij het branden of converteren Wil je de taal instellen vóórdat je het bestand brandt naar een dvd of converteert, dan kun je dit meestal instellen in het conversieprogramma zelf, bijvoorbeeld bij het kiezen van het audiospoor in ConvertXtoDVD of HandBrake. ## Kan ik een taal toevoegen die er niet in zit? Nee, een audiospoor in een andere taal toevoegen aan een videobestand dat die taal niet bevat, is technisch niet mogelijk zonder een compleet nieuw audiospoor op te nemen (zoals bij nasynchronisatie). Dit is iets anders dan het toevoegen van ondertiteling, wat wel relatief eenvoudig kan met een los `.srt`-bestand. ## Veelgestelde vragen **Waarom hoor ik toch de verkeerde taal, ook al staat de juiste geselecteerd?** Sommige spelers onthouden de laatst gebruikte instelling niet correct bij het opnieuw openen van een bestand. Selecteer het audiospoor opnieuw nadat je het bestand hebt geopend. **Werkt dit ook met bestanden die je op een tv afspeelt via USB?** Dat hangt af van de mediaspeler in je tv. Niet elke ingebouwde tv-speler ondersteunt het wisselen tussen meerdere audiosporen even goed als VLC op een pc. --- # BDMV- en CERTIFICATE-map (Blu-ray) afspelen of branden Bron: https://duken.nl/vpn/bdmv-blu-ray-map-afspelen-branden Bijgewerkt: 2026-09-29 > Speel de map rechtstreeks af met Media Player Classic - Home Cinema (open de map via bestand openen) of PowerDVD, zonder eerst te branden. Wil je toch een fysieke schijf, brand dan de BDMV- en CERTIFICATE-map samen met ImgBurn via "Create image from files/folders", met bestandssysteem UDF en revisie 2.50. Een Blu-ray-rip komt niet altijd als los videobestand. Regelmatig krijg je in plaats daarvan twee mappen: **BDMV** en **CERTIFICATE**. Dit is de standaard mapstructuur van een Blu-ray-schijf, inclusief het menu en de ondertitelsporen. Omdat het geen los videobestand is, werkt "gewoon dubbelklikken" niet — je hebt een speler nodig die met deze mapstructuur overweg kan, of je zet de mappen terug op een fysieke schijf. ## Optie 1: rechtstreeks afspelen vanaf de harde schijf Dit is de snelste manier en je hoeft niets te branden: 1. Installeer **Media Player Classic - Home Cinema (MPC-HC)**. 2. Open het programma en kies **Bestand > Open map** (Open directory). 3. Selecteer de map die de BDMV-map bevat (niet de BDMV-map zelf, maar de map erboven). 4. De hoofdfilm start automatisch op, met audio- en ondertitelselectie beschikbaar via het menu van de speler. Let op: het originele Blu-ray-menu met hoofdstukken werkt op deze manier meestal niet, alleen de film zelf met de bijbehorende sporen. Een alternatief is een speler met volwaardige Blu-ray-menu-ondersteuning zoals **PowerDVD**, die de map ook direct kan openen via **Bestand openen**. ## Optie 2: branden naar een fysieke schijf of image Wil je een schijf of een los ISO-bestand met het volledige menu: 1. Download en installeer **ImgBurn** (gratis). 2. Kies **Create image file from files/folders**. 3. Sleep zowel de **BDMV**-map als de **CERTIFICATE**-map naar het bronvak. 4. Kies bij **Destination** een brander (om direct te branden) of een bestandsnaam (om een ISO-image te maken). 5. Ga naar het tabblad **Options** en zet **File System** op **UDF**, met **UDF Revision** op **2.50**. Dit is essentieel: een gewoon ISO9660-bestandssysteem werkt niet voor Blu-ray-schijven. 6. Start het brandproces. ## Veelgestelde vragen ### Waarom krijg ik een foutmelding als ik de map probeer af te spelen met PowerDVD? Vaak omdat PowerDVD een oudere versie is die geen mappen ondersteunt, alleen een fysieke schijf of geldig ISO-bestand. Een recentere versie, of een omweg via MPC-HC, lost dit meestal op. ### Kan ik dit ook met gewone dvd-brandsoftware zoals Nero doen? Ja, zolang je bij de instellingen expliciet UDF 2.50 als bestandssysteem kiest. Een standaard data-dvd-branding met ISO9660 wordt niet als geldige Blu-ray herkend. --- # Bestand niet te verwijderen in Windows: oplossingen Bron: https://duken.nl/vpn/bestand-niet-te-verwijderen-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Sluit programma's die het bestand mogelijk op de achtergrond gebruiken, probeer het opnieuw in de Veilige Modus, of gebruik een tool als Unlocker om de blokkade op te heffen. ## Waarom weigert Windows het bestand te verwijderen? Windows blokkeert het verwijderen van een bestand zodra een proces of programma dat bestand "in gebruik" heeft, ook als jij het zelf nooit hebt geopend. Dit kan gebeuren doordat een achtergrondproces (zoals een antivirusscanner, indexeringsdienst, of een programma dat is vastgelopen) het bestand nog vasthoudt. ## Stap 1: sluit alle relevante programma's Sluit browsers, mediaspelers en andere programma's die mogelijk met het bestand bezig zijn, en probeer het verwijderen opnieuw. ## Stap 2: herstart de Verkenner Soms hangt de blokkade vast in de Verkenner zelf: 1. Open **Taakbeheer** (Ctrl+Shift+Esc). 2. Zoek **Windows Verkenner** in de lijst, klik erop en kies **Opnieuw starten**. ## Stap 3: probeer het in de Veilige Modus Start Windows op in de **Veilige Modus** (via Instellingen > Systeem > Herstel > Geavanceerd opstarten, of tijdens het opstarten). In deze modus laadt Windows alleen de essentiële processen, waardoor programma's die het bestand normaal blokkeren niet actief zijn. ## Stap 4: gebruik een gespecialiseerde tool Werkt niets van bovenstaande, dan kan een programma zoals **Unlocker** het proces identificeren dat het bestand vasthoudt en de blokkade specifiek voor dat bestand opheffen, zonder dat je Windows opnieuw hoeft op te starten. ## Veelgestelde vragen **Is het gevaarlijk om zo'n "unlock"-tool te gebruiken?** Nee, zolang je een bekend, veelgebruikt programma zoals Unlocker gebruikt. Wees wel voorzichtig met het geforceerd verwijderen van systeembestanden waarvan je niet zeker weet wat ze doen. **Kan het ook aan een beschadigd bestandssysteem liggen?** Ja, dat kan. Draai in dat geval een schijfcontrole (`chkdsk /f` via de opdrachtprompt) om eventuele onderliggende problemen met de schijf zelf op te sporen. --- # Bestandsextensie wijzigen op een Mac Bron: https://duken.nl/vpn/bestandsextensie-wijzigen-mac Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet in Finder-voorkeuren 'Alle bestandsextensies weergeven' aan, selecteer dan het bestand, druk op Enter om de naam te bewerken en pas de extensie aan. ## Waarom kun je de extensie niet zomaar wijzigen? macOS verbergt standaard de extensie (het stukje achter de punt, zoals `.exe` of `.mp4`) in Finder. Klik je op "Toon info" van een bestand, dan zie je vaak alleen de naam zonder extensie, en lijkt het alsof je niets kunt aanpassen. De oplossing is niet om via "Toon info" te werken, maar om eerst de extensies zichtbaar te maken. ## Stap 1: zet extensies zichtbaar in Finder 1. Open **Finder**. 2. Ga naar **Finder** > **Instellingen** (of **Voorkeuren** op oudere macOS-versies) in de menubalk. 3. Klik op het tabblad **Geavanceerd**. 4. Vink **Toon alle bestandsextensies** aan. Vanaf nu zie je bij elk bestand de volledige naam inclusief extensie, bijvoorbeeld `document.pdf` in plaats van alleen `document`. ## Stap 2: de extensie aanpassen 1. Zoek het bestand op in Finder. 2. Klik het bestand één keer aan om het te selecteren en druk op **Enter** (of **Return**) om de naam bewerkbaar te maken. Let op: dubbelklikken opent het bestand, dat is niet wat je wilt. 3. Pas het stukje achter de punt aan naar de gewenste extensie. 4. macOS vraagt of je de nieuwe extensie wilt gebruiken. Bevestig dit. ## Let op: extensie wijzigen converteert het bestand niet Alleen de naam van het bestand aanpassen verandert niets aan de daadwerkelijke inhoud of het formaat. Een videobestand dat je van `.mov` naar `.mp4` hernoemt, wordt daarmee geen echt MP4-bestand — de container en codering blijven hetzelfde. Wil je een bestand daadwerkelijk converteren, gebruik dan een geschikt programma voor dat bestandstype in plaats van alleen de extensie te wijzigen. ## Veelgestelde vragen **Waarom staat er geen extensie bij mijn bestanden, ook niet na het aanzetten van deze instelling?** Sommige systeembestanden en mappen tonen nooit een extensie. Voor gewone documenten, foto's en video's werkt de instelling wel. **Is het gevaarlijk om extensies altijd zichtbaar te laten?** Nee, integendeel: het maakt juist duidelijker wat voor bestandstype je opent, wat handig is om te zien of een bestand is wat het beweert te zijn. --- # Beste (gratis) antivirus voor Windows: waar moet je op letten? Bron: https://duken.nl/vpn/beste-antivirus-gratis-overzicht Bijgewerkt: 2026-09-29 > Windows Defender, ingebouwd in Windows 10 en 11, is tegenwoordig een solide gratis basis voor de meeste gebruikers. Wil je extra functies zoals een VPN of geavanceerde ransomware-bescherming, dan zijn Bitdefender en Malwarebytes veelgenoemde aanvullingen. Een goede virusscanner blijft belangrijk, ook al is Windows zelf de afgelopen jaren flink verbeterd op het gebied van ingebouwde bescherming. ## Windows Defender: de ingebouwde basis Windows Defender (tegenwoordig "Microsoft Defender Antivirus" genoemd) zit standaard in Windows 10 en 11 en is gratis. Onafhankelijke testlabs zoals AV-Test beoordelen de detectie hiervan de laatste jaren consequent als goed, waardoor het voor veel gebruikers een prima basis is zonder extra installatie. ## Aanvullende bescherming Wil je meer dan alleen virusdetectie, dan zijn dit veelgenoemde aanvullingen: - **Malwarebytes** — sterk in het opsporen en verwijderen van malware en adware die een reguliere virusscanner soms mist, vaak gebruikt náást (niet in plaats van) je hoofdscanner. - **Bitdefender** — een betaalde totaaloplossing met onder meer ransomware-bescherming, een firewall en soms een VPN. ## Waar let je op bij het kiezen? 1. **Onafhankelijke testresultaten**: kijk naar recente scores van AV-Test of AV-Comparatives in plaats van af te gaan op marketingclaims. 2. **Systeembelasting**: een zware virusscanner kan een oudere pc merkbaar vertragen. 3. **Dubbel scannen vermijden**: draai nooit twee volledige, realtime virusscanners tegelijk — dat geeft conflicten en vertraging. Combineer wel gerust een realtime scanner met een losse, op-aanvraag malwarescanner zoals Malwarebytes. ## Veelgestelde vragen ### Is Windows Defender echt voldoende? Voor de meeste thuisgebruikers wel, mits je ook gezond verstand gebruikt (geen onbekende bijlagen openen, software alleen van officiële bronnen). Voor extra gemoedsrust kun je een aanvullende scanner zoals Malwarebytes gebruiken. ### Moet ik betalen voor goede bescherming? Niet per se. Een betaald pakket voegt vooral gemak en extra functies toe (firewallbeheer, VPN, kinderbeveiliging), maar de kernbescherming van gratis opties is tegenwoordig prima. ### Hoe vaak moet ik scannen? Een realtime scanner (zoals Defender) controleert continu op de achtergrond. Een handmatige volledige scan eens per maand is een verstandige aanvulling. --- # Bluetooth-dongle wordt niet herkend door Windows Bron: https://duken.nl/vpn/bluetooth-dongle-niet-herkend-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet de dongle in de juiste modus (ontvangen, niet verzenden), controleer of de driver correct is geïnstalleerd via Apparaatbeheer, en test in een andere USB-poort. ## Eerste check: verzend- of ontvangstmodus Veel losse USB-bluetooth-dongles hebben een schakelaar tussen twee standen: **verzenden** (audio van de pc naar een bluetooth-koptelefoon sturen) en **ontvangen**. Wil je bijvoorbeeld je geluid van de pc naar een bluetooth-headset sturen, dan moet de dongle op verzendmodus staan. Staat hij op de verkeerde stand, dan ziet Windows het apparaat wel, maar gedraagt het zich niet zoals verwacht. ## Stap 1: controleer Apparaatbeheer 1. Klik met de rechtermuisknop op de Start-knop en kies **Apparaatbeheer**. 2. Zoek naar **Bluetooth** in de lijst. Staat er een geel uitroepteken bij, dan is er een driverprobleem. 3. Staat Bluetooth er helemaal niet bij, dan herkent Windows de dongle niet als hardware. ## Stap 2: herinstalleer de driver Verwijder het bluetooth-apparaat in Apparaatbeheer (rechtermuisknop > Apparaat verwijderen), koppel de dongle los, wacht een paar seconden, en sluit hem opnieuw aan. Windows probeert dan de driver opnieuw te installeren. Werkt dit niet automatisch, download dan de driver handmatig van de website van de fabrikant van de dongle. ## Stap 3: probeer een andere USB-poort Sommige dongles werken beter in een USB 2.0-poort dan in USB 3.0, of andersom. Probeer sowieso ook eens een andere poort om een defecte poort uit te sluiten. ## Stap 4: controleer of Bluetooth-instellingen zichtbaar zijn Ga naar **Instellingen > Apparaten > Bluetooth en andere apparaten**. Zie je hier geen schuifje om Bluetooth aan/uit te zetten, dan herkent Windows nog steeds geen bluetooth-hardware en moet je terug naar stap 1 en 2. ## Veelgestelde vragen **Mijn laptop heeft al ingebouwde Bluetooth, kan die conflicteren met de dongle?** Ja, dat kan gebeuren. Schakel de ingebouwde Bluetooth-adapter tijdelijk uit in Apparaatbeheer om te testen of de dongle dan wel werkt. **Werkt de dongle wel op mijn telefoon maar niet op mijn pc?** Dat wijst erop dat de dongle zelf goed functioneert en het probleem echt bij de Windows-driver of -instellingen ligt. --- # Blu-ray branden op dvd: wat past en wat heb je nodig? Bron: https://duken.nl/vpn/bluray-branden-op-dvd Bijgewerkt: 2026-09-29 > Blu-ray-content tot ongeveer 8,5 GB past, zonder heraanpassing van de video zelf, op een dual-layer dvd (DVD9) omdat je alleen de bestanden herverpakt, niet opnieuw comprimeert. Grotere Blu-ray-bestanden (tot 25 of 50 GB) vereisen echte Blu-ray-schijven en dus een speciale Blu-ray-brander, of moeten eerst gecomprimeerd worden om binnen de dvd-capaciteit te passen — met kwaliteitsverlies als gevolg. Blu-ray-content kan qua bestandsgrootte flink uiteenlopen: een enkellaags Blu-ray-schijf biedt 25 GB, een dual-layer 50 GB. Een gewone dvd biedt slechts 4,7 GB (of 8,5 GB voor een dual-layer/DVD9-schijf). Of je Blu-ray-content op een gewone dvd kwijt kunt, hangt dus volledig af van de bestandsgrootte. ## Past het zonder kwaliteitsverlies? Is de Blu-ray-content (de bestanden zelf, zonder dat je iets hoeft te heruitleveren) **8,5 GB of kleiner**, dan kun je deze gewoon op een **dual-layer dvd (DVD9)** branden met een gewone dvd-brander. Er treedt dan geen kwaliteitsverlies op, omdat je de bestanden simpelweg herverpakt op een andere schijf, niet opnieuw comprimeert. ## Is het groter dan 8,5 GB? Dan heb je twee opties: 1. **Een echte Blu-ray-schijf en Blu-ray-brander.** Dit behoudt de volledige oorspronkelijke kwaliteit, maar vereist specifieke hardware (een Blu-ray-brander kost aanmerkelijk meer dan een gewone dvd-brander) en Blu-ray-schijven (BD-R, tot 25 GB enkellaags of 50 GB dual-layer). 2. **De video comprimeren tot onder de 8,5 GB.** Dit gaat gepaard met kwaliteitsverlies, vergelijkbaar met het comprimeren van een lange film voor een gewone dvd (zie ons artikel over een film die niet op een dvd past). Er bestaan gespecialiseerde tools voor Blu-ray-compressie, maar het proces is technischer dan bij standaard dvd-compressie. ## Kan een gewone dvd-brander een Blu-ray-schijf lezen of beschrijven? Nee. Een gewone dvd-brander kan **geen** Blu-ray-schijven lezen of beschrijven, ongeacht wat je probeert te branden. Zolang je op een gewone dvd (of DVD9) brandt, werkt een standaard dvd-brander prima — je hebt alleen een Blu-ray-brander nodig als je daadwerkelijk op een fysieke Blu-ray-schijf wilt branden. ## Veelgestelde vragen ### Speelt een DVD9 met Blu-ray-content af in een gewone dvd-speler? Nee. De inhoud van een Blu-ray-schijf gebruikt een ander bestandsformaat dan dvd-video. Alleen een Blu-ray-speler (of een computer met de juiste software) kan dit afspelen, ongeacht op welk type schijf het staat. ### Is een Blu-ray-brander duur? De prijzen zijn de afgelopen jaren flink gedaald; reken tegenwoordig op een stuk minder dan de historische €200, al variëren prijzen per merk en type (intern/extern). --- # Bureaublad-snelkoppeling niet te verwijderen: zo los je het op Bron: https://duken.nl/vpn/bureaublad-snelkoppeling-niet-te-verwijderen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Klik met de rechtermuisknop op het bestand, ga naar Eigenschappen > Beveiliging > Geavanceerd en maak jezelf eigenaar van het bestand. Daarna kun je het gewoon verwijderen. Lukt dat niet, probeer het dan in de Veilige modus. Soms weigert Windows een icoon of snelkoppeling op je bureaublad te verwijderen, bijvoorbeeld met een foutmelding dat je geen toestemming hebt of dat het bestand in gebruik is. Dit komt meestal doordat het bestand eigendom is van een ander account (zoals een systeemaccount) in plaats van jouzelf. ## Methode 1: eigenaarschap overnemen (aanbevolen) 1. Klik met de rechtermuisknop op het icoon en kies **Eigenschappen**. 2. Ga naar het tabblad **Beveiliging** en klik op **Geavanceerd**. 3. Klik naast "Eigenaar" op **Wijzigen** (soms staat dit als link bovenaan het venster). 4. Vul je eigen gebruikersnaam in, of klik op **Geavanceerd > Nu zoeken** en selecteer jezelf uit de lijst. 5. Bevestig met **OK** en sluit alle vensters. 6. Probeer het bestand nu opnieuw te verwijderen met Delete. ## Methode 2: opnieuw opstarten en opnieuw proberen Soms is een bestand tijdelijk "vergrendeld" door een ander proces dat nog draait. Sla je werk op, start Windows opnieuw op en probeer het bestand meteen na het inloggen te verwijderen, voordat andere programma's opstarten. ## Als niets werkt: Veilige modus Start de computer op in de **Veilige modus** (Instellingen > Systeemherstel, of houd Shift ingedrukt tijdens het opnieuw opstarten) en probeer het bestand daar te verwijderen. In veilige modus draaien minder achtergrondprocessen, waardoor bestanden vaker "los" komen. ## Veelgestelde vragen ### Waarom kan ik een bureaublad-icoon niet gewoon verwijderen met Delete? Meestal omdat je account geen eigenaar is van het bestand, of omdat een ander proces het bestand op dat moment gebruikt. ### Is het riskant om eigenaarschap van een systeembestand over te nemen? Voor een los bureaublad-icoon is dit veilig. Wees voorzichtiger met bestanden diep in de Windows-systeemmap: daar kan het overnemen van eigenaarschap Windows-functies verstoren. ### Mijn snelkoppeling komt steeds terug na het verwijderen. Wat nu? Dan wordt hij waarschijnlijk automatisch aangemaakt door een programma dat nog geïnstalleerd is. Verwijder in dat geval het programma zelf via **Instellingen > Apps**. --- # .CDR-bestand openen: wat is het en hoe mount of brand je het? Bron: https://duken.nl/vpn/cdr-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een .cdr-bestand dat uit een gedownload archief komt is vrijwel altijd een rauwe schijfkopie, vergelijkbaar met een ISO-bestand maar met een ander formaat. Open het met een programma dat schijfkopieën herkent, zoals PowerISO of IsoBuster, en zet het eventueel om naar een gewoon .iso-bestand voor bredere compatibiliteit. Simpelweg de extensie veranderen in .iso werkt lang niet altijd, omdat de interne opbouw kan verschillen. De extensie `.cdr` wordt voor twee heel verschillende dingen gebruikt, en dat zorgt voor verwarring. Het is de standaardextensie van **CorelDRAW**-tekenbestanden, maar wordt ook gebruikt als extensie voor **schijfkopieën (disc images)**, onder andere door branders zoals Roxio Toast. Kom je een .cdr-bestand tegen in een gedownload archief samen met andere programma- of filmbestanden, dan gaat het vrijwel altijd om de tweede soort: een rauwe kopie van een cd of dvd. ## Waarom simpelweg hernoemen naar .iso niet altijd werkt Een ISO-bestand volgt een vast, gestandaardiseerd formaat (ISO9660/UDF). Een .cdr-schijfkopie kan intern anders zijn opgebouwd, met andere sectorgroottes of aanvullende informatie. Daardoor herkennen mount-programma's zoals Daemon Tools een hernoemd .cdr-bestand soms niet correct, of geven ze een foutmelding dat de schijf beschadigd zou zijn — ook als het bestand zelf prima in orde is. ## Zo open of converteer je het bestand wél 1. Installeer **PowerISO** of **IsoBuster** (beide hebben een gratis proefversie die voldoende is om te converteren). 2. Open het .cdr-bestand rechtstreeks in het programma (niet eerst hernoemen). 3. Kies de optie om het bestand te **converteren naar ISO** (in PowerISO bijvoorbeeld via **Tools > Convert**, of gewoon **Opslaan als** met ISO als doelformaat). 4. Mount of brand het resulterende .iso-bestand met een programma naar keuze, zoals Daemon Tools of ImgBurn. ## Veelgestelde vragen ### Het converteren naar ISO mislukt ook Sommige .cdr-bestanden zijn audio-schijfkopieën in plaats van data-schijfkopieën. Probeer in dat geval een omzetting naar het **BIN/CUE**-formaat in plaats van ISO; audiobranders zoals ImgBurn kunnen daar wel mee overweg. ### Hoe weet ik zeker of het om een CorelDRAW-bestand gaat of een schijfkopie? Kijk naar de bestandsgrootte en de context. Een CorelDRAW-bestand is meestal enkele megabytes groot; een schijfkopie van een volledige cd of dvd is honderden megabytes tot enkele gigabytes. Staat het bestand tussen programma- of videobestanden in een archief, dan is het vrijwel zeker een schijfkopie. --- # Chrome opent automatisch meerdere tabbladen bij het opstarten Bron: https://duken.nl/vpn/chrome-opent-meerdere-tabbladen-bij-opstarten Bijgewerkt: 2026-09-29 > Ga naar Chrome-instellingen > Bij het opstarten, en kies voor "Nieuw tabblad openen" in plaats van "Een specifieke pagina of een reeks pagina's openen". Opent Chrome bij het opstarten automatisch meerdere tabbladen die je niet zelf hebt ingesteld? Dat komt bijna altijd door de opstartinstelling van de browser. ## Zo pas je het aan 1. Open Chrome en klik rechtsboven op de drie puntjes, kies **Instellingen**. 2. Ga naar het onderdeel **Bij het opstarten**. 3. Kies hier voor **Nieuw tabblad openen** in plaats van **Verdergaan waar u was gebleven** of **Een specifieke pagina of een reeks pagina's openen**. 4. Staat de laatste optie aangevinkt met een lijst pagina's erin, verwijder dan de ongewenste pagina's uit die lijst (of kies alsnog voor de eerste optie). ## Veelgestelde vragen ### Ik heb de instelling al op "Nieuw tabblad openen" staan, maar het gebeurt nog steeds Controleer of een browserextensie de opstartpagina's overschrijft; probeer Chrome tijdelijk zonder extensies op te starten (incognitovenster of extensies uitschakelen) om dit uit te sluiten. ### Kan dit ook door malware komen? Ja, ongewenste extra tabbladen (vaak met reclame of een andere zoekmachine) kunnen wijzen op adware. Scan je systeem met Malwarebytes als het probleem blijft terugkomen ondanks een correcte instelling. ### Werkt dit ook voor andere browsers zoals Edge of Firefox? Het principe is hetzelfde: zoek in de instellingen van je browser naar het kopje over opstartgedrag en pas dit daar aan. --- # Films streamen naar Chromecast vanaf je pc Bron: https://duken.nl/vpn/chromecast-films-streamen-vanaf-pc Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer een mediaserver zoals Plex of Emby op je pc, verbind je telefoon of pc met hetzelfde wifi-netwerk als de Chromecast, en stream vanuit die app naar het Chromecast-apparaat. ## Chromecast doet meer dan alleen YouTube Veel mensen gebruiken hun Chromecast alleen voor YouTube of Netflix, maar je kunt er ook prima je eigen filmbestanden mee bekijken. Het enige dat ontbreekt is namelijk niet in de Chromecast zelf, maar in de juiste software op je pc of telefoon om die bestanden naar het apparaat te sturen (casten). ## Stap 1: zorg dat alles op hetzelfde netwerk zit De Chromecast en het apparaat waarvandaan je streamt (pc, laptop of telefoon) moeten verbonden zijn met hetzelfde wifi-netwerk. Zonder wifi kan de Chromecast je apparaat niet vinden. ## Stap 2: installeer een mediaserver - **Plex**: installeer de Plex-app op je pc en wijs de map met je films aan. Plex organiseert je collectie automatisch (met posters en beschrijvingen) en kan rechtstreeks naar een Chromecast casten via de Plex-app op je telefoon of in de browser. - **Emby**: werkt op een vergelijkbare manier als Plex, met ondersteuning voor casten naar Chromecast via de app. Beide programma's zijn gratis te gebruiken voor de basisfunctionaliteit. ## Stap 3: cast naar je Chromecast Open de Plex- of Emby-app, kies de film die je wilt bekijken en tik op het cast-icoon. Selecteer je Chromecast uit de lijst met gevonden apparaten en de film start op je tv. ## Alternatief: alleen een browser gebruiken Heb je geen zin in een volledige mediaserver, dan kun je in Google Chrome ook een tabblad casten waarin je een lokaal videobestand hebt geopend. Dit werkt eenvoudiger, maar geeft minder controle over kwaliteit en ondertiteling dan een dedicated mediaserver-app. ## Veelgestelde vragen **Waarom vindt mijn telefoon de Chromecast niet?** Controleer of beide apparaten op hetzelfde wifi-netwerk zitten. Een gastnetwerk of een netwerk met clientisolatie (vaak bij bedrijfs-wifi) blokkeert dit soms. **Kan ik ook mijn pc-scherm spiegelen naar de Chromecast?** Ja, via het schermspiegelen-icoon in Chrome, maar dit geeft doorgaans lagere kwaliteit dan rechtstreeks casten vanuit een mediaserver-app. --- # Is csrss.exe een virus? Bron: https://duken.nl/vpn/csrss-exe-virus-of-niet Bijgewerkt: 2026-09-29 > csrss.exe (Client/Server Runtime Subsystem) is normaal gesproken een legitiem, essentieel Windows-systeemproces dat standaard in de map C:\Windows\System32 staat. Vind je een bestand met deze naam ergens anders, bijvoorbeeld in een andere map of met een recente aanmaakdatum die niet bij een Windows-update hoort, dan is dat verdacht. Scan het bestand met een virusscanner of een dienst als VirusTotal om zeker te zijn. `csrss.exe` staat voor **Client/Server Runtime Subsystem** en is een essentieel onderdeel van Windows zelf. Het proces hoort standaard te draaien en het simpelweg afsluiten of verwijderen van het echte systeembestand kan je systeem laten crashen. Toch wordt de naam ook wel misbruikt door malware, die zich als csrss.exe vermomt om onopgemerkt te blijven. ## Zo controleer je of het om het echte proces gaat 1. Open **Taakbeheer** (Ctrl+Shift+Esc), ga naar het tabblad **Processen** of **Details**. 2. Zoek `csrss.exe`, klik er met de rechtermuisknop op en kies **Bestandslocatie openen**. 3. Het legitieme Windows-proces staat in `C:\Windows\System32\csrss.exe`. Staat het ergens anders, bijvoorbeeld in een gebruikersmap of een tijdelijke map, dan is dat een sterk signaal dat het om malware gaat die de naam misbruikt. 4. Controleer ook de **aanmaakdatum** van het bestand: een datum die niet aansluit bij een Windows-installatie of -update kan eveneens verdacht zijn. ## Scan het bestand Twijfel je nog steeds, upload het bestand (of het pad ervan) naar **VirusTotal** (virustotal.com), dat het gelijktijdig langs tientallen virusscanners haalt. Een enkele "verdachte" melding tussen tientallen schone resultaten is vaak een fout-positief; meerdere onafhankelijke scanners die hetzelfde zeggen, is een serieuzer signaal. ## Wat te doen bij een bevestigde malware-versie Verwijder **nooit zomaar** een bestand met deze naam zonder eerst de locatie te controleren: het per ongeluk verwijderen van het echte Windows-systeembestand kan je systeem onbruikbaar maken. Vind je een kwaadaardige versie buiten `System32`, laat deze dan door een volwaardige virusscanner (bijvoorbeeld Malwarebytes of Windows Defender) verwijderen in plaats van handmatig. ## Veelgestelde vragen ### Ik zie meerdere csrss.exe-processen tegelijk in Taakbeheer, is dat normaal? Ja, Windows draait doorgaans meerdere instanties van dit proces tegelijk (meestal één per actieve sessie). Dit is normaal gedrag, geen teken van een probleem op zich. ### Mijn virusscanner geeft geen melding, maar ik twijfel nog Controleer sowieso altijd de bestandslocatie zoals hierboven beschreven — dat is de betrouwbaarste eerste indicatie, omdat malware de scanresultaten soms kan omzeilen maar zelden ook de systeemmap kan gebruiken zonder verdere sporen achter te laten. --- # DAA-bestand openen: wat is het en hoe gebruik je het? Bron: https://duken.nl/vpn/daa-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een DAA-bestand is een disk-image (net als ISO), maar dan in een formaat van PowerISO dat optioneel compressie en een wachtwoord ondersteunt. Je opent het met PowerISO zelf, of zet het eerst om naar een gewoon ISO-bestand voor bredere compatibiliteit. Een DAA-bestand (Direct Access Archive) is een schijfkopie: een compleet digitaal beeld van een cd of dvd, vergelijkbaar met het bekendere ISO-formaat. Het verschil is dat DAA daarbovenop compressie en optioneel een wachtwoord ondersteunt, wat het bestand kleiner en soms beveiligd maakt. ## Openen met PowerISO DAA is een eigen formaat van [PowerISO](https://www.poweriso.com), dus dat programma opent het native: 1. Download en installeer PowerISO. 2. Open het DAA-bestand rechtstreeks vanuit PowerISO, of dubbelklik erop als PowerISO als standaardprogramma is ingesteld. 3. Je kunt het bestand direct mounten als virtuele cd/dvd-speler, of uitpakken naar een map. ## Omzetten naar ISO Wil je het bestand in een ander programma gebruiken dat geen DAA ondersteunt? Zet het dan om naar het universelere ISO-formaat: 1. Open PowerISO en kies **Extractie > Omzetten**. 2. Selecteer je DAA-bestand als bron en kies ISO als doelformaat. 3. Na het omzetten kun je het ISO-bestand met vrijwel elk brand- of mount-programma openen, zoals de ingebouwde mount-functie van Windows. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik een DAA-bestand ook met andere programma's dan PowerISO openen? DAA is een eigen formaat van PowerISO en wordt door weinig andere programma's ondersteund. Zet het bestand om naar ISO als je meer flexibiliteit wilt. ### Is DAA hetzelfde als ISO? Niet helemaal. Beide zijn schijfkopieën, maar DAA voegt compressie en optionele wachtwoordbeveiliging toe, terwijl ISO een ongecomprimeerde, universeel ondersteunde standaard is. ### Kom ik dit formaat nog vaak tegen? Tegenwoordig weinig; ISO is de gangbare standaard geworden. Je stuit er vooral nog op bij oudere software-archieven. --- # 'DNS Probe Finished No Internet': oplossingen Bron: https://duken.nl/vpn/dns-probe-finished-no-internet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Ververs eerst je DNS-cache (open een opdrachtprompt en typ ipconfig /flushdns), herstart daarna je modem/router, en probeer als dat niet helpt een andere DNS-server in te stellen zoals 8.8.8.8 (Google) of 1.1.1.1 (Cloudflare) in plaats van de automatisch toegewezen DNS-server van je provider. De foutmelding **"DNS Probe Finished No Internet"** verschijnt in Chrome en andere browsers wanneer je apparaat geen domeinnamen (zoals google.com) kan omzetten naar IP-adressen, ook al lijkt je internetverbinding verder in orde. Dit treft vaak alle apparaten in huis tegelijk, wat wijst op een probleem bij je modem/router of de DNS-server van je provider, niet bij één losse computer. ## Stap 1: ververs je DNS-cache 1. Open een **opdrachtprompt** (zoek naar `cmd` in het startmenu). 2. Typ `ipconfig /flushdns` en druk op Enter. 3. Probeer een website opnieuw te openen. ## Stap 2: herstart je modem/router Zet je modem en/of router een minuut uit, en zet ze daarna weer aan. Veel DNS-problemen zijn tijdelijke haperingen bij je provider die hiermee worden opgelost. ## Stap 3: stel een andere DNS-server in Werkt dit niet, stel dan handmatig een andere DNS-server in op je router (of op je computer als het probleem zich maar op één apparaat voordoet): - **Google DNS**: 8.8.8.8 en 8.8.4.4 - **Cloudflare DNS**: 1.1.1.1 en 1.0.0.1 Dit stel je meestal in bij de netwerkinstellingen van je router (raadpleeg de handleiding van je specifieke merk) of, voor één apparaat, bij de netwerkadapterinstellingen van Windows onder **IPv4-instellingen**. ## Veelgestelde vragen ### Het probleem doet zich alleen voor op één apparaat, niet op de rest van het netwerk Ververs dan de DNS-cache van dat ene apparaat (stap 1) en controleer of het op automatische DNS-instellingen staat. Werkt dat niet, stel dan lokaal een andere DNS-server in zoals hierboven beschreven. ### Ik gebruik een VPN, kan dat de oorzaak zijn? Ja, een VPN-verbinding kan soms de DNS-resolutie beïnvloeden, vooral als de DNS-instellingen van de VPN-app conflicteren met die van je netwerk. Probeer de VPN tijdelijk uit te zetten om te controleren of het probleem daarmee verdwijnt. --- # Hardnekkige advertentie-pop-ups (zoals doubleclick.net) verwijderen Bron: https://duken.nl/vpn/doubleclick-net-verwijderen-adware Bijgewerkt: 2026-09-29 > Verwijder eerst onbekende programma's via Configuratiescherm/Instellingen, draai daarna AdwCleaner en Malwarebytes, en wis vervolgens je browsercache en cookies. Installeer als structurele oplossing een ad-blocker, zodat losse advertentiescripts niet meer kunnen doordringen. Een advertentie- of pop-upprobleem waarbij steeds dezelfde domeinen terugkeren, ook na een "schone" scan met je gewone virusscanner, wijst meestal niet op een virus maar op **adware**: software of een browserextensie die zichzelf advertenties toont of je doorstuurt naar reclamepagina's. ## Waarom je virusscanner het niet oplost Reguliere virusscanners zoals AVG richten zich op virussen en trojans, niet per se op adware en ongewenste browserinstellingen. Daarvoor zijn gespecialiseerde tools nodig. ## Stappenplan 1. Ga naar **Instellingen > Apps** (of Configuratiescherm > Een programma verwijderen) en verwijder elk programma dat je niet herkent of dat rond de tijd van het probleem is geïnstalleerd. 2. Download en draai **AdwCleaner**, een gratis tool die specifiek adware, ongewenste browserextensies en gewijzigde browserinstellingen opspoort en verwijdert. 3. Draai daarna **Malwarebytes** (de gratis versie) voor een tweede, bredere controle. 4. Wis in je browser de **cache en cookies** volledig. Blijft het probleem terugkomen zodra je weer op een advertentie klikt, dan zit het probleem mogelijk nog in een browserextensie: controleer de lijst met geïnstalleerde extensies en verwijder alles wat je niet zelf hebt toegevoegd. 5. Kom je er met bovenstaande tools niet uit, probeer dan een grondige deïnstallatietool zoals **Revo Uninstaller** om restanten van een verwijderd programma alsnog op te ruimen. ## Structurele oplossing: een ad-blocker Een ad-blocker (zoals uBlock Origin) of een browser met ingebouwde blokkering voorkomt dat dit soort advertentiescripts überhaupt kan draaien, ook als de onderliggende oorzaak niet volledig te achterhalen is. ## Veelgestelde vragen ### Is dit gevaarlijk voor mijn gegevens? Adware is vervelend maar meestal niet zo schadelijk als een virus. Toch kan het via nep-advertenties alsnog naar echt schadelijke software doorverwijzen, dus neem het serieus. ### Waarom komt het steeds terug na het schoonmaken? Vaak zit de bron nog ergens verstopt, bijvoorbeeld in een browserextensie of een taak die bij het opstarten van Windows wordt uitgevoerd. Controleer ook **Taakbeheer > Opstarten** op onbekende items. ### Helpt een ad-blocker ook tegen pop-ups die buiten de browser verschijnen? Nee, een ad-blocker werkt alleen binnen de browser. Pop-ups die los van je browser verschijnen wijzen op een geïnstalleerd programma dat verwijderd moet worden met de stappen hierboven. --- # Internetsnelheid uitgelegd: waarom Mbps niet hetzelfde is als MB/s Bron: https://duken.nl/vpn/download-upload-snelheid-uitleg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Providers geven internetsnelheid op in megabit per seconde (Mbps), terwijl downloadprogramma's de snelheid tonen in megabyte per seconde (MB/s). Een byte bestaat uit 8 bits, dus je deelt de geadverteerde snelheid door 8 om de werkelijke downloadsnelheid in MB/s te krijgen. Veel mensen zijn verrast dat hun download langzamer gaat dan verwacht, terwijl hun internetabonnement een hoge snelheid belooft. Dit komt bijna altijd door een verwarring tussen twee verschillende eenheden. ## Bit versus byte Providers adverteren met de snelheid in **megabit per seconde (Mbps)**, geschreven met een kleine letter b. Downloadprogramma's en browsers tonen de snelheid meestal in **megabyte per seconde (MB/s)**, met een hoofdletter B. Een byte bestaat uit 8 bits. Om van Mbps naar MB/s te gaan, deel je dus door 8. ## Een rekenvoorbeeld Stel, je hebt een abonnement van 100 Mbps. ``` 100 Mbps ÷ 8 = 12,5 MB/s ``` Dat is de theoretisch maximale downloadsnelheid die je in je downloadprogramma zou moeten zien. In de praktijk haal je dit maximum zelden continu, om een paar redenen: - **De bron**: bij een torrent of P2P-download ben je afhankelijk van de uploadsnelheid van anderen. Bij een download van een server (bijvoorbeeld Usenet) is dit minder een probleem. - **Overhead**: een deel van de bandbreedte gaat op aan protocol-overhead, waardoor je nooit exact het rekenkundige maximum haalt. - **Gedeelde bandbreedte**: gebruiken meerdere apparaten in huis tegelijk internet, dan wordt de beschikbare snelheid verdeeld. ## Veelgestelde vragen ### Mijn provider belooft 500 Mbps, maar ik download maar met 20 MB/s. Is dat normaal? 500 Mbps zou in theorie 62,5 MB/s betekenen. Als je structureel veel lager zit, ligt het probleem meestal bij de bron van de download (bijvoorbeeld weinig seeders bij een torrent, of een trage server), niet bij je eigen verbinding. Test met een snelheidstest zoals speedtest.net om je eigen verbinding te controleren. ### Waarom gebruiken providers Mbps in plaats van MB/s? Dit is historisch gegroeid vanuit de telecom- en netwerkwereld, waar snelheden altijd in bits per seconde werden uitgedrukt. Het maakt de geadverteerde cijfers ook nu eenmaal hoger en indrukwekkender ogen. ### Geldt deze /8-rekensom ook voor uploadsnelheid? Ja, exact dezelfde omrekening geldt voor de uploadsnelheid van je abonnement. --- # Dual layer (DVD9) branden met ImgBurn: waar op letten Bron: https://duken.nl/vpn/dual-layer-dvd-branden-imgburn Bijgewerkt: 2026-09-29 > ImgBurn kan een ISO-bestand rechtstreeks op een dual layer schijf branden. Laat de layer break bij voorkeur automatisch berekenen, kies een lage brandsnelheid (2,4x is een veilige keuze) voor minder leesfouten, en gebruik voor de beste afspeelcompatibiliteit het DVD-ROM booktype. ## Wat is een dual layer (DVD9) schijf? Een gewone dvd (DVD5) heeft een opslagcapaciteit van ongeveer 4,7 GB. Een dual layer schijf (DVD9, ook wel DVD+R DL of DVD-R DL) heeft twee gegevenslagen op één kant en biedt daardoor tot ongeveer 8,5 GB ruimte. Dat is handig voor content die niet op een enkellaags schijfje past, zoals een lange film met extra's of een hoge-bitrate video. ## Stap 1: brand het ISO-bestand met ImgBurn 1. Open ImgBurn en kies **Write image file to disc**. 2. Selecteer het ISO-bestand dat je wilt branden. 3. Plaats een leeg dual layer schijfje (bijvoorbeeld Verbatim DVD+R DL, een betrouwbaar merk). 4. Klik op de brand-knop. Je hoeft het ISO-bestand vooraf niet te converteren naar losse IFO/VOB/BUP-bestanden; ImgBurn kan het bestand rechtstreeks wegschrijven. ## Stap 2: de layer break Een dual layer schijf heeft een punt waarop de speler van de ene naar de andere laag "springt": de layer break. ImgBurn berekent deze positie standaard automatisch op basis van het ISO-bestand, en voor de meeste gebruikers is dat de beste keuze. Alleen bij zelf samengestelde dvd-structuren (bijvoorbeeld met dvd-authoringsoftware) is het soms nodig deze handmatig op een scènewisseling te zetten, zodat de haperingen tijdens het overschakelen minimaal opvallen. Voor een kant-en-klaar ISO-bestand is handmatig instellen meestal niet nodig. ## Stap 3: brandsnelheid en booktype * **Brandsnelheid:** een lagere snelheid vermindert de kans op leesfouten, zeker bij dual layer schijfjes. Ook bij een 8x-schijfje is 2,4x tot 4x een veilige keuze, vooral als je merkt dat bepaalde spelers de schijf niet goed lezen. * **Booktype:** dit bepaalt hoe de schijf zich aan een dvd-speler "voorstelt". Het booktype **DVD-ROM** wordt door de meeste losse dvd-spelers het beste herkend, beter dan het eigen (DVD+R DL-)formaat. Deze instelling vind je in ImgBurn onder de geavanceerde brandinstellingen. ## De SPTD-foutmelding van Daemon Tools Heb je ook Daemon Tools (of een vergelijkbaar mount-programma) geïnstalleerd, dan kan ImgBurn een melding tonen over de SPTD-driver die de schijfprestaties kan beïnvloeden. Dit los je meestal op door naar de nieuwste versie van ImgBurn te updaten; is de melding daarna nog aanwezig, dan kun je Daemon Tools tijdelijk uitschakelen tijdens het branden. ## Veelgestelde vragen **Moet ik het ISO-bestand eerst omzetten?** Nee, ImgBurn brandt een ISO-bestand rechtstreeks, zonder tussenstap. **Welk merk dual layer schijfjes is het meest betrouwbaar?** Verbatim staat bekend als een van de meest betrouwbare merken voor dual layer media; goedkopere merken geven vaker leesproblemen op oudere dvd-spelers. **Mijn dvd-speler leest de schijf niet, wat nu?** Probeer eerst een lagere brandsnelheid en het DVD-ROM booktype. Lukt het daarna nog niet, dan ondersteunt je dvd-speler mogelijk simpelweg geen dual layer media — controleer dit in de handleiding van het apparaat. --- # DVD-brander leest geen lege schijf meer: wat te doen? Bron: https://duken.nl/vpn/dvd-brander-leest-geen-lege-schijven Bijgewerkt: 2026-09-29 > Meestal ligt het aan verouderde of beschadigde driversoftware van het dvd-station, een vervuilde laserlens, of een disc die niet meer goed leesbaar is. Update eerst de driver van het station via Apparaatbeheer, reinig eventueel de lens met een cd-lensreiniger, en probeer een schijf van een ander merk. ## Het probleem Je dvd- of cd-brander deed het altijd prima, maar plotseling geeft Windows een melding als "Kan de schijf niet lezen, zorg dat de schijf een indeling gebruikt die door Windows wordt herkend" zodra je een lege schijf plaatst. Branden via een programma als Nero lukt niet meer, terwijl andere software (zoals een mediaspeler) de schijf soms wel herkent als aanwezig. ## Stap 1: herstart en controleer de aansluiting Start de computer opnieuw op en controleer of de kabel van het dvd-station goed vastzit (bij een desktop). Bij een extern station: probeer een andere USB-poort. ## Stap 2: update de driver van het station 1. Open **Apparaatbeheer** (rechtsklik op Start). 2. Zoek onder **DVD/cd-rom-stations** je brander op. 3. Rechtsklik en kies **Stuurprogramma bijwerken**. 4. Lukt dit niet automatisch, zoek dan op het exacte modelnummer van je station (te vinden in Apparaatbeheer) samen met "driver" om de juiste driver van de fabrikant te downloaden. Als Windows geen recentere driver vindt, helpt het soms om het station te verwijderen in Apparaatbeheer en de pc opnieuw te laten opstarten: Windows installeert de driver dan opnieuw. ## Stap 3: reinig de laserlens Stof en vuil op de laserlens is een veelvoorkomende oorzaak, vooral bij oudere stations. Een cd-lensreinigingsschijfje (met borsteltjes, verkrijgbaar bij elektronicawinkels) lost dit in veel gevallen op. ## Stap 4: probeer een andere schijf Niet elke lege dvd of cd wordt door elk station even goed herkend. Probeer een schijf van een ander merk of type (dvd-r in plaats van dvd+r, of andersom) om uit te sluiten dat de schijf zelf het probleem is. ## Stap 5: nog steeds geen oplossing? Werkt niets van het bovenstaande, dan is het station waarschijnlijk defect aan het einde van zijn levensduur. Interne dvd-branders zijn goedkoop te vervangen; voor een extern station is een nieuwe USB-brander vaak de snelste oplossing. ## Veelgestelde vragen **Waarom leest mijn station wel gevulde schijven, maar geen lege?** Dat wijst vaak op een verouderde driver of een laserlens die net niet meer krachtig genoeg is om een onbeschreven (lege) schijf, die minder reflecteert, goed te detecteren. **Helpt het om Windows Update te draaien?** Dat kan helpen als het een algemeen driverprobleem is, maar voor specifieke dvd-stations is een driver van de fabrikant zelf meestal betrouwbaarder. --- # Herschrijfbare dvd (DVD-RW/+RW) leegmaken om opnieuw te branden Bron: https://duken.nl/vpn/dvd-rw-leegmaken-opnieuw-branden Bijgewerkt: 2026-09-29 > Plaats de herschrijfbare dvd in je brander en gebruik de optie "Dvd wissen" of "Erase disc" in je brandprogramma (of in Windows Verkenner met rechtermuisklik op de schijf). Let op: dit werkt alleen bij DVD-RW en DVD+RW, niet bij gewone DVD-R of DVD+R. Bij een gewone dvd (DVD-R of DVD+R) kun je de inhoud maar één keer branden. Een **herschrijfbare** dvd (DVD-RW of DVD+RW) kun je juist wel opnieuw gebruiken, maar daarvoor moet je hem eerst leegmaken. ## Zo wis je een herschrijfbare dvd 1. Plaats de DVD-RW of DVD+RW in je brander. 2. Open je brandprogramma (bijvoorbeeld Nero) of Windows Verkenner. 3. Zoek de optie **Dvd wissen**, **Erase disc** of **Leegmaken**. In Nero staat dit los in het menu, in Windows Verkenner vind je het door met de rechtermuisknop op de schijf in "Deze pc" te klikken. 4. Kies eventueel voor een **snelle** of **volledige** wis. Snel wissen is voldoende om opnieuw te kunnen branden; volledig wissen duurt langer maar overschrijft echt alle data. 5. Wacht tot het proces klaar is. Daarna kun je de dvd weer gebruiken alsof hij leeg is. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik een gewone DVD-R ook leegmaken? Nee. Een DVD-R of DVD+R is maar één keer beschrijfbaar; de data staat er daarna permanent op. Alleen DVD-RW en DVD+RW zijn herschrijfbaar. ### Wat is het verschil tussen snel en volledig wissen? Bij snel wissen wordt alleen de inhoudsopgave van de schijf gewist, waardoor je meteen weer kunt branden. Bij volledig wissen wordt de hele schijf overschreven, wat meer tijd kost maar zekerder is als je de oude data echt onleesbaar wilt maken. ### Mijn brandprogramma herkent de optie niet, wat nu? Controleer of je brander en de schijf zelf een RW-variant zijn (dit staat vaak op het label). Werkt het dan nog niet, gebruik dan de ingebouwde functie van Windows Verkenner in plaats van je brandprogramma. --- # Een DVD9-ISO comprimeren naar DVD5: zo pas je een dvd op een gewone schijf Bron: https://duken.nl/vpn/dvd9-iso-comprimeren-naar-dvd5 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Mount het DVD9-ISO-bestand met een programma als Daemon Tools zodat je pc het als een virtuele schijf herkent, en gebruik vervolgens gratis software zoals DVD Shrink om de inhoud te comprimeren naar een DVD5-formaat dat op een gewone dvd past. Een dvd bestaat in twee formaten: **DVD5** (enkellaags, ongeveer 4,7 GB) en **DVD9** (dubbellaags, tot 8,5 GB). Heb je een ISO-bestand van een DVD9-schijf maar alleen gewone (enkellaags) dvd's om op te branden, dan moet je de inhoud eerst comprimeren. ## Stap 1: mount het ISO-bestand Voordat je de inhoud kunt bewerken, moet je het ISO-bestand "mounten", zodat je pc het herkent als een virtuele dvd-speler in plaats van een los bestand: 1. Installeer een gratis mount-programma zoals **Daemon Tools Lite** of **WinCDEmu**. 2. Klik met de rechtermuisknop op het ISO-bestand en kies **Mounten**. 3. Het bestand verschijnt nu als een nieuwe, virtuele schijf in je bestandsverkenner (bijvoorbeeld als schijf E:). ## Stap 2: comprimeer met DVD Shrink Gebruik vervolgens **DVD Shrink** (gratis) om de inhoud van de gemounte schijf te comprimeren naar DVD5-formaat: 1. Open DVD Shrink en kies **Open disc**. 2. Selecteer de letter van de zojuist gemounte virtuele schijf (niet je fysieke dvd-speler). 3. Laat DVD Shrink de inhoud analyseren en comprimeren. Je kunt hierbij optioneel extra's (zoals menu's in meerdere talen of bonusmateriaal) verwijderen om meer ruimte te besparen en kwaliteitsverlies te beperken. 4. Sla het resultaat op als een nieuw ISO-bestand in DVD5-formaat, of brand het direct met een los brandprogramma zoals CDBurnerXP of ImgBurn. ## Let op: kwaliteitsverlies Comprimeren van DVD9 naar DVD5 gaat altijd gepaard met enig kwaliteitsverlies, omdat er simpelweg minder ruimte beschikbaar is voor dezelfde hoeveelheid videodata. Hoe meer je moet comprimeren (dus hoe voller de oorspronkelijke DVD9 was), hoe merkbaarder dit kan zijn. Verwijder overbodige extra's en meertalige audio-/ondertitelsporen eerst, dat bespaart vaak al genoeg ruimte zonder de hoofdfilm zelf te hoeven downsamplen. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik dit ook zonder te mounten? Sommige programma's kunnen een ISO-bestand direct openen zonder eerst te mounten, maar DVD Shrink verwacht doorgaans een schijf (fysiek of virtueel) als bron. Mounten is daarom de betrouwbaarste route. ### Waarom niet gewoon een dual-layer (DVD9) schijf kopen? Dat kan zeker, dual-layer dvd's zijn tegenwoordig ook gewoon te koop en vermijden het kwaliteitsverlies van comprimeren volledig. Comprimeren naar DVD5 is vooral handig als je alleen enkellaags schijven op voorraad hebt. ### Werkt dit ook voor een Blu-ray-ISO? Nee, DVD Shrink werkt alleen met het dvd-formaat, niet met Blu-ray. Voor Blu-ray-content op een gewone dvd, zie het artikel over Blu-ray branden op dvd. --- # Zelf een forum maken: welke software kun je gebruiken? Bron: https://duken.nl/vpn/eigen-forum-maken-uitleg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Voor een zelf-gehost forum is phpBB nog altijd een gangbare, gratis optie. Wil je niet zelf hosten of beheren, dan is een kant-en-klare dienst zoals Discourse (als betaalde hosted dienst) of een gratis forumhost een laagdrempeliger alternatief. Een eigen forum starten kan op meerdere manieren, afhankelijk van hoeveel controle je wilt en of je bereid bent zelf te hosten. ## Zelf hosten: phpBB [phpBB](https://www.phpbb.com) is gratis, open-source forumsoftware die al jarenlang wordt onderhouden en op vrijwel elke webhost met PHP en een MySQL-database te installeren is. 1. Zorg voor webhosting met PHP- en MySQL-ondersteuning. 2. Download de nieuwste versie van phpBB. 3. Upload de bestanden naar je hosting en doorloop de installatiewizard, waarbij je de gegevens van je database invult. 4. Na installatie kun je via het beheerpaneel uiterlijk, gebruikersgroepen en forums naar wens inrichten. ## Modern alternatief: Discourse [Discourse](https://www.discourse.org) is een moderner forumplatform met een prettigere gebruikerservaring en actieve ontwikkeling. Zelf hosten vraagt wat meer technische kennis (Docker), maar er zijn ook betaalde hosted varianten waarbij Discourse alles voor je beheert. ## Geen eigen server? Een gratis forumhost Wil je niet zelf hosten, dan zijn er diensten die gratis forumhosting aanbieden, inclusief database en installatie. Handig om snel te beginnen, al heb je dan minder controle en vaak advertenties op je forum. ## Veelgestelde vragen ### Is phpBB nog veilig om te gebruiken? Ja, mits je de nieuwste versie gebruikt en regelmatig update. Verouderde versies (zoals phpBB2) worden niet meer onderhouden en zijn kwetsbaarder. ### Kan ik mijn forum ook gratis hosten? Ja, met een gratis forumhostingdienst, al kom je bij groei vaak sneller tegen beperkingen aan dan met eigen hosting. ### Heb ik programmeerkennis nodig? Voor een basisinstallatie van phpBB niet. Voor aanpassingen op maat (thema's, plugins) helpt wat technische kennis wel. --- # Eigen intranet opzetten voor een lokaal netwerk Bron: https://duken.nl/vpn/eigen-intranet-opzetten-lokaal-netwerk Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een lokale webserver-omgeving zoals XAMPP om een php/mysql-site te draaien op een pc in je netwerk, en maak deze bereikbaar voor andere apparaten via het interne IP-adres. ## Wat is een intranet? Een intranet is in de basis gewoon een website, maar dan een die alleen bereikbaar is binnen je eigen (bedrijfs- of thuis-)netwerk, niet vanaf het openbare internet. Dit is handig voor bijvoorbeeld een interne kennisbank, een gedeelde agenda, of een documentenoverzicht dat alleen collega's of huisgenoten mogen zien. ## Stap 1: installeer een lokale webserver-omgeving Je hebt geen dure hostingpakket nodig. Met gratis software zoals **XAMPP** of **USBwebserver** installeer je in één keer een complete webserver (Apache), database (MySQL) en PHP-ondersteuning op een gewone pc in je netwerk. Dit is dezelfde technische basis die veel content-management-systemen (zoals WordPress of Joomla) nodig hebben. ## Stap 2: bouw of installeer je site Met de webserver draaiend kun je een eigen PHP-site bouwen, of een bestaand systeem zoals WordPress lokaal installeren voor je intranet-content, inclusief gebruikersbeheer en rechten per gebruikersgroep. ## Stap 3: maak het bereikbaar voor andere apparaten in het netwerk Standaard is de site alleen op de pc zelf te zien via `localhost`. Om 'm ook op andere apparaten in het netwerk te bekijken: 1. Zoek het lokale IP-adres van de pc waarop de server draait (bijvoorbeeld `192.168.1.50`). 2. Andere apparaten in hetzelfde netwerk kunnen de site dan benaderen via `http://192.168.1.50:8080` (het poortnummer hangt af van je serversoftware). ## Stap 4 (optioneel): geef het een naam in plaats van een IP-adres Wil je dat gebruikers een naam intypen in plaats van een IP-adres, dan kun je een interne DNS-naam instellen via je router, of eenvoudiger: voeg een regel toe aan het `hosts`-bestand op elk apparaat dat de site moet kunnen bereiken. ## Veelgestelde vragen **Is dit veilig genoeg voor gevoelige bedrijfsinformatie?** Voor een klein, vertrouwd netwerk is dit een prima basis, maar voor bedrijfskritische toepassingen is professioneel beheerde interne hosting met goede back-ups en toegangscontrole verstandiger. **Kan ik dit ook van buitenaf (bijvoorbeeld op afstand) bereikbaar maken?** Dat kan met poort-forwarding op je router, maar dan is het technisch gezien geen intranet meer maar een publiek toegankelijke website — zorg dan wel voor extra beveiliging. --- # Zelf een ondertiteling maken of bewerken (.srt-bestand) Bron: https://duken.nl/vpn/eigen-ondertiteling-maken-en-bewerken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik het gratis programma Subtitle Edit om regel voor regel een nieuwe ondertiteling te typen en te synchroniseren met de video, of om een bestaande .srt-ondertiteling te openen en de tekst of timing aan te passen. Wil je zelf een ondertiteling maken voor een video die nog geen ondertitels heeft, of wil je een bestaande .srt-ondertiteling bewerken (bijvoorbeeld omdat de timing niet klopt of er typefouten in staan), dan is dat met gratis software goed te doen. ## Aanbevolen programma: Subtitle Edit **Subtitle Edit** is een gratis, actief onderhouden programma voor Windows waarmee je ondertitelbestanden kunt maken, bewerken en synchroniseren. ### Een nieuwe ondertiteling maken 1. Open Subtitle Edit en laad de video via **Video > Video openen**. 2. Speel de video af en druk op een sneltoets (in te stellen in de instellingen) telkens wanneer er gesproken tekst begint en eindigt, om automatisch tijdcodes aan te maken. 3. Typ bij elke regel de bijbehorende tekst. 4. Sla het resultaat op als **.srt-bestand** (het meest gangbare ondertitelformaat, wordt door vrijwel elke mediaspeler ondersteund). ### Een bestaande ondertiteling bewerken 1. Open het bestaande .srt-bestand via **Bestand > Openen**. 2. Pas de tekst van een regel direct aan in de lijst, of versleep de tijdsbalken om de timing bij te stellen. 3. Gebruik de functie **Synchronisatie** als de hele ondertiteling structureel voor- of achterloopt op de video (bijvoorbeeld omdat je een andere release van dezelfde film hebt). ## Tips voor een leesbare ondertiteling - Houd een regel **maximaal 2 zinnen** (of ongeveer 40 tekens per regel) aan, zodat kijkers de tekst op tijd kunnen lezen. - Laat een ondertitel minimaal **1 tot 1,5 seconde** in beeld staan, ook bij korte zinnen. - Vermijd overlappende tijdcodes tussen opeenvolgende regels. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik ook automatisch spraak laten omzetten naar ondertiteling? Subtitle Edit heeft een functie voor automatische spraakherkenning via externe engines, maar dit is minder nauwkeurig dan handmatig typen, vooral bij meerdere sprekers of achtergrondgeluid. Voor de beste kwaliteit blijft handmatig intypen en synchroniseren het betrouwbaarst. ### Mijn zelfgemaakte ondertiteling wordt niet automatisch herkend door mijn mediaspeler. Zorg dat het .srt-bestand exact dezelfde bestandsnaam heeft als het videobestand (bijvoorbeeld `film.mp4` en `film.srt`) en in dezelfde map staat. ### Hoe voeg ik de ondertiteling permanent (hardcoded) toe aan de video? Zie het aparte artikel over ondertiteling inbranden in een AVI/dvd voor die stap; het maken/bewerken van de ondertiteling zelf staat daar los van. --- # Ethernetkabel (internetkabel) verlengen: hoe doe je dat? Bron: https://duken.nl/vpn/ethernetkabel-verlengen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een RJ45-koppelstuk (een klein doosje met aan weerszijden een aansluiting) om twee ethernetkabels aan elkaar te koppelen, of koop direct een langere kabel. Een netwerkkabel die net een paar meter te kort is, is een veelvoorkomend probleem. Gelukkig is dit eenvoudig op te lossen. ## Optie 1: een RJ45-koppelstuk gebruiken De makkelijkste manier om een bestaande kabel te verlengen is met een RJ45-koppelstuk (ook wel keystone-connector of "coupler" genoemd): een klein doosje met aan beide kanten een aansluiting voor een netwerkkabel. 1. Koop een RJ45-koppelstuk bij een elektronicazaak of bouwmarkt. 2. Steek de stekker van je bestaande kabel aan de ene kant in het koppelstuk. 3. Steek een tweede (nieuwe) kabel aan de andere kant erin. 4. Klaar: de twee kabels vormen nu samen één langere verbinding. ## Optie 2: een langere kabel kopen Werkt het koppelstuk niet naar wens, of wil je een nettere oplossing zonder tussenverbinding? Koop dan direct een enkele kabel van de juiste lengte. Dit voorkomt eventuele signaalverlies of een loszittende koppeling bij lange trajecten. ## Veelgestelde vragen ### Gaat mijn internetsnelheid achteruit door een koppelstuk of langere kabel? Bij normale huishoudelijke afstanden (tot enkele tientallen meters) merk je hier niets van, zolang je een kabel van goede kwaliteit (minimaal Cat5e of Cat6) gebruikt. ### Kan ik ook draadloos verlengen in plaats van met een kabel? Ja, met een wifi-versterker of mesh-systeem, al geeft een bekabelde verbinding meestal een stabielere en snellere verbinding. ### Mijn verbinding doet het niet na het koppelen, wat nu? Controleer of beide kabels goed en stevig in het koppelstuk zitten, en test de kabels los van elkaar om te zien of een van beide defect is. --- # Verbinding maken met een andere computer via extern bureaublad Bron: https://duken.nl/vpn/extern-bureaublad-verbinden-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik Extern Bureaublad (Remote Desktop) in Windows: zet dit aan op de computer waarmee je wilt verbinden (dit vereist Windows Pro of hoger), zoek het lokale ip-adres van die computer op, en maak verbinding via de Extern Bureaublad-app met dat ip-adres. ## Wat is Extern Bureaublad? Met Extern Bureaublad (Remote Desktop) kun je het volledige scherm van de ene Windows-computer bedienen vanaf een andere, alsof je er rechtstreeks achter zit. Dit is handig om bijvoorbeeld bij bestanden op een oudere pc te komen zonder ernaartoe te hoeven lopen, zolang beide apparaten op hetzelfde netwerk zitten (of je een manier hebt om op afstand te verbinden). ## Belangrijk: Windows-editie Een computer **ontvangen** (dus waar je op verbindt) vereist Windows Pro, Enterprise of Education. Windows Home ondersteunt geen inkomende Extern Bureaublad-verbindingen. Vanaf een Windows Home-computer kun je wel gewoon verbinding maken mét een andere computer. ## Stap 1: zet Extern Bureaublad aan op de doelcomputer 1. Ga op de computer waarmee je straks wilt verbinden naar **Instellingen** → **Systeem** → **Extern Bureaublad**. 2. Zet de schakelaar op **Aan**. 3. Onthoud de gebruikersnaam waarmee je op die computer bent ingelogd; die heb je zo nodig. ## Stap 2: zoek het lokale ip-adres op 1. Open op dezelfde computer een opdrachtprompt (`cmd`). 2. Typ `ipconfig` en zoek bij je actieve netwerkadapter naar **IPv4-adres**, meestal beginnend met 192.168.x.x. ## Stap 3: maak verbinding vanaf de andere computer 1. Open op de computer waarvandaan je wilt verbinden de app **Extern Bureaublad-verbinding** (Remote Desktop Connection). 2. Vul het ip-adres in dat je in stap 2 hebt gevonden. 3. Log in met de gebruikersnaam en het wachtwoord van de doelcomputer. ## Werkt het niet? * Zorg dat beide computers op hetzelfde netwerk zitten (of gebruik een VPN als je op afstand wilt verbinden — zie hiervoor de VPN-artikelen op deze site). * Controleer of de firewall inkomende Extern Bureaublad-verbindingen niet blokkeert. * Geef de computers een vast lokaal ip-adres in je router, zodat het adres niet steeds wijzigt. ## Veelgestelde vragen **Kan ik dit ook buiten mijn eigen netwerk gebruiken, bijvoorbeeld van onderweg?** Ja, maar dan moet je ofwel een poort forwarden op je router (met de bijbehorende veiligheidsrisico's) ofwel via een VPN verbinding maken met je thuisnetwerk, wat veiliger is. **Waarom moet de ontvangende computer Pro zijn en de verbindende computer niet?** Microsoft beperkt alleen het ontvangen van externe verbindingen tot de Pro-editie en hoger; het maken van uitgaande verbindingen is in elke Windows-editie mogelijk. **Zijn er gratis alternatieven die wel op Windows Home werken als ontvanger?** Ja, programma's zoals TeamViewer of AnyDesk bieden vergelijkbare functionaliteit en werken op elke Windows-editie. --- # Externe harde schijf vraagt om formatteren: bestanden toch redden Bron: https://duken.nl/vpn/externe-harde-schijf-vraagt-formatteren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Klik niet op formatteren. Probeer de schijf eerst op een andere pc aan te sluiten en controleer met de ingebouwde Windows-schijfcontrole (chkdsk) of met gratis data-recovery-software of de bestanden nog toegankelijk zijn, voordat je alsnog formatteert. ## Waarom vraagt Windows om te formatteren? Deze melding ("Je moet de schijf in station X formatteren voordat je hem kunt gebruiken") betekent dat Windows het bestandssysteem van de schijf niet meer kan lezen. Dit gebeurt vaak na een niet-veilig verwijderen van de schijf (de stekker eruit trekken zonder "Uitwerpen"), een stroomstoring tijdens schrijven, of een beginnende hardwarestoring. Belangrijk: de melding betekent niet per se dat je bestanden weg zijn, alleen dat de "inhoudsopgave" van de schijf beschadigd is. Klik in geen geval op **Formatteren**, want dat wist alsnog alles. ## Stap 1: sluit de schijf op een andere computer aan Soms is het probleem specifiek aan één pc gebonden (bijvoorbeeld een verouderde driver of een USB-poort die niet genoeg stroom levert). Probeer de schijf op een andere Windows-pc, of eventueel een Mac, aan te sluiten om te zien of het probleem zich daar ook voordoet. ## Stap 2: probeer een schijfcontrole (chkdsk) Windows heeft een ingebouwde tool om schijffouten te repareren zonder data te wissen: 1. Open **Deze pc**, klik met de rechtermuisknop op de externe schijf. 2. Kies **Eigenschappen** → tabblad **Extra** → **Controleren** (onder Foutcontrole). 3. Volg de stappen om de schijf te laten scannen en waar mogelijk repareren. Let op: dit repareert het bestandssysteem, maar is geen garantie dat alle bestanden behouden blijven, vooral bij ernstige schade. ## Stap 3: probeer data-recovery-software vóór je formatteert Wil je zeker weten dat je bestanden nog terug te halen zijn voordat je iets wijzigt, gebruik dan gratis herstelsoftware zoals **Recuva** of **TestDisk**. Deze programma's kunnen bestanden van een schijf lezen en herstellen, ook als Windows zelf de schijf niet meer normaal kan openen. Kopieer herstelde bestanden altijd naar een andere schijf, nooit terug naar de probleemschijf zelf. ## Stap 4: pas als laatste redmiddel formatteren Lukt het niet om de bestanden te herstellen, en wil je de schijf weer bruikbaar maken, dan is formatteren de laatste stap. Kies daarbij **exFAT** als bestandssysteem als je de schijf tussen Windows, Mac en de meeste moderne apparaten wilt kunnen gebruiken. ## Veelgestelde vragen **Is mijn schijf kapot als dit gebeurt?** Niet per se. Vaak is alleen het bestandssysteem beschadigd, terwijl de fysieke schijf en de data zelf nog intact zijn. Blijft het probleem terugkomen op meerdere computers, dan is een hardwaredefect waarschijnlijker. **Kan ik dit voorkomen?** Gebruik altijd "Uitwerpen" (Verwijderen van apparaat) voordat je de schijf loskoppelt, en zorg voor een stabiele stroomvoorziening tijdens het schrijven van data. **Werkt herstelsoftware ook na formatteren?** Soms, als je nog niets nieuws op de schijf hebt geschreven na het formatteren, maar de kans op volledig herstel is dan aanzienlijk kleiner. Probeer daarom altijd eerst herstel vóór je formatteert. --- # FAT32 naar NTFS omzetten: bestandssysteem converteren zonder data te verliezen Bron: https://duken.nl/vpn/fat32-naar-ntfs-omzetten Bijgewerkt: 2026-09-29 > FAT32 kan geen bestanden groter dan 4 GB aan. Open een opdrachtvenster als beheerder, typ "convert X: /fs:ntfs" (waarbij X de letter van je schijf is) en Windows zet het bestandssysteem om zonder de bestaande data te wissen. Maak voor de zekerheid wel eerst een back-up. Krijg je bij het kopiëren van een groot bestand — bijvoorbeeld een filmbestand van 4,3 GB of meer — een foutmelding dat het bestand te groot is of dat de schijf vol is, terwijl er duidelijk nog ruimte over is? Dan gebruikt die schijf waarschijnlijk het verouderde FAT32-bestandssysteem. Dit kom je vooral tegen bij externe USB-schijven en geheugenkaarten, die vaak standaard met FAT32 geformatteerd zijn voor brede compatibiliteit. FAT32 kan geen bestanden groter dan 4 GB aan. De opvolger NTFS heeft die beperking niet. ## Converteren zonder data te verliezen Windows kan het bestandssysteem omzetten zonder de schijf te wissen: 1. Maak voor de zekerheid een back-up van belangrijke bestanden. De kans op dataverlies tijdens het converteren is klein, maar niet nul (bijvoorbeeld bij een stroomstoring tijdens het proces). 2. Open het **Startmenu**, typ `cmd`, en kies **Als administrator uitvoeren**. 3. Typ `convert X: /fs:ntfs` waarbij je de `X` vervangt door de letter van de schijf die je wilt converteren. 4. Volg de instructies op het scherm. Het proces kan, afhankelijk van de grootte van de schijf, enkele minuten tot een half uur duren. 5. Het conversieproces kan niet worden teruggedraaid: je kunt een NTFS-schijf niet zonder dataverlies terugzetten naar FAT32. ## Alternatief: exFAT Wil je de schijf ook op een Mac of ander apparaat kunnen gebruiken? Dan is **exFAT** vaak een betere keuze dan NTFS. NTFS-schrijftoegang op macOS is beperkt zonder extra software, terwijl exFAT door zowel Windows als macOS standaard gelezen én beschreven kan worden, en net als NTFS geen limiet van 4 GB per bestand kent. ## Veelgestelde vragen ### Verlies ik data bij het converteren van FAT32 naar NTFS? Normaal gesproken niet — `convert` zet alleen het bestandssysteem om en laat de bestanden staan. Maak toch altijd een back-up voor de zekerheid. ### Kan ik terug van NTFS naar FAT32? Niet zonder de schijf volledig te wissen en opnieuw te formatteren. Zorg dus dat je zeker weet dat je NTFS (of exFAT) wilt voordat je converteert. ### Werkt een NTFS-schijf ook op mijn tv of mediaspeler? Dat verschilt per apparaat. Veel moderne smart-tv's en mediaspelers ondersteunen NTFS, maar niet allemaal. Check bij twijfel de specificaties van je apparaat, of gebruik exFAT als universelere optie. --- # Film past niet op een dvd (langer dan ongeveer 120 minuten) Bron: https://duken.nl/vpn/film-past-niet-op-dvd Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een programma zoals DVD Shrink of HandBrake om de video opnieuw te comprimeren tot een lagere bitrate die wél binnen de schijfcapaciteit past, eventueel met verlies van wat beeldkwaliteit. Een alternatief is een dual-layer dvd (8,5 GB) die meer ruimte biedt, of de film gewoon digitaal bewaren op een harde schijf/usb-stick in plaats van te branden. Een standaard lege dvd (**DVD5**) biedt 4,7 GB aan ruimte. Bij een vaste bitrate is dat voor een film van ongeveer 120 minuten meestal precies genoeg voor een redelijke beeldkwaliteit — maar langere films passen er zonder aanpassing niet in dezelfde kwaliteit op. ## Optie 1: comprimeer de video opnieuw 1. Installeer **DVD Shrink** (klassiek, gratis) of gebruik **HandBrake** voor een modernere aanpak. 2. Laad je videobestand of dvd-structuur in. 3. Het programma berekent automatisch een lagere bitrate zodat het geheel binnen de beschikbare 4,7 GB past. 4. Optioneel: verwijder overbodige extra's (meerdere audiosporen, ondertitels die je niet nodig hebt, extra's/bonusmateriaal) om meer ruimte over te houden voor de hoofdfilm zelf, wat een hogere bitrate — en dus betere kwaliteit — voor de film mogelijk maakt. Let op: dit gaat gepaard met enig kwaliteitsverlies, hoewel dit bij een gematigde compressie meestal nauwelijks zichtbaar is op een gewoon tv-scherm. ## Optie 2: gebruik een dual-layer dvd Een **DVD9** (dual-layer) schijf biedt 8,5 GB, bijna het dubbele van een gewone dvd. Dit geeft meer ruimte zonder dat je kwaliteit hoeft in te leveren, al zijn dual-layer schijven en branders die ze ondersteunen iets minder gangbaar dan standaard dvd's. ## Optie 3: bewaar de film digitaal in plaats van te branden Wil je geen kwaliteit inleveren en heb je geen dual-layer schijf, dan is het tegenwoordig vaak eenvoudiger om de film gewoon als los videobestand op een harde schijf of usb-stick te bewaren en af te spelen via een mediaspeler of smart-tv, in plaats van op dvd te branden. ## Veelgestelde vragen ### Hoeveel kwaliteitsverlies moet ik verwachten bij het comprimeren? Dat hangt af van hoeveel je moet inkorten. Bij een film die net iets te lang is, is het verschil vaak nauwelijks zichtbaar. Bij een aanzienlijk langere film (bijvoorbeeld 3+ uur) wordt het verlies eerder merkbaar, vooral in actievolle scènes. ### Kan ik in plaats daarvan de film gewoon in twee delen op twee dvd's zetten? Ja, dat is ook een optie en behoudt de volledige kwaliteit, maar is minder praktisch omdat je tijdens het kijken van schijf moet wisselen. --- # Film op USB speelt niet af op TV: bestandsformaat en ISO uitgelegd Bron: https://duken.nl/vpn/films-usb-afspelen-op-tv Bijgewerkt: 2026-09-29 > De meeste TV's spelen via USB alleen bepaalde formaten af, meestal MP4 of AVI met standaardcodecs. Een ISO-bestand is een kopie van een hele dvd-schijf inclusief menu's en wordt door vrijwel geen enkele TV herkend. Pak een ISO-bestand uit met een programma als WinRAR of 7-Zip naar een VIDEO_TS-map, of converteer de film naar een MP4- of AVI-bestand dat je TV wél ondersteunt. Veel TV's met een USB-aansluiting kunnen video's afspelen, maar lang niet elk bestandsformaat wordt herkend. Speelt jouw film niet af of zie je hem niet eens tussen de bestanden staan, dan ligt dat bijna altijd aan het formaat van het bestand, niet aan een defecte USB-stick of TV. ## Controleer eerst welke formaten je TV ondersteunt Kijk in de handleiding van je TV (of op de website van de fabrikant) welke bestandstypen via USB worden ondersteund. De meeste moderne TV's ondersteunen in elk geval **MP4** met de H.264-codec, en vaak ook **AVI**. Minder gangbare formaten, en zeker een **ISO-bestand**, worden lang niet altijd herkend. ## Waarom een ISO-bestand meestal niet werkt Een ISO-bestand is geen gewoon videobestand, maar een volledige kopie van een dvd-schijf: inclusief het dvd-menu, meerdere talen en ondertitelingssporen. Je kunt een ISO-bestand daarom ook niet zomaar hernoemen naar `.avi` of `.mp4`, dat maakt het bestand onbruikbaar. Om een film uit een ISO-bestand op je TV af te spelen heb je twee opties: 1. **Uitpakken naar een VIDEO_TS-map**: pak het ISO-bestand uit met WinRAR, 7-Zip of vergelijkbare software. Je houdt dan een map met de naam `VIDEO_TS` over, het standaardformaat waar dvd-spelers mee werken. Sommige (vooral iets nieuwere) TV's kunnen deze map rechtstreeks vanaf USB afspelen. 2. **Converteren naar MP4 of AVI**: werkt de VIDEO_TS-map niet op je TV, converteer de video dan naar een gangbaar formaat met een programma als HandBrake (gratis, voor Windows en macOS). Dit levert één videobestand op dat vrijwel elke TV met USB-aansluiting kan afspelen. ## Andere formaten die problemen kunnen geven - **MKV**: wordt door steeds meer TV's ondersteund, maar zeker bij oudere modellen nog vaak niet. - **Ongebruikelijke codecs**: ook al heeft een bestand de extensie `.avi` of `.mp4`, dan nog kan de codec waarmee het beeld of geluid is gecomprimeerd onbekend zijn voor je TV. Converteren met HandBrake naar H.264-video met AAC-audio geeft de beste kans op compatibiliteit. - **Bestandssysteem van de USB-stick**: sommige (vooral oudere) TV's lezen alleen USB-sticks met het FAT32-bestandssysteem, niet NTFS of exFAT. ## Ondertiteling ontbreekt bij afspelen via USB Speelt de film via USB wel af, maar zie je geen ondertiteling terwijl deze op je computer (in VLC of een andere speler) wel gewoon werkt? Dit komt doordat veel TV's alleen **ingebakken (hardcoded) ondertiteling** kunnen tonen, en geen losse .srt-ondertitelbestanden naast de video herkennen zoals een pc-mediaspeler dat wel doet. Twee opties om dit op te lossen: - **Download of kies een versie met ingebakken ondertiteling**, zodat de ondertitels onderdeel zijn van het beeld zelf en dus altijd zichtbaar zijn, ook via USB op je TV. - **Controleer of je TV .srt-bestanden naast de video herkent**: sommige nieuwere smart-TV's ondersteunen dit wel, mits het ondertitelbestand exact dezelfde bestandsnaam heeft als het videobestand (bijvoorbeeld `film.mp4` en `film.srt` in dezelfde map). ## Veelgestelde vragen ### Mijn TV zegt dat het bestand te groot is, wat nu? Dit wijst vaak op een beperking van FAT32, dat geen bestanden groter dan 4 GB ondersteunt. Formatteer de USB-stick naar exFAT (als je TV dat ondersteunt) of splits de film in kleinere delen. ### Kan ik gewoon een ISO-bestand hernoemen naar .avi? Nee. Een ISO-bestand heeft een compleet andere, complexere structuur dan een los videobestand. Hernoemen maakt het bestand onbruikbaar; je moet het uitpakken of converteren zoals hierboven beschreven. ### Werkt VLC wel met ISO-bestanden op mijn computer? Ja, VLC Media Player kan ISO-bestanden op je computer direct afspelen inclusief dvd-menu. Dat is dus geen probleem met het bestand zelf, maar puur een beperking van wat je TV via USB kan lezen. --- # FLAC-bestand omzetten naar MP3 Bron: https://duken.nl/vpn/flac-omzetten-naar-mp3 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een gratis programma zoals foobar2000 of dBpoweramp om FLAC-bestanden om te zetten naar MP3. Sleep je FLAC-bestanden in het programma, kies MP3 als uitvoerformaat en een bitrate van 256 of 320 kbps voor de beste kwaliteit, en start de conversie. FLAC is een lossless (verliesvrij) audioformaat: de volledige geluidskwaliteit van het origineel blijft behouden, wat resulteert in grotere bestanden dan MP3. Niet elk apparaat of elke app ondersteunt FLAC, dus soms is het handig om te converteren naar het meer universeel ondersteunde MP3. ## Omzetten met foobar2000 (gratis) **foobar2000** is een gratis, lichtgewicht muziekspeler voor Windows die ook uitstekend kan converteren. 1. Download en installeer **foobar2000**. 2. Sleep je FLAC-bestand(en) in het venster van foobar2000. 3. Selecteer de bestanden, klik met de rechtermuisknop en kies **Convert > Convert to...**. 4. Kies bij **Output format** de optie **MP3 (LAME)**. 5. Stel de bitrate in op **256 kbps** of **320 kbps** voor de beste kwaliteit. 6. Kies een doelmap en klik op **Convert**. ## Omzetten met dBpoweramp **dBpoweramp** is een populaire (deels betaalde, met gratis proefperiode) converter die ook heel eenvoudig in gebruik is: 1. Download en installeer **dBpoweramp Music Converter**. 2. Klik met de rechtermuisknop op je FLAC-bestand(en) in de Verkenner en kies **Convert to > MP3**. 3. Stel de gewenste bitrate in en klik op **Convert**. ## Welke bitrate moet ik kiezen? | Bitrate | Geschikt voor | |---|---| | 128 kbps | Kleinste bestanden, hoorbaar kwaliteitsverlies | | 192 kbps | Prima voor de meeste luistersituaties | | 256–320 kbps | Nauwelijks te onderscheiden van het origineel, aanbevolen | Let op: eenmaal geconverteerd naar MP3 kun je nooit meer de oorspronkelijke FLAC-kwaliteit terugkrijgen. Bewaar daarom het liefst ook het originele FLAC-bestand als back-up, en gebruik de MP3-versie alleen voor apparaten die geen FLAC ondersteunen. ## Veelgestelde vragen ### Waarom is mijn FLAC-bestand zoveel groter dan een MP3? FLAC is lossless en bevat dus alle originele audiodata, terwijl MP3 een lossy (verlieslatend) formaat is dat data weggooit om het bestand kleiner te maken. Een FLAC-bestand is meestal 2 tot 3 keer groter dan een MP3 van vergelijkbare muziek. ### Ondersteunt mijn telefoon geen FLAC? De meeste moderne Android-telefoons ondersteunen FLAC prima. Bij iPhone is native ondersteuning beperkter, al kunnen apps als VLC ook op iOS FLAC-bestanden afspelen zonder conversie. ### Kan ik ook meerdere bestanden tegelijk converteren? Ja, zowel foobar2000 als dBpoweramp ondersteunen batch-conversie: selecteer gewoon alle FLAC-bestanden tegelijk voordat je de conversie start. --- # Meerdere foto's tegelijk omzetten naar JPEG Bron: https://duken.nl/vpn/fotos-batch-omzetten-naar-jpeg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een gratis batch-converter zoals XnConvert of IrfanView met de plugin 'Batch Conversion'. Je selecteert dan een hele map met foto's in één keer, kiest JPEG als uitvoerformaat en converteert alles tegelijk, inclusief eventueel verkleinen van het bestandsformaat. ## Het probleem Je hebt een map vol foto's in een ander bestandsformaat (bijvoorbeeld PNG, BMP, TIFF of HEIC van een iPhone) en wilt ze allemaal omzetten naar JPEG, zodat ze kleiner worden en compatibel zijn met vrijwel elk apparaat en elke website. Elke foto apart openen en opslaan als JPEG is bij honderden bestanden geen optie. ## Stap 1: download een batch-converter Twee gratis, betrouwbare opties: - **XnConvert** (Windows, Mac, Linux) — specifiek gemaakt voor het in bulk converteren van afbeeldingen. - **IrfanView** (Windows) — een lichte, snelle beeldviewer met een ingebouwde batch-conversiefunctie. ## Stap 2: converteer een hele map in één keer In XnConvert: 1. Open het programma en sleep de hele map met foto's naar het invoervak, of gebruik **Add folder**. 2. Ga naar het tabblad **Output**. 3. Kies bij **Format** voor **JPG**. 4. Stel eventueel een aparte uitvoermap in, zodat je originele bestanden bewaard blijven. 5. Klik op **Convert** rechtsonder. In IrfanView werkt dit vergelijkbaar via **Bestand > Batch Conversion/Rename**: selecteer de foto's, kies JPG als uitvoerformaat en klik op **Start Batch**. ## Stap 3: bestandsgrootte optimaliseren (optioneel) Wil je ook de bestandsgrootte verkleinen, bijvoorbeeld om foto's makkelijker te kunnen mailen of uploaden? Stel in dezelfde batch-conversie de JPEG-kwaliteit in op zo'n 80-85%. Dat scheelt aanzienlijk in bestandsgrootte, zonder dat het kwaliteitsverlies met het blote oog zichtbaar is. ## Veelgestelde vragen **Kan ik ook online foto's omzetten zonder software te installeren?** Ja, diensten zoals Zamzar of Convertio kunnen dit ook, maar bij grote aantallen foto's (of gevoelige/privéfoto's) is een lokaal programma sneller en privacyvriendelijker, omdat de bestanden dan niet naar een externe server hoeven. **Gaat er kwaliteit verloren bij het omzetten naar JPEG?** JPEG is een compressieformaat, dus er gaat altijd een klein beetje kwaliteit verloren. Bij een kwaliteitsinstelling van 90% of hoger is dit verlies in de praktijk niet zichtbaar. --- # Foto's bijsnijden en samenvoegen: hoe doe je dat? Bron: https://duken.nl/vpn/fotos-bijsnijden-en-samenvoegen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik voor eenvoudig bijsnijden de gratis Foto's-app of Paint in Windows. Wil je een deel van de ene foto op een andere plakken, gebruik dan een gratis online editor zoals Photopea (werkt in de browser, vergelijkbaar met Photoshop) of het klassieke Paint.NET. Een deel van een foto uitsnijden en op een andere afbeelding plakken — bijvoorbeeld voor een zelfgemaakte kerstkaart of collage — vraagt net iets meer dan alleen bijsnijden. Hieronder de eenvoudigste gratis manieren. ## Alleen bijsnijden (een stuk van één foto behouden) 1. Open de foto met de **Foto's-app** van Windows (standaard geïnstalleerd) of **Paint**. 2. Kies de optie **Bijsnijden** (in de Foto's-app: het bijsnij-icoon bovenaan; in Paint: **Selecteren** en dan **Bijsnijden**). 3. Sleep de randen van het selectiekader naar het gewenste gebied. 4. Sla het resultaat op, bij voorkeur als **kopie** zodat je het origineel behoudt. ## Een deel van de ene foto op een andere plakken Voor dit soort bewerkingen (het combineren van twee losse afbeeldingen) is meer nodig dan alleen bijsnijden — je hebt een programma nodig dat met **lagen** kan werken: 1. Ga naar **[photopea.com](https://www.photopea.com)**, een gratis online beeldbewerker die in je browser werkt en qua bediening sterk lijkt op Photoshop (geen installatie nodig). 2. Open beide afbeeldingen (**Bestand > Openen**). 3. Selecteer met het lasso- of rechthoek-gereedschap het stuk dat je wilt overzetten. 4. Kopieer (Ctrl+C) en plak (Ctrl+V) dit in het andere geopende bestand. Het verschijnt als nieuwe laag die je kunt verslepen en op maat kunt zetten. 5. Sla het resultaat op als JPG of PNG via **Bestand > Exporteren als**. Wil je liever een programma dat je lokaal installeert, dan is **Paint.NET** (gratis, alleen Windows) een prima alternatief met vergelijkbare mogelijkheden. ## Veelgestelde vragen ### Kan dit ook op mijn telefoon? Ja, apps zoals Snapseed (gratis, iOS en Android) bieden vergelijkbare bijsnijd- en combineerfuncties rechtstreeks op je telefoon. ### Mijn geplakte stuk heeft een rechte rand die niet natuurlijk oogt Gebruik bij het selecteren het **lasso-gereedschap** in plaats van een rechthoek, zodat je de contouren van het onderwerp nauwkeuriger kunt volgen. Voor een nog vloeiendere overgang kun je de rand van de selectie licht laten vervagen (feather/veren) voordat je plakt. --- # Gebrande dvd hapert of blijft hangen in de dvd-speler Bron: https://duken.nl/vpn/gebrande-dvd-hapert-in-dvd-speler Bijgewerkt: 2026-09-29 > Brand toekomstige dvd's op een lage snelheid (2x tot 4x) en probeer een ander, kwalitatief betrouwbaarder schijfmerk als het probleem aanhoudt. ## Waarom werkt de dvd op de pc wel, maar niet in de speler? Een pc-dvd-station is vaak wat toleranter bij het lezen van kleine onregelmatigheden in een gebrande schijf dan een standalone dvd-speler. Hapert of hangt een gebrande dvd specifiek in een losse dvd-speler (of tv-aangesloten speler), dan wijst dat meestal op de kwaliteit van de brand zelf, niet op het videobestand. ## Oorzaak 1: te hoge brandsnelheid Branden op een hoge snelheid geeft meer kans op kleine leesfouten, die een pc makkelijker negeert dan een standalone speler. Brand toekomstige schijven op een lagere snelheid, bijvoorbeeld **2x of 4x**, ook al duurt dit langer. ## Oorzaak 2: het schijfmerk Niet alle merken dvd-r/rw-schijfjes zijn even betrouwbaar op elke speler. Sommige spelers hebben moeite met bepaalde merken, terwijl andere merken (zoals Verbatim of Fuji, vaak aangeraden vanwege hun consistente kwaliteit) doorgaans breder compatibel zijn. Probeer een ander merk als het probleem blijft optreden. ## Oorzaak 3: een vervuilde of oude brander Een dvd-brander die veel gebruikt is, kan met de tijd minder nauwkeurig gaan branden. Is het probleem bij vrijwel elke schijf aanwezig, controleer dan of je brander zelf nog goed functioneert. ## Veelgestelde vragen **Moet ik altijd op de laagste snelheid branden?** Niet per se voor elke schijf, maar bij twijfel is een lage snelheid een veilige standaardkeuze die de kans op haperingen flink verkleint. **Kan het ook aan de kabelverbinding van mijn dvd-speler liggen?** Nee, haperingen tijdens het afspelen van een schijf hangen bijna altijd samen met de kwaliteit van de brand zelf, niet met de kabel naar je tv. --- # Gedownload ebook blijkt een .exe-bestand: waarschuwing Bron: https://duken.nl/vpn/gedownload-ebook-is-exe-bestand-malware Bijgewerkt: 2026-09-29 > Voer dit bestand nooit uit. Een echt ebook is nooit een .exe-bestand; dit is een bekende truc om malware te verspreiden. Verwijder het bestand direct en draai voor de zekerheid een scan met Malwarebytes. ## Waarom is een .exe-bestand verdacht bij een ebook? Een ebook is een tekst- of afbeeldingsbestand (bijvoorbeeld .epub, .pdf of .mobi) en heeft geen enkele reden om zich als uitvoerbaar programma (.exe) te presenteren. Zie je na het uitpakken van een gedownload "ebook" toch een .exe-bestand, dan is dit vrijwel altijd een poging om malware op je systeem te installeren: het bestand doet zich voor als iets onschuldigs, maar installeert in werkelijkheid een virus, trojan of andere schadelijke software zodra je het opent. ## Wat moet je doen? 1. **Voer het bestand niet uit.** Ook niet "om te kijken wat het is" — het risico is niet de moeite waard. 2. **Verwijder het bestand direct**, inclusief eventuele restanten in je downloadmap en prullenbak. 3. **Scan je systeem** met een programma als Malwarebytes, voor het geval je het bestand per ongeluk al had geopend of iets anders verdachts is gebeurd. ## Hoe herken je dit patroon vooraf? * Controleer altijd de bestandsextensie voordat je iets opent, ook als de bestandsnaam een titel of auteur bevat die overtuigend klinkt. * Wees extra alert bij bestanden die rechtstreeks van een minder bekende of niet-geïndexeerde bron komen. * Een enkel bestand van een paar honderd kilobyte tot een paar MB dat zich voordoet als een compleet boek, maar een .exe is, is vrijwel altijd nep. ## Veelgestelde vragen **Kan een ebook wel eens legitiem als .exe worden aangeboden, bijvoorbeeld als zelfuitpakkend programma?** In de praktijk is dit bij ebooks vrijwel nooit het geval. Twijfel je toch, open het bestand dan in geen geval en zoek eerst uit via een andere bron of dit een bekende, legitieme verspreidingsmethode is voor die specifieke titel. **Is elk .exe-bestand gevaarlijk?** Nee, .exe is gewoon het normale format voor Windows-programma's. Het gaat om de context: een bestand dat zich voordoet als iets anders (een boek, foto of document) maar toch een .exe is, is de rode vlag. **Mijn antivirus heeft niks gemeld, betekent dat dat het veilig is?** Nee. Nieuwe of goed vermomde malware wordt niet altijd meteen herkend door elke virusscanner. Laat het bestand ongeopend en verwijder het, ongeacht wat je antivirus zegt. --- # Geen beeld of geluid bij het afspelen van een video Bron: https://duken.nl/vpn/geen-beeld-of-geluid-bij-video-afspelen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer VLC Media Player, die de meeste videocodecs ingebouwd heeft en vrijwel elk formaat zonder extra installaties afspeelt. Wanneer een videobestand wel opent maar er geen beeld of geen geluid is (of allebei niet), ligt dat vrijwel altijd aan een ontbrekende **codec**: het stukje software dat nodig is om een specifiek video- of audioformaat te decoderen. ## De snelste oplossing: VLC Media Player 1. Download en installeer [VLC Media Player](https://www.videolan.org/vlc/). 2. Open je video hiermee (rechtsklik op het bestand > Openen met > VLC). VLC heeft de meeste gangbare codecs ingebouwd, waardoor het vrijwel elk formaat correct afspeelt zonder dat je losse codecpakketten hoeft te installeren. ## Alternatief: een codecpakket installeren Wil je liever je standaard mediaspeler (zoals Windows Media Player) blijven gebruiken, installeer dan een codecpakket zoals de K-Lite Codec Pack. Hiermee krijgt je bestaande speler alsnog ondersteuning voor formaten die hij zelf niet kent. ## Veelgestelde vragen ### Ik heb wel beeld maar geen geluid, wat nu? Dat wijst vaak specifiek op een ontbrekende audiocodec (bijvoorbeeld AC3). VLC lost dit meestal direct op; werkt dat niet, controleer dan ook je audio-uitvoerinstellingen in de speler. ### Ik zie een groene of paarse balk over het beeld Dat duidt op een decodeerprobleem, vaak met hardware-versnelling. Zet in VLC de hardwareversnelling uit via Extra > Voorkeuren > Invoer/Codecs. ### Werkt VLC niet, wat dan? Controleer of het bestand zelf niet beschadigd is door het in een ander programma te proberen. Is het bestand incompleet gedownload, dan is er weinig aan te doen behalve opnieuw downloaden. --- # Geen stemgeluid bij video, wel achtergrondgeluid Bron: https://duken.nl/vpn/geen-stemgeluid-video-vlc-audiokanaal Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet in VLC bij Audio > Audioapparaat de instelling van 5.1-kanalen om naar stereo (2 front, 2 rear), aangezien dialoog vaak op het middenkanaal staat dat een gewone stereo-setup mist. ## Waarom mis je specifiek de stemmen? Veel films worden gemixt met meerdere audiokanalen (bijvoorbeeld 5.1 surround), waarbij dialoog vaak apart op het **middenkanaal** staat, los van muziek en achtergrondgeluiden die over de andere kanalen verdeeld zijn. Speelt een videospeler het bestand af met een verkeerde kanaalconfiguratie voor jouw audio-opstelling, dan kan het middenkanaal (en dus de dialoog) wegvallen terwijl de rest van het geluid gewoon hoorbaar blijft. ## Oplossing: pas de audio-uitvoer aan in VLC 1. Open de video in **VLC media player**. 2. Ga naar **Audio** > **Audioapparaat**. 3. Staat dit ingesteld op iets als "5.1", zet het dan om naar **2 front 2 rear** of gewoon **Stereo**. Dit dwingt VLC om alle kanalen, inclusief het middenkanaal met de dialoog, samen te voegen (downmixen) naar de kanalen die je wel gebruikt, in plaats van het middenkanaal simpelweg te negeren. ## Andere mogelijke oorzaken Lost dit het probleem niet op, controleer dan: - Of je geluidskaart/apparaat wel echt surround-sound ondersteunt (heb je maar 2 speakers, dan moet VLC altijd downmixen). - Of het probleem zich ook voordoet bij andere videobestanden — is dat niet het geval, dan kan het specifieke bestand zelf een afwijkende audiomix hebben. ## Veelgestelde vragen **Waarom werkte een andere mediaspeler (zoals Nero Showtime) wel gewoon?** Verschillende spelers gaan standaard anders om met kanaal-downmixing. Sommige doen dit automatisch correct, andere vereisen de handmatige instelling die hierboven beschreven staat. **Verlies ik geluidskwaliteit door dit aan te passen?** Nee, downmixen naar stereo betekent alleen dat alle kanalen worden samengevoegd tot de kanalen die je daadwerkelijk gebruikt; je hoort dan juist meer (waaronder de dialoog) in plaats van minder. --- # Google blijft een captcha vragen met VPN aan? Zo los je het op Bron: https://duken.nl/vpn/google-captcha-met-vpn-oplossen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Wissel naar een andere server binnen je VPN-provider; drukbezette gedeelde IP-adressen zijn de meest voorkomende oorzaak van herhaalde Google-captcha's. ## Waarom gebeurt dit met een VPN? Google toont de melding "onze systemen hebben ongebruikelijk verkeer van uw computernetwerk vastgesteld" wanneer er vanaf één IP-adres veel zoekverkeer binnenkomt dat op geautomatiseerd (bot-)gedrag lijkt. Bij een VPN delen honderden of duizenden gebruikers tegelijk hetzelfde IP-adres van de VPN-server. Zit er toevallig iemand anders op diezelfde server die geautomatiseerd zoekverkeer genereert, dan krijgt iedereen op dat IP-adres de captcha te zien, ongeacht wat je zelf doet. ## Oplossing 1: wissel van server binnen je VPN-provider De snelste en meest effectieve oplossing is simpelweg overschakelen naar een andere server, bij voorkeur in een ander land of regio. Elk server-IP heeft een andere "reputatie" bij Google, dus een schone server lost het probleem meestal direct op. ## Oplossing 2: kies een minder drukbezette server Sommige VPN-providers laten in hun app zien hoeveel gebruikers er op een bepaalde server actief zijn. Een minder populaire server heeft over het algemeen minder kans op deze meldingen dan een populaire, drukbezette server. ## Oplossing 3: pas je privacy-instellingen aan (minder anoniem) Je kunt Google ook meer inzicht geven in je surfgedrag (bijvoorbeeld door ingelogd te blijven of cookies toe te staan), waardoor Google minder snel "ongebruikelijk" verkeer detecteert. Dit gaat wel ten koste van een deel van het privacyvoordeel van de VPN zelf. Loop je vaker tegen PIA-instellingen of verbindingsproblemen aan? Bekijk de volledige [handleiding Instellingen en problemen](https://duken.nl/vpn/handleidingen/instellingen). ## Veelgestelde vragen **Gebeurt dit met elke VPN-provider?** Ja, dit kan in principe bij elke VPN-provider gebeuren, omdat het inherent is aan het delen van IP-adressen. Providers met meer serverlocaties bieden doorgaans meer alternatieven om naar uit te wijken. **Is dit een teken dat mijn VPN onveilig is?** Nee, dit heeft niets te maken met de veiligheid van je verbinding. Het is puur een reputatie-kwestie van het specifieke IP-adres dat je op dat moment gebruikt. --- # 'Versie van grafische adapter wordt niet ondersteund': oplossing Bron: https://duken.nl/vpn/grafische-adapter-versie-niet-ondersteund Bijgewerkt: 2026-09-29 > Deze melding betekent meestal dat je de verkeerde driver hebt gedownload voor de grafische chip die daadwerkelijk in je apparaat zit. Controleer eerst via dxdiag welke videokaart je precies hebt en download de driver die daar exact bij past. ## Wat betekent deze foutmelding? Videokaart-fabrikanten zoals NVIDIA, AMD en Intel brengen driverpakketten uit die specifiek zijn afgestemd op bepaalde chipseries. Krijg je bij installatie de melding dat "de versie van uw grafische adapter niet wordt ondersteund", dan probeert het installatieprogramma een driver te plaatsen voor hardware die niet (of niet op deze manier) in je systeem aanwezig is. Dit gebeurt vaker dan je zou denken, vooral op laptops. ## Controleer eerst welke videokaart je echt hebt Laptops hebben regelmatig twee grafische chips: een zuinige geïntegreerde chip van Intel (of AMD) voor dagelijks gebruik, en een aparte, krachtigere kaart van NVIDIA of AMD voor zwaardere taken. Download je de driver voor de verkeerde van de twee, dan krijg je precies deze foutmelding. 1. Druk op **Windows-toets + R**, typ `dxdiag` en druk op Enter. 2. Ga naar het tabblad **Weergave** (Display). 3. Kijk bij **Naam** welke videokaart daar exact staat vermeld. Heeft je laptop twee kaarten, dan kan er ook een tweede "Weergave"-tabblad zijn. ## Download de juiste driver Ga met de exacte naam uit dxdiag naar de website van de fabrikant (NVIDIA, AMD of Intel) en zoek de driver op die precies bij dat model hoort. Vermijd generieke "automatische driverzoekers" van derden; deze herkennen hybride laptopconfiguraties niet altijd goed. Bij laptops met twee grafische chips kan het daarnaast nodig zijn om de driver via het update-mechanisme van de laptopfabrikant zelf te installeren (bijvoorbeeld via Dell, HP of Lenovo), omdat zij soms een aangepaste versie vereisen die rekening houdt met de schakeling tussen beide chips. ## Nog steeds dezelfde melding? * Verwijder eerst de oude driver volledig via **Apparaatbeheer**, voordat je de nieuwe installeert. * Zorg dat Windows zelf up-to-date is; een verouderd besturingssysteem herkent nieuwere driverpakketten soms niet correct. * Start de computer opnieuw op na het verwijderen van de oude driver, en pas daarna de nieuwe installatie. ## Veelgestelde vragen **Waarom heeft mijn laptop twee videokaarten?** Dit heet een hybride of "switchable" grafische configuratie. De zuinige chip wordt gebruikt voor gewone taken om de accu te sparen, de krachtigere kaart schakelt automatisch in bij zwaardere taken zoals gamen of videobewerking. **Kan ik gewoon de nieuwste driver van de fabrikant installeren?** Alleen als die exact past bij het chipmodel dat dxdiag toont. De "nieuwste" driver van bijvoorbeeld NVIDIA is niet automatisch geschikt voor elk NVIDIA-model. **Helpt Windows Update hierbij?** Windows Update installeert soms een algemene, werkende driver, maar meestal niet de nieuwste versie met alle functies. Voor volledige ondersteuning is de driver van de fabrikant zelf beter. --- # Harde schijf loopt steeds vol: opslag vrijmaken in Windows Bron: https://duken.nl/vpn/harde-schijf-loopt-vol-opslag-vrijmaken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik Windows' ingebouwde Schijfopruiming om tijdelijke bestanden, oude Windows-updates en de prullenbak te legen. Loopt de schijf daarna nog vol, gebruik dan een tool als WinDirStat om te zien welke mappen de meeste ruimte innemen. Het gebeurt vaak: je hebt maar een paar programma's geïnstalleerd, maar de vrije ruimte op je harde schijf slinkt toch gestaag. Dat komt meestal niet door de bestanden die je zelf ziet, maar door bestanden die Windows op de achtergrond aanmaakt en bewaart. ## Veelvoorkomende boosdoeners - **Tijdelijke bestanden** in de map `%temp%`, die programma's achterlaten en zelden opruimen. - **Oude Windows-updatebestanden**, die na een update nog een tijd bewaard blijven. - **Systeemherstelpunten**, die elk een kopie van gewijzigde systeembestanden bevatten. - **De prullenbak**, die verwijderde bestanden pas echt weggooit als je hem leegt. - **Browsercache**, die met de tijd flink kan oplopen. ## Zo maak je ruimte vrij 1. Typ **Schijfopruiming** in het Startmenu en open de app. 2. Selecteer je schijf (meestal C:) en klik op **Systeembestanden opschonen** voor toegang tot ook de Windows-updatebestanden. 3. Vink de categorieën aan die je wilt verwijderen, zoals tijdelijke bestanden, miniaturen en oude Windows-installatiebestanden, en klik op **OK**. 4. Ga naar **Instellingen > Systeem > Opslag** en bekijk daar per categorie (apps, tijdelijke bestanden, documenten) hoeveel ruimte iets inneemt. 5. Kom je er zo niet uit, installeer dan een gratis tool zoals **WinDirStat** of **TreeSize Free**. Die laten in een overzicht zien welke mappen en bestanden de meeste ruimte gebruiken, zodat je gericht kunt opruimen. ## Veelgestelde vragen ### Wat is die map "System Volume Information" die zoveel ruimte inneemt? Dat zijn systeemherstelpunten van Windows. Je kunt de hoeveelheid ruimte die daarvoor gereserveerd is aanpassen via **Systeemeigenschappen > Systeembeveiliging**, maar verwijder de map zelf nooit rechtstreeks. ### Kan ik het bestand hiberfil.sys verwijderen? Dat bestand hoort bij de slaapstand (hibernation) van Windows en kan enkele gigabytes groot zijn. Gebruik je slaapstand nooit, dan kun je hem uitschakelen via `powercfg /hibernate off` in een opdrachtprompt met beheerdersrechten, waarna het bestand verdwijnt. ### Waarom groeit mijn schijf steeds verder vol zonder dat ik iets installeer? Vaak door browsercache, downloadmappen die vol blijven staan, of programma's die logbestanden bijhouden. Controleer regelmatig je Downloads-map en instellingen van programma's die veel loggen. --- # Harde schijf veilig wissen voordat je 'm verkoopt Bron: https://duken.nl/vpn/harde-schijf-veilig-wissen-voor-verkoop Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een dataverwijderingsprogramma zoals Eraser of KillDisk dat de hele schijf meerdere keren overschrijft, in plaats van alleen te formatteren. ## Waarom is formatteren niet genoeg? Een gewone formattering verwijdert vooral de "index" die het besturingssysteem gebruikt om bestanden terug te vinden, niet de daadwerkelijke data zelf. Met de juiste (gratis verkrijgbare) recovery-software is het vaak relatief eenvoudig om "verwijderde" of geformatteerde bestanden weer terug te halen. Wil je zeker weten dat niemand bij je oude bestanden kan, dan is een grondigere aanpak nodig. ## Stap 1: gebruik dataverwijderingssoftware Programma's zoals **Eraser** of **KillDisk** overschrijven de hele schijf meerdere keren met willekeurige of vaste data (bijvoorbeeld enen en nullen). Hierdoor wordt de oorspronkelijke data zo goed als onmogelijk terug te halen, zelfs met gespecialiseerde forensische tools. 1. Download en installeer Eraser of KillDisk. 2. Selecteer de schijf of partitie die je volledig wilt wissen. 3. Kies voor een grondige overschrijfmethode (meerdere passes geven meer zekerheid, maar duren ook langer). 4. Start het wisproces en wacht tot het is voltooid — dit kan bij grote schijven meerdere uren duren. ## Let op bij een SSD Bij een SSD werkt overschrijven in de praktijk anders dan bij een traditionele harde schijf, door de manier waarop een SSD data intern beheert (wear leveling). Gebruik bij een SSD bij voorkeur de ingebouwde "Secure Erase"-functie van de fabrikant zelf, die is afgestemd op hoe SSD's daadwerkelijk werken. ## Veelgestelde vragen **Is dit ook nodig als ik de schijf zelf ga slopen of vernietigen?** Nee, fysieke vernietiging (bijvoorbeeld doorboren) maakt data-recovery ook onmogelijk, maar is alleen zinvol als je de schijf niet meer wilt gebruiken of verkopen. **Hoeveel keer moet een schijf overschreven worden om echt veilig te zijn?** Voor de meeste praktische doeleinden is één grondige overschrijving met een programma als Eraser al ruim voldoende; meerdere passes zijn vooral relevant bij extreem gevoelige informatie. --- # Hardware en temperaturen van je computer bekijken (CPU-Z en HWiNFO) Bron: https://duken.nl/vpn/hardware-temperaturen-bekijken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Met CPU-Z zie je precies welke hardware (processor, moederbord, geheugen, videokaart) er in je computer zit. Met HWiNFO zie je live de temperaturen van al je onderdelen. Beide programma's zijn gratis en werken zonder installatie van extra drivers. Wil je weten welke hardware er precies in je computer zit, bijvoorbeeld om te checken of een spel of programma het wel aankan? Of wil je zien hoe warm je processor of videokaart wordt tijdens gamen? Dat kan met twee lichte, gratis programma's. ## Hardware bekijken met CPU-Z [CPU-Z](https://www.cpuid.com/softwares/cpu-z.html) laat precies zien welke processor, moederbord, geheugen en videokaart in je computer zitten, inclusief kloksnelheden en revisienummers. 1. Download CPU-Z van de officiële site van CPUID. 2. Installeer het programma (of gebruik de portable versie, die heeft geen installatie nodig). 3. Open CPU-Z. Op de tabbladen bovenin zie je informatie over je processor (CPU), moederbord (Mainboard), geheugen (Memory) en videokaart (Graphics). 4. Wil je deze informatie delen, bijvoorbeeld in een forumpost voor hulp? Klik dan op **Validation** en vervolgens op de knop om een gedeelde link te maken. ## Temperaturen bekijken met HWiNFO Het vroeger populaire SpeedFan wordt al jaren niet meer bijgewerkt en werkt op nieuwere hardware niet altijd meer goed. Een actueel alternatief is [HWiNFO](https://www.hwinfo.com), dat gratis is voor thuisgebruik. 1. Download HWiNFO en kies bij het opstarten voor **Sensors-only** als je alleen de temperaturen wilt zien. 2. Je krijgt een overzicht van alle temperatuursensoren: processor, videokaart, moederbord en schijven. 3. Onder normale belasting is een processor meestal onder de 70°C, en een videokaart onder de 80°C. Bij langdurig gamen of renderen mag dit iets oplopen, maar consequent boven de 85-90°C is een teken dat de koeling nagekeken moet worden. ## Veelgestelde vragen ### Is het gevaarlijk als mijn processor te warm wordt? Moderne processoren en videokaarten hebben ingebouwde beveiliging die de snelheid automatisch verlaagt (thermal throttling) of het systeem uitschakelt bij te hoge temperaturen. Structureel hoge temperaturen verkorten wel de levensduur van onderdelen. ### Welk programma moet ik gebruiken als ik hulp vraag op een forum? Meestal wordt gevraagd om een CPU-Z-validatie (voor je hardware-specificaties) en een screenshot van HWiNFO of vergelijkbare software (voor temperaturen) tijdens belasting. ### Is CPU-Z veilig om te gebruiken? Ja, CPU-Z is een veelgebruikt en betrouwbaar programma dat alleen informatie uitleest, niets wijzigt aan je systeem. --- # Meerdere apparaten op één HDMI-ingang aansluiten Bron: https://duken.nl/vpn/hdmi-switch-meerdere-apparaten-een-ingang Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een HDMI-switch: een klein kastje waarop je meerdere apparaten aansluit en waarmee je met één druk op de knop wisselt welk apparaat wordt doorgestuurd naar je tv of geluidssysteem. ## Het probleem: te weinig HDMI-ingangen Veel geluidssystemen en oudere tv's hebben maar één of twee HDMI-ingangen. Heb je bijvoorbeeld al een dvd-speler op de enige beschikbare HDMI-ingang van je geluidssysteem hangen, dan kun je een spelcomputer niet zomaar ook aansluiten zonder steeds kabels te verwisselen. ## Oplossing: een HDMI-switch Een HDMI-switch is een klein tussenkastje met meerdere HDMI-ingangen en één uitgang. Je sluit al je apparaten (dvd-speler, spelcomputer, streamingbox) aan op de switch, en de switch zelf sluit je met één kabel aan op de enige beschikbare HDMI-ingang van je tv of geluidssysteem. Met een knop op de switch (of soms via afstandsbediening) wissel je vervolgens welk apparaat wordt doorgestuurd. ## Waar let je op bij de aanschaf? - **Aantal ingangen**: kies een switch met genoeg ingangen voor al je apparaten, plus een beetje marge voor toekomstige uitbreiding. - **HDMI-versie**: voor moderne toepassingen (4K, hoge framerates) is het belangrijk dat de switch een recente HDMI-versie ondersteunt, anders vormt de switch zelf een bottleneck. - **Actief versus passief**: een actieve switch (met eigen stroomvoorziening) geeft doorgaans een stabieler signaal dan een goedkope passieve variant. ## Alternatief: een HDMI-splitter is iets anders Let op: een HDMI-**splitter** doet het tegenovergestelde van een switch. Een splitter stuurt het signaal van één bron naar meerdere schermen tegelijk (bijvoorbeeld een dvd-speler naar twee tv's), terwijl een switch juist meerdere bronnen naar één scherm stuurt. Verwar deze twee niet bij het kopen. ## Veelgestelde vragen **Verlies ik beeldkwaliteit door een switch te gebruiken?** Bij een goede, actieve switch die de juiste HDMI-versie ondersteunt, is het kwaliteitsverlies verwaarloosbaar. **Kan ik ook gewoon steeds handmatig de kabel omwisselen in plaats van een switch te kopen?** Dat kan, maar is minder praktisch en slijt op termijn de HDMI-poorten sneller dan het gebruik van een switch. --- # Advertenties en schadelijke sites blokkeren met een hosts-bestand Bron: https://duken.nl/vpn/hosts-bestand-advertenties-blokkeren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Pas het hosts-bestand van Windows aan (of macOS/Linux) zodat bekende advertentie- en trackingdomeinen worden omgeleid naar 127.0.0.1, waardoor ze niet meer geladen worden. Er bestaan kant-en-klare, geregeld bijgewerkte hosts-bestanden die je kunt downloaden en gebruiken. ## Wat is een hosts-bestand? Zoals uitgelegd in [wat is DNS en waarom een ongecensureerde DNS-server](https://duken.nl/vpn/wat-is-dns-ongecensureerde-dns-server), vertaalt een DNS-server een domeinnaam naar een ip-adres. Het hosts-bestand is een lokaal bestand op je eigen computer dat vóór de DNS-server wordt geraadpleegd: staat een domein in het hosts-bestand met een vast ip-adres, dan gebruikt je computer dat ip-adres direct, zonder de DNS-server te raadplegen. Dit maakt het hosts-bestand geschikt om ongewenste domeinen te blokkeren: door een advertentie- of trackingdomein te koppelen aan het ip-adres 127.0.0.1 (je eigen computer), probeert je computer verbinding te maken met zichzelf in plaats van met de advertentieserver, waardoor de advertentie simpelweg niet laadt. ## Stap 1: open het hosts-bestand (Windows) 1. Open **Kladblok** als **Administrator** (zoek naar Kladblok, rechtermuisknop, "Als administrator uitvoeren"). 2. Open het bestand `C:\Windows\System32\drivers\etc\hosts`. 3. Je ziet een bestand met uitleg in commentaarregels (beginnend met #) en eventueel al een paar regels. ## Stap 2: voeg regels toe of gebruik een kant-en-klare lijst Handmatig een domein blokkeren doe je door een nieuwe regel toe te voegen in het formaat: ``` 127.0.0.1 voorbeeld-advertentiedomein.com ``` Omdat er duizenden bekende advertentie- en trackingdomeinen zijn, is het handiger om een kant-en-klaar, regelmatig bijgewerkt hosts-bestand te gebruiken, zoals dat van **StevenBlack/hosts** (te vinden op GitHub). Download het bestand en vervang de inhoud van je eigen hosts-bestand ermee (bewaar eventueel eerst een kopie van het origineel). ## Stap 3: sla op en test Sla het bestand op (dit lukt alleen met beheerdersrechten) en herstart je browser. Ga naar een website met advertenties om te controleren of ze nu wegblijven. ## Beperkingen Een hosts-bestand blokkeert alleen bekende domeinen die in de lijst staan, en moet je zelf bijwerken om actueel te blijven. Voor uitgebreidere en makkelijker te onderhouden blokkering is een browserextensie zoals uBlock Origin, of blokkering op netwerkniveau (bijvoorbeeld via een Pi-hole), een vollediger alternatief. ## Veelgestelde vragen **Werkt dit voor alle browsers tegelijk?** Ja, omdat het hosts-bestand op besturingssysteemniveau werkt, geldt de blokkering voor elk programma dat internetverbinding maakt, niet alleen je browser. **Kan ik dit ook op macOS of Linux doen?** Ja, op macOS en Linux vind je het hosts-bestand op `/etc/hosts`, en de werkwijze is verder hetzelfde. **Is dit hetzelfde als een DNS-blokkade van mijn provider?** Nee, het is precies het omgekeerde: jij bepaalt zelf, lokaal op je eigen computer, welke domeinen worden geblokkeerd, in plaats van dat een provider dit voor je doet. --- # Ingebakken ondertiteling afdekken met een zwarte balk Bron: https://duken.nl/vpn/ingebakken-ondertiteling-afdekken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Converteer de video met een programma zoals ConvertXtoDVD en stel bij het toevoegen van je eigen ondertiteling een effen achtergrondkleur in die de oude, ingebakken tekst overlapt. ## Waarom is de oude ondertiteling niet zomaar te verwijderen? Ondertiteling die tijdens de productie van een video is "ingebakken" (hardcoded), is onderdeel geworden van de beelden zelf. Er bestaat geen apart spoor dat je kunt uitschakelen: de tekst zit letterlijk in elk videoframe verwerkt. De enige manier om deze onleesbaar of onzichtbaar te maken, is door er iets overheen te plaatsen. ## Stap 1: gebruik een converteerprogramma met ondertitelingsopties Een programma zoals **ConvertXtoDVD** laat je bij het toevoegen van je eigen ondertiteling (bijvoorbeeld een `.srt`-bestand) instellen welke achtergrondkleur en -ondoorzichtigheid die ondertiteling krijgt. ## Stap 2: stel een effen, dekkende achtergrond in Kies voor de achtergrond van je nieuwe ondertiteling een effen kleur (bijvoorbeeld zwart) en zorg dat deze voldoende dekkend is. Plaats de nieuwe ondertiteling op precies dezelfde plek in beeld als waar de oude, ingebakken tekst staat, zodat de nieuwe balk die oude tekst overlapt en aan het zicht onttrekt. ## Stap 3: converteer en controleer het resultaat Start de conversie en bekijk daarna een fragment van de video om te controleren of de oude tekst inderdaad volledig bedekt is en de nieuwe ondertiteling goed leesbaar blijft. ## Alternatief: videobewerkingssoftware Wil je meer controle over de exacte positie en vorm van de afdekbalk, dan kun je ook een videobewerkingsprogramma gebruiken om handmatig een gekleurd vlak over het beeld te leggen op de plek van de oude ondertiteling, voordat je je eigen ondertiteling toevoegt. ## Veelgestelde vragen **Werkt dit ook als de oude ondertiteling ergens anders in beeld staat dan waar mijn nieuwe ondertiteling normaal verschijnt?** Ja, zolang je de positie van de afdekbalk aanpast naar waar de oude tekst daadwerkelijk staat, ongeacht waar je nieuwe ondertiteling standaard zou verschijnen. **Kan ik in plaats van een balk ook gewoon uitzoomen of bijsnijden?** Bijsnijden werkt alleen als de storende tekst helemaal aan de rand van het beeld staat; anders verlies je te veel van de originele beeldcompositie. --- # Internetsnelheid lager dan wat je abonnement belooft: hoe los je dat op? Bron: https://duken.nl/vpn/internetsnelheid-lager-dan-abonnement Bijgewerkt: 2026-09-29 > Test altijd bekabeld (niet via wifi) om te zien wat je verbinding echt haalt, plaats je router centraal en op afstand van storingsbronnen, en controleer of je router zelf niet de bottleneck is bij hoge abonnementssnelheden. Een adverteerde internetsnelheid van bijvoorbeeld 100 of 500 Mbit/s in de praktijk niet halen is een veelvoorkomende klacht. Meestal ligt dit niet aan je provider, maar aan iets in je eigen netwerk. ## Stap 1: test altijd bekabeld Test je snelheid eerst met een kabel rechtstreeks tussen je computer en de router (bijvoorbeeld via [speedtest.net](https://www.speedtest.net)). Wifi is namelijk altijd langzamer en instabieler dan een bekabelde verbinding, door afstand, muren en storing van andere apparaten. Haal je bekabeld wel de beloofde snelheid, dan ligt het probleem bij je wifi-signaal, niet bij je internetverbinding zelf. ## Stap 2: controleer je wifi-omstandigheden - Plaats je router centraal in huis, niet weggestopt in een kast of hoek. - Zorg voor voldoende afstand tot apparaten die storen, zoals magnetrons en babyfoons. - Gebruik waar mogelijk het 5GHz-netwerk in plaats van 2,4GHz: dit is sneller over korte afstand, al heeft 2,4GHz een groter bereik. - Bij een groot huis of dikke muren helpt een mesh-wifisysteem om de snelheid ook verderop in huis op peil te houden. ## Stap 3: controleer je router en netwerkkaart Bij hoge abonnementssnelheden (bijvoorbeeld 500 Mbit/s of meer) kan een oudere router of netwerkkaart zelf de bottleneck zijn: niet elk apparaat is in staat om dergelijke snelheden daadwerkelijk te verwerken. Controleer de specificaties van je router en eventueel de netwerkkabel (gebruik minimaal een Cat5e- of Cat6-kabel voor bekabelde gigabit-snelheden). ## Veelgestelde vragen ### Kan het aan de provider liggen? Soms wel, bijvoorbeeld bij netwerkdrukte op piekmomenten. Test op verschillende momenten van de dag om dit uit te sluiten, en neem bij aanhoudende problemen contact op met je provider. ### Waarom is mijn snelheid 's avonds lager dan overdag? Dit kan komen door drukte op het netwerk in de buurt, aangezien 's avonds doorgaans meer mensen tegelijk internetten. ### Helpt een nieuwe router echt? Bij een oude of goedkope meegeleverde modem/router kan een nieuwere, krachtigere router inderdaad een merkbaar verschil maken, zeker bij hogere abonnementssnelheden. --- # Een ISO-bestand maken van eigen bestanden of een schijf Bron: https://duken.nl/vpn/iso-bestand-maken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een gratis programma zoals PowerISO of het ingebouwde ISO-maakprogramma van je brandsoftware om een map met bestanden, of een fysieke schijf, om te zetten naar een ISO-bestand. Een ISO-bestand is een compleet digitaal beeld van een cd of dvd, of een verzameling bestanden in één archiefbestand. Handig als je bijvoorbeeld je eigen software-schijven wilt back-uppen of bestanden makkelijk als één geheel wilt bewaren of overzetten. ## Van eigen bestanden naar ISO 1. Download en installeer een gratis programma zoals [PowerISO](https://www.poweriso.com). 2. Kies in het programma voor de optie om een nieuw ISO-bestand te maken (vaak "Nieuw" of "Create"). 3. Sleep de gewenste bestanden of mappen naar het venster. 4. Kies een bestandsnaam en locatie, en klik op opslaan/branden om het ISO-bestand te genereren. ## Van een fysieke schijf naar ISO 1. Plaats de cd of dvd in je schijfstation. 2. Open PowerISO (of vergelijkbare software) en kies de optie om een schijf te kopiëren naar ISO (vaak "Copy Disc to Image" of vergelijkbaar). 3. Selecteer je schijfstation als bron en kies een opslaglocatie voor het ISO-bestand. 4. Start het kopiëren. Afhankelijk van de grootte van de schijf duurt dit enkele minuten. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik ook zonder extra software een ISO-bestand maken? Windows zelf kan geen ISO-bestanden maken, alleen mounten (openen). Voor het maken van een ISO heb je altijd een los programma nodig. ### Is dit legaal voor mijn eigen schijven? Ja, een back-up maken van software of media die je zelf bezit voor eigen gebruik is toegestaan. ### Welk programma is het beste, gratis alternatief? Naast PowerISO (gratis voor persoonlijk gebruik met beperkingen) is ook [CDBurnerXP](https://cdburnerxp.se) een volledig gratis optie die ISO-bestanden kan maken en branden. --- # Een ISO-bestand uitpakken (zonder te branden of te mounten) Bron: https://duken.nl/vpn/iso-bestand-uitpakken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Open het ISO-bestand met gratis software zoals IsoBuster of PowerISO en kies de optie "Uitpakken" of "Extract" om de inhoud naar een gewone map op je computer te zetten. Een ISO-bestand is een digitale kopie van een hele cd of dvd. Soms wil je niet branden of mounten, maar gewoon de losse bestanden eruit halen naar een normale map — bijvoorbeeld om er één specifiek bestand uit te gebruiken. ## Uitpakken met PowerISO 1. Download en installeer [PowerISO](https://www.poweriso.com). 2. Open het ISO-bestand met PowerISO. 3. Selecteer de bestanden die je wilt uitpakken (of alles, met Ctrl+A). 4. Klik op **Extract** en kies een doelmap op je computer. ## Uitpakken met IsoBuster [IsoBuster](https://www.isobuster.com) is een alternatief dat vooral handig is bij oudere of beschadigde schijfkopieën: 1. Open het ISO-bestand met IsoBuster. 2. Blader naar de map of bestanden die je nodig hebt. 3. Sleep ze naar een map op je computer, of gebruik de rechtermuisknop-optie om te extraheren. ## Uitpakken versus mounten of branden Uitpakken is niet hetzelfde als [mounten](https://duken.nl/vpn/wat-is-mounten-uitleg) (waarbij het ISO-bestand als virtuele schijf zichtbaar wordt) of branden (waarbij je de inhoud op een fysieke cd/dvd zet). Uitpakken is de beste keuze als je alleen losse bestanden nodig hebt, zonder de schijfstructuur te hoeven simuleren. ## Veelgestelde vragen ### Welke methode is het snelst? Uitpakken via PowerISO of IsoBuster gaat direct, zonder dat je eerst hoeft te mounten of te branden. ### Kan Windows zelf ook een ISO uitpakken? Windows kan een ISO-bestand alleen mounten (als virtuele schijf openen), niet rechtstreeks uitpakken naar een map. Daarvoor heb je aparte software nodig zoals hierboven. ### Werkt dit ook voor beschadigde ISO-bestanden? IsoBuster is hier vaak beter in dan PowerISO, omdat het speciaal is gemaakt om zoveel mogelijk data uit beschadigde of incomplete schijfkopieën te redden. --- # Kodi blijft bufferen: zo los je het op Bron: https://duken.nl/vpn/kodi-buffering-oplossen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Test eerst je internetsnelheid, verhoog daarna de cache-instellingen van Kodi en overweeg een bekabelde verbinding of VPN-server dichterbij als het probleem aanhoudt. ## Waarom blijft Kodi bufferen? Bufferen betekent dat Kodi de video niet snel genoeg binnenkrijgt om zonder onderbrekingen af te spelen. De oorzaak ligt meestal bij een van deze drie dingen: - **Te trage internetverbinding** voor de kwaliteit van de stream (vooral bij 1080p of 4K-content) - **Wifi-problemen**, zoals een zwak signaal of storing van buren en apparaten - **Verkeerde cache-instellingen** in Kodi zelf, waardoor er te weinig data vooruit wordt ingeladen ## Stap 1: test je internetsnelheid Meet eerst hoeveel snelheid je daadwerkelijk hebt op het apparaat waarop Kodi draait, bijvoorbeeld via [speedtest.net](https://www.speedtest.net) in de browser of een speedtest-add-on. Als vuistregel geldt: - **SD-video**: vanaf ongeveer 3 Mbps - **HD (720p/1080p)**: minimaal 5-8 Mbps - **4K**: 25 Mbps of meer Ligt je gemeten snelheid onder deze richtlijnen, dan is bufferen bijna onvermijdelijk en ligt de oplossing bij je internetverbinding of wifi, niet bij Kodi. ## Stap 2: gebruik een bekabelde verbinding waar mogelijk Wifi is gevoelig voor afstand, muren en storing van andere apparaten. Een Kodi-box, mediaplayer of Raspberry Pi die via een ethernetkabel verbonden is, heeft vrijwel altijd een stabielere en snellere verbinding dan diezelfde verbinding over wifi. Dit is vaak de meest effectieve stap als bufferen willekeurig optreedt. ## Stap 3: pas de cache-instellingen van Kodi aan Kodi laadt standaard een buffer vooruit, maar deze instelling is soms te krap voor je situatie. Je kunt dit aanpassen door een `advancedsettings.xml` bestand toe te voegen aan de userdata-map van Kodi met een hogere buffermode en meer geheugen voor de cache. Zoek op de officiële Kodi-wiki naar "cache settings" voor de meest actuele syntax, aangezien dit per Kodi-versie kan verschillen. ## Stap 4: controleer of een VPN de snelheid beïnvloedt Gebruik je een VPN op je Kodi-apparaat of op je router, dan kan de verbinding met een verafgelegen server snelheid kosten. Kies in dat geval een server dichter bij huis. Zie ook ons artikel over [VPN gebruiken op een Android-Kodi-box](https://duken.nl/vpn/kodi-vpn-gebruiken-android-box) voor de juiste opzet. ## Veelgestelde vragen **Helpt een snellere internetabonnement altijd tegen bufferen?** Alleen als je gemeten snelheid daadwerkelijk onder de benodigde grens voor de videokwaliteit zit. Is je snelheid al voldoende maar buffert het toch, dan ligt het probleem eerder bij wifi-storing of de cache-instellingen. **Waarom buffert alleen bepaalde content en andere niet?** Content in hogere resolutie of bitrate vraagt meer bandbreedte. Als je verbinding net genoeg is voor SD maar niet voor HD, zul je dat verschil direct merken. **Kan een VPN bufferen juist verhelpen?** In sommige gevallen wel, bijvoorbeeld als je provider bepaald verkeer vertraagt (throttling). Een VPN kan die vertraging omzeilen, maar voegt zelf ook enige overhead toe. Test het gewoon uit met een server in de buurt. --- # Nederlandse ondertiteling toevoegen in Kodi Bron: https://duken.nl/vpn/kodi-nederlandse-ondertiteling-toevoegen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet in Kodi eerst de regio-instelling op Nederlands via Instellingen > Interface settings > Regional, en koppel daarna een ondertitelbron zoals OpenSubtitles aan Kodi via de ondertitel-add-on instellingen. Kodi zoekt dan automatisch mee bij het afspelen van een film of serie. Kodi is standaard op Engels ingesteld en zoekt niet automatisch naar Nederlandse ondertitels. Met een paar instellingen regel je dit alsnog. ## Stap 1: taal instellen 1. Open Kodi en ga naar **Instellingen** (tandwiel-icoon linksboven). 2. Kies **Interface settings**. 3. Ga naar **Regional**. 4. Kies bij taal **Dutch**. ## Stap 2: ondertitelbron koppelen Kodi haalt ondertitels op via een add-on die met een externe database praat, zoals OpenSubtitles. 1. Maak een gratis account aan op [OpenSubtitles.org](https://www.opensubtitles.org/nl/newuser) als je dat nog niet hebt. 2. Ga in Kodi naar **Instellingen > Player settings > Language**, en zorg dat de gewenste ondertitel-add-on (bijvoorbeeld de ingebouwde OpenSubtitles-service) is ingeschakeld. 3. Vul bij de add-on-instellingen je OpenSubtitles-inloggegevens in. 4. Stel de voorkeurstaal voor ondertitels in op **Nederlands**. ## Ondertitels opzoeken tijdens het kijken Speel een film of serie af, open het ondertitelmenu (meestal via het contextmenu of een knop op je afstandsbediening), en kies **Zoek ondertitels**. Kodi doorzoekt dan automatisch de gekoppelde bron op basis van de bestandsnaam. ## Veelgestelde vragen ### Kodi vindt geen ondertitels voor mijn film. Wat nu? Dit gebeurt vaker bij minder bekende releases. Probeer handmatig te zoeken op de exacte filmtitel in plaats van te vertrouwen op de automatische herkenning via de bestandsnaam. ### Werkt dit ook voor series? Ja, hetzelfde proces werkt voor losse afleveringen. Kodi herkent seizoen- en aflevering­nummers meestal automatisch uit de bestandsnaam. ### Moet ik voor elke film apart een account gebruiken? Nee, je OpenSubtitles-account koppel je eenmalig in de instellingen en blijft daarna actief voor alle content die je in Kodi afspeelt. --- # VPN gebruiken op een Kodi-mediaplayer of Android-tv-box Bron: https://duken.nl/vpn/kodi-vpn-gebruiken-android-box Bijgewerkt: 2026-09-29 > Draai je Kodi op een Android-tv-box, installeer dan gewoon de PIA-app rechtstreeks op dat toestel via de appwinkel. Heeft je kastje geen Android (zoals een Raspberry Pi met LibreELEC), zet de VPN dan op je router zodat al het verkeer van het kastje via de VPN loopt. Een VPN die actief is op je pc of telefoon beschermt alleen dat ene apparaat. Een los Kodi-kastje dat via wifi met je router verbindt, gebruikt die VPN dus niet automatisch mee. Welke oplossing werkt, hangt af van wat voor kastje je hebt. ## Kodi draait op Android (tv-box, Fire TV, NVIDIA Shield) Dit is de makkelijkste situatie. Installeer de PIA-app gewoon rechtstreeks op het Android-apparaat via de appwinkel, log in en verbind. Kodi zelf hoeft dan niets te weten van de VPN; het hele toestel, inclusief Kodi, gaat via de VPN-verbinding. ## Kodi draait op iets zonder Android (LibreELEC, Raspberry Pi, oudere mediaplayer) Op deze apparaten kun je meestal geen losse VPN-app installeren. Twee opties: 1. **VPN op je router**: zet PIA in als OpenVPN-client op je router (zie [VPN op je router: OPNsense, pfSense en OpenWrt](https://duken.nl/vpn/vpn-op-router-opnsense-openwrt) of [PIA VPN instellen op een DD-WRT router](https://duken.nl/vpn/pia-vpn-ddwrt-router)). Al het verkeer van elk apparaat op dat netwerk, inclusief je Kodi-kastje, loopt dan automatisch via de VPN. 2. **Een add-on binnen Kodi**: er bestaan add-ons die een VPN-verbinding vanuit Kodi zelf opzetten. Dit is minder betrouwbaar dan de andere twee opties en vereist vaak handmatige configuratie van OpenVPN-bestanden. ## Waarom zou je dit willen? Een VPN op je Kodi-omgeving verbergt je IP-adres tegenover de bronnen die je gebruikt, en helpt tegen eventuele throttling van je provider op streamingverkeer. Zie ook [VPN en torrents: wat beschermt het wel en niet?](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents) voor wat een VPN wel en niet doet bij het downloaden en streamen van content. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Smart-tv en streaming](https://duken.nl/vpn/handleidingen/smart-tv) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Werkt mijn gewone telefoon-VPN ook voor mijn Kodi-kastje? Nee, een VPN-app beschermt alleen het apparaat waarop hij draait. Voor je Kodi-kastje heb je een eigen oplossing nodig zoals hierboven beschreven. ### Vertraagt een VPN het streamen via Kodi? Een beetje, omdat je verkeer wordt versleuteld en omgeleid. Kies een server dicht bij je locatie voor het minste snelheidsverlies. ### Kan ik een proxy gebruiken in plaats van een VPN? Een proxy verbergt ook je IP-adres, maar versleutelt je verkeer niet zoals een VPN dat doet. Voor privacy en veiligheid is een VPN de betere keuze. --- # Laptop schoonmaken van stof: zo voorkom je oververhitting Bron: https://duken.nl/vpn/laptop-schoonmaken-van-stof Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet de laptop uit, haal de stroomadapter en accu los, en verwijder het onderpaneel bij de ventilator met een schroevendraaier. Blaas het stof weg met een busje perslucht (geen stofzuiger, die kan statische elektriciteit opbouwen) en richt hierbij vooral op de ventilator en de koelribben. Wordt je laptop merkbaar warmer of luider dan vroeger, of hoor je de ventilator continu op volle toeren draaien, zelfs bij lichte taken? Dan is opgehoopt stof rond de ventilator en koelribben vaak de boosdoener. Dit is met wat voorzichtigheid zelf op te lossen. ## Wat heb je nodig? - Een **schroevendraaier** (bij voorkeur met magneetpunt, zodat losse schroefjes niet wegrollen). - Een **busje perslucht** (verkrijgbaar bij elektronicawinkels). Gebruik geen stofzuiger: deze kan door wrijving statische elektriciteit opbouwen, wat schadelijk kan zijn voor elektronica. - Eventueel een **klein kwastje** voor hardnekkig vastzittend stof. ## Stappenplan 1. **Zet de laptop volledig uit** en koppel de stroomadapter los. Verwijder ook de accu, als deze verwijderbaar is. 2. Leg de laptop **ondersteboven** op een zachte ondergrond (een doekje voorkomt krassen). 3. Zoek het paneel bij de **ventilatorbehuizing** op (vaak apart te verwijderen van het grotere onderpaneel) en draai de schroefjes los. Let op: soms zit er een garantiesticker over een schroef, het losdraaien hiervan kan de garantie beïnvloeden. 4. **Blaas met perslucht** in korte stoten door de ventilatieopeningen en over de ventilatorbladen, terwijl je de ventilator zo nodig met een vinger tegenhoudt om te voorkomen dat deze te hard gaat draaien (spinnen op hoge snelheid zonder stroom kan in zeldzame gevallen de ventilatormotor beschadigen). 5. Verwijder zichtbaar stof van de **koelribben** (het metalen ribbenpatroon naast de ventilator) met het kwastje. 6. Zet het paneel terug, draai de schroefjes vast, en plaats de accu terug voordat je de laptop weer aanzet. ## Veelgestelde vragen ### Hoe vaak moet ik dit doen? Dit hangt af van je omgeving, maar eens per 6 tot 12 maanden is voor de meeste gebruikers voldoende. Merk je dat de laptop structureel warmer wordt, dan is dat een goed signaal om eerder schoon te maken. ### Is elke laptop op dezelfde manier te openen? De precieze locatie van schroeven en panelen verschilt per merk en model. Zoek voor de zekerheid een servicehandleiding of demontagevideo op voor je specifieke model voordat je begint. ### Kan ik ook gewoon perslucht in de aansluitingen aan de zijkant spuiten zonder te openen? Dat helpt enigszins voor oppervlakkig stof, maar bereikt zelden de ventilator en koelribben zelf, waar het meeste stof zich ophoopt. Voor een grondige schoonmaak is het openen van het onderpaneel effectiever. --- # Laptop traag met Windows 10: zo maak je hem weer sneller Bron: https://duken.nl/vpn/laptop-traag-windows-10-sneller-maken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Controleer eerst welke programma's automatisch opstarten en zet overbodige daarvan uit via Taakbeheer. Ruim daarna tijdelijke bestanden op, update je drivers en controleer of de schijf niet vol of gefragmenteerd raakt. Bij een laptop met een harde schijf (geen ssd) is een upgrade naar een ssd vaak de grootste snelheidswinst. ## Het probleem Je laptop is nog niet oud, maar toch duurt opstarten lang en reageert de muis vertraagd op klikken, met soms een ratelend geluid van de harde schijf. Er is genoeg opslagruimte vrij, dus dat is niet de directe oorzaak. ## Stap 1: opstartprogramma's uitzetten Veel vertraging komt door programma's die zichzelf automatisch opstarten en op de achtergrond blijven draaien. 1. Open **Taakbeheer** (Ctrl+Shift+Esc). 2. Ga naar het tabblad **Opstarten**. 3. Zet programma's die je niet direct nodig hebt op **Uitgeschakeld** (rechtsklikken > Uitschakelen). ## Stap 2: tijdelijke bestanden opruimen Gebruik de ingebouwde **Schijfopruiming** (zoek ernaar in het Startmenu) om tijdelijke bestanden, cachebestanden en oude Windows-updatebestanden te verwijderen. Externe tools zoals CCleaner kunnen hetzelfde doen, maar zijn niet noodzakelijk: de ingebouwde Windows-functie is voldoende en veiliger. ## Stap 3: drivers en Windows bijwerken Verouderde drivers (met name voor de chipset en het schijfstation) kunnen prestatieproblemen veroorzaken. Controleer via **Instellingen > Windows Update** of alles up-to-date is, en kijk eventueel op de website van de laptopfabrikant voor specifieke driverupdates. ## Stap 4: controleer het schijftype Draait je laptop nog op een traditionele harde schijf (hdd) in plaats van een ssd? Dat is vaak dé oorzaak van trage opstart- en laadtijden. Een upgrade naar een ssd (ook een goedkope, kleinere) levert doorgaans de grootste merkbare snelheidswinst op, meer dan geheugen bijplaatsen. ## Stap 5: controleer op malware Onverklaarbare traagheid kan ook duiden op ongewenste software op de achtergrond. Draai een volledige scan met Windows Beveiliging (standaard ingebouwd in Windows 10) om dit uit te sluiten. ## Veelgestelde vragen **Helpt meer RAM altijd tegen traagheid?** Alleen als het geheugen daadwerkelijk vol zit tijdens gebruik (te zien in Taakbeheer > Prestaties). Bij een volle of trage harde schijf helpt extra RAM nauwelijks. **Is een externe tool zoals CCleaner nodig?** Niet per se. De ingebouwde Windows-opruimfuncties doen hetzelfde werk, zonder dat je extra software hoeft te installeren. --- # Wifi-knop op laptop reageert niet: wifi blijft uitgeschakeld Bron: https://duken.nl/vpn/laptop-wifi-knop-werkt-niet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Controleer eerst of je de juiste toetsencombinatie gebruikt (vaak Fn + een functietoets met een wifi-icoon), en installeer daarna de nieuwste wifi-adapter-driver van de website van de laptopfabrikant. Reageert de fysieke schakelaar nog steeds niet, dan wijst dat vaak op een verouderde of ontbrekende driver in plaats van een kapotte schakelaar. Vindt je laptop geen draadloze netwerken meer, en lijkt de wifi-knop of -schakelaar niet te reageren, terwijl je andere apparaten op hetzelfde netwerk gewoon verbinding maken? Dan ligt het probleem meestal niet aan de router, maar aan de laptop zelf. ## Stap 1: gebruik de juiste toetsencombinatie De meeste laptops schakelen wifi niet met een losse knop, maar met een toetsencombinatie: de **Fn-toets** samen met een functietoets die een wifi- of antenne-icoontje heeft (vaak F2, F3 of F12, dit verschilt per merk). Houd deze combinatie een paar seconden ingedrukt in plaats van kort te drukken. ## Stap 2: controleer de wifi-status in Windows zelf Naast een eventuele fysieke schakelaar heeft Windows ook een eigen software-schakelaar: 1. Ga naar **Instellingen** > **Netwerk en internet** > **Wifi**. 2. Controleer of wifi hier is **ingeschakeld**. Soms staat de schakelaar in Windows zelf uit, ook als de fysieke knop aan lijkt te staan. ## Stap 3: installeer de nieuwste driver voor de wifi-adapter Reageert de knop nog steeds niet, dan is de oorzaak vaak een **verouderde, beschadigde of ontbrekende driver** voor de wifi-adapter, niet een kapotte schakelaar zelf: 1. Zoek het exacte model van je laptop op (staat vaak op een sticker aan de onderkant). 2. Ga naar de supportpagina van de fabrikant (HP, Dell, Lenovo, Medion, etc.) en download de nieuwste **WLAN/wifi-adapter driver** voor jouw model en Windows-versie. 3. Installeer deze driver en herstart de laptop. ## Stap 4: controleer Apparaatbeheer Staat er in **Apparaatbeheer** (rechtermuisknop op Start-knop > Apparaatbeheer) bij "Netwerkadapters" een adapter met een geel uitroepteken, dan wijst dit op een driverprobleem. Klik met de rechtermuisknop op de adapter en kies **Apparaat verwijderen**, herstart de laptop daarna: Windows probeert de adapter dan automatisch opnieuw te installeren met een standaarddriver. ## Veelgestelde vragen ### Kan de wifi-schakelaar echt fysiek kapot zijn? Dat kan, maar dit komt in de praktijk minder vaak voor dan een softwarematig probleem. Test daarom eerst de toetsencombinatie en driver-installatie, voordat je aan hardwareschade denkt. ### Werkt vliegtuigmodus hetzelfde als de wifi-knop? Grotendeels wel: vliegtuigmodus schakelt alle draadloze verbindingen (wifi, Bluetooth) tegelijk uit. Controleer dus ook of vliegtuigmodus niet per ongeluk aanstaat via het actiecentrum (rechtsonder in de taakbalk). ### De driver-download werkt niet omdat ik geen internet heb via de laptop zelf, wat nu? Download de driver op een andere computer en zet het installatiebestand over via een USB-stick. --- # M2TS-bestand omzetten naar MKV of MP4 Bron: https://duken.nl/vpn/m2ts-bestand-omzetten-naar-mkv-mp4 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een M2TS-bestand kan met gratis software zoals HandBrake worden omgezet naar MKV of MP4. Let bij het converteren op de audio-instelling als je het oorspronkelijke meerkanaals (bijvoorbeeld surround) geluid wilt behouden in plaats van automatisch te laten downmixen naar stereo. **M2TS** (MPEG Transport Stream) is een videocontainer die veel gebruikt wordt door Blu-ray-schijven, camcorders (zoals AVCHD-camera's) en sommige settopboxen voor opnames. Het formaat wordt niet door elke mediaspeler of videobewerkingsprogramma even goed ondersteund, waardoor omzetten naar MKV of MP4 vaak handiger is. ## Omzetten met HandBrake **HandBrake** is gratis, werkt op Windows en macOS, en kan M2TS-bestanden rechtstreeks inladen: 1. Download en installeer HandBrake van de officiële website (handbrake.fr). 2. Open het M2TS-bestand via **Bestand openen**. 3. Kies als uitvoerformaat **MP4** of **MKV** (MKV ondersteunt doorgaans meer audiosporen en ondertitelingsformaten). 4. Controleer bij het tabblad **Audio** welke audiotrack en welk kanaal (stereo of meerkanaals/surround) wordt gebruikt. 5. Start de conversie met **Start Encode**. ## Let op: audio kan automatisch downmixen naar stereo Een veelvoorkomend probleem bij het omzetten van M2TS is dat de audio automatisch wordt **gedowngemixed naar stereo**, ook als het origineel meerkanaals (bijvoorbeeld 5.1 surround) geluid bevat. Wil je het oorspronkelijke audiokanaal behouden: - Kies in HandBrake bij het audiotabblad expliciet voor **Passthru** (de audiotrack wordt dan ongewijzigd overgenomen) in plaats van een automatische audio-encoder. - Controleer of de gekozen containerindeling (MKV heeft hier doorgaans minder beperkingen dan MP4) het gewenste aantal audiokanalen ondersteunt. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik een M2TS-bestand ook direct afspelen zonder te converteren? Ja, spelers zoals VLC Media Player en MPC-HC kunnen M2TS-bestanden meestal rechtstreeks afspelen zonder conversie. Converteren is vooral nuttig als je het bestand wilt bewerken, op een apparaat wilt afspelen dat M2TS niet ondersteunt, of het bestand kleiner wilt maken. ### Waarom is mijn geconverteerde bestand groter dan het origineel? Dit hangt af van de gekozen kwaliteitsinstelling en codec in HandBrake. Kies een lagere bitrate of gebruik het preset "Fast" voor een kleinere bestandsgrootte, met enig kwaliteitsverlies als gevolg. ### Wat is het verschil tussen M2TS en MTS? Dit zijn in de praktijk vrijwel identieke formaten (beide MPEG Transport Stream); MTS wordt vaker gebruikt door camcorders en M2TS vaker bij Blu-ray. Beide kunnen op dezelfde manier worden omgezet. --- # M4A-bestand omzetten naar MP3 Bron: https://duken.nl/vpn/m4a-omzetten-naar-mp3 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een gratis converter zoals Freemake Audio Converter of een online converter zoals CloudConvert om M4A-bestanden om te zetten naar MP3, zonder dat je hoeft te betalen of je te registreren. ## Wat is een M4A-bestand? M4A is een audioformaat dat veel wordt gebruikt door Apple-apparaten en iTunes. Het is vergelijkbaar met MP3, maar wordt niet door elk apparaat of elke speler even goed ondersteund. Wil je muziek in M4A-formaat afspelen op een apparaat dat alleen MP3 herkent, dan zul je het bestand eerst moeten omzetten. ## Optie 1: een gratis converterprogramma Er zijn verschillende gratis programma's die M4A-bestanden lokaal (dus zonder internetverbinding nodig na installatie) omzetten naar MP3, zoals **Freemake Audio Converter** of **Any Audio Converter**. De werkwijze is bij vrijwel elk programma hetzelfde: 1. Download en installeer het programma. 2. Voeg het M4A-bestand (of meerdere tegelijk) toe. 3. Kies MP3 als uitvoerformaat. 4. Start de conversie en kies waar het resultaat wordt opgeslagen. ## Optie 2: online converteren zonder installatie Wil je liever niets installeren, dan kun je een online converter gebruiken, zoals **CloudConvert** of **Online-Convert**. Upload het M4A-bestand, kies MP3 als doelformaat en download het resultaat. Dit is vooral handig voor een enkel bestand; voor grote hoeveelheden muziek is een lokaal programma vaak sneller. ## Let op bij kwaliteit M4A gebruikt net als MP3 compressie met kwaliteitsverlies. Bij het omzetten van het ene naar het andere gecomprimeerde formaat treedt opnieuw een klein kwaliteitsverlies op. Voor normaal luisterplezier is dit meestal niet hoorbaar, maar wil je de beste kwaliteit behouden, kies dan bij de conversie voor een hoge bitrate (bijvoorbeeld 320 kbps). ## Veelgestelde vragen **Kan ik ook andersom, van MP3 naar M4A converteren?** Ja, dezelfde programma's en online tools werken in beide richtingen. **Werkt dit ook voor beveiligde M4A-bestanden (M4P) uit de oude iTunes Store?** Nee, bestanden met DRM-beveiliging (te herkennen aan de extensie .m4p) kunnen niet zomaar worden geconverteerd. Tegenwoordig verkoopt de iTunes Store geen beveiligde bestanden meer, dus dit speelt vooral bij oudere aankopen. **Is er verschil tussen M4A en AAC?** M4A is eigenlijk een bestandscontainer die meestal AAC-audio bevat. Voor de gebruiker maakt dit in de praktijk geen verschil: beide worden op dezelfde manier omgezet naar MP3. --- # Map verbergen en beveiligen met een wachtwoord in Windows Bron: https://duken.nl/vpn/map-verbergen-en-beveiligen-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik de ingebouwde 'Verbergen'-functie in Verkenner om een map onzichtbaar te maken voor gebruikers die verborgen items niet tonen, en voeg via 7-Zip een echt wachtwoord toe als je meer bescherming wilt. ## Twee verschillende soorten bescherming Er is een belangrijk verschil tussen een map **verbergen** en een map **beveiligen met een wachtwoord**. Verbergen maakt een map onzichtbaar voor casual gebruikers, maar is geen echte beveiliging: iedereen die weet hoe je verborgen bestanden zichtbaar maakt, kan er alsnog bij. Wil je dat een wachtwoord daadwerkelijk vereist is om erbij te kunnen, heb je een extra stap nodig. ## Optie 1: een map verbergen (snel, geen echte beveiliging) 1. Klik met de rechtermuisknop op de map en kies **Eigenschappen**. 2. Vink **Verborgen** aan onder Kenmerken en bevestig. 3. De map is nu onzichtbaar, tenzij iemand in Verkenner bij **Beeld** de optie **Verborgen items** aanvinkt. ## Optie 2: een echt wachtwoord toevoegen met 7-Zip Voor daadwerkelijke bescherming pak je de map in als archief met een wachtwoord: 1. Klik met de rechtermuisknop op de map en kies **7-Zip** > **Toevoegen aan archief**. 2. Kies bij **Versleuteling** een wachtwoord en de methode **AES-256**. 3. Klik op **OK** om het versleutelde archief aan te maken. 4. Verwijder de originele, onversleutelde map zodra je hebt gecontroleerd dat het archief goed werkt. Nu kan niemand de inhoud openen zonder het juiste wachtwoord, ook niet als ze de map zouden vinden. ## Optie 3: gespecialiseerde map-vergrendelingssoftware Er bestaat ook losse software specifiek gemaakt om mappen te vergrendelen met een wachtwoord, zonder ze eerst te hoeven inpakken als archief. Kies bij het downloaden van dit soort software altijd voor een bekende, betrouwbare bron. ## Veelgestelde vragen **Is verbergen alleen voldoende voor mijn situatie?** Voor het simpelweg buiten het zicht houden van iets tegen niet-technische huisgenoten kan verbergen genoeg zijn, maar het biedt geen echte bescherming tegen iemand die er bewust naar zoekt. **Kan ik het wachtwoord ooit weer vergeten en toch bij mijn bestanden?** Nee, bij een sterk versleuteld archief (AES-256) is er geen "achterdeur" — vergeet je het wachtwoord, dan ben je de toegang tot die bestanden definitief kwijt. Bewaar het wachtwoord dus ergens veilig. --- # MDF- en MDS-bestand openen: wat is het en hoe brand of mount je het? Bron: https://duken.nl/vpn/mdf-mds-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > MDF en MDS zijn een setje bestanden dat samen één schijfkopie vormt, gemaakt met Alcohol 120%. Het MDF-bestand bevat de data, het MDS-bestand de structuurinformatie. Mount het MDS-bestand met een virtuele driver zoals Alcohol 120% of Daemon Tools, of brand het rechtstreeks met een brandprogramma zoals Nero: selecteer het MDS-bestand en het bijbehorende MDF-bestand wordt automatisch meegenomen. Kom je een `.mdf`-bestand tegen met daarnaast een veel kleiner `.mds`-bestand met dezelfde naam, dan heb je te maken met een schijfkopie gemaakt door **Alcohol 120%**. De twee bestanden horen bij elkaar: het MDF-bestand bevat de daadwerkelijke data, het MDS-bestand beschrijft de structuur (tracks, sessies) van de originele schijf. ## Mounten als virtuele schijf Het snelst bekijk je de inhoud door het bestand te mounten (te "laden" als virtuele cd/dvd-speler), zonder te branden: 1. Installeer **Alcohol 120%** of een alternatief zoals **Daemon Tools**. 2. Open het programma en kies **Bestand mounten** (of vergelijkbaar). 3. Selecteer het **.mds-bestand** (niet het .mdf-bestand). Het bijbehorende .mdf-bestand wordt automatisch herkend. 4. Er verschijnt nu een nieuwe virtuele schijfspeler in je Verkenner met de inhoud van de schijfkopie. ## Branden naar een fysieke schijf Wil je de inhoud op een echte cd/dvd zetten: 1. Open je brandprogramma (bijvoorbeeld **Nero** of **ImgBurn**). 2. Kies de optie om een **image te branden**. 3. Selecteer het **.mds-bestand**; het .mdf-bestand wordt automatisch meegenomen. 4. Start het brandproces. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik het MDF-bestand zonder het MDS-bestand gebruiken? Nee. Het MDS-bestand bevat essentiële structuurinformatie die nodig is om het MDF-bestand correct te lezen. Zonder het MDS-bestand is het MDF-bestand onbruikbaar. ### Kan ik MDF/MDS omzetten naar ISO? Ja, programma's als PowerISO en UltraISO kunnen MDF/MDS-bestanden inladen en opslaan als een gewoon ISO-bestand, wat breder ondersteund wordt door andere software. ### Waarom gebruikt niet iedereen gewoon ISO? MDF/MDS is specifiek aan Alcohol 120% gekoppeld en ondersteunt onder andere kopieerbeveiligingsinformatie van de originele schijf, iets wat het standaard ISO-formaat niet altijd meeneemt. --- # MDX-bestand openen: wat is het en welk programma heb je nodig? Bron: https://duken.nl/vpn/mdx-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een MDX-bestand is een schijfkopie-formaat van Daemon Tools, te zien als een MDF- en MDS-bestand samengevoegd tot één bestand. Mount het met Daemon Tools als virtuele schijf, of zet het om naar ISO met een programma als PowerISO voor bredere compatibiliteit. Een `.mdx`-bestand is een schijfkopie-formaat dat hoort bij **Daemon Tools**. Het is in feite een opvolger van het MDF/MDS-formaat: in plaats van twee losse bestanden (data + structuur) wordt alles in één enkel bestand opgeslagen. ## Mounten met Daemon Tools 1. Installeer **Daemon Tools** (Lite-versie is gratis voor privégebruik). 2. Open het programma en klik op **Bestand toevoegen** of sleep het .mdx-bestand naar het venster. 3. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies **Mount**. 4. Er verschijnt een nieuwe virtuele schijfspeler in je Verkenner met de inhoud. ## Omzetten naar ISO Wil je het bestand liever als een universeel ISO-bestand, gebruik dan **PowerISO** of **UltraISO**: open het MDX-bestand en kies **Opslaan als > ISO**. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik een MDX-bestand openen zonder Daemon Tools? Sommige alternatieve mount-programma's herkennen MDX ook, maar Daemon Tools is de meest betrouwbare optie omdat het bij dezelfde ontwikkelaar hoort die het formaat heeft bedacht. ### Wat is het verschil tussen MDX en MDF/MDS? Functioneel zijn ze gelijk: beide zijn schijfkopie-formaten van Daemon Tools/Alcohol-gerelateerde software. MDX bundelt alles in één bestand, terwijl MDF/MDS altijd als los bestandspaar voorkomt. ### Mijn virtuele schijfdrive verschijnt niet na het mounten Controleer of Daemon Tools daadwerkelijk een virtuele SCSI-driver heeft geïnstalleerd (dit gebeurt meestal automatisch tijdens installatie). Een herstart van je pc na installatie lost dit meestal op. --- # Meerdere video's op één dvd branden met een menu Bron: https://duken.nl/vpn/meerdere-films-op-een-dvd-met-menu Bijgewerkt: 2026-09-29 > Converteer alle videobestanden naar hetzelfde compatibele formaat en gebruik een dvd-authoringprogramma dat een keuzemenu toevoegt, zoals ConvertXtoDVD of DVD Styler. ## Waarom lukt het niet om ze zomaar samen te branden? Losse videobestanden (zoals een MP4 en een AVI) kun je niet zomaar naast elkaar op een dvd zetten en verwachten dat een gewone dvd-speler ze allebei herkent en afspeelt. Een dvd-speler verwacht een specifieke VIDEO_TS-structuur met een navigeerbaar menu, niet losse videobestanden in willekeurige formaten. ## Stap 1: zorg dat alle bestanden hetzelfde ondersteunde formaat hebben Controleer eerst of je dvd-speler het formaat van al je bronbestanden ondersteunt. Twijfel je, converteer dan alles naar een gangbaar formaat zoals MP4 voordat je verder gaat. ## Stap 2: gebruik een dvd-authoringprogramma Programma's zoals **ConvertXtoDVD** of het gratis **DVD Styler** zijn gemaakt om meerdere videobestanden te combineren tot één dvd-structuur, inclusief een keuzemenu waarmee de kijker kan selecteren welke video hij wil bekijken. Voeg simpelweg beide (of meer) bestanden toe aan het project, en het programma zet ze om naar de juiste VIDEO_TS-structuur met menu. ## Stap 3: branden Zodra het menu en de video's zijn samengesteld, brandt het programma het geheel in één keer naar de dvd. Test de dvd na het branden in een gewone dvd-speler om te controleren of het menu correct werkt. ## Veelgestelde vragen **Kan ik ook zonder menu gewoon meerdere video's achter elkaar op één dvd zetten?** Ja, veel authoringprogramma's bieden ook een optie om video's simpelweg achter elkaar af te spelen zonder apart keuzemenu, als je dat liever hebt. **Hoeveel video's passen er op één dvd?** Dat hangt af van de totale bestandsgrootte na conversie: een gewone dvd heeft ruimte voor ongeveer 4,7 GB (enkellaags) of 8,5 GB (dual-layer, DVD9). Zie ons artikel over [een film die niet op een dvd past](https://duken.nl/vpn/film-past-niet-op-dvd) voor meer uitleg over deze grenzen. --- # MKV-video speelt geen beeld af op tv (wel geluid) Bron: https://duken.nl/vpn/mkv-geen-beeld-wel-geluid-op-tv Bijgewerkt: 2026-09-29 > Je tv ondersteunt de MKV-container wel, maar niet de specifieke videocodec die erin gebruikt is. Controleer de codec met MediaInfo en zet het bestand zo nodig om naar een breder ondersteund formaat zoals MP4 (H.264). Wanneer een MKV-bestand op je computer prima afspeelt, maar via een USB-stick op je tv alleen geluid geeft en geen beeld, ligt dat bijna nooit aan het bestand zelf. Het probleem zit in wat er binnen de MKV-container zit. ## Container versus codec: het verschil MKV (Matroska) is een **container**: een soort digitale map die videobeeld, geluid en ondertitels bundelt. De container zegt op zichzelf niets over hóe die video gecodeerd is. Veel tv's en mediaspelers ondersteunen de MKV-container wel, maar niet elke videocodec die erin kan zitten (zoals H.264, H.265/HEVC of VC-1). Vandaar dat je wel geluid hoort — de audiocodec wordt herkend — maar geen beeld ziet, omdat de videocodec niet ondersteund wordt. ## Stap 1: controleer welke codec het is 1. Download het gratis programma [MediaInfo](https://mediaarea.net/nl/MediaInfo). 2. Open je videobestand hiermee. 3. Bekijk onder "Video" welke codec gebruikt is (bijvoorbeeld H.264 of H.265/HEVC). ## Stap 2: zet het bestand om naar een breder ondersteund formaat Ondersteunt je tv de gevonden codec niet, converteer het bestand dan naar MP4 met de veelgebruikte H.264-codec — dit wordt door vrijwel elke moderne tv en mediaspeler herkend: 1. Download een gratis converteerprogramma zoals HandBrake. 2. Open je MKV-bestand en kies MP4 als uitvoerformaat met H.264 als videocodec. 3. Start de conversie en zet het resulterende bestand op je USB-stick. ## Veelgestelde vragen ### Waarom werken sommige MKV-bestanden wel en andere niet op mijn tv? Omdat de codec binnenin per bestand kan verschillen. De ene MKV gebruikt bijvoorbeeld H.264 (vaak wél ondersteund), de andere H.265/HEVC (lang niet altijd ondersteund door oudere tv's). ### Mijn tv geeft helemaal geen enkele foutmelding, hij toont gewoon een zwart scherm. Is dat hetzelfde probleem? Ja, dat is exact dit probleem: de audiotrack wordt afgespeeld terwijl de videotrack simpelweg genegeerd wordt omdat de tv 'm niet kan decoderen. ### Is er een manier om dit zonder converteren op te lossen? Alleen als je tv een firmware-update aanbiedt die de ontbrekende codec toevoegt, of als je een aparte mediaplayer aansluit die wel breder ondersteuning biedt. --- # MKV-bestand branden op een gewone dvd Bron: https://duken.nl/vpn/mkv-naar-dvd-branden Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet het MKV-bestand eerst om naar een dvd-compatibel formaat met een converter zoals HandBrake, Freemake Video Converter of VirtualDubMod (naar AVI, als tussenstap). Gebruik vervolgens een dvd-authoring-programma zoals Avi2Dvd of TMPGEnc DVD Author om er een afspeelbare dvd-videostructuur van te maken en te branden. MKV (Matroska) is een containerformaat dat meestal video bevat die is gecomprimeerd met H.264 of H.265 — codecs die een gewone dvd-speler niet begrijpt. Een dvd-video vereist het oudere **MPEG-2**-formaat in een specifieke mapstructuur (VIDEO_TS). Wil je een MKV-bestand op een gewone dvd zetten, dan moet je het dus eerst omzetten en daarna via dvd-authoring-software naar schijf branden. Wil je in plaats daarvan een **Blu-ray**-schijf maken (die wél H.264 ondersteunt en dus minder omzetting vereist), bekijk dan onze [handleiding voor MKV naar Blu-ray](https://duken.nl/vpn/mkv-omzetten-naar-bluray). ## Stap 1: zet het MKV-bestand om naar een geschikt formaat 1. Installeer **HandBrake** of **Freemake Video Converter** (beide gratis). 2. Laad het MKV-bestand in. 3. Kies als uitvoerformaat een profiel geschikt voor dvd (bijvoorbeeld een standaard MPEG-2-uitvoer bij Freemake, of exporteer eerst naar een tussenformaat zoals AVI dat de meeste dvd-authoring-tools accepteren). Werkt dit niet goed voor jouw bestand, gebruik dan **VirtualDubMod** om eerst een AVI-bestand te maken: open het MKV-bestand, kies bij audio en video voor **Direct Stream Copy** (zodat er geen kwaliteitsverlies optreedt door herhaald comprimeren), en sla op als AVI. ## Stap 2: zet het om naar een afspeelbare dvd Heb je een AVI-bestand, volg dan onze bestaande handleiding voor [ondertiteling inbranden en branden op dvd](https://duken.nl/vpn/ondertiteling-inbranden-avi-dvd) — dezelfde stappen met Avi2Dvd of TMPGEnc DVD Author gelden ook zonder ondertiteling, je slaat dan simpelweg de ondertitelstap over. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik niet gewoon de extensie van .mkv naar .avi wijzigen? Nee. Het wijzigen van de bestandsextensie verandert niets aan de daadwerkelijke codering van de video. Je moet het bestand daadwerkelijk laten converteren door een programma zoals hierboven beschreven. ### Waarom is dit met MKV lastiger dan met een AVI-bestand? Een MKV-bestand gebruikt meestal H.264-compressie, die dvd-video niet ondersteunt. AVI-bestanden bevatten vaak (maar niet altijd) al een dvd-vriendelijker formaat, of zijn in ieder geval eenvoudiger direct om te zetten zonder heftige kwaliteitsverliezen. ### Is de beeldkwaliteit na conversie hetzelfde als het origineel? Dvd-video heeft een lagere maximale resolutie en bitrate dan de meeste moderne MKV-bestanden. Verwacht dus een lichte kwaliteitsvermindering, vooral bij bronmateriaal in hd of hoger. --- # MKV omzetten naar een afspeelbare Blu-ray schijf Bron: https://duken.nl/vpn/mkv-omzetten-naar-bluray Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een programma zoals tsMuxeR om je MKV-bestand om te zetten naar een Blu-ray-compatibele structuur (BDMV/AVCHD), of gebruik authoring-software die dit in één stap doet. Brand het resultaat vervolgens met Nero of ImgBurn naar een Blu-ray-schijf. Een MKV-bestand kun je op je computer met VLC of Media Player Classic prima afspelen, maar een MKV-bestand rechtstreeks op een schijf branden werkt niet in een gewone Blu-ray-speler: die verwacht een specifieke mapstructuur (BDMV), geen los videobestand. ## Wat je nodig hebt - Je MKV-videobestand - **tsMuxeR** (gratis) om de video om te zetten naar een Blu-ray-compatibele structuur - Een brandprogramma zoals **Nero** of **ImgBurn** - Een lege Blu-ray-schijf met genoeg opslagruimte (25 GB voor single-layer, 50 GB voor dual-layer) ## Stappen 1. Open **tsMuxeR** en voeg je MKV-bestand toe als bron. 2. Kies bij **Output** de optie **Blu-ray disc** (of AVCHD, afhankelijk van je speler). 3. Selecteer een doelmap op je computer en start het proces. Dit levert een map met een **BDMV**-structuur op. 4. Open je brandprogramma en kies de optie om een **map te branden als schijfstructuur** (niet als losse databestanden). 5. Selecteer de map met de BDMV-structuur en start het branden. ## Waarom niet gewoon rechtstreeks branden? Een Blu-ray-speler leest geen los MKV-bestand van een schijf zoals een mediaspeler op je pc dat doet. Hij verwacht de exacte mapstructuur die ook op een gekochte Blu-ray-schijf staat (met onder andere een BDMV-map). Zonder deze conversie start de speler de disc simpelweg niet. ## Veelgestelde vragen ### Kan mijn Blu-ray-speler ook gewoon MKV-bestanden afspelen zonder branden? Sommige (vooral nieuwere) Blu-ray-spelers kunnen MKV-bestanden direct vanaf een USB-stick afspelen. Kijk in de handleiding van je speler of dit wordt ondersteund; dan hoef je helemaal niet te branden. ### Hoeveel ruimte heeft een film ongeveer nodig? Dit hangt volledig af van de bitrate en lengte van het bestand. Een film in hoge kwaliteit kan al snel 15-40 GB in beslag nemen, dus controleer dit voordat je een schijf koopt. ### Kan ik ook meerdere MKV-bestanden op één schijf zetten, met een menu? Ja, maar daarvoor heb je uitgebreidere authoring-software nodig die ook een navigeerbaar dvd/Blu-ray-menu kan bouwen, zoals bijvoorbeeld DVDStyler (voor dvd) of gespecialiseerde Blu-ray-authoringtools. --- # MOV-bestand omzetten naar MP4: zo speelt hij overal af Bron: https://duken.nl/vpn/mov-bestand-omzetten-naar-mp4 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik het gratis programma HandBrake (Windows, macOS en Linux) om een .mov-bestand om te zetten naar .mp4. Open het bestand, kies als preset "Fast 1080p30" of vergelijkbaar, en klik op Start. Het resultaat is een MP4-bestand dat op vrijwel elk apparaat en elke website afspeelt. Het MOV-formaat wordt gebruikt door onder andere Apple-apparaten en veel camera's, maar niet elk apparaat of elke website ondersteunt het even goed. Wil je een video delen, op je eigen site zetten of gewoon zeker weten dat hij overal afspeelt, dan is MP4 de veiligste keuze. ## Omzetten met HandBrake (gratis, aanbevolen) **HandBrake** is gratis, open source en beschikbaar voor Windows, macOS en Linux. 1. Download en installeer **HandBrake** van de officiële website. 2. Open HandBrake en klik op **Open Source**, selecteer je .mov-bestand. 3. Kies bij **Preset** een optie zoals **Fast 1080p30** (of een andere resolutie die bij je video past). 4. Controleer onder **Summary** dat het uitvoerformaat op **MP4** staat. 5. Kies een bestandsnaam en locatie bij **Save As**. 6. Klik op **Start Encode**. Afhankelijk van de lengte van je video duurt dit enkele minuten. ## Omzetten met VLC Media Player Heb je VLC al geïnstalleerd, dan kun je die ook gebruiken zonder extra software: 1. Open **VLC** en ga naar **Media > Converteren/Opslaan**. 2. Voeg je .mov-bestand toe en klik op **Converteren/Opslaan**. 3. Kies bij **Profiel** een MP4-optie, bijvoorbeeld **Video - H.264 + MP3 (MP4)**. 4. Kies een bestandsnaam bij **Bestemming** en klik op **Start**. ## Waarom niet gewoon de bestandsextensie hernoemen? Een bestand van `.mov` naar `.mp4` hernoemen werkt niet: de extensie is alleen een label, terwijl de daadwerkelijke video- en audio-encodering ongewijzigd blijft. Het bestand moet echt opnieuw gecodeerd (geconverteerd) worden, zoals hierboven beschreven, anders herkennen andere apparaten en websites het bestand nog steeds niet correct. ## Veelgestelde vragen ### Verlies ik kwaliteit bij het converteren? Een klein beetje, omdat de video opnieuw wordt gecomprimeerd. Met de standaardinstellingen van HandBrake is het kwaliteitsverlies voor het blote oog vrijwel niet zichtbaar. Wil je maximale kwaliteit behouden, kies dan een preset met een hogere bitrate. ### Waarom speelt mijn .mov-bestand niet af in mijn browser? Niet elke browser en niet elk apparaat ondersteunt de codec waarmee de MOV-video is opgeslagen. MP4 met de H.264-codec is veruit het breedst ondersteunde formaat, wat het de veiligste keuze maakt om te delen of te uploaden. ### Kan ik dit ook op mijn telefoon doen, zonder computer? Ja, er zijn gratis apps voor Android en iOS die video's naar MP4 kunnen converteren. De kwaliteit en snelheid van deze apps verschilt, maar voor een enkel filmpje werken ze prima. --- # MP3-bestanden samenvoegen tot één bestand Bron: https://duken.nl/vpn/mp3-bestanden-samenvoegen-tot-een-bestand Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een gratis programma zoals MP3 Joiner of Audacity om meerdere MP3-bestanden achter elkaar samen te voegen tot één bestand, zonder dat je opnieuw hoeft te comprimeren en dus zonder extra kwaliteitsverlies. Wil je meerdere losse MP3-bestanden combineren tot één doorlopend bestand, bijvoorbeeld om opslagruimte te besparen op een oudere mp3-speler of om een reeks nummers als één track af te spelen? Dat kan eenvoudig met gratis software. ## Optie 1: een MP3-joiner (snelst, geen kwaliteitsverlies) Een specifieke **MP3-joiner** plakt de bestanden simpelweg achter elkaar zonder de audio opnieuw te comprimeren, wat betekent dat er geen extra kwaliteitsverlies optreedt: 1. Download een gratis MP3-joiner-programma. 2. Voeg de losse MP3-bestanden toe in de gewenste volgorde. 3. Combineer ze tot één uitvoerbestand. ## Optie 2: Audacity (meer controle, met overgangen) Wil je ook overgangen tussen nummers kunnen aanpassen (bijvoorbeeld een korte stilte of fade tussen tracks), gebruik dan **Audacity** (gratis, open source): 1. Open Audacity en importeer alle MP3-bestanden via **Bestand > Openen** (elk bestand komt op een eigen spoor). 2. Versleep de sporen zodat ze na elkaar in de tijdlijn staan in plaats van gelijktijdig. 3. Exporteer het geheel als één nieuw MP3-bestand via **Bestand > Exporteren**. Audacity comprimeert het eindresultaat wel opnieuw, wat een klein kwaliteitsverlies kan geven, maar geeft je meer controle over de overgangen tussen nummers. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik ook gewoon meerdere losse bestanden op mijn mp3-speler zetten? Ja, dat kan meestal gewoon, en is de eenvoudigste route als opslagruimte geen probleem is. Samenvoegen is vooral nuttig als je specifiek één doorlopend bestand wilt (bijvoorbeeld voor een mix zonder onderbrekingen) of weinig opslagruimte hebt. ### Verlies ik geluidskwaliteit bij het samenvoegen? Met een specifieke MP3-joiner niet, aangezien deze de bestanden niet opnieuw comprimeert. Bij Audacity treedt wel een klein kwaliteitsverlies op, omdat het eindbestand opnieuw wordt geëxporteerd naar MP3. ### Kan ik dit ook op een telefoon doen zonder pc? Er bestaan apps voor Android en iOS die MP3-bestanden kunnen samenvoegen, maar voor de beste kwaliteit en controle is een pc-programma zoals hierboven beschreven aan te raden. --- # MP4 branden op dvd voor een DivX-speler Bron: https://duken.nl/vpn/mp4-branden-dvd-divx-speler Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet het MP4-bestand eerst om naar AVI met een converter zoals HandBrake of Freemake Video Converter, en brand pas daarna. Blijft de dvd-speler weigeren, controleer dan of het apparaat het gebruikte compressieformaat (codec) van jouw specifieke bestand daadwerkelijk ondersteunt — niet elke "DivX-speler" ondersteunt elke DivX/MP4-variant. Een MP4-bestand simpelweg op een dvd branden en verwachten dat een DivX-speler het afspeelt, gaat lang niet altijd goed. MP4 is een containerformaat dat oorspronkelijk vooral bij Apple/QuickTime hoort en niet elke DivX-certificeerde speler herkent elke MP4-variant, zelfs niet als het "gewoon" een dvd met databestanden is. ## Stap 1: zet het bestand om naar AVI 1. Installeer een gratis converter zoals **HandBrake** of **Freemake Video Converter**. 2. Laad je MP4-bestand in. 3. Kies **AVI** als uitvoerformaat, met een codec die je speler ondersteunt (meestal Xvid of DivX — kijk in de handleiding van je speler). 4. Start de conversie. ## Stap 2: brand het resultaat op dvd Brand het AVI-bestand als gewone data-dvd met een programma zoals **Nero** of **ImgBurn**. Let op: dit is een databrandactie, geen dvd-videobranding — je hoeft dus geen VIDEO_TS-structuur te maken. ## Werkt het nog steeds niet? - **Controleer de exacte codec-ondersteuning van je speler.** Niet elke DivX-certificering ondersteunt elke versie of instelling (bijvoorbeeld hoge bitrates of bepaalde audioformaten zoals AC3). - **Update de firmware van je speler** als de fabrikant dit aanbiedt; sommige spelers krijgen via een firmware-update bredere formaatondersteuning. - **Probeer een lagere bitrate of eenvoudiger profiel** bij het converteren, voor het geval je speler moeite heeft met hogere kwaliteitsinstellingen. ## Veelgestelde vragen ### Waarom werkt het ene MP4-bestand wel en het andere niet op dezelfde speler? MP4 is een container die verschillende video- en audiocodecs kan bevatten. Twee MP4-bestanden kunnen dus wezenlijk andere interne compressie gebruiken, waarvan de één wel en de ander niet ondersteund wordt door jouw specifieke speler. ### Kan ik beter meteen alleen AVI-bestanden downloaden of maken in plaats van MP4? Voor gebruik met oudere DivX-spelers is AVI met Xvid/DivX-codering vaak wel betrouwbaarder, ja. Voor afspelen op een computer, smart-tv of moderne mediaspeler is MP4 juist meestal de betere keuze vanwege bredere ondersteuning. --- # Muis en toetsenbord werken niet meer (USB) Bron: https://duken.nl/vpn/muis-toetsenbord-werken-niet-usb Bijgewerkt: 2026-09-29 > Koppel muis en toetsenbord los, start de pc volledig op tot het inlogscherm, en sluit ze dan pas weer aan zodat Windows de driver opnieuw kan laden. Helpt dat niet, controleer dan de USB-stuurprogramma's in Apparaatbeheer en probeer een driver-rollback of -update op de "Generic USB Hub"-items. Reageren je bekabelde muis en toetsenbord plotseling nergens meer op, terwijl je pc verder wel aanstaat en dezelfde apparaten op een andere computer prima werken, dan wijst dat meestal niet op kapotte hardware maar op een **driverprobleem** met de USB-poorten zelf. ## Stap 1: koppel los en sluit opnieuw aan na het opstarten 1. Zet de pc volledig uit. 2. Koppel muis en toetsenbord los. 3. Start de pc op en wacht tot je het inlogscherm ziet. 4. Sluit muis en toetsenbord weer aan en wacht een minuut of twee, zodat Windows de bijbehorende driver opnieuw kan laden. ## Stap 2: gebruik andere USB-poorten Probeer andere USB-poorten op je pc, bij voorkeur rechtstreeks op het moederbord (niet via een USB-hub), om uit te sluiten dat één specifieke poort defect is. ## Stap 3: controleer de USB-drivers in Apparaatbeheer 1. Open **Apparaatbeheer** (rechtermuisknop op Start-knop > Apparaatbeheer). 2. Klap **USB-controllers** (Universal Serial Bus controllers) open. 3. Zoek naar items als **Generic USB Hub** of **USB Root Hub**. 4. Klik met de rechtermuisknop op zo'n item en kies **Eigenschappen > Stuurprogramma**. 5. Is er een **Vorige stuurprogramma terugzetten**-knop beschikbaar (actief na bijvoorbeeld een recente Windows-update), probeer die dan. 6. Is dat niet beschikbaar, probeer dan **Stuurprogramma bijwerken**. ## Stap 4: gebruik tijdelijk PS/2-aansluitingen indien beschikbaar Heeft je pc nog ouderwetse **PS/2-poorten** (ronde aansluitingen, vaak paars/groen) en heb je een muis/toetsenbord met die aansluiting, dan omzeil je hiermee het USB-probleem volledig terwijl je verder zoekt naar de oorzaak. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit probleem zich alleen uit na het opstarten vanuit stand-by/slaapstand? Dan is het vaak een stroombeheer-instelling voor de USB-controller. Ga in Apparaatbeheer naar de eigenschappen van je USB-hubs, tabblad **Energiebeheer**, en schakel **De computer mag dit apparaat uitschakelen om stroom te besparen** uit. ### Ik heb geen enkele muis/toetsenbord die reageert, ook niet in het BIOS Dat wijst eerder op een hardwareprobleem met het moederbord zelf dan op een Windows-driverprobleem, en valt buiten wat softwarematig op te lossen is. --- # Muziek van een dvd rippen naar MP3 Bron: https://duken.nl/vpn/muziek-van-dvd-rippen-naar-mp3 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een DVD-audio-ripper om de audiosporen uit de VIDEO_TS-structuur te extraheren en om te zetten naar MP3. ## Waarom is dit anders dan een gewone MP3-conversie? Een dvd bevat geen losse MP3- of WAV-bestanden, maar een VIDEO_TS-mapstructuur met videobestanden waar de audio in verweven zit. Om alleen het geluid eruit te halen, heb je specifieke software nodig die de audiotrack uit die videobestanden extraheert, in plaats van een simpele bestandsconverter. ## Stap 1: gebruik een DVD-audio-ripper Een programma zoals een **DVD audio ripper** leest de dvd (of een eerder gemaakte kopie van de VIDEO_TS-map op je pc) en extraheert de audiosporen direct naar formaten als MP3, WAV of AAC. Je hoeft de video zelf dus niet te converteren. ## Stap 2: kies het juiste audiospoor Een dvd bevat vaak meerdere audiosporen (bijvoorbeeld verschillende talen of een commentaartrack). Controleer in de software welk spoor je nodig hebt voordat je de conversie start. ## Alternatief: handmatig via VLC Heb je geen zin in aparte software, dan kun je de dvd ook afspelen met **VLC media player** en tegelijk de audio opnemen met een programma zoals **Audacity**. Dit is omslachtiger, maar werkt met tools die je toch al hebt. ## Veelgestelde vragen **Mag ik dit doen met een dvd die ik zelf heb gekocht?** Voor persoonlijk gebruik van content die je zelf in bezit hebt, is dit doorgaans geen probleem, al blijft het auteursrecht op de muziek zelf natuurlijk bij de rechthebbende. **Werkt dit ook met een dvd die kopieerbeveiligd is?** Sommige dvd's hebben kopieerbeveiliging die het rippen bemoeilijkt. Dit artikel gaat uit van onbeveiligde content, zoals zelfgemaakte dvd's of content zonder beveiliging. --- # Nep-antivirus (scareware) verwijderen die zich niet laat deïnstalleren Bron: https://duken.nl/vpn/nep-antivirus-scareware-verwijderen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Dit is scareware (nep-beveiligingssoftware) die zichzelf beschermt tegen verwijdering. Start de computer op in de Veilige Modus en verwijder de scareware daar met een gratis scanner zoals Malwarebytes, die specifiek is gemaakt om dit soort software te herkennen en te verwijderen. ## Wat is scareware? Scareware is malware die zich voordoet als een legitiem beveiligingsprogramma. Het toont voortdurend alarmerende meldingen over "gevonden virussen" (die niet echt zijn) om je bang te maken en te laten betalen voor een "volledige versie". Kenmerkend is dat je echte antivirusprogramma geen dreiging detecteert, terwijl de nep-software zich niet normaal laat verwijderen: bij **Software** of **Apps en onderdelen** ontbreekt vaak de deïnstallatie-optie, of je krijgt een melding dat het bestand "beveiligd is tegen schrijven of wissen". ## Stap 1: start op in de Veilige Modus Scareware start doorgaans automatisch op met Windows en blokkeert vanuit de achtergrond pogingen om het te verwijderen. In de Veilige Modus draait alleen de essentiële Windows-software, waardoor de scareware meestal niet actief wordt. 1. Herstart de computer. 2. Bij het opstarten: houd **F8** ingedrukt (oudere Windows-versies), of houd **Shift** ingedrukt terwijl je op **Herstarten** klikt en kies daarna **Problemen oplossen → Geavanceerde opties → Opstartinstellingen → Herstarten**, gevolgd door het selecteren van **Veilige Modus**. ## Stap 2: scan met Malwarebytes Download op een schone computer (of, als dat niet lukt, direct op de besmette pc in Veilige Modus met netwerkondersteuning) het gratis programma **Malwarebytes**. Installeer het, voer een volledige scan uit, en laat het programma alle gevonden bedreigingen verwijderen. ## Stap 3: controleer opstartprogramma's Controleer na het verwijderen via **Taakbeheer** (tabblad Opstarten) of **Systeemconfiguratie** (msconfig) of er geen restanten van de scareware nog automatisch opstarten. Verwijder onbekende of verdachte items uit de opstartlijst. ## Lukt het niet? Blijft de scareware terugkomen na een scan, probeer dan een systeemherstelpunt van vóór de besmetting te gebruiken via **Systeemherstel**. Als laatste redmiddel, en alleen wanneer niets anders werkt, is een volledige herinstallatie van Windows de zekerste manier om de malware volledig kwijt te raken. ## Veelgestelde vragen **Waarom detecteert mijn eigen antivirus dit niet?** Scareware wordt vaak specifiek ontworpen om zich te vermommen als beveiligingssoftware en detectie door reguliere antivirusprogramma's te omzeilen. Malwarebytes is hier gespecialiseerd in en vindt dit soort software doorgaans wel. **Moet ik betalen om de melding te laten stoppen?** Nee, nooit. De meldingen zijn nep en betalen lost niets op — je financiert er alleen de makers van de malware mee en geeft mogelijk je betaalgegevens prijs aan criminelen. **Kan ik dit voorkomen?** Wees voorzichtig met het downloaden van software van onbekende sites en klik nooit op pop-ups die beweren dat je computer besmet is met een virus — dat is zelf vaak al de eerste stap richting scareware. --- # Nero volledig verwijderen van je pc Bron: https://duken.nl/vpn/nero-volledig-verwijderen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Download de officiële Nero CleanTools van nero.com/eng/downloads-cleantools.html. Dit gratis hulpprogramma van Nero zelf verwijdert alle resten van eerdere Nero-installaties (versie 5 t/m 8 en InCD), inclusief registersleutels en bestanden die de reguliere deïnstallatie achterlaat. Nero via **Configuratiescherm > Programma's verwijderen** deïnstalleren werkt niet altijd probleemloos. Foutmeldingen als "shellmanager database beschadigd of ontbreekt" of bestanden die "in gebruik" blijken te zijn, komen vaker voor, vooral bij oudere Nero-versies of na meerdere installaties over elkaar heen. ## Stap 1: gebruik de officiële Nero CleanTools Nero biedt zelf een gratis opruimprogramma aan dat speciaal is gemaakt om resten van een mislukte of onvolledige deïnstallatie te verwijderen: 1. Ga naar [nero.com/eng/downloads-cleantools.html](http://www.nero.com/eng/downloads-cleantools.html). 2. Download de CleanTool die bij jouw Nero-versie hoort (er zijn losse tools voor Nero 5, 6, 7, 8 en InCD 4). 3. Sluit Nero volledig af (ook eventuele achtergrondprocessen, te controleren via Taakbeheer). 4. Start de CleanTool en volg de instructies. Het programma verwijdert automatisch de overgebleven bestanden, snelkoppelingen en registersleutels. 5. Herstart je pc na afloop. ## Stap 2: opnieuw installeren en dan pas verwijderen Blijft de deïnstallatie na de CleanTool alsnog problemen geven, dan helpt het soms om dezelfde Nero-versie **opnieuw te installeren op exact dezelfde locatie** als voorheen, en die installatie daarna netjes te verwijderen via het configuratiescherm. Doordat Nero dan weer "compleet" op de schijf staat, kan de deïnstallatie het dit keer wel volledig afronden. ## Wat je beter kunt vermijden Gebruik geen algemene systeemopschoners (zoals CCleaner) om Nero-resten geforceerd te verwijderen: die kunnen registersleutels weghalen die andere programma's nog nodig hebben, zonder dat je zeker weet dat alle Nero-bestanden daadwerkelijk weg zijn. De officiële CleanTools zijn specifiek op Nero afgestemd en dus betrouwbaarder voor dit doel. ## Veelgestelde vragen ### Welke CleanTool moet ik gebruiken als ik niet meer weet welke Nero-versie ik had? Kijk in **Configuratiescherm > Programma's en onderdelen** of Nero daar nog (deels) vermeld staat met een versienummer. Staat er niets meer, probeer dan de CleanTool voor de meest recente versie die je herinnert te hebben gebruikt. ### Ik krijg nog steeds een foutmelding tijdens het uitvoeren van de CleanTool Start de tool dan als **administrator** (rechtermuisknop > Als administrator uitvoeren) en zorg dat er geen Nero-onderdeel actief is in Taakbeheer. --- # Netflix offline kijken zonder internet (bijvoorbeeld in de auto) Bron: https://duken.nl/vpn/netflix-offline-kijken-zonder-internet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Download de gewenste series of films vooraf via de Netflix-app op je telefoon of tablet (Instellingen > Downloads), zodat je ze offline kunt bekijken zonder internetverbinding. Netflix biedt een ingebouwde functie om content te downloaden voor offline gebruik. Handig voor een lange autorit of een vlucht zonder wifi. ## Downloaden via de Netflix-app 1. Open de Netflix-app op je telefoon of tablet (Android of iOS). 2. Zoek de gewenste serie of film op. 3. Tik op het download-icoontje (een pijltje naar beneden) naast de titel of aflevering. 4. Wacht tot de download voltooid is — dit gaat het snelst via wifi. 5. Ga naar het tabblad **Downloads** onderin de app om je offline content terug te vinden en af te spelen, ook zonder internetverbinding. ## Let op: alleen op mobiel/tablet, niet op elke laptop Deze downloadfunctie werkt op de Netflix-app voor Android en iOS, en op computers/tablets met Windows 10 en hoger via de Netflix-app uit de Microsoft Store. Via de reguliere website (netflix.com) in een browser is downloaden niet mogelijk. ## Veelgestelde vragen ### Hoe lang blijft een download beschikbaar? Dit verschilt per titel, maar is meestal 48 uur na het starten van het afspelen, of enkele weken als je nog niet begonnen bent met kijken. ### Kan ik downloaden op elk Netflix-abonnement? Ja, de downloadfunctie is beschikbaar op alle huidige abonnementsvormen van Netflix. ### Ik heb geen download-knop bij een titel, waarom niet? Niet alle content is beschikbaar om te downloaden vanwege licentiebeperkingen die per titel kunnen verschillen. --- # 'No bootable device' na het plaatsen van een nieuwe harde schijf Bron: https://duken.nl/vpn/nieuwe-harde-schijf-geen-bootable-device Bijgewerkt: 2026-09-29 > Deze melding is normaal bij een lege, nieuwe harde schijf: er staat simpelweg nog geen besturingssysteem op. Installeer Windows opnieuw vanaf een installatie-USB-stick of -cd om de schijf bruikbaar te maken. ## Waarom zie je deze melding? "No bootable device" betekent dat je computer bij het opstarten geen besturingssysteem kan vinden om te laden. Bij een gloednieuwe, lege harde schijf is dit volkomen normaal: een harde schijf komt standaard leeg uit de doos, zonder Windows of enig ander besturingssysteem erop. Dit is dus geen defect, maar een teken dat de schijf nog geïnstalleerd moet worden. ## Stap 1: maak een Windows-installatie-USB-stick Heb je nog geen installatiemedium, maak dan op een andere, werkende computer met de gratis **Media Creation Tool** van Microsoft een opstartbare USB-stick met Windows. ## Stap 2: start op vanaf de USB-stick of cd 1. Sluit de USB-stick aan (of plaats de installatie-cd) in de computer met de nieuwe harde schijf. 2. Start de computer op en druk direct herhaaldelijk op de bootmenu-toets van je merk computer (vaak **F9**, **F12**, **Esc** of **Del** — controleer dit voor jouw merk). 3. Kies in het bootmenu de USB-stick of het cd-station als opstartbron. ## Stap 3: installeer Windows Volg de installatiestappen op het scherm. Kies de nieuwe, lege harde schijf als installatiedoel. Na de installatie start de computer voortaan automatisch vanaf deze schijf op, zonder dat je nog de USB-stick nodig hebt. ## Stap 4: installeer de belangrijkste drivers Zet vooraf, als je dat kunt, de netwerkdriver (LAN/wifi) van je laptop- of moederbordfabrikant op een aparte USB-stick. Windows installeert veel drivers automatisch via Windows Update, maar zonder werkende netwerkverbinding kan dat proces vastlopen. ## Veelgestelde vragen **Moet ik iets instellen in de BIOS/UEFI voordat ik kan installeren?** Meestal niet, maar controleer of de nieuwe schijf wordt herkend in het BIOS/UEFI-menu (vaak te openen met **F2** of **Del** tijdens het opstarten) voordat je verdergaat. Wordt de schijf daar niet getoond, dan is er mogelijk een aansluitprobleem. **Kan ik in plaats van een schone installatie ook een back-up terugzetten?** Ja, als je eerder een volledige systeembackup had gemaakt (bijvoorbeeld met Windows' eigen back-upfunctie), kun je die terugzetten in plaats van Windows opnieuw te installeren. **Waarom werkte mijn oude harde schijf zonder dit probleem?** Op je oude schijf stond Windows al geïnstalleerd; een nieuwe schijf is per definitie leeg totdat je er zelf een besturingssysteem op zet. --- # NRG-bestand openen of converteren Bron: https://duken.nl/vpn/nrg-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Mount het NRG-bestand met Daemon Tools om de inhoud direct te bekijken, of converteer het met een tool als AnyToISO naar een universeel ISO-bestand. ## Wat is een NRG-bestand? Een `.nrg`-bestand is een schijfkopie (image) in het formaat van het brandprogramma **Nero**. Het is inhoudelijk vergelijkbaar met een ISO-bestand: een exacte kopie van een cd of dvd, inclusief bestandssysteem. Het verschil is dat NRG een eigen bestandsformaat is dat niet elk programma standaard herkent, terwijl ISO een veel breder ondersteunde standaard is. ## Optie 1: mounten met Daemon Tools Net als bij een ISO-bestand kun je een NRG-bestand mounten met **Daemon Tools** (of een vergelijkbaar programma). Mounten simuleert een virtuele schijfstation waarop het bestand als "ingelegde schijf" verschijnt, zonder dat je iets hoeft te branden. Zie ons artikel over [mounten](https://duken.nl/vpn/wat-is-mounten-uitleg) voor de algemene uitleg van dit proces. ## Optie 2: converteren naar ISO Wil je liever een universeel bruikbaar bestand, dan kun je het NRG-bestand converteren naar ISO met een gratis tool zoals **AnyToISO**. Dit heeft als voordeel dat vrijwel elk programma en elke branddienst ISO-bestanden ondersteunt, terwijl NRG minder breed wordt herkend. ## Optie 3: rechtstreeks branden met Nero Heb je zelf Nero geïnstalleerd, dan kun je een NRG-bestand ook rechtstreeks openen en branden vanuit dat programma, aangezien het zijn eigen formaat natuurlijk herkent. ## Veelgestelde vragen **Waarom lukt het niet om het NRG-bestand direct als schijfkopie te branden met een ander brandprogramma dan Nero?** Niet elk brandprogramma ondersteunt het NRG-formaat. Converteer het bestand in dat geval eerst naar ISO. **Is er verschil in kwaliteit tussen NRG en ISO?** Nee, beide zijn een exacte kopie van de originele schijf. Het enige verschil zit in de bestandsopmaak (container), niet in de inhoud. --- # IDX/SUB ondertiteling omzetten naar SRT: zo doe je dat Bron: https://duken.nl/vpn/ondertiteling-idx-sub-naar-srt Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een IDX/SUB-bestand bestaat uit plaatjes van tekst en werkt niet in elke speler. Met een gratis programma als Subtitle Edit kun je het via automatische tekstherkenning (OCR) omzetten naar een gewoon SRT-bestand, dat je daarna ook makkelijk kunt bewerken. Je komt bij oudere releases weleens een ondertiteling tegen in het IDX/SUB-formaat in plaats van het gebruikelijke SRT. Het verschil: een SUB-bestand (met bijbehorend IDX-indexbestand) is eigenlijk een reeks plaatjes van tekst, terwijl een SRT-bestand gewone platte tekst met tijdcodes is. Dat maakt SRT lichter, makkelijker te bewerken en door vrijwel elke speler en app te lezen. Om van IDX/SUB naar SRT te komen moet de tekst uit de afbeeldingen "gelezen" worden. Dat heet OCR (optical character recognition, tekstherkenning). ## Omzetten met Subtitle Edit Het makkelijkste gratis programma hiervoor is tegenwoordig [Subtitle Edit](https://www.nikse.dk/subtitleedit) (Windows). Het heeft ingebouwde OCR en werkt met vrijwel elk ondertitelformaat. 1. Open Subtitle Edit en kies **Bestand > Open** en selecteer je IDX- of SUB-bestand (het programma laadt automatisch het bijbehorende andere bestand). 2. Er verschijnt een OCR-venster. Kies een OCR-methode; de ingebouwde Tesseract-engine werkt voor de meeste Nederlandse en Engelse ondertitels prima out-of-the-box. 3. Laat het programma de hele ondertiteling herkennen. Bij onduidelijke tekens vraagt Subtitle Edit soms om een handmatige bevestiging, net als vroeger bij tools als Subresync. 4. Controleer de uitkomst met de ingebouwde spellingscontrole en pas foutieve regels handmatig aan. 5. Kies **Bestand > Opslaan als** en kies **SubRip (.srt)** als formaat. Op macOS en Linux kun je voor hetzelfde doel Subtitle Edit via Wine draaien, of een tool als VobSub2SRT gebruiken voor een meer technische, command-line aanpak. ## Veelgestelde vragen ### Waarom staat een ondertiteling soms als IDX/SUB in plaats van SRT? Dit formaat komt oorspronkelijk van DVD's, waar ondertitels als beeld over de video heen worden gelegd in plaats van als tekst. Sommige releases nemen die ondertiteling ongewijzigd over. ### Is de OCR altijd foutloos? Niet helemaal. Bij ongebruikelijke lettertypes of lage resolutie kan er af en toe een teken verkeerd herkend worden. Controleer de eerste en laatste paar regels van het resultaat even steekproefsgewijs. ### Kan mijn mediaspeler ook gewoon overweg met IDX/SUB? Sommige spelers, zoals VLC, kunnen IDX/SUB direct afspelen zonder omzetting. Voor gebruik op een tv, streaming-apparaat of telefoon is een SRT-bestand meestal wel de veiligere keuze. --- # Ondertiteling permanent inbranden in een AVI-bestand voor dvd Bron: https://duken.nl/vpn/ondertiteling-inbranden-avi-dvd Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet je AVI-video samen met het .srt-ondertitelbestand om naar een dvd-formaat met een programma zoals Avi2Dvd of TMPGEnc DVD Author. Deze programma's branden de ondertiteling in het beeld in (hardcoded) of nemen het op als apart, aan/uit-schakelbaar ondertitelspoor, afhankelijk van je instellingen. Een los `.srt`-ondertitelbestand werkt prima naast een videobestand in een speler als VLC, maar op een gebrande dvd werkt dat anders: een dvd-speler leest geen losse .srt-bestanden. Wil je een AVI-video met ondertiteling op dvd zetten, dan moet je beide eerst samenvoegen tot één dvd-videostructuur. ## Wat je nodig hebt - Je AVI-videobestand - Het bijbehorende .srt-ondertitelbestand (met exact dezelfde naam als de video, voor automatische herkenning door de meeste tools) - **Avi2Dvd** of **TMPGEnc DVD Author** (beide gratis of met een gratis proefperiode) - Minstens 5-10 GB vrije schijfruimte voor de tussenbestanden ## Stappen met Avi2Dvd 1. Open **Avi2Dvd** en laad je videobestand in bij **Step 1 Input**. 2. Zorg dat de framerate (FPS) klopt met die van het origineel. 3. Ga naar **Step 2 Output** en kies de gewenste dvd-grootte (meestal DVD5, 4,7 GB) en de audio-bitrate. 4. Voeg bij de ondertitel-opties je .srt-bestand toe. Je kunt kiezen of de ondertiteling **hardcoded** (permanent in het beeld ingebrand, altijd zichtbaar) wordt of als **los, aan/uit-schakelbaar spoor** wordt meegenomen. 5. Start de conversie via **Step 3 Encoders**. Dit kan, afhankelijk van de lengte van de video en de snelheid van je pc, enige tijd duren. 6. Brand het resulterende bestand (een VIDEO_TS-map) met een brandprogramma zoals Nero naar een dvd. ## Hardcoded versus los ondertitelspoor | | Hardcoded (ingebrand) | Los spoor | |---|---|---| | Werkt op elke dvd-speler | Ja, altijd zichtbaar | Ja, mits de speler ondertiteling ondersteunt | | Aan/uit te zetten | Nee | Ja | | Kwaliteit van het beeld | Ondertiteling is onderdeel van het beeld | Beeld blijft "schoon" | Voor de meeste thuisgebruikers is hardcoded het eenvoudigst en het meest betrouwbaar, omdat je dan niet afhankelijk bent van of de dvd-speler ondertitelsporen goed afspeelt. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik dit ook zonder een dvd te branden, gewoon voor afspelen op mijn pc? Ja, als je alleen op je computer wilt kijken hoef je niets in te branden: de meeste spelers zoals VLC laden een .srt-bestand automatisch mee als het dezelfde bestandsnaam heeft als de video, in dezelfde map. ### Mijn ondertiteling loopt niet synchroon na het inbranden Controleer eerst of de ondertiteling al synchroon liep bij het afspelen in VLC vóór het branden. Zo niet, synchroniseer eerst met een tool zoals Subtitle Edit voordat je verder gaat met de dvd-conversie. ### Werkt dit ook voor MKV- of MP4-bestanden? Het principe is hetzelfde, al ondersteunen niet alle conversieprogramma's elk bronformaat evengoed. Avi2Dvd is, zoals de naam al zegt, primair gericht op AVI-bestanden. --- # Ondertiteling loopt niet synchroon: zo zet je het weer gelijk Bron: https://duken.nl/vpn/ondertiteling-synchroniseren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Loopt een ondertiteling een beetje uit de pas, gebruik dan de vertragingsinstelling van je mediaspeler (bijvoorbeeld de toetsen H/J in VLC) om de hele ondertiteling een aantal seconden te verschuiven. Voor een permanente fix, of als de ondertiteling geleidelijk steeds verder uit de pas gaat lopen, gebruik je een gratis programma als Subtitle Edit om de tijdcodes definitief aan te passen. Een ondertiteling die niet synchroon loopt met de film is vervelend, maar meestal makkelijk te verhelpen. Er zijn twee situaties: de ondertiteling loopt de hele film een vaste tijd voor of achter, of de vertraging wordt geleidelijk groter (bijvoorbeeld door een ander aantal beelden per seconde in de bron). ## Snelle fix tijdens het afspelen De meeste mediaspelers hebben een ingebouwde snelkoppeling om de ondertiteling live te vertragen of te versnellen, zonder het bestand aan te passen: - **VLC**: toets **H** vertraagt de ondertiteling, **J** versnelt hem, telkens met een paar tienden van een seconde. - **mpv**: toetsen **Z** en **X** doen hetzelfde. Dit is de snelste oplossing als je gewoon eenmalig wilt kijken en de ondertiteling steeds evenveel voor- of achterloopt. ## Permanente fix met Subtitle Edit Wil je het bestand zelf aanpassen, bijvoorbeeld omdat je het later nog een keer gebruikt? Gebruik dan het gratis programma [Subtitle Edit](https://www.nikse.dk/subtitleedit): 1. Open het ondertitelbestand (SRT) in Subtitle Edit. 2. Kies **Synchronisatie > Aanpassen aan synchronisatiepunten**. 3. Speel de video af naast de ondertiteling, markeer een punt waar je weet wat er precies gezegd wordt, en stel in waar de ondertiteling op dat moment zou moeten staan. 4. Herhaal dit voor een tweede punt verderop in de film. Als de ondertiteling geleidelijk meer uit de pas loopt, corrigeert het programma dit automatisch over de hele film, niet alleen op dat ene punt. 5. Sla het bestand op. ## Veelgestelde vragen ### Waarom loopt een ondertiteling soms geleidelijk steeds verder uit de pas? Dit gebeurt meestal wanneer de ondertiteling gemaakt is voor een versie van de film met een ander aantal beelden per seconde (bijvoorbeeld 23,976 versus 25 fps) dan de versie die jij hebt. ### Kan ik ook automatisch laten synchroniseren op basis van het geluid? Sommige tools, waaronder recentere versies van Subtitle Edit, kunnen ondertitels automatisch uitlijnen op spraakherkenning in de audio. Dit werkt niet altijd perfect, maar is een goed startpunt. ### Werkt dit ook voor MKV-bestanden met ingebouwde ondertitels? Voor een ingebouwde (niet losse) ondertiteling moet je die eerst uit het MKV-bestand exporteren, bijvoorbeeld met MKVToolNix, voordat je hem kunt synchroniseren en weer kunt terugzetten. --- # PAR2-bestand: wat is het en hoe herstel of gebruik je het? Bron: https://duken.nl/vpn/par2-bestand-repareren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een PAR2-bestand (Parity Archive) bevat herstelinformatie voor een set bestanden, niet de inhoud zelf. Gebruik een programma als MultiPar of QuickPar, open daarin het .par2-bestand, en laat het de rest van de set verifiëren en waar nodig automatisch herstellen. Ontbreken er te veel delen, dan schiet de herstelinformatie mogelijk tekort en moet je de ontbrekende delen alsnog aanvullen. Bij een download die uit meerdere bestanden bestaat — bijvoorbeeld een set `.rar`-delen — vind je vaak ook een of meerdere `.par2`-bestanden tussen de rest. Dat is geen los onderdeel dat je apart hoeft te openen of af te spelen, maar **herstelinformatie**: een soort verzekering tegen beschadigde of ontbrekende delen in de set. ## Wat doet een PAR2-bestand precies? PAR2 (kort voor Parity Archive versie 2) berekent controle- en herstelgegevens over de rest van de bestandenset. Als tijdens het downloaden of overzetten één of meerdere delen beschadigd raken, kan een PAR2-programma die schade herstellen zónder dat je het beschadigde deel opnieuw hoeft te downloaden — mits er genoeg herstelinformatie aanwezig is. ## Zo gebruik je een PAR2-bestand 1. Zet alle bestanden van de set (de eigenlijke bestanden, bijvoorbeeld .rar-delen, én alle .par2-bestanden) in dezelfde map. 2. Installeer **MultiPar** (actief onderhouden en gratis) of het oudere **QuickPar**. 3. Open het hoofdbestand — meestal het bestand zonder volgnummer, bijvoorbeeld `naam.par2` in plaats van `naam.vol003+04.par2`. 4. Kies **Verify** (verifiëren). Het programma controleert of alle delen compleet en onbeschadigd zijn. 5. Blijkt er iets beschadigd of te ontbreken, kies dan **Repair** (herstellen). Het programma gebruikt de aanwezige herstelinformatie om het beschadigde deel te reconstrueren. 6. Pak na een succesvolle verificatie of herstel de rar-set gewoon uit met WinRAR of 7-Zip. ## Veelgestelde vragen ### Het herstellen mislukt, wat nu? Elke set PAR2-bestanden kan maar een beperkt percentage schade herstellen (afhankelijk van hoeveel herstelbestanden zijn meegeleverd). Ontbreken er te veel delen, dan is er simpelweg onvoldoende herstelinformatie en moet je het ontbrekende deel alsnog vanaf de bron aanvullen. ### Moet ik alle .par2-bestanden hebben om te kunnen herstellen? Nee. Je hebt alleen zoveel herstelbestanden nodig als er delen beschadigd of afwezig zijn. Heb je de volledige originele set al compleet, dan heb je de .par2-bestanden zelfs helemaal niet nodig — je kunt ze dan negeren of verwijderen. ### Waarom gebruiken sites en groepen die grote bestanden delen PAR2 in plaats van gewoon foutloos uploaden? Bij het overbrengen van grote bestandensets over meerdere servers of verbindingen ontstaat soms databeschadiging. PAR2 is een efficiënte manier om dat risico af te dekken zonder de hele set opnieuw te hoeven versturen als er maar één deel misgaat. --- # Passieve luidsprekers aansluiten op je pc Bron: https://duken.nl/vpn/passieve-luidsprekers-aansluiten-op-pc Bijgewerkt: 2026-09-29 > Passieve luidsprekers hebben een versterker nodig: sluit de pc via een 3,5mm-naar-tulp-kabel aan op de versterker, en de luidsprekers met speakerkabel op de versterker. ## Wat is het verschil met gewone pc-speakers? De meeste pc-speakersets zijn **actief**: ze hebben een eigen ingebouwde versterker (vaak te herkennen aan een eigen stroomkabel) en kun je direct op de geluidskaart van je pc aansluiten. Grotere hifi- of vloerluidsprekers zijn meestal **passief**: ze hebben geen eigen versterker en verwachten een al versterkt signaal via speakerkabels (de bekende rode en zwarte draadjes). ## Waarom niet direct op de geluidskaart? De geluidsuitgang van een pc levert een veel te zwak signaal en te weinig vermogen om passieve luidsprekers goed aan te sturen. Probeer je dit toch, dan krijg je in het beste geval nauwelijks geluid, en in het slechtste geval loop je het risico de geluidskaart te beschadigen. ## Stap 1: schaf een versterker aan Je hebt een (audio)versterker nodig die geschikt is voor het wattage van je luidsprekers. Controleer de specificaties van je boxen (vaak op een sticker aan de achterkant) voordat je een versterker kiest. ## Stap 2: verbind de pc met de versterker Gebruik een kabeltje met aan de ene kant een 3,5mm-jackstekker (voor de koptelefoonuitgang van je pc) en aan de andere kant twee tulpstekkers (voor de ingang van de versterker). ## Stap 3: verbind de versterker met de luidsprekers Sluit de rode en zwarte speakerdraadjes van de luidsprekers aan op de bijbehorende klemmen achterop de versterker (let op de juiste polariteit: rood op rood, zwart op zwart). ## Veelgestelde vragen **Kan ik een oude stereo-versterker hiervoor gebruiken?** Ja, een bestaande hifi-versterker werkt prima, zolang die geschikt is voor het vermogen van je luidsprekers. **Waarom hoor ik kwaliteitsverlies met een lange 3,5mm-kabel?** Een goedkope of te lange analoge kabel kan ruis oppikken. Kies voor een kortere, degelijke kabel, of overweeg een versterker met digitale ingang als je pc dat ondersteunt. --- # PC aansluiten op je TV: HDMI of VGA gebruiken Bron: https://duken.nl/vpn/pc-aansluiten-op-tv-hdmi-vga Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik bij voorkeur een HDMI-kabel, die beeld én geluid in één kabel overbrengt en door vrijwel elke computer en TV van de laatste 15 jaar wordt ondersteund. Heeft je pc geen HDMI-uitgang, dan kan een VGA-kabel voor beeld werken, maar dan heb je een aparte kabel voor geluid nodig. Je computer op je TV aansluiten is handig om bijvoorbeeld films op een groter scherm te bekijken of om te gamen. Welke kabel je nodig hebt, hangt af van de aansluitingen op zowel je pc als je TV. ## Optie 1: HDMI (aanbevolen) **HDMI** is tegenwoordig de standaard en heeft als groot voordeel dat één kabel zowel beeld als geluid overbrengt: 1. Controleer of zowel je pc (of laptop) als je TV een HDMI-poort heeft. 2. Sluit een HDMI-kabel aan tussen beide apparaten. 3. Selecteer op je TV de juiste HDMI-ingang met de afstandsbediening (bijvoorbeeld "HDMI 1" of "HDMI 2"). 4. Windows herkent het scherm meestal automatisch. Ga anders naar **Instellingen > Systeem > Beeldscherm** om het tweede scherm te configureren (spiegelen of uitbreiden). ## Optie 2: VGA (oudere apparatuur) Heeft je pc of TV geen HDMI, dan is **VGA** vaak nog een optie voor het beeld, al ondersteunt deze verbinding geen geluid: 1. Sluit een VGA-kabel aan tussen de VGA-uitgang van je pc en de VGA-ingang (soms aangeduid als "PC-in") van je TV. 2. Sluit daarnaast een aparte **audiokabel** (3,5mm jack naar tulpstekkers, of naar de audio-ingang van je TV) aan voor het geluid, of gebruik losse pc-luidsprekers. 3. Selecteer op je TV de juiste video-ingang. ## Beeldscherminstellingen in Windows Nadat de verbinding tot stand is gekomen, kun je in Windows kiezen hoe het tweede scherm zich gedraagt: - **Dupliceren**: hetzelfde beeld op beide schermen. - **Uitbreiden**: de TV werkt als extra bureaublad naast je monitor. - **Alleen op scherm 2**: de TV wordt het enige actieve beeldscherm, handig als je de pc-monitor helemaal wilt uitschakelen. ## Veelgestelde vragen ### Ik zie wel beeld, maar geen geluid via HDMI. Ga naar de geluidsinstellingen van Windows (rechtsklik op het geluidsicoon in de taakbalk) en controleer of de TV (via HDMI) is geselecteerd als actief uitvoerapparaat, in plaats van je pc-luidsprekers of koptelefoon. ### Kan ik ook draadloos verbinden zonder kabel? Ja, met een apparaat dat Miracast of Chromecast ondersteunt kun je draadloos je scherm naar de TV streamen, mits zowel je pc als TV dit ondersteunen. De beeldkwaliteit en latency zijn doorgaans wel iets minder dan met een directe kabelverbinding. ### Waarom is het beeld wazig of heeft het een vreemde kleur via VGA? VGA is een analoog signaal en gevoeliger voor beeldkwaliteitsverlies dan het digitale HDMI. Probeer een kortere of kwalitatief betere kabel, of stap over op HDMI als dat mogelijk is. --- # PC resetten en schoonmaken voor je hem verkoopt Bron: https://duken.nl/vpn/pc-resetten-voor-verkoop Bijgewerkt: 2026-09-29 > Maak eerst een back-up van wat je wilt bewaren, en gebruik daarna de ingebouwde functie "Deze pc resetten" in Windows (met de optie om alles te verwijderen en de schijf schoon te vegen), zodat Windows fris opnieuw wordt geïnstalleerd zonder jouw bestanden. ## Stap 1: maak eerst een back-up Voordat je iets wist, zorg dat je alle bestanden die je wilt bewaren (foto's, documenten, spellen-saves) hebt gekopieerd naar een externe schijf, USB-stick of cloudopslag. Eenmaal gereset zijn deze bestanden niet meer terug te halen via de normale weg. ## Stap 2: log uit bij accounts Log expliciet uit bij accounts die aan je apparaat gekoppeld zijn, zoals je Microsoft-account, Google-account, Spotify of Steam. Dit voorkomt dat de nieuwe eigenaar per ongeluk toegang krijgt tot jouw account, en zorgt dat licenties (zoals Office of games) niet onterecht aan het oude apparaat blijven hangen. ## Stap 3: gebruik "Deze pc resetten" Windows heeft een ingebouwde functie om de computer volledig terug te zetten naar een schone staat, zonder dat je een installatie-cd of USB-stick nodig hebt: 1. Ga naar **Instellingen** → **Bijwerken en beveiliging** (Windows 10) of **Systeem** → **Herstel** (Windows 11). 2. Kies **Deze pc resetten** (Reset this PC). 3. Kies **Alles verwijderen** (niet "Mijn bestanden behouden", want je verkoopt de pc). 4. Kies bij de vervolgopties voor **Volledig schoonvegen van de schijf** in plaats van de snelle optie. Dit duurt langer, maar overschrijft de schijf zodat verwijderde bestanden niet eenvoudig zijn terug te halen door de nieuwe eigenaar. 5. Volg de rest van de stappen; Windows wordt opnieuw geïnstalleerd zonder jouw persoonlijke bestanden en instellingen. ## Waarom niet zomaar de schijf formatteren? Een gewone snelle formattering verwijdert alleen de verwijzingen naar je bestanden, niet de bestanden zelf — met de juiste software zijn ze dan vaak nog terug te halen. De optie "volledig schoonvegen" in de reset-functie overschrijft de schijf daadwerkelijk, wat veel veiliger is als je de pc aan een ander overdraagt. ## Veelgestelde vragen **Moet ik dit ook doen bij een laptop met een SSD?** Ja, dezelfde reset-functie werkt ook voor SSD's. Bij een SSD hoeft de volledige schoonveeg-optie overigens minder lang te duren dan bij een traditionele harde schijf. **Wat als ik geen toegang meer heb tot Instellingen, bijvoorbeeld omdat Windows niet meer opstart?** Dan kun je de reset ook starten vanaf het inlogscherm via **Problemen oplossen** → **Deze pc resetten**, of met een installatie-USB-stick van Windows. **Moet ik ook mijn BIOS/UEFI-wachtwoord verwijderen?** Ja, als je een BIOS- of UEFI-wachtwoord had ingesteld, verwijder dit voordat je de pc overdraagt, anders kan de nieuwe eigenaar mogelijk niet bij de instellingen. --- # PIA VPN APK installeren op een Android TV zonder Play Store Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-apk-installeren-android-tv Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet het PIA-APK-bestand in je Google Drive, installeer FX File Explorer op de Android TV vanuit de appwinkel, open daarmee je Google Drive en installeer het APK-bestand rechtstreeks vanuit die app. Op de meeste Android TV's en Fire TV Sticks installeer je de PIA-app gewoon rechtstreeks vanuit de appwinkel, zoals ook beschreven in [VPN instellen op je tv](https://duken.nl/vpn/vpn-instellen-op-tv). Maar bij sommige (vaak oudere) Android TV's, bijvoorbeeld bepaalde Sony Bravia-modellen, staat de app niet in de eigen winkel of geeft het toestel een foutmelding dat het "geen apparaat kan vinden om te installeren" als je een los APK-bestand probeert te openen. In dat geval kun je de app alsnog handmatig installeren. ## Wat je nodig hebt - Het officiële PIA-APK-bestand, gedownload op een computer via de site van Private Internet Access. - Een Google-account met Google Drive. - De gratis app **FX File Explorer**, te installeren via de appwinkel van je Android TV. ## Stap voor stap 1. Download het PIA-APK-bestand op je computer en upload het naar een map in je Google Drive. 2. Ga op je Android TV naar de appwinkel en installeer **FX File Explorer**. 3. Open FX File Explorer en koppel je Google-account, zodat je bij je Drive-bestanden kunt. 4. Navigeer naar de map waar je het APK-bestand hebt gezet en tik erop. 5. Sta toe dat FX File Explorer apps mag installeren, mocht je toestel daarom vragen (zie ook [APK-bestand installeren op Android](https://duken.nl/vpn/apk-bestand-installeren-android) voor meer uitleg over die toestemming). 6. Volg de installatie-instructies op het scherm. Na afloop vind je PIA gewoon terug tussen je andere apps. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Smart-tv en streaming](https://duken.nl/vpn/handleidingen/smart-tv) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Waarom werkt de gewone manier van een APK openen niet op mijn tv? Sommige Android TV's missen een standaard bestandsbeheerder die gedownloade bestanden herkent en kunnen daardoor niet direct een los APK-bestand installeren. Een aparte bestandsbeheerder-app zoals FX File Explorer lost dat op. ### Is dit veilig? Ja, zolang je het APK-bestand van de officiële PIA-website haalt. Installeer nooit APK's van onbekende bronnen. ### Kan ik ook een USB-stick gebruiken in plaats van Google Drive? Als je Android TV een USB-poort heeft en het bestand herkent, kan dat ook. FX File Explorer kan naast clouddiensten ook lokale opslag en USB-sticks doorzoeken. --- # PIA VPN instellen op een DD-WRT router Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-ddwrt-router Bijgewerkt: 2026-09-29 > Importeer de OpenVPN-configuratie en het certificaat van PIA onder Services > VPN in DD-WRT, vul je PIA-gebruikersnaam en wachtwoord in en sla op. Vanaf dat moment loopt al het verkeer van je netwerk via de VPN-tunnel. DD-WRT is een populaire, gratis alternatieve firmware die op veel consumentenrouters (van onder andere Linksys, Netgear en Asus) geïnstalleerd kan worden. In tegenstelling tot OpenWrt of pfSense/OPNsense, die eigen configuratiestappen hebben (zie [VPN op je router: OPNsense, pfSense en OpenWrt](https://duken.nl/vpn/vpn-op-router-opnsense-openwrt)), heeft DD-WRT een eigen, eenvoudigere OpenVPN-clientpagina. ## Voordat je begint - Zorg dat je router al DD-WRT-firmware met OpenVPN-ondersteuning heeft geïnstalleerd. - Download de OpenVPN-configuratiebestanden van PIA voor de server die je wilt gebruiken. - Zorg dat je je PIA-gebruikersnaam en wachtwoord bij de hand hebt. ## Zo stel je PIA in 1. Log in op het DD-WRT-beheerpaneel van je router. 2. Ga naar **Services > VPN**. 3. Zet **Start OpenVPN Client** op **Enable**. 4. Vul bij **Server IP/Name** het adres van de gekozen PIA-server in, en bij **Port** de bijbehorende poort uit het .ovpn-bestand (meestal 1198 voor UDP). 5. Zet **Tunnel Device** op **TUN** en **Tunnel Protocol** op **UDP** (of **TCP**, afhankelijk van het bestand). 6. Plak de inhoud van het CA-certificaat uit het .ovpn-bestand in het veld **CA Cert**. 7. Vul bij **Username** en **Password** je PIA-inloggegevens in. 8. Sla de instellingen op en herstart de router. Na de herstart routeert de router automatisch al het verkeer van elk aangesloten apparaat via de VPN-tunnel, ook apparaten die zelf geen VPN-app kunnen installeren, zoals een smart-tv of spelcomputer. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Routers](https://duken.nl/vpn/handleidingen/routers) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit op elke router? Nee, alleen op routers waarop DD-WRT is geïnstalleerd en waarvan de build OpenVPN-clientondersteuning bevat. Niet elke DD-WRT-build heeft dit; controleer dit bij je specifieke routermodel. ### Kan ik maar één server tegelijk gebruiken voor het hele netwerk? Met de standaardinstelling wel: alle apparaten delen dezelfde VPN-server. Wil je dat bijvoorbeeld alleen je tv via de VPN gaat en je eigen pc niet, dan is meer geavanceerde policy-based routing nodig, wat op DD-WRT lastiger is dan op OpenWrt of pfSense. ### Wat als de VPN-verbinding wegvalt? Zonder extra firewallregels vallen apparaten dan terug op je gewone internetverbinding zonder VPN-bescherming. Overweeg een firewallregel die uitgaand verkeer buiten de VPN-tunnel blokkeert als je dit wilt voorkomen. --- # PIA VPN instellingen: MACE, kill switch en port forwarding goed configureren Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-instellingen-tips Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet na installatie "verbinden bij opstarten" aan zodat je nooit onbeschermd online bent, schakel MACE in tegen advertenties en trackers, en laat de kill switch actief staan zodat je verbinding stopt zodra de VPN wegvalt. Wil je torrents sneller laten lopen, zet dan port forwarding aan in het netwerktabblad. De PIA-app werkt met de standaardinstellingen al goed, maar een paar aanpassingen maken hem net wat veiliger en handiger in dagelijks gebruik. ## Automatisch verbinden Ga naar **Instellingen, Algemeen** en zet "Lanceren bij opstarten van systeem" en "Verbinden bij opstarten" aan. Zo start de VPN automatisch mee met Windows en zit je nooit per ongeluk zonder bescherming online. ![PIA algemene instellingen: lanceren en verbinden bij opstarten](https://duken.nl/vpn/images/pia-instellingen-algemeen.png) ## MACE: advertenties en trackers blokkeren Onder het tabblad **Privacy** vind je PIA MACE. Die optie blokkeert advertenties en trackers op elke website zolang je verbonden bent, zonder aparte browserextensie. ## De kill switch De kill switch sluit je internetverbinding automatisch af zodra de VPN-verbinding wegvalt. Zonder deze optie kan je apparaat tijdelijk terugvallen op je gewone, onbeveiligde verbinding zonder dat je het meteen merkt. Laat 'm aan staan. ![PIA privacy-instellingen: kill switch en MACE](https://duken.nl/vpn/images/pia-instellingen-privacy-killswitch-mace.png) ## Port forwarding voor snellere torrents Onder het tabblad **Netwerk** kun je port forwarding aanvragen. Dat is vooral handig als je torrentverkeer traag loopt: meer peers kunnen dan rechtstreeks met jou verbinden. Niet elke server ondersteunt het. Zie de uitgebreide uitleg in [Port forwarding met PIA](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia) en [wat port forwarding precies is](https://duken.nl/vpn/poorten-forwarden-uitleg). ## Je verbinding testen Test na het verbinden je snelheid en IP-adres via een speedtest. ![Verbonden met PIA: VPN-server en IP-adres](https://duken.nl/vpn/images/pia-verbonden-vpn-ip.png) ![Speedtest-resultaat via PIA](https://duken.nl/vpn/images/pia-speedtest-resultaat.png) Wil je ook testen of downloaden via je torrentclient goed loopt: *TPB AFK: The Pirate Bay Away From Keyboard* is door de makers zelf onder een Creative Commons-licentie vrijgegeven en dus een van de weinige torrents die je zonder gedoe kan gebruiken om je instellingen te checken. ![TPB AFK downloaden via een torrentclient om je VPN-snelheid te testen](https://duken.nl/vpn/images/pia-tpbafk-qbittorrent-download.png) Bekijk ook de volledige [handleiding Instellingen en problemen](https://duken.nl/vpn/handleidingen/instellingen) voor meer uitleg. ## Veelgestelde vragen ### Moet ik na installatie nog iets instellen? De standaardinstellingen werken al goed. Verbinden bij opstarten, MACE en de kill switch zijn de drie die het meeste verschil maken. ### Wat doet MACE precies? Het blokkeert advertenties, trackers en bekende schadelijke domeinen op netwerkniveau, voor al het verkeer dat via de VPN loopt, niet alleen in je browser. ### Werkt PIA ook voor Usenet met SSL? Ja. Je downloadt dan via de VPN-verbinding en over SSL, dat werkt zonder problemen naast elkaar. ### Kan ik mijn PIA-account delen? Een abonnement ondersteunt tot 10 gelijktijdige apparaten, dus dat kan probleemloos binnen je eigen huishouden. --- # PIA VPN-verbinding werkt niet: poort wijzigen als oplossing Bron: https://duken.nl/vpn/pia-vpn-verbinding-werkt-niet-poort-wijzigen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Wijzig in de geavanceerde instellingen van de PIA-app de verbindingspoort, bijvoorbeeld van de standaard UDP-poort naar een alternatieve poort zoals 8080 of 9201. Werkt dat nog niet, probeer dan ook over te schakelen naar het TCP-protocol, dat door de meeste netwerken minder snel wordt geblokkeerd. ## Waarom werkt mijn PIA-verbinding niet? Als PIA VPN blijft "verbinden" zonder ooit verbonden te raken, of de verbinding na een paar seconden meteen weer wegvalt, ligt dat zelden aan je internetverbinding zelf. Meestal wordt het VPN-verkeer onderweg geblokkeerd: door je provider, door een strenge (bedrijfs- of school-)wifi, of door een router met agressieve firewallregels. Sommige netwerken laten alleen verkeer over bekende poorten zoals 80 (http) en 443 (https) door, en blokkeren alles daarbuiten. ## Stap 1: wissel van poort PIA gebruikt standaard een vaste combinatie van protocol en poort voor de verbinding. In de geavanceerde instellingen van de app kun je dit handmatig aanpassen: 1. Open de PIA-app en ga naar **Instellingen** → **Verbinding** (Connection). 2. Zoek de optie voor de remote poort. 3. Probeer een alternatieve poort, bijvoorbeeld 8080 of 9201, in plaats van de standaardwaarde. 4. Sla op en probeer opnieuw te verbinden. Lukt het met de ene alternatieve poort niet, probeer dan de andere. Sommige netwerken blokkeren specifieke poorten, andere juist een hele reeks. ## Stap 2: schakel over naar TCP Naast de poort kun je ook het protocol wijzigen. UDP is sneller, maar wordt door restrictieve netwerken vaker geblokkeerd omdat het minder goed te herkennen is als "normaal" verkeer. TCP over poort 443 lijkt voor de meeste firewalls op gewoon https-verkeer en komt daardoor vaker doorheen. 1. Ga naar dezelfde verbindingsinstellingen. 2. Zet het protocol van UDP naar TCP. 3. Combineer dit eventueel met poort 443 voor de beste kans op een geslaagde verbinding. ## Stap 3: controleer je lokale netwerk Val je thuis vast en niet onderweg (of andersom), kijk dan ook naar je eigen router. Sommige routers hebben een ingebouwde firewall of "VPN passthrough"-instelling die uitgeschakeld moet zijn voor OpenVPN-verkeer. Een herstart van de router kan ook helpen als een eerdere verbinding niet netjes is afgesloten. Bekijk ook de volledige [handleiding Instellingen en problemen](https://duken.nl/vpn/handleidingen/instellingen) voor meer troubleshooting. ## Veelgestelde vragen **Waarom werkt de VPN thuis wel, maar niet op kantoor of school?** Bedrijfs- en schoolnetwerken blokkeren vaak bewust VPN-verkeer om het gebruik ervan te ontmoedigen. Een poort- en protocolwissel zoals hierboven omzeilt veel van die eenvoudige blokkades, maar bij een streng beheerd netwerk lukt het soms alsnog niet. **Is TCP altijd de beste keuze?** Nee. TCP is betrouwbaarder op restrictieve netwerken, maar iets trager dan UDP. Gebruik UDP als standaard en schakel alleen over naar TCP als de verbinding anders niet tot stand komt. **Moet ik dit bij elke verbinding opnieuw instellen?** Nee, de instelling blijft bewaard totdat je hem weer wijzigt. Je kunt eventueel twee profielen bijhouden: één met de standaardinstellingen voor thuis en één met TCP/poort 443 voor onderweg. --- # Plex installeren op een NAS: zo stream je je eigen films en series Bron: https://duken.nl/vpn/plex-installeren-nas Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer Plex Media Server via het pakkettencentrum van je NAS (bij Synology bijvoorbeeld het Package Center), wijs daarna je mediamappen aan als bibliotheek in Plex, en verbind je met de Plex-app op je tv, telefoon of laptop met je eigen account. Zo kun je je eigen bestanden overal afspelen, zonder ze steeds handmatig te hoeven kopiëren. ## Wat is Plex en waarom een NAS? Plex is een mediaserver-programma waarmee je je eigen film-, serie- en muziekbestanden centraal opslaat en vanaf elk apparaat kunt afspelen, met een overzichtelijke interface inclusief posters, beschrijvingen en afspeelvoortgang. Een NAS (Network Attached Storage) is hiervoor ideaal: het staat 24/7 aan, heeft genoeg opslagruimte, en gebruikt veel minder stroom dan een pc die je voor hetzelfde doel zou laten draaien. ## Stap 1: Plex installeren op je NAS Bij de meeste NAS-merken (Synology, QNAP, Asustor) staat Plex Media Server gewoon in de ingebouwde appwinkel: 1. Open de beheerinterface van je NAS in een webbrowser. 2. Ga naar het **Package Center** (Synology) of **App Center** (QNAP). 3. Zoek naar **Plex Media Server** en klik op **Installeren**. 4. Na installatie vind je Plex terug in het hoofdmenu van je NAS. ## Stap 2: Plex instellen 1. Open Plex vanuit het NAS-menu; dit opent een nieuw scherm in je browser. 2. Maak een Plex-account aan of log in met een bestaand account. 3. Voeg een bibliotheek toe (bijvoorbeeld "Films" of "Series") en wijs de map op je NAS aan waar die bestanden staan. 4. Plex scant de map automatisch en haalt zelf posters, beschrijvingen en andere metadata op. ## Stap 3: kijken op je tv, telefoon of laptop Installeer de gratis Plex-app op het apparaat waarop je wilt kijken (smart-tv, Apple TV, Chromecast, telefoon of gewoon een browser) en log in met hetzelfde account. Je bibliotheek verschijnt dan direct, en je kunt op elk apparaat verder kijken waar je gebleven was. ## Veelgestelde vragen **Heb ik een snelle NAS nodig om 1080p of 4K te kunnen streamen?** Voor het direct afspelen van bestanden die al in het juiste formaat staan (direct play) is een eenvoudige NAS meestal genoeg. Wil je dat Plex bestanden onderweg omzet naar een ander formaat (transcoderen, bijvoorbeeld voor een trager mobiel netwerk), dan is meer rekenkracht nodig. **Kan ik mijn Plex-bibliotheek ook buitenshuis bekijken?** Ja, via "Remote Access" in de Plex-instellingen kun je je eigen bibliotheek ook buiten je thuisnetwerk streamen, mits je NAS en internetverbinding dit toestaan. --- # 'Politiemelding' of losgeld-scherm op je computer: wat te doen Bron: https://duken.nl/vpn/politie-ransomware-scareware-melding Bijgewerkt: 2026-09-29 > Betaal nooit. Start de computer meerdere keren opnieuw op (soms verdwijnt het scherm na een aantal pogingen) of start op in de Veilige Modus, en verwijder de malware vervolgens met een virusscanner zoals Malwarebytes. Lukt dit niet, dan is een herstel via een systeemherstelpunt of, als laatste redmiddel, een herinstallatie van Windows nodig. Een scherm dat plotseling je hele beeld blokkeert met een politielogo of overheidswaarschuwing, beweert dat er "illegale activiteiten" zijn gedetecteerd, en een geldbedrag eist om de computer te "ontgrendelen", is **altijd malware** — vaak aangeduid als **ransomware** of **scareware**. De politie werkt nooit op deze manier en vergrendelt nooit computers met een betaalscherm. Betaal in geen geval: er is geen garantie dat je computer daadwerkelijk wordt vrijgegeven, en je financiert er alleen criminelen mee. ## Stap 1: probeer gewoon opnieuw op te starten Bij sommige varianten van deze malware verdwijnt het blokkerende scherm na een paar herstarts, waarna je gewoon weer bij Windows kunt komen om de besmetting te verwijderen. ## Stap 2: start op in de Veilige Modus Lukt een gewone herstart niet, start dan op in de **Veilige Modus** (Safe Mode): 1. Herstart de pc en houd tijdens het opstarten **F8** ingedrukt (bij nieuwere Windows-versies: houd Shift ingedrukt terwijl je op **Herstarten** klikt, en kies daarna **Problemen oplossen > Geavanceerde opties > Opstartinstellingen > Herstarten**, en selecteer daarna Veilige Modus). 2. In de Veilige Modus draait alleen de essentiële Windows-software, waardoor de malware vaak niet actief wordt en je gewoon bij je bureaublad kunt komen. ## Stap 3: verwijder de malware met een virusscanner Download op een ander, schoon apparaat een betrouwbare malwarescanner zoals **Malwarebytes** (gratis), zet deze op een usb-stick, en installeer/draai deze op de besmette computer (in Veilige Modus als dat nodig is). Laat een volledige scan uitvoeren en verwijder alle gevonden bedreigingen. ## Stap 4: nog steeds problemen? Systeemherstel of herinstallatie Lukt het niet om de malware te verwijderen, gebruik dan **Systeemherstel** om terug te gaan naar een moment voordat de besmetting plaatsvond (als er een herstelpunt beschikbaar is), of installeer als laatste redmiddel Windows opnieuw. Zorg dat je vooraf, indien mogelijk, je belangrijke bestanden veiliggesteld hebt op een externe schijf. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik aangifte doen bij de politie? Ja, dit soort malware is oplichting/computervredebreuk en je kunt hiervan aangifte doen, al zal dit zelden leiden tot het daadwerkelijk terugvinden van de daders. Het belangrijkste is de malware zelf te verwijderen en niet te betalen. ### Is mijn creditcard-informatie in gevaar als ik toch heb betaald? Als je daadwerkelijk hebt betaald, neem dan direct contact op met je bank of creditcardmaatschappij om de transactie te melden en eventueel te blokkeren, en overweeg je kaartgegevens te laten vervangen. --- # Poorten forwarden: wat het is en wanneer je het nodig hebt Bron: https://duken.nl/vpn/poorten-forwarden-uitleg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Port forwarding stuurt inkomend verkeer op een bepaalde poort rechtstreeks door naar één apparaat in je netwerk, in plaats van dat je router het blokkeert. Je hebt het nodig voor bijvoorbeeld snellere torrents, een gehoste game of een eigen server, maar niet voor gewoon internetgebruik. Zet alleen open wat je echt gebruikt. Je router houdt inkomend verkeer standaard tegen. Dat is de NAT-firewall die elk modem/router standaard heeft: hij laat verkeer dat jij zelf aanvraagt (een website bezoeken, een mailtje versturen) gewoon terug naar binnen, maar wijst al het overige inkomende verkeer af. Voor normaal gebruik hoef je daar nooit iets voor te doen, dat gaat vanzelf. Port forwarding maakt daar een uitzondering op: je zegt tegen je router dat al het verkeer op een specifieke poort voortaan rechtstreeks naar één apparaat in je netwerk mag, in plaats van geblokkeerd te worden. Dat apparaat is dan voor dat ene poortnummer wél rechtstreeks vanaf internet bereikbaar. ## Wanneer heb je het nodig? - **Snellere torrents.** Zonder open poort kunnen andere gebruikers in de zwerm geen verbinding met jou maken, alleen jij met hen. Daardoor mis je een deel van de peers en blijft je snelheid lager. Zie ook [Port forwarding met PIA voor snellere torrents](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia). - **Een eigen server thuis.** Web-, FTP- of mailserver: die moet van buitenaf bereikbaar zijn. - **Online games hosten.** Als jij de host bent, moeten andere spelers verbinding met jou kunnen maken. Voor gewoon browsen, mailen of streamen heb je dit nooit nodig. ## Hoe zet je een poort open? 1. Log in op je router of modem (meestal via 192.168.1.1 of 192.168.0.1 in je browser). 2. Zoek naar "Port forwarding", "NAT" of "Virtual server" in het menu. 3. Vul het poortnummer in, het protocol (TCP, UDP, of beide) en het lokale IP-adres van het apparaat waarnaar je wilt doorsturen. 4. Geef dat apparaat een vast lokaal IP-adres (via een DHCP-reservering in je router), anders kan het adres later wijzigen en werkt de forward niet meer. Welk poortnummer je nodig hebt, hangt af van het programma. Je torrentclient of PIA laat dit meestal zelf zien. ## Is het veilig? Elke poort die je openzet is een extra ingang naar dat apparaat. De vuistregel: zet alleen open wat je daadwerkelijk gebruikt, en niet meer dan dat. Eén poort kan bovendien maar naar één apparaat tegelijk worden doorgestuurd, niet naar meerdere. ## Veelgestelde vragen ### Moet ik voor normaal internetgebruik poorten openzetten? Nee. Verkeer dat jij zelf aanvraagt (surfen, mailen, streamen) gaat automatisch de juiste kant op. Je hebt port forwarding alleen nodig als jouw apparaat ook door anderen vanaf internet bereikbaar moet zijn. ### Kan ik dezelfde poort naar meerdere apparaten doorsturen? Nee. Je kunt wel verschillende poorten naar verschillende apparaten forwarden, maar één poort gaat altijd naar precies één apparaat. ### Werkt port forwarding ook met een VPN? Ja, als je VPN-provider het ondersteunt. PIA biedt het bijvoorbeeld aan op de meeste servers. Zie [Port forwarding met PIA](https://duken.nl/vpn/port-forwarding-pia) voor de instellingen. --- # Verborgen kosten bij een proefabonnement herkennen Bron: https://duken.nl/vpn/proefabonnement-verborgen-kosten-herkennen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Lees vóór aanmelding altijd de algemene voorwaarden op automatische verlenging en opzegtermijn, en noteer de datum waarop een proefperiode afloopt zodat je op tijd kunt opzeggen. ## Een bekend patroon Bij veel online diensten meld je je aan voor een korte, goedkope of gratis proefperiode. Vergeet je op tijd op te zeggen, dan gaat het abonnement automatisch over in een duur doorlopend contract, soms met een looptijd van een heel jaar. Zeg je daarna alsnog op, dan kan het bedrijf toch de volledige resterende periode in rekening brengen, en bij niet betalen volgt een incassobureau. ## Waar let je op vóór je je aanmeldt? - **Automatische verlenging**: staat er in de voorwaarden dat het abonnement na de proefperiode automatisch doorloopt, en zo ja, voor welke duur? - **Opzegtermijn**: hoeveel dagen vóór het einde van de proefperiode moet je al opzeggen om de verlenging te voorkomen? - **Hoe zeg je op**: is dat met één klik in een account, of moet je een e-mail of brief sturen? Hoe omslachtiger het opzegproces, hoe voorzichtiger je moet zijn. ## Zet een herinnering De meest praktische bescherming is simpel: zet direct bij aanmelding een agenda-herinnering een paar dagen vóór het einde van de proefperiode, zodat je op tijd kunt beslissen of je wilt doorgaan of opzeggen. ## Wat als het toch misgaat? Krijg je alsnog een onterechte of buitensporige factuur, dan kun je de rekening schriftelijk betwisten en, als het bedrijf niet meewerkt, terecht bij de Consuwijzer (België) of de rechtbank/kantonrechter (Nederland) voor consumentengeschillen. Betaal nooit zomaar zonder de voorwaarden goed te hebben nagekeken. ## Veelgestelde vragen **Geldt dit ook voor streamingdiensten en software-abonnementen?** Ja, dit patroon komt bij vrijwel elke sector voor waar proefperiodes worden aangeboden, van streamingdiensten tot cloudopslag en beveiligingssoftware. **Is automatische verlenging altijd toegestaan?** In de EU gelden strikte regels over duidelijke informatie vooraf en een redelijke opzegtermijn, maar de precieze regels verschillen per land. Twijfel je, raadpleeg dan de consumentenbond of Consuwijzer in jouw land. --- # Gedownload RAR-bestand vraagt om een wachtwoord: wat nu? Bron: https://duken.nl/vpn/rar-bestand-vraagt-wachtwoord-na-download Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een legitieme download vraagt normaal gesproken niet om een wachtwoord dat je eerst via een enquête, sms of aparte website moet "verdienen". Dat patroon is een bekende truc van nepdownload-sites om advertentie-inkomsten te genereren, en het bestand erachter is vaak nep of schadelijk. Krijg je bij het uitpakken van een gedownload RAR-bestand onverwacht een wachtwoordvraag, terwijl je dat niet verwachtte? Dit is een bekend patroon dat vaak wijst op een nepdownload. ## Het bekende trucje Sommige websites plaatsen bestanden online die precies lijken op wat je zoekt, maar die vergrendeld zijn met een wachtwoord. Om dat wachtwoord te "krijgen", moet je eerst een enquête invullen, een advertentie bekijken, of je (telefoon)gegevens achterlaten. Het doel van de site is puur om hier geld aan te verdienen via advertenties of het verzamelen van gegevens — het bestand erachter bestaat in veel gevallen niet eens echt, of is schadelijke software vermomd als het gezochte bestand. ## Hoe herken je dit? - De downloadpagina dringt aan op het invullen van een "korte enquête" of het "verifiëren dat je geen robot bent" voordat je het wachtwoord krijgt. - Je wordt doorgestuurd naar een compleet andere, onbekende website om het wachtwoord op te halen. - De bestandsgrootte klopt niet met wat je zou verwachten (bijvoorbeeld een paar KB voor een film die normaal gesproken gigabytes groot is). ## Wat kun je het beste doen? - Vul nooit persoonlijke gegevens in op zo'n "wachtwoord ophalen"-pagina. - Zoek naar reviews of waarschuwingen over de specifieke downloadbron voordat je verdergaat. - Download het bestand opnieuw van een andere, betrouwbaardere bron. ## Veelgestelde vragen ### Zijn alle wachtwoord-beveiligde RAR-bestanden verdacht? Nee. Sommige legitieme uploaders beveiligen bestanden bewust met een wachtwoord dat gewoon in dezelfde beschrijving of post staat, zonder addertjes onder het gras. Verdacht wordt het pas zodra je ervoor iets moet invullen of ergens anders naartoe wordt gestuurd. ### Ik heb al een enquête ingevuld, wat nu? Wees extra alert op vervolgspam (sms, e-mail) en overweeg de ingevulde gegevens (als het een wachtwoord of e-mailadres betrof dat je hergebruikt) elders te wijzigen. ### Kan ik zo'n wachtwoord ook kraken? Daar is voor deze pagina bewust geen handleiding voor opgenomen: het gaat hier vrijwel altijd om een nepbestand, waardoor het kraken van het wachtwoord toch niets oplevert. --- # RAR-bestand in meerdere delen (.r00, .part1.rar) uitpakken Bron: https://duken.nl/vpn/rar-bestanden-in-delen-uitpakken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zet alle gedownloade delen in dezelfde map en pak alleen het eerste bestand uit (dat met de gewone .rar-extensie, of part1.rar/part01.rar). Je uitpakprogramma herkent automatisch de andere delen en voegt ze samen. Grote bestanden worden om praktische redenen vaak in meerdere kleinere delen aangeboden. Dit kom je tegen in twee veelgebruikte vormen: - **Oudere stijl**: bestand.rar, bestand.r00, bestand.r01, bestand.r02, enzovoort - **Modernere stijl**: bestand.part1.rar, bestand.part2.rar, bestand.part3.rar (of part01, part02) In beide gevallen hoef je niet elk bestand los uit te pakken. ## Zo pak je het uit 1. Zorg dat alle delen in dezelfde map staan, met de originele bestandsnamen (niet hernoemen). 2. Zoek het **eerste** bestand in de reeks: dat is het bestand met de gewone `.rar`-extensie (bij de oudere stijl) of het bestand met `part1` of `part01` in de naam (bij de nieuwere stijl). 3. Klik met de rechtermuisknop op dat eerste bestand en kies **Uitpakken hier** (met [7-Zip](https://www.7-zip.org) of WinRAR). 4. Het programma herkent automatisch de overige delen in dezelfde map en voegt ze samen tot het complete bestand. Je hoeft dus nooit de losse .r00-, .r01- of part2.rar-bestanden apart aan te klikken; die worden automatisch meegenomen zodra je het eerste bestand uitpakt. ## Veelgestelde vragen ### Wat als er een deel ontbreekt of beschadigd is? Dan geeft je uitpakprogramma een foutmelding en lukt het uitpakken niet. Controleer of alle delen compleet gedownload zijn en dezelfde bestandsgrootte hebben als verwacht. ### Moet ik alle delen los uitpakken? Nee, dat is juist niet de bedoeling en gaat ook niet werken. Pak alleen het eerste bestand uit. ### Welk programma raad je aan voor het uitpakken? [7-Zip](https://www.7-zip.org) is gratis, open source en ondersteunt vrijwel elk archiefformaat inclusief RAR. WinRAR werkt ook goed, maar is na de proefperiode niet meer gratis. --- # Filmkwaliteit en release-termen uitgelegd: CAM, TS, WEB-DL, Blu-ray Remux Bron: https://duken.nl/vpn/release-termen-cam-ts-bluray-uitgelegd Bijgewerkt: 2026-09-29 > CAM en TS zijn opnames vanuit een bioscoopzaal en hebben de laagste kwaliteit. WEB-DL en WEBRip komen van een streamingdienst en zijn meestal prima. Een Blu-ray Remux is een 1:1 kopie van de originele schijf zonder kwaliteitsverlies, terwijl een 1080p of 720p "encode" bewust kleiner is gemaakt. Bij films en series kom je in bestandsnamen en releases regelmatig afkortingen tegen die iets zeggen over waar het bestand vandaan komt en hoe goed de kwaliteit is. Van laag naar hoog: ## Bioscoop-opnames (laagste kwaliteit) - **CAM**: opgenomen met een camera in de bioscoopzaal. Beeld kan scheef staan of bewegen, geluid komt van de camera-microfoon inclusief publieksgeluid. - **TS (Telesync)**: zelfde soort opname, maar met geluid van een losse audiobron. Beter geluid, beeld blijft wisselend. - **TC (Telecine)**: een machine die de filmrol digitaal overzet. Beeld en geluid zijn goed, maar dit soort releases is zeldzaam door de benodigde apparatuur. ## Vroege digitale versies - **Screener (SCR)**: een promotionele kopie die naar recensenten of verkooppunten gaat, vaak met een watermerk of ingebrande waarschuwing. - **Workprint (WP)**: een nog niet volledig afgemonteerde versie van de film, kan scènes of muziek missen. ## Van een schijf of streamingdienst - **DVDRip / BDRip**: overgezet vanaf een DVD of Blu-ray, gecomprimeerd naar een kleiner bestand. - **DVD5 / DVD9**: verwijst naar de opslagcapaciteit van de originele dvd, niet naar de videokwaliteit. Een DVD5 is een enkellaags dvd tot ongeveer 4,5 GB, een DVD9 een dubbellaags dvd tot ongeveer 9 GB. Een film op DVD9 heeft dus meer ruimte voor extra's of een hogere bitrate, maar is niet automatisch beter dan een DVD5-release van dezelfde film. - **WEB-DL**: rechtstreeks gedownload van een streamingdienst zoals Netflix, meestal goede kwaliteit. - **WEBRip**: van een streamingdienst, maar dan opgenomen tijdens het afspelen in plaats van rechtstreeks gedownload. Iets minder puur dan WEB-DL. ## Blu-ray varianten (hoogste kwaliteit) - **Blu-ray (3D) Disc**: een 1:1 kopie van de originele schijf, als BDMV-map of ISO-bestand. - **Blu-ray Remux**: de hoofdfilm uit een Blu-ray disc, overgezet naar een MKV-bestand zonder de video of het geluid te wijzigen. Kwaliteit identiek aan de schijf, alleen de extra's vallen weg. - **1080p/720p encode**: de Blu-ray disc gecomprimeerd naar een kleiner bestand. De kwaliteit hangt sterk af van wie de encode maakt, sommige groepen letten meer op bestandsgrootte dan op beeldkwaliteit. ## Veelgestelde vragen ### Wat is de beste kwaliteit die ik kan krijgen? Een Blu-ray Remux is qua beeld en geluid identiek aan de originele schijf. Een goede 1080p encode komt er dicht bij tegen een veel kleiner bestand. ### Waarom zou ik ooit een encode kiezen in plaats van een Remux? Bestandsgrootte. Een Remux kan 20 tot 40 GB zijn, een encode van dezelfde film vaak 2 tot 8 GB. ### Is een CAM- of TS-release de moeite waard? Alleen als je niet kan wachten en kwaliteit je niet uitmaakt. Zodra een WEB-DL of Blu-ray-versie beschikbaar is, is die vrijwel altijd beter. ### Is DVD9 beter dan DVD5? Niet per definitie. Het zegt alleen iets over de opslagcapaciteit van de schijf, niet over de compressie-kwaliteit van de film zelf. Een goed gecomprimeerde DVD5-release kan er net zo goed uitzien als een DVD9-release. --- # RMVB-bestand openen: wat is het en hoe speel je het af? Bron: https://duken.nl/vpn/rmvb-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Speel een .rmvb-bestand af met VLC media player, die ondersteunt het formaat standaard zonder aparte installatie van RealPlayer. Wil je het bestand omzetten naar bijvoorbeeld MP4 of AVI, gebruik dan een converter zoals HandBrake of Freemake Video Converter. `.rmvb` staat voor **RealMedia Variable Bitrate**, een videoformaat ontwikkeld door RealNetworks. Het was met name begin jaren 2000 en midden jaren 2000 populair omdat het een goede compressie bood op langzamere internetverbindingen. Tegenwoordig kom je het minder vaak tegen, maar oudere video's dragen deze extensie nog wel eens. ## Afspelen zonder RealPlayer Je hebt niet per se de originele RealPlayer-software nodig: 1. Installeer **VLC media player** (gratis). 2. Open het .rmvb-bestand rechtstreeks in VLC. VLC heeft ingebouwde ondersteuning voor het RealMedia-formaat en speelt de meeste .rmvb-bestanden zonder verdere installatie direct af. ## Omzetten naar een gangbaarder formaat Wil je het bestand converteren naar bijvoorbeeld MP4 of AVI, bijvoorbeeld om te branden op dvd of af te spelen op een apparaat dat geen RMVB ondersteunt: 1. Installeer **HandBrake** of **Freemake Video Converter** (beide gratis). 2. Laad het .rmvb-bestand in als bron. 3. Kies het gewenste uitvoerformaat (MP4 wordt breed ondersteund door moderne apparaten). 4. Start de conversie. ## Veelgestelde vragen ### VLC speelt het bestand ook niet af, wat nu? Dit kan gebeuren bij een beschadigd of onvolledig bestand. Controleer of het bestand compleet is gedownload of gekopieerd. ### Is RMVB hetzelfde als RM? Nee, hoewel ze verwant zijn. `.rm` is het oudere, vaste-bitrate RealMedia-formaat; `.rmvb` gebruikt een variabele bitrate voor een betere balans tussen bestandsgrootte en kwaliteit. Beide worden door VLC ondersteund. --- # Routerwachtwoord vergeten? Zo reset je hem Bron: https://duken.nl/vpn/router-wachtwoord-vergeten-resetten Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een gewijzigd routerwachtwoord is niet terug te halen; je moet de router terugzetten naar de fabrieksinstellingen met de resetknop, waarna je het standaardwachtwoord weer kunt gebruiken. ## Kun je een vergeten wachtwoord achterhalen? Nee. Zodra iemand het standaardwachtwoord van een router heeft gewijzigd, is dat nieuwe wachtwoord om veiligheidsredenen nergens meer terug te vinden, ook niet door de fabrikant of provider. De enige manier om weer toegang te krijgen, is de router terug te zetten naar de fabrieksinstellingen. ## Stap 1: zoek de resetknop Vrijwel elke router heeft een klein, vaak verzonken resetknopje aan de achter- of onderkant. Dit voorkomt dat je hem per ongeluk indrukt. ## Stap 2: houd de knop ingedrukt Houd de resetknop met bijvoorbeeld een paperclip zo'n 10 tot 30 seconden ingedrukt, totdat de lampjes op de router knipperen of even helemaal uitgaan. De precieze duur verschilt per merk en model; raadpleeg bij twijfel de handleiding van jouw specifieke router. ## Stap 3: log in met de standaardgegevens Na de reset staat de router weer op de fabrieksinstellingen. Het standaard inlogadres, gebruikersnaam en wachtwoord staan meestal op een sticker op de router zelf, of zijn terug te vinden via een korte zoekopdracht op het model. ## Let op: je verliest alle eigen instellingen Een fabrieksreset zet ook je wifi-netwerknaam, wifi-wachtwoord en eventuele poort-forwarding-instellingen terug naar de standaardwaarden. Je zult deze na de reset opnieuw moeten instellen. ## Veelgestelde vragen **Mijn router is van mijn internetprovider, kan ik die zomaar resetten?** Ja, dat kan meestal gewoon, al kan het zijn dat je na de reset opnieuw moet inloggen met de providergegevens die op de router of in de accountomgeving van je provider staan. **Kan ik voorkomen dat dit nog eens gebeurt?** Noteer een nieuw wachtwoord altijd op een veilige plek (bijvoorbeeld een wachtwoordmanager) zodra je het wijzigt. --- # Schijfpartitie vergroten of verkleinen in Windows Bron: https://duken.nl/vpn/schijfpartitie-vergroten-verkleinen-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik Schijfbeheer (diskmgmt.msc), krimp de ene partitie om ruimte vrij te maken en breid de andere partitie uit naar die vrijgekomen ruimte. ## Kun je de verdeling tussen partities gewoon aanpassen? Ja. Als je pc bijvoorbeeld een C-schijf en een D-schijf heeft die 50/50 verdeeld zijn, kun je die verhouding wijzigen zonder de hele schijf opnieuw te hoeven inrichten. Windows heeft hiervoor een ingebouwde tool: **Schijfbeheer**. ## Stap 1: open Schijfbeheer 1. Klik met de rechtermuisknop op de Start-knop. 2. Kies **Schijfbeheer** (of typ `diskmgmt.msc` in het zoekvak en druk op Enter). Je ziet nu een overzicht van al je schijven en partities. ## Stap 2: krimp de partitie waar je ruimte van wilt afhalen 1. Klik met de rechtermuisknop op de partitie die kleiner moet worden (bijvoorbeeld D:). 2. Kies **Volume inkrimpen**. 3. Geef op hoeveel ruimte (in MB) je wilt vrijmaken. 4. Klik op **Inkrimpen**. Er ontstaat nu een blok "niet-toegewezen ruimte" naast de gekrompen partitie. ## Stap 3: breid de andere partitie uit Belangrijk: Windows kan een partitie alleen uitbreiden met niet-toegewezen ruimte die er **direct naast** ligt. Wil je bijvoorbeeld C uitbreiden met ruimte die je van D hebt afgehaald, dan moet die vrijgekomen ruimte grenzen aan C. 1. Klik met de rechtermuisknop op de partitie die je wilt vergroten. 2. Kies **Volume uitbreiden**. 3. Volg de wizard om de niet-toegewezen ruimte toe te voegen. Ligt de vrijgekomen ruimte niet direct naast de partitie die je wilt vergroten, dan kun je dit met de gratis tool **MiniTool Partition Wizard** of vergelijkbare software wel voor elkaar krijgen, doordat deze programma's partities ook kunnen verplaatsen. ## Belangrijk: maak eerst een back-up Partities wijzigen is met de moderne Windows-tools relatief veilig en werkt doorgaans zonder gegevensverlies, maar een stroomstoring of onverwachte fout tijdens het proces kan in het ergste geval data beschadigen. Maak daarom altijd eerst een back-up van belangrijke bestanden voordat je aan de slag gaat. ## Veelgestelde vragen **Moeten de partities leeg zijn om dit te doen?** Nee, dat hoeft niet. Je kunt wel niet meer ruimte "overhevelen" dan er daadwerkelijk vrij is op de partitie die je inkrimpt. **Werkt dit ook op een SSD?** Ja, Schijfbeheer werkt hetzelfde op een SSD als op een harde schijf. --- # Screenshot maken op Windows: alle methodes op een rij Bron: https://duken.nl/vpn/screenshot-maken-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Druk op Windows-toets + Shift + S om een deel van je scherm te selecteren en te kopiëren, of gebruik de PrtSc-toets voor een screenshot van je hele scherm. Via het Knipprogramma (Snipping Tool) kun je ook direct bewerken en opslaan. Een screenshot (schermafbeelding) is handig om iets te laten zien, bijvoorbeeld bij het vragen van hulp op een forum. Windows heeft hier meerdere ingebouwde manieren voor. ## Snelste methode: Windows-toets + Shift + S Op elke recente versie van Windows werkt deze sneltoets: 1. Druk tegelijk op **Windows-toets + Shift + S**. 2. Je scherm wordt vaag en je kunt met je muis een gebied selecteren. 3. De selectie staat nu op je klembord. Plak het direct in een programma zoals Word, Paint of een forumpost met **Ctrl + V**. 4. Windows toont meestal ook een meldingsvenster waarmee je de screenshot direct kunt bewerken (pijlen, tekst) en opslaan. ## Volledig scherm opslaan als bestand Druk op **Windows-toets + PrtSc** (Print Screen). Het hele scherm wordt automatisch als afbeelding opgeslagen in de map **Afbeeldingen > Schermopnamen**. ## Via het Knipprogramma 1. Open het **Startmenu** en typ "Knipprogramma" of "Snipping Tool". 2. Klik op **Nieuw** om een screenshot te starten. 3. Kies of je een rechthoek, vrije vorm, venster of het volledige scherm wilt vastleggen. 4. Na het maken van de screenshot kun je markeren, tekst toevoegen en het bestand opslaan via het diskette-icoon. ## Veelgestelde vragen ### Waar wordt mijn screenshot opgeslagen? Met Windows-toets + PrtSc: automatisch in Afbeeldingen > Schermopnamen. Met Windows-toets + Shift + S: nergens automatisch, tenzij je het na het maken zelf opslaat. ### Hoe maak ik een screenshot op een laptop zonder aparte PrtSc-toets? Op veel laptops moet je de Fn-toets ingedrukt houden terwijl je op PrtSc (vaak gecombineerd met een andere toets) drukt. Windows-toets + Shift + S werkt op vrijwel elke laptop zonder Fn-toets nodig te hebben. ### Kan ik ook een screenshot maken van maar één programmavenster? Ja, gebruik Alt + PrtSc voor alleen het actieve venster, of kies "Venster" als optie in het Knipprogramma. --- # SD-kaart van je telefoon leegmaken of formatteren Bron: https://duken.nl/vpn/sd-kaart-bestanden-verwijderen-formatteren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Je kunt een SD-kaart leegmaken via de bestandsbeheer-app of instellingen op je telefoon zelf, of via een pc met een kaartlezer. Let op: formatteren wist alles op de kaart, inclusief apps die er data op hebben opgeslagen zoals navigatiekaarten, chatback-ups en muziek. ## Waarschuwing vooraf Voordat je een SD-kaart formatteert of leegmaakt, is het goed te weten dat sommige apps er stilzwijgend data op bewaren, ook als je dat niet bewust hebt ingesteld: offline navigatiekaarten, back-ups van chatapps, gedownloade muziek of podcasts, en opgeslagen spelgegevens. Controleer of je iets daarvan nog nodig hebt voordat je verdergaat, en maak zo nodig eerst een kopie naar je telefoon of een pc. ## Optie 1: via je telefoon 1. Open **Instellingen** → **Opslag** (Storage). 2. Tik op de vermelding van je SD-kaart. 3. Kies **Formatteren** of **Wissen en formatteren** (de exacte bewoording verschilt per Android-versie en fabrikant). Wil je niet alles wissen maar alleen ruimte vrijmaken, ga dan naar een bestandsbeheer-app (zoals de ingebouwde "Bestanden"-app of Google Files), blader naar de SD-kaart en verwijder losse mappen of bestanden handmatig. ## Optie 2: via een pc Heb je een kaartlezer of een telefoon die als kaartlezer werkt wanneer je hem aansluit: 1. Sluit de SD-kaart (of telefoon) aan op je pc. 2. Open **Deze pc** en zoek de SD-kaart in de lijst met stations. 3. Verwijder bestanden handmatig, of klik met de rechtermuisknop op het station en kies **Formatteren**. 4. Kies bij het bestandssysteem voor **FAT32** (kleinere kaarten) of **exFAT** (grotere kaarten, boven 32GB), zodat de kaart correct leesbaar blijft voor je telefoon. ## Veelgestelde vragen **Ben ik na het formatteren alles definitief kwijt?** Normaal gesproken wel. Formatteren is bedoeld om alle data te wissen, dus zorg dat je belangrijke bestanden eerst hebt gekopieerd. **Welk bestandssysteem moet ik kiezen?** Voor de meeste Android-telefoons is exFAT tegenwoordig de veiligste keuze, vooral bij kaarten groter dan 32GB. Oudere telefoons werken soms alleen goed met FAT32. **Mijn telefoon herkent de SD-kaart niet meer, wat nu?** Probeer de kaart eerst via een pc te formatteren zoals hierboven beschreven. Wordt de kaart ook op de pc niet herkend, dan is de kaart mogelijk defect. --- # Slaapstand werkt niet in Windows: zo los je het op Bron: https://duken.nl/vpn/slaapstand-werkt-niet-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > Controleer eerst je energiebeheerinstellingen, rol daarna recent bijgewerkte drivers terug (met name grafische kaart en chipset), en bouw als laatste stap het slaapbestand opnieuw op via de opdrachtprompt met powercfg -h off gevolgd door powercfg -h on. ## Het probleem Je zet je pc in slaapstand, maar hij schakelt zichzelf direct weer uit, of je krijgt hem niet meer wakker zonder een harde herstart. Dit gebeurt vaak na een Windows-update of het bijwerken van drivers. ## Stap 1: controleer je energiebeheerinstellingen 1. Ga naar **Instellingen > Systeem > Energie en accu** (of zoek naar "Energiebeheer" in het Startmenu). 2. Controleer bij **Geavanceerde energie-instellingen** wat er gebeurt bij het indrukken van de aan/uit-knop of (bij een laptop) het sluiten van het scherm. 3. Zorg dat deze instellingen overeenkomen met wat je verwacht (bijvoorbeeld: aan/uit-knop = slaapstand). ## Stap 2: controleer recent bijgewerkte drivers Slaapstandproblemen ontstaan vaak na het automatisch bijwerken van drivers, met name van de videokaart of chipset, via tools zoals Driver Booster of Windows Update. 1. Open **Apparaatbeheer**. 2. Ga naar de videokaart en eventuele chipset-drivers. 3. Rechtsklik en kies **Vorig stuurprogramma** als die optie beschikbaar is, of installeer de driver die rechtstreeks van de fabrikant van je pc of onderdeel komt in plaats van een automatische driverupdater. ## Stap 3: bouw het slaapbestand opnieuw op Werkt het bovenstaande niet, dan kan het helpen om het slaapstand-mechanisme van Windows zelf te resetten: 1. Open de **opdrachtprompt als administrator**. 2. Typ `powercfg -h off` en druk op Enter. Dit schakelt de slaapstandfunctie (en het bijbehorende slaapbestand) volledig uit. 3. Typ daarna `powercfg -h on` en druk op Enter. Dit bouwt het slaapbestand opnieuw op. 4. Herstart de pc en test of slaapstand weer normaal werkt. ## Veelgestelde vragen **Waarom gebeurt dit vaak na een Windows-update?** Een update kan energiebeheerinstellingen terugzetten naar de standaardwaarden, of een driver installeren die nog niet volledig compatibel is met de nieuwste Windows-versie. **Is het erg als ik slaapstand gewoon uitschakel en de pc altijd volledig afsluit?** Nee, dat is geen probleem voor je pc. Je verliest dan wel het gemak van direct verdergaan waar je gebleven was, omdat geopende programma's bij volledig afsluiten niet bewaard blijven. --- # Video vraagt om een 'speciale player' van een onbekende site te downloaden: is dat veilig? Bron: https://duken.nl/vpn/speciale-player-downloaden-om-video-af-te-spelen-malware Bijgewerkt: 2026-09-29 > Download nooit een "speciale player" of codec die een videobestand zelf aanraadt via een link naar een onbekende website. Dit is een veelgebruikte manier om malware te verspreiden. Gebruik in plaats daarvan een gangbare, brede mediaspeler zoals VLC, die vrijwel alle videoformaten en codecs standaard ondersteunt zonder externe downloads. Kom je bij het afspelen van een videobestand een melding tegen dat je een specifieke "player" moet installeren en daarvoor naar een onbekende website (vaak met een merkwaardige domeinnaam) wordt doorverwezen, wees dan gewaarschuwd: dit is een **bekende en veelgebruikte truc om malware te verspreiden**. De melding zelf zit soms al verwerkt in het videobestand, of verschijnt via een pop-up. ## Waarom dit een rode vlag is Een legitiem videobestand heeft nooit een specifieke, van een onbekende site te downloaden speler nodig — het gebruikt een standaardformaat (zoals H.264, XviD of DivX) dat elke gangbare mediaspeler al ondersteunt. Een melding die je juist naar een specifieke, verder onbekende download stuurt, is bedoeld om je een programma te laten installeren dat níet is wat het beweert te zijn. ## Wat te doen in plaats daarvan 1. **Download of installeer de gesuggereerde speler niet.** 2. Installeer in plaats daarvan **VLC media player** (gratis, van de officiële site videolan.org), die vrijwel alle videoformaten en de bijbehorende codecs standaard ingebouwd heeft, zonder dat je losse codec-pakketten nodig hebt. 3. Speel het bestand af met VLC. ## Blijft het bestand weigeren, ook in VLC? Dan is het bestand hoogstwaarschijnlijk **beschadigd of onvolledig**, en niet een kwestie van een ontbrekende codec. Controleer of het bestand compleet is en probeer het eventueel opnieuw te downloaden of kopiëren. ## Heb je toch al zo'n "speciale player" geïnstalleerd? Verwijder het programma direct via **Configuratiescherm > Programma's en onderdelen**, en draai vervolgens een volledige scan met een betrouwbare virusscanner zoals Malwarebytes om te controleren of er verdere malware is geïnstalleerd. ## Veelgestelde vragen ### Hoe herken ik of een codec-melding wél legitiem is? Een legitieme melding van Windows Media Player over een ontbrekende codec verwijst je meestal naar de officiële Microsoft-website of biedt aan automatisch te zoeken, niet naar een specifieke, onbekende downloadsite met een ongebruikelijke naam. Bij twijfel: negeer de suggestie en gebruik gewoon VLC. ### Is dit hetzelfde als ransomware? Nee, dit is meestal een andere categorie malware (vaak een trojan die verdere schadelijke software installeert), maar het uiteindelijke risico voor je systeem kan net zo ernstig zijn. --- # Twee .srt-ondertitelbestanden samenvoegen tot één bestand Bron: https://duken.nl/vpn/srt-ondertitels-samenvoegen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Open beide .srt-bestanden in een teksteditor zoals Kladblok. Verwijder de tijdcodes van het tweede bestand niet, maar tel bij elke tijdcode van het tweede bestand de eindtijd van het eerste bestand op, en plak de aangepaste inhoud onder het eerste bestand. Programma's als Subtitle Edit doen dit automatisch en zijn betrouwbaarder dan handmatig knippen en plakken. Bij een film die in twee videobestanden is opgesplitst, hoort vaak ook een ondertiteling in twee losse .srt-bestanden. Speel je de video af als één samengevoegd bestand, dan laadt je mediaspeler alleen de ondertiteling van het eerste deel, en valt de ondertiteling na dat punt helemaal weg. ## De makkelijkste manier: Subtitle Edit Handmatig knippen en plakken in Kladblok werkt, maar is foutgevoelig omdat je alle tijdcodes van het tweede bestand handmatig moet aanpassen. Het gratis programma **Subtitle Edit** doet dit automatisch: 1. Download en installeer **Subtitle Edit** (gratis, voor Windows). 2. Open het eerste .srt-bestand via **Bestand > Openen**. 3. Ga naar **Extra > Ondertitel toevoegen/samenvoegen** (of vergelijkbaar, afhankelijk van de versie). 4. Voeg het tweede .srt-bestand toe. Subtitle Edit telt automatisch de eindtijd van het eerste bestand op bij alle tijdcodes van het tweede bestand. 5. Sla het resultaat op als één nieuw .srt-bestand. ## Handmatig samenvoegen (zonder extra software) Wil je geen extra programma installeren, dan kan het ook met alleen Kladblok, maar het kost meer werk: 1. Open het **eerste** .srt-bestand en noteer de tijdcode van de allerlaatste regel (bijvoorbeeld `01:23:45,000`). 2. Open het **tweede** .srt-bestand. Je moet bij elke tijdcode in dit bestand de tijd van stap 1 optellen. Dit is met de hand foutgevoelig bij een lang bestand; hiervoor is een tool als Subtitle Edit dus echt aan te raden. 3. Plak de aangepaste inhoud van het tweede bestand onderaan het eerste bestand. 4. Zorg dat de volgnummers van de ondertitelregels doorlopend blijven (dus niet opnieuw bij 1 beginnen). 5. Sla het bestand op met dezelfde naam als je videobestand, zodat je mediaspeler het automatisch herkent. ## Veelgestelde vragen ### Waarom laadt VLC maar één ondertitelbestand? VLC (en de meeste andere spelers) kunnen maar één ondertitelspoor tegelijk laden per bestandsnaam. Bij twee losse .srt-bestanden voor wat eigenlijk één film is, moet je ze dus eerst samenvoegen tot één bestand. ### Mijn ondertiteling loopt na het samenvoegen niet meer synchroon, wat nu? Dit gebeurt meestal als de tijdcode van de laatste regel van het eerste bestand niet exact overeenkomt met het einde van dat videofragment. Subtitle Edit heeft een functie om de synchronisatie van een ondertitelbestand handmatig te verschuiven, vaak "Synchronisatie" of "Vertragen/versnellen" genoemd. ### Werkt dit ook voor andere ondertitelformaten, zoals .ass of .sub? Het principe is hetzelfde, maar de opmaak van tijdcodes verschilt per formaat. Subtitle Edit ondersteunt de meeste gangbare ondertitelformaten en kan ook tussen formaten converteren. --- # Wat is SSL bij Usenet en waarom zou je het gebruiken? Bron: https://duken.nl/vpn/ssl-usenet-nieuwsgroepen Bijgewerkt: 2026-09-29 > SSL (Secure Sockets Layer) versleutelt het verkeer tussen jouw Usenet-client en de newsserver, zodat niemand tussenin kan zien wat je download. Het gebruikt meestal poort 563 in plaats van de standaard poort 119, en kost iets meer rekenkracht dan een onversleutelde verbinding. SSL (Secure Sockets Layer, tegenwoordig meestal de opvolger TLS) is een versleutelingsprotocol. Bij vrijwel alle Usenet-providers kun je het inschakelen, mits je Usenet-client dat ook ondersteunt — de meeste moderne clients zoals SABnzbd, NZBGet en NewsLeecher doen dat standaard. ## Hoe werkt het Zonder SSL verstuurt je Usenet-client de verbinding onversleuteld over de standaardpoort (119, of 443 voor sommige moderne providers). Met SSL wordt al het verkeer tussen jouw computer en de newsserver versleuteld, meestal over poort 563. ## Voordelen - **Privacy**: niemand tussen jouw internetverbinding en de newsserver — inclusief je eigen internetprovider — kan zien welke bestanden je binnenhaalt. - **Snelheid**: als je internetprovider Usenet-verkeer specifiek afremt (throttling), kan SSL dat soms omzeilen omdat het verkeer niet meer als herkenbaar Usenet-verkeer te zien is. ## Nadelen - **Rekenkracht**: versleutelen en ontsleutelen kost processorkracht. Op moderne computers merk je hier vrijwel niets van, maar op oudere of zwakkere hardware kan de downloadsnelheid er iets onder lijden. ## Welke providers ondersteunen SSL? Vrijwel elke serieuze naam, bijvoorbeeld Eweka (`eweka.nl`), Tweaknews (`tweaknews.nl`) en Newshosting (`newshosting.com`) — ter herkenning genoemd, geen link. Volledig overzicht: [NZB en Usenet-software in 2026](https://duken.nl/vpn/nzb-usenet-software-2026). ## Veelgestelde vragen ### Moet ik SSL altijd inschakelen? Het wordt vrijwel altijd aangeraden vanwege de privacy, tenzij je met erg oude of trage hardware werkt en merkbaar snelheidsverlies ervaart. ### Welke poort gebruik ik voor SSL? Meestal poort 563. Sommige providers gebruiken een eigen poort voor SSL-verbindingen; check de instellingenpagina van je provider als 563 niet werkt. ### Ondersteunt elke Usenet-provider SSL? Vrijwel elke serieuze provider tegenwoordig wel. Kijk bij twijfel in de accountinstellingen of op de supportpagina van je provider naar de SSL-verbindingsgegevens. --- # Een eigen .torrent-bestand maken Bron: https://duken.nl/vpn/torrent-bestand-maken Bijgewerkt: 2026-09-29 > De meeste moderne torrent-clients zoals qBittorrent en Transmission hebben een ingebouwde functie om een torrent te maken. Kies het bestand of de map die je wilt delen, voeg eventueel een tracker toe of gebruik alleen DHT (trackerless), en sla het .torrent-bestand op. Zolang jouw client daarna actief blijft draaien (als seeder), kunnen anderen met het .torrent-bestand of de bijbehorende magnet-link jouw bestanden downloaden. Een `.torrent`-bestand bevat geen eigenlijke data, maar alleen metadata: een lijst van de bestanden, hun grootte, controlesommen om beschadiging te herkennen, en eventueel een verwijzing naar een tracker die downloaders en uploaders (peers) bij elkaar brengt. Wil je zelf iets delen via BitTorrent — bijvoorbeeld een open source programma, een eigen videoproject of een grote set foto's voor familie — dan maak je eerst zo'n torrent-bestand van je eigen bestanden. ## Zo maak je een torrent-bestand De meeste populaire torrent-clients hebben deze functie ingebouwd, dus je hebt geen apart programma nodig. **Met qBittorrent:** 1. Open qBittorrent en ga naar **Extra > Nieuwe torrent maken**. 2. Selecteer het bestand of de map die je wilt delen. 3. Voeg eventueel een of meerdere **tracker-URL's** toe. Zonder tracker werkt het alleen via **DHT** (Distributed Hash Table) en peer exchange, wat ook prima kan werken zolang er andere DHT-clients online zijn. 4. Sla het .torrent-bestand op. **Met Transmission (Mac/Linux):** 1. Ga naar **Bestand > Nieuwe torrent maken**. 2. Selecteer je bestand of map en eventueel een tracker. 3. Klik op **Nieuwe torrent maken**. ## Delen met anderen Het .torrent-bestand zelf is klein (meestal een paar kilobyte) en kun je gewoon mailen, uploaden of als magnet-link delen. Belangrijk: **anderen kunnen alleen downloaden zolang jouw eigen client openstaat en actief seedt** (het bestand blijft aanbieden). Sluit je je client af voordat iemand anders het bestand volledig heeft binnengehaald, dan stokt de download totdat je weer online bent. ## Veelgestelde vragen ### Heb ik altijd een tracker nodig? Nee. Moderne BitTorrent-clients ondersteunen **trackerless** torrents via DHT. Dit werkt goed voor publieke verspreiding, maar is minder betrouwbaar als je maar met één of enkele specifieke personen wilt delen — een simpele bestandsoverdracht via cloudopslag is dan vaak eenvoudiger. ### Kan ik een torrent-bestand ook gebruiken om bestanden te versturen naar iemand die niet technisch is? Het kan, maar de ontvanger heeft dan ook een torrent-client nodig en jij moet online blijven totdat de download compleet is. Voor een simpele eenmalige overdracht naar één persoon is een directe methode (cloudopslag, WeTransfer e.d.) meestal handiger. --- # Torrent-termen uitgelegd: seeder, leecher, swarm en meer Bron: https://duken.nl/vpn/torrent-termen-uitgelegd Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een torrent-bestand bevat alleen informatie over de te downloaden data, niet de data zelf. Een "peer" is iedereen die met die torrent bezig is, een "seeder" heeft het complete bestand al en deelt het, een "leecher" is nog aan het downloaden, en de "swarm" is de groep van alle seeders en leechers samen. Bij het downloaden via BitTorrent kom je een aantal specifieke termen tegen die niet altijd vanzelfsprekend zijn. Deze woordenlijst legt de belangrijkste begrippen uit. ## De basisbegrippen - **Torrent**: een klein bestand (meestal maar enkele tientallen kilobytes) dat zelf geen film, muziek of software bevat, maar alleen informatie over hoe de eigenlijke data via het BitTorrent-netwerk gevonden en gedownload kan worden. - **Peer**: iedereen die op dat moment via dezelfde torrent verbonden is, of ze nu aan het downloaden of uploaden zijn. - **Seeder**: een peer die het volledige bestand al heeft en dit blijft delen met anderen. - **Leecher**: een peer die het bestand nog aan het downloaden is (dus nog niet compleet heeft). - **Swarm**: de volledige groep van alle seeders en leechers die op dat moment met dezelfde torrent bezig zijn. ## Overige veelgebruikte termen - **Tracker**: een server die bijhoudt welke peers op een bepaalde torrent actief zijn, zodat nieuwe deelnemers elkaar kunnen vinden. - **Magnetlink**: een link die direct naar een torrent verwijst zonder dat je eerst een los .torrent-bestand hoeft te downloaden. - **Overseeden**: veel langer blijven uploaden dan nodig is nadat je een bestand compleet hebt gedownload. Sommige torrent-communities verwachten juist dat je dit doet om de gezondheid van de swarm te behouden. - **Ratio**: de verhouding tussen wat je hebt geüpload en gedownload. Sommige besloten torrent-sites (trackers) hanteren een minimale ratio om lid te kunnen blijven. - **Ghosttorrent**: een torrent die je client blijft tonen als actief, terwijl deze eigenlijk al klaar of gestopt is, vaak door een crash van de client of computer. Deze verdwijnt meestal vanzelf na een tijdje. ## Bekende torrentsites Een paar namen die je in dit soort termen-discussies vaak tegenkomt, met het domein waarmee ze adverteren (geen link, ter herkenning): The Pirate Bay (`thepiratebay.org`), 1337x (`1337x.to`), YTS (`yts.mx`) en TorrentGalaxy (`torrentgalaxy.to`). Een uitgebreider overzicht staat op [torrentsites in 2026](https://duken.nl/vpn/torrentsites-overzicht). ## Veelgestelde vragen ### Wat is het verschil tussen een torrent-bestand en een magnetlink? Beide verwijzen naar dezelfde data, maar een magnetlink hoeft niet eerst gedownload te worden als los bestand: je torrent-client kan er direct mee beginnen. Een .torrent-bestand moet je eerst opslaan en openen. ### Waarom duurt downloaden soms extreem lang? Dit hangt sterk af van het aantal actieve seeders in de swarm. Weinig of geen seeders betekent een trage of soms zelfs onmogelijke download. ### Is een hoge ratio verplicht? Dat hangt af van de specifieke torrent-community of tracker die je gebruikt. Sommige (vooral besloten) trackers stellen een minimumratio verplicht, openbare torrent-netwerken meestal niet. --- # Ubuntu instellen als media- en downloadserver Bron: https://duken.nl/vpn/ubuntu-mediaserver-instellen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer Ubuntu Server, voeg een mediaspeler zoals Kodi of Plex toe voor afspelen, en een downloadclient voor torrents of Usenet, bij voorkeur achter een VPN. ## Waarom Ubuntu voor een mediaserver? Ubuntu is gratis, goed gedocumenteerd en stabiel genoeg om 24/7 te draaien. Voor beginners is er ook een grafische interface (GUI) beschikbaar, waardoor je niet alles via de command line hoeft te doen — handig als je voor het eerst met Linux werkt. Dat maakt het een logische basis voor een pc die je wilt ombouwen tot mediaserver of downloadmachine. ## Wat heb je nodig? - **Ubuntu Server** of **Ubuntu Desktop** (Desktop is makkelijker voor beginners vanwege de GUI) - Een mediaspeler/-server, bijvoorbeeld **Kodi** voor lokaal afspelen op een tv, of **Plex**/**Jellyfin** als je content op meerdere apparaten in huis wilt streamen - Een downloadclient, zoals **qBittorrent** voor torrents of een Usenet-client voor nieuwsgroepen - **VLC** kan eenvoudig via de Software-app of met `sudo snap install vlc` worden geïnstalleerd, mocht je losse bestanden willen afspelen zonder een volledige mediaserver op te zetten ## Beveilig je downloadverkeer met een VPN Draait je server 24/7 en gebruik je hem ook om via torrents te downloaden, dan is het verstandig om dat verkeer via een VPN te laten lopen. Zo blijft je IP-adres tegenover andere gebruikers in een torrent-swarm verborgen. Zie ons artikel over [VPN en torrents](https://duken.nl/vpn/vpn-en-torrents) voor de achtergrond, en [VPN instellen op een router](https://duken.nl/vpn/vpn-op-router-opnsense-openwrt) als je liever de hele server via de router laat lopen in plaats van losse software op de server zelf. ## Beginnerstip: begin met Ubuntu Desktop Heb je nog nooit met Linux gewerkt, begin dan met **Ubuntu Desktop** in plaats van de kale Server-versie. Je mist dan wat resources voor de GUI, maar wint veel tijd doordat je software gewoon via een winkel-achtige interface kunt installeren in plaats van via de command line. ## Veelgestelde vragen **Is een oude pc krachtig genoeg als mediaserver?** Voor het afspelen en organiseren van video is een gemiddelde pc van de afgelopen tien jaar ruim voldoende. Alleen bij het transcoderen (live omzetten) van 4K-video naar meerdere apparaten tegelijk kan een oudere processor een bottleneck worden. **Kan ik ook Windows gebruiken in plaats van Ubuntu?** Ja, maar Ubuntu heeft als voordeel dat het lichter is, geen licentiekosten kent en zich beter leent om 24/7 stil op de achtergrond te draaien. --- # UIF-bestand openen: zo pak je het uit Bron: https://duken.nl/vpn/uif-bestand-openen Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een programma dat het UIF-formaat ondersteunt, zoals MagicISO of PowerISO. Daarmee kun je het bestand direct openen, de inhoud uitpakken, of omzetten naar het veelgebruikte ISO-formaat dat door vrijwel elk brand- en mountprogramma wordt herkend. ## Wat is een UIF-bestand? UIF staat voor **UltraISO Image File**, een schijfkopieformaat van de software UltraISO. Het lijkt op een ISO-bestand (een volledige kopie van een cd of dvd), maar wordt door de meeste standaardprogramma's van Windows niet herkend. ## Stap 1: open het bestand met de juiste software Windows kan een .uif-bestand niet native openen. Je hebt hiervoor specifieke software nodig: - **MagicISO** — kan UIF-bestanden direct openen en de inhoud bekijken of uitpakken. - **PowerISO** — ondersteunt eveneens UIF en kan het bestand ook mounten als virtuele schijf. ## Stap 2: omzetten naar ISO (aanbevolen) Omdat ISO een veel algemener ondersteund formaat is, is het vaak handiger om het UIF-bestand meteen om te zetten: 1. Open het UIF-bestand in MagicISO of PowerISO. 2. Kies de optie **Converteren** of **Save as** en selecteer **ISO** als doelformaat. 3. Sla het bestand op. Je kunt het resulterende ISO-bestand vervolgens met vrijwel elk brand- of mountprogramma gebruiken, zoals ImgBurn of de ingebouwde mount-functie van Windows. ## Veelgestelde vragen **Kan ik een UIF-bestand ook branden op een dvd?** Ja, maar meestal is het eenvoudiger om het bestand eerst om te zetten naar ISO en dat vervolgens te branden met een programma als ImgBurn, omdat ISO breder ondersteund wordt. **Waarom gebruikt bijna niemand nog UIF?** Het formaat is specifiek aan UltraISO gebonden en nooit een brede standaard geworden. ISO is inmiddels het gangbare formaat voor schijfkopieën. --- # Wat is het verschil tussen 32-bit en 64-bit Windows? Bron: https://duken.nl/vpn/verschil-32-bit-64-bit-windows Bijgewerkt: 2026-09-29 > 64-bit Windows kan veel meer werkgeheugen aanspreken dan 32-bit (dat gelimiteerd is tot ongeveer 3-4 GB), is sneller met zware taken en is tegenwoordig de standaardkeuze. Kies alleen voor 32-bit als je oude hardware of software hebt die geen 64-bit ondersteunt. Bij het downloaden of installeren van Windows kom je de keuze tussen **32-bit** (ook wel **x86** genoemd) en **64-bit** (**x64**) tegen. Het verschil zit in hoeveel geheugen en rekenkracht het besturingssysteem kan aanspreken. ## Het belangrijkste verschil: werkgeheugen - **32-bit** kan in de praktijk maximaal ongeveer 3 tot 4 GB werkgeheugen (RAM) gebruiken, ongeacht hoeveel er daadwerkelijk in je pc zit. - **64-bit** kan veel meer werkgeheugen aanspreken (in de praktijk tot honderden GB's, afhankelijk van de Windows-editie), wat vooral merkbaar is bij zwaardere taken zoals gamen, videobewerking en veel programma's tegelijk open hebben. ## Welke moet je kiezen? Voor vrijwel iedereen met een computer van de laatste 10-15 jaar is **64-bit** de juiste keuze. Praktisch alle moderne processors, drivers en programma's zijn ontworpen voor 64-bit, en de meeste nieuwe software wordt niet eens meer als 32-bit-versie uitgebracht. Kies alleen voor 32-bit als: - Je pc een oude 32-bit-processor heeft (zeldzaam bij hardware van na 2010). - Je specifieke oude software of drivers gebruikt die alleen op 32-bit werken. ## Hoe controleer je wat je huidige systeem heeft? 1. Ga naar **Instellingen > Systeem > Info**. 2. Kijk bij **Systeemtype**. Daar staat bijvoorbeeld "64-bits besturingssysteem, x64-processor". ## Veelgestelde vragen ### Kan ik 64-bit Windows installeren als ik nu 32-bit heb? Alleen als je processor 64-bit ondersteunt (dat is bij vrijwel elke pc van de laatste jaren het geval). Dit vereist wel een volledige herinstallatie van Windows, geen simpele upgrade. ### Werkt 32-bit software op een 64-bit Windows? Ja, 64-bit Windows kan de meeste 32-bit-programma's gewoon uitvoeren. Andersom werkt niet: 64-bit software draait niet op een 32-bit Windows. ### Waarom zou een winkel nog 32-bit Windows verkopen? Voor zeer specifieke bedrijfstoepassingen met oude apparatuur of software die niet compatibel is met 64-bit. Voor een gewone thuisgebruiker is dit vrijwel nooit de juiste keuze. --- # VIDEO_TS en AUDIO_TS afspelen of omzetten naar AVI/MP4 Bron: https://duken.nl/vpn/video-ts-audio-ts-afspelen-omzetten Bijgewerkt: 2026-09-29 > Speel de VIDEO_TS-map rechtstreeks af met VLC (Media > Schijf openen > selecteer de map) zonder te branden. Wil je één los videobestand, gebruik dan een converter zoals HandBrake, Freemake Video Converter of DVDFab om de VIDEO_TS-inhoud om te zetten naar MP4 of AVI. Een dvd-rip komt regelmatig als een set bestanden in een map genaamd **VIDEO_TS** (met daarin bestanden als `VIDEO_TS.VOB`, `.IFO` en `.BUP`), soms aangevuld met een lege **AUDIO_TS**-map. Dit is de standaard mapstructuur van een dvd-video. Je hoeft dit niet per se te branden om het te kunnen bekijken. ## Rechtstreeks afspelen zonder te branden 1. Installeer **VLC media player** (gratis). 2. Open VLC en kies **Media > Schijf openen** (of **Open Disc**). 3. Kies het tabblad voor een map/schijf-image en selecteer de map die de **VIDEO_TS**-map bevat. 4. VLC start de film af met het originele dvd-menu of speelt direct de hoofdfilm af, inclusief de beschikbare audio- en ondertitelsporen. Ook **Media Player Classic - Home Cinema** kan een VIDEO_TS-map rechtstreeks openen via **Bestand > Open map**. ## Omzetten naar een los AVI- of MP4-bestand Wil je liever één afspeelbaar videobestand, bijvoorbeeld om op een usb-stick te zetten voor een tv die geen mappenstructuren leest, gebruik dan een conversieprogramma: 1. Installeer een gratis converter zoals **HandBrake**, **Freemake Video Converter** of **DVDFab**. 2. Laad de VIDEO_TS-map in als bron (bij HandBrake: **Open Source > Selecteer map**). 3. Kies het gewenste uitvoerformaat. HandBrake ondersteunt van huis uit MP4 en MKV; voor een AVI-bestand is Freemake of DVDFab handiger. 4. Selecteer bij meerdere ondertitelsporen ("multisubs") alleen de gewenste taal, zodat je niet per ongeluk meerdere ondertitels tegelijk inbrandt. 5. Start de conversie. Afhankelijk van de lengte van de film en de snelheid van je pc kan dit enige tijd duren. ## Veelgestelde vragen ### Wat is het verschil tussen VIDEO_TS en AUDIO_TS? VIDEO_TS bevat de eigenlijke video- en menudata. AUDIO_TS is een overblijfsel uit de tijd van DVD-Audio-schijven en is bij een gewone film-dvd meestal leeg — je kunt deze map negeren. ### Mijn tv leest de VIDEO_TS-map niet vanaf usb Niet elke tv ondersteunt dvd-mapstructuren rechtstreeks vanaf usb. Zet de map dan om naar een los MP4- of AVI-bestand zoals hierboven beschreven, dat werkt op vrijwel elke moderne tv. ### Kan ik dit ook gewoon op dvd branden in plaats van omzetten? Ja, brand dan de VIDEO_TS-map (en eventueel de lege AUDIO_TS-map) met een gewoon brandprogramma zoals ImgBurn of Nero als **data-dvd met ISO9660/UDF-bestandssysteem**, niet als gewone databestanden. --- # Wat is DNS en waarom een ongecensureerde DNS-server gebruiken Bron: https://duken.nl/vpn/wat-is-dns-ongecensureerde-dns-server Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een DNS-server vertaalt een website-adres zoals duken.nl naar het ip-adres waar die website daadwerkelijk staat, te vergelijken met een telefoonboek. De DNS-server die je standaard gebruikt (meestal van je provider) kan bepaalde domeinen weigeren te vertalen, waardoor je die site niet meer bereikt. Een alternatieve, ongecensureerde DNS-server omzeilt dat soort blokkades. ## Wat doet een DNS-server? Elke website op internet is uiteindelijk bereikbaar via een ip-adres, een reeks cijfers die voor mensen lastig te onthouden is. Een DNS-server (Domain Name Server) vertaalt de domeinnaam die je intypt, bijvoorbeeld duken.nl, naar het bijbehorende ip-adres, zodat je browser weet waar hij naartoe moet. Je kunt een DNS-server dus zien als het telefoonboek van internet: jij vraagt naar een naam, de DNS-server geeft het bijbehorende adres terug. Standaard gebruikt je computer of router de DNS-server van je internetprovider. Dat werkt voor de meeste sites prima, maar de partij die de DNS-server beheert heeft daarmee ook wel wat macht: als die partij een domein uit zijn "telefoonboek" haalt, kun je die site niet meer bereiken via de normale weg, ook al is de website zelf gewoon online. ## Waarom een ongecensureerde DNS-server? Providers zijn in sommige gevallen verplicht om bepaalde domeinen te blokkeren op DNS-niveau, bijvoorbeeld na een gerechtelijk bevel. Omdat dit soort blokkades op DNS-niveau werkt en niet de website zelf offline haalt, is de blokkade eenvoudig te omzeilen door een andere, ongecensureerde DNS-server te gebruiken die het domein wel gewoon vertaalt. Daarnaast speelt privacy een rol: de eigenaar van de DNS-server die je gebruikt kan in theorie bijhouden welke domeinen je opvraagt. Een DNS-provider die expliciet aangeeft geen logs bij te houden, biedt op dat vlak meer privacy dan de standaardserver van je provider. ## Hoe wijzig je je DNS-server? 1. Ga naar de netwerkinstellingen van je router (meestal via 192.168.0.1 of 192.168.1.1 in je browser) of naar de netwerkinstellingen van je Windows-pc. 2. Zoek de optie voor DNS-servers, vaak te vinden bij de IPv4-instellingen. 3. Vul in plaats van de automatisch toegewezen DNS-server handmatig een alternatieve DNS-server in, bijvoorbeeld die van Cloudflare (1.1.1.1) of Quad9 (9.9.9.9), beide bekend om hun privacyvriendelijke beleid. 4. Sla de instellingen op en herstart je browser om te testen of het wijzigen is gelukt. ## Veelgestelde vragen **Is een andere DNS-server hetzelfde als een VPN?** Nee. Een DNS-server bepaalt alleen welk ip-adres bij een domeinnaam hoort; je internetverkeer zelf blijft verder onversleuteld en je eigen ip-adres blijft zichtbaar voor de website. Een VPN versleutelt al je verkeer en verbergt ook je ip-adres. Voor volledige privacy en het omzeilen van bredere blokkades is een VPN een completere oplossing dan alleen een andere DNS-server. **Wordt mijn internetverbinding trager door een andere DNS-server?** Meestal niet merkbaar. Grote publieke DNS-providers zoals Cloudflare en Quad9 zijn juist geoptimaliseerd voor snelheid. **Kan ik dit op elk apparaat instellen?** Ja, DNS-instellingen kun je zowel op je router (voor je hele netwerk in één keer) als los per apparaat (Windows, macOS, Android, iOS) wijzigen. --- # Wat is een firewall en waarom heb je er een nodig? Bron: https://duken.nl/vpn/wat-is-een-firewall Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een firewall is software of hardware die het inkomende en uitgaande netwerkverkeer van je computer controleert en ongewenst verkeer blokkeert, zoals pogingen van buitenaf om toegang te krijgen tot je apparaat. De meeste routers hebben al een ingebouwde hardware-firewall, en Windows en macOS hebben allebei een ingebouwde software-firewall die standaard aanstaat. ## Een firewall in gewone taal Zie een firewall als een soort beveiligde deur tussen je apparaat en het internet. Alle verkeer dat naar binnen of naar buiten wil, wordt eerst gecontroleerd: mag dit programma of deze verbinding erdoor, of niet? Zo houdt een firewall veel schadelijk verkeer buiten, zoals pogingen van buitenaf om ongevraagd toegang tot je computer te krijgen. ## De twee soorten firewalls **Hardware-firewall** Dit is een fysieke schakel tussen je internetverbinding en je apparaten. De meeste thuisrouters hebben hier standaard een ingebouwde firewall voor, die al het verkeer blokkeert dat niet expliciet is toegestaan voordat het je netwerk binnenkomt. **Software-firewall** Dit is een programma dat op je computer zelf draait en controleert welk verkeer naar binnen en naar buiten mag. Zowel Windows (Windows Defender Firewall) als macOS hebben hiervoor een ingebouwde, gratis firewall die standaard actief is. ## Heb je er echt één nodig? Ja. Een firewall is, samen met een actueel besturingssysteem en een virusscanner, een van de basisonderdelen van digitale veiligheid. Zonder firewall is je apparaat direct blootgesteld aan verkeer van buitenaf, wat het makkelijker maakt voor malware of kwaadwillenden om binnen te komen. De ingebouwde firewalls van Windows en macOS zijn voor de meeste thuisgebruikers ruim voldoende. Extra software-firewalls van derden zijn vooral relevant voor gevorderde gebruikers die verkeer per programma fijnmazig willen instellen. ## Veelgestelde vragen **Kan ik mijn firewall zomaar uitzetten?** Dat wordt afgeraden. Zonder firewall staat je apparaat vrijwel volledig open voor inkomend verkeer van internet, wat een aanzienlijk veiligheidsrisico is. **Beschermt een firewall ook tegen virussen?** Niet direct. Een firewall controleert netwerkverkeer, terwijl een virusscanner bestanden en programma's controleert op kwaadaardige code. Ze vullen elkaar aan en zijn allebei nodig voor goede basisbeveiliging. --- # Wat is een seedbox en hoe werkt het? Bron: https://duken.nl/vpn/wat-is-een-seedbox-uitleg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Een seedbox is een torrent-client die op een externe server bij een hostingprovider draait, in plaats van op je eigen computer. Je bestuurt de torrent-client op afstand via een webinterface, en downloadt de al binnengehaalde bestanden vervolgens zelf via FTP naar je eigen apparaat. Een **seedbox** is in de kern niets anders dan een torrent-client (zoals qBittorrent of rTorrent), maar dan draaiend op een server bij een hostingprovider ergens op het internet, in plaats van op je eigen pc thuis. ## Hoe werkt een seedbox? 1. Je huurt een seedbox bij een aanbieder, die je toegang geeft tot een webinterface (een torrent-client die je via je browser bedient, zoals ruTorrent). 2. Je voegt een .torrent-bestand of magnetlink toe via die webinterface, net zoals je dat normaal in een lokale torrent-client zou doen. 3. Het downloaden gebeurt op de server van de hostingprovider, niet op je eigen internetverbinding. 4. Zodra het bestand binnen is, haal je het zelf op via **FTP** (of soms SFTP) naar je eigen computer. ## Waarom zou je een seedbox gebruiken? - **Snelheid**: seedboxen draaien meestal op datacenterverbindingen met een veel hogere upload- en downloadsnelheid dan een gemiddelde thuisverbinding. - **Altijd online**: een seedbox blijft draaien, ook als je eigen pc uit staat, handig als je lang wilt blijven seeden. - **Je eigen ip-adres blijft buiten beeld** bij het torrent-swarm zelf, omdat het downloaden via de server van de provider verloopt in plaats van je eigen verbinding. ## Zelf hosten versus huren Je kunt een seedbox huren bij een gespecialiseerde aanbieder (de gebruikelijke route), of zelf een server (bijvoorbeeld een Linux VPS) inrichten met een torrent-client en webinterface. Zelf hosten vraagt meer technische kennis van serverbeheer en netwerkbeveiliging, en wordt over het algemeen afgeraden als je hier niet vertrouwd mee bent, aangezien een verkeerd beveiligde server kwetsbaar kan zijn. ## Veelgestelde vragen ### Heb ik veel technische kennis nodig om een gehuurde seedbox te gebruiken? Nee, de webinterface van een gehuurde seedbox werkt in de basis hetzelfde als een lokale torrent-client: torrent toevoegen, laten downloaden, en via FTP ophalen. Serverbeheer hoef je zelf niet te doen bij een gehuurde seedbox. ### Wat is het verschil tussen FTP en SFTP voor het ophalen van bestanden? FTP verstuurt bestanden onversleuteld, SFTP (of FTPS) versleutelt de verbinding. Kies waar mogelijk voor SFTP, vooral op een openbaar netwerk. ### Kan ik een seedbox ook voor legale doeleinden gebruiken? Ja, een seedbox is puur een stukje infrastructuur (een torrent-client op afstand) en wordt bijvoorbeeld ook gebruikt voor het snel verspreiden van Linux-distributies of andere legale content die via BitTorrent wordt gedeeld. --- # Wat is 'mounten'? Uitleg en hoe je het doet Bron: https://duken.nl/vpn/wat-is-mounten-uitleg Bijgewerkt: 2026-09-29 > Mounten betekent dat je een schijfkopie-bestand (zoals een .iso) laat herkennen als een virtuele cd/dvd-speler, zonder dat je iets hoeft te branden. Installeer daarvoor een gratis programma zoals Daemon Tools of WinCDEmu, en kies daarin de optie om het bestand te mounten. Er verschijnt dan een nieuw "schijfstation" in je Verkenner met de inhoud van de schijfkopie. **Mounten** is het laden van een schijfkopie-bestand (zoals `.iso`, `.mdf` of `.mdx`) als een virtuele cd/dvd-speler op je computer. Windows (of het mount-programma) doet dan alsof er een echte schijf in een echt cd/dvd-station zit, terwijl het in werkelijkheid gewoon een bestand op je harde schijf is. Dit is handig omdat je zo de inhoud van een schijfkopie direct kunt bekijken of gebruiken, zonder deze eerst op een fysieke schijf te hoeven branden. ## Zo mount je een bestand 1. Installeer een gratis mount-programma zoals **Daemon Tools Lite** of **WinCDEmu**. (Vanaf Windows 8 kun je een gewoon `.iso`-bestand overigens ook direct mounten door er met de rechtermuisknop op te klikken en **Koppelen** (Mount) te kiezen, zonder extra software.) 2. Open het programma, of klik met de rechtermuisknop op het bestand. 3. Kies de optie om het bestand te **mounten/koppelen**. 4. Er verschijnt een nieuw station in **Deze pc** (vergelijkbaar met een cd/dvd-station), met daarin de inhoud van de schijfkopie. ## Waarom zou je mounten in plaats van branden? - **Sneller**: geen fysieke schijf nodig en geen wachttijd voor het branden. - **Geen slijtage van schijven of brander**. - **Gemakkelijk weer verwijderen**: unmounten (ontkoppelen) gaat met één klik, in tegenstelling tot een gebrande schijf die je moet weggooien of overschrijven. ## Veelgestelde vragen ### Ik mount het bestand maar zie geen inhoud in het nieuwe station Controleer of het bestand niet beschadigd of onvolledig is. Sommige schijfkopie-formaten (zoals .mdf) horen bij een los bijbehorend bestand (zoals .mds) dat in dezelfde map moet staan. ### Kan ik meerdere bestanden tegelijk mounten? Ja, de meeste mount-programma's ondersteunen meerdere virtuele stations tegelijk, zodat je verschillende schijfkopieën gelijktijdig geladen kunt hebben. ### Werkt mounten ook op een Mac? Ja, macOS heeft standaard ondersteuning voor het mounten van .iso- en vergelijkbare bestanden door er simpelweg op te dubbelklikken. --- # Wat zijn dvd-regiocodes (R1, R2, R5)? Bron: https://duken.nl/vpn/wat-zijn-dvd-regiocodes Bijgewerkt: 2026-09-29 > Dvd's en dvd-spelers zijn verdeeld in regio's (R1 t/m R8). Een regiocode geeft aan voor welk deel van de wereld een schijf oorspronkelijk bedoeld is; komt de code van je schijf niet overeen met die van je speler, dan kan afspelen problemen geven, tenzij de schijf regiovrij is. Dvd's worden vaak aangeduid met een regiocode, zoals R1, R2 of R5. Dit systeem is oorspronkelijk bedacht door filmstudio's om de wereldwijde releasedata van films te kunnen spreiden en beheren. ## De belangrijkste regio's - **R1**: Verenigde Staten en Canada - **R2**: Europa, inclusief Nederland en België, plus Japan en het Midden-Oosten - **R3**: Zuidoost-Azië - **R4**: Australië, Nieuw-Zeeland en Latijns-Amerika - **R5**: Rusland, Oost-Europa, Afrika en delen van Azië - **R6**: China ## Betekent een andere regiocode een slechtere kwaliteit? Nee. De regiocode zegt niets over de beeldkwaliteit, alleen over het beoogde afzetgebied. Een dvd-speler is doorgaans ingesteld om alleen dvd's van zijn eigen regio af te spelen; een schijf met een andere regiocode kan daardoor geweigerd worden, ook al is de inhoud verder identiek. ## Wat als een dvd niet afspeelt door de regiocode? - Sommige dvd-spelers en computerprogramma's kunnen ingesteld worden om regiovrij af te spelen. - Een deel van de dvd's is door de uitgever zelf al "regiovrij" (region-free) uitgebracht, en speelt overal af. - Software-dvd-spelers op de computer (zoals VLC) houden vaak sowieso geen rekening met regiocodes. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik de regio van mijn dvd-speler wijzigen? Bij sommige spelers kan dit een beperkt aantal keer via het instellingenmenu of een code op de afstandsbediening; raadpleeg de handleiding van je specifieke apparaat. ### Geldt dit ook voor Blu-ray? Ja, Blu-ray kent een vergelijkbaar maar apart regiosysteem met slechts drie regio's (A, B en C). ### Waarom heeft niet elke dvd een regiocode? Sommige uitgevers kiezen er bewust voor om een schijf regiovrij uit te brengen, zodat deze wereldwijd zonder beperking afspeelt. --- # 'De webpagina kan niet worden weergegeven' terwijl je wel internetverbinding hebt Bron: https://duken.nl/vpn/webpagina-kan-niet-worden-weergegeven-proxy Bijgewerkt: 2026-09-29 > Controleer de proxy-instellingen van je browser (bij Internet Explorer/Edge via Internetopties > Verbindingen > LAN-instellingen) en schakel "Een proxyserver gebruiken" uit als dit onbedoeld aan staat, met "Instellingen automatisch detecteren" wél aangevinkt. Werkt dat niet, probeer dan een andere browser om te bepalen of het probleem browserspecifiek is. Krijg je in je browser de melding dat een webpagina niet kan worden weergegeven, terwijl je internetverbinding verder gewoon werkt (bijvoorbeeld andere apps functioneren wel), dan wijst dit vaak op een **verkeerde proxy-instelling**. Een proxy is een tussenstation waar al je webverkeer doorheen wordt gestuurd; staat deze verkeerd of onbedoeld ingesteld, dan kan geen enkele pagina meer geladen worden. ## Stap 1: controleer je proxy-instellingen 1. Open **Internetopties** (zoek dit op in het startmenu, of via de instellingen van je browser). 2. Ga naar het tabblad **Verbindingen** en klik op **LAN-instellingen**. 3. Staat het vinkje bij **Een proxyserver voor het LAN gebruiken** aan, terwijl je hier niet bewust een proxy hebt ingesteld? Vink deze dan uit. 4. Zorg dat **Instellingen automatisch detecteren** wél is aangevinkt. 5. Klik op **OK** en probeer een pagina opnieuw te laden. ## Stap 2: probeer een andere browser Werkt een andere browser (bijvoorbeeld Firefox of Chrome) wel gewoon, terwijl je standaardbrowser blijft haperen? Dan zit het probleem specifiek in de instellingen van die ene browser, en kun je gericht daar verder zoeken (extensies die verkeer omleiden zijn een veelvoorkomende oorzaak). ## Stap 3: controleer op ongewenste software of extensies Sommige adware of ongewenste browserextensies wijzigen zelf de proxy-instellingen om advertenties te injecteren of verkeer om te leiden. Controleer je geïnstalleerde extensies en verwijder alles wat je niet herkent of niet meer gebruikt, en draai voor de zekerheid een scan met een malwarescanner zoals Malwarebytes. ## Veelgestelde vragen ### Ik gebruik bewust een VPN of proxy, kan dat de oorzaak zijn? Ja, een verkeerd geconfigureerde VPN- of proxy-verbinding kan hetzelfde effect hebben. Probeer de VPN/proxy tijdelijk uit te schakelen om te controleren of het probleem daarmee verdwijnt, en controleer anders de serverinstellingen van je VPN-app. ### Het probleem doet zich alleen voor bij bepaalde websites, niet bij alle Dat wijst eerder op een DNS-probleem of een blokkade van die specifieke site (bijvoorbeeld door je provider of netwerkbeheerder) dan op een proxy-instelling. Kijk in dat geval naar het verversen van je DNS-cache. --- # Kan mijn werkgever mijn internetgebruik controleren? Bron: https://duken.nl/vpn/werkgever-internetgebruik-controleren Bijgewerkt: 2026-09-29 > Technisch gezien kan een werkgever internetverkeer op het bedrijfsnetwerk monitoren, ook als je zelf geen browsergeschiedenis bewaart, bijvoorbeeld via de router, firewall of gespecialiseerde monitoringsoftware. Dit mag echter niet zomaar: de werkgever moet dit vooraf kenbaar maken, meestal in een personeelsreglement, en mag niet onnodig ver gaan in wat er gecontroleerd wordt. Het wissen van je browsergeschiedenis beschermt je niet tegen monitoring op netwerkniveau. Of en hoe ver een werkgever daadwerkelijk kijkt, hangt af van de aanwezige apparatuur en het beleid van het bedrijf. ## Wat is er technisch mogelijk? Een werkgever kan internetverkeer op verschillende niveaus monitoren, los van wat er lokaal op jouw computer is opgeslagen: - **Op de router of firewall**: veel zakelijke netwerken loggen welke websites (domeinnamen) vanaf welk apparaat worden bezocht, ook zonder dat de inhoud van pagina's wordt opgeslagen. - **Met gespecialiseerde monitoringsoftware**: sommige bedrijven gebruiken software die uitgebreider kan loggen, tot en met welke toetsaanslagen worden gemaakt of screenshots op vaste momenten. - **Via het bedrijfs-e-mailaccount**: e-mails die via een zakelijk account worden verstuurd of ontvangen, vallen vaak onder een ander regime dan puur surfgedrag. Hoe uitgebreid dit daadwerkelijk gebeurt, verschilt enorm per bedrijf: een groot bedrijf met een eigen IT-afdeling heeft eerder geavanceerde monitoringtools dan een klein bedrijf zonder specifiek hiervoor aangeschafte apparatuur. ## Wat mag een werkgever wettelijk? In Nederland (en vergelijkbaar in België) gelden een aantal randvoorwaarden voor het monitoren van internetgebruik door werknemers: - De werkgever moet **vooraf duidelijk maken** dat en hoe er gecontroleerd wordt, meestal vastgelegd in een personeelsreglement of internetprotocol. - Controle moet een **gerechtvaardigd doel** dienen (bijvoorbeeld beveiliging of het voorkomen van misbruik), en mag niet verder gaan dan noodzakelijk voor dat doel. - Werknemers moeten in de praktijk ook daadwerkelijk de kans hebben gehad om kennis te nemen van het beleid. Dit is algemene informatie en geen juridisch advies. Twijfel je over jouw specifieke situatie, raadpleeg dan de ondernemingsraad, een vakbond, of een jurist gespecialiseerd in arbeidsrecht. ## Hoe bescherm je je privacy op een zakelijk netwerk? Wil je voorkomen dat je surfgedrag op netwerkniveau zichtbaar is voor je werkgever, dan is het wissen van je lokale browsergeschiedenis niet voldoende, aangezien dat niets verandert aan wat er op de router of firewall wordt gelogd. Bewaar prive-surfen voor je eigen apparaat en mobiele data in plaats van het bedrijfsnetwerk, dat is de simpelste manier om dit onderscheid te maken. ## Veelgestelde vragen ### Kan mijn werkgever zien wat ik typ, ook op HTTPS-sites? Met normale netwerkmonitoring (op basis van domeinnamen) blijft de exacte inhoud van een HTTPS-verbinding versleuteld en dus onzichtbaar. Alleen met specifieke bedrijfssoftware die verkeer actief "ontsleutelt" (via een geïnstalleerd bedrijfscertificaat op je werklaptop) kan meer inhoud zichtbaar worden. ### Verandert het gebruik van een VPN hier iets aan op een bedrijfsnetwerk? Een VPN kan voorkomen dat je netwerkverkeer op domeinniveau zichtbaar is voor de netwerkbeheerder, maar het gebruik van een niet-toegestane VPN op een bedrijfsapparaat of -netwerk kan zelf in strijd zijn met het internetbeleid van je werkgever. Controleer dit beleid voordat je dit doet op werkapparatuur. ### Mag mijn werkgever mijn privételefoon ook controleren als ik op het bedrijfs-wifi zit? Ook hier geldt: het wifi-netwerk zelf kan gelogd worden (welk apparaat welke domeinen bezoekt), maar dit is een ander scenario dan toegang tot de telefoon zelf, waarvoor een werkgever geen recht heeft zonder jouw toestemming. --- # WiFi-bereik vergroten in de tuin of op de veranda Bron: https://duken.nl/vpn/wifi-bereik-vergroten-tuin-veranda Bijgewerkt: 2026-09-29 > Voor een betrouwbare verbinding op afstand is een bekabelde (ethernet) verbinding naar een los toegangspunt buiten het beste, eventueel met stroom en data over dezelfde kabel (Power over Ethernet). Wil je liever draadloos, gebruik dan een mesh-wifisysteem dat speciaal is ontworpen om het bereik van je netwerk te vergroten, in plaats van een eenvoudige wifi-versterker die op grotere afstanden vaak tegenvalt. Wifi-signaal verzwakt naarmate het verder van de router af moet, en buiten (door muren, ramen en open lucht) verzwakt het nog sneller dan binnenshuis. Wil je op een veranda of in een tuin op afstand van het huis betrouwbaar kunnen tv kijken of internetten, dan zijn er een paar opties, van eenvoudig tot grondig. ## Optie 1: een mesh-wifisysteem Een **mesh-netwerk** bestaat uit meerdere kleine wifi-punten die je door het huis (en eventueel buiten) verspreidt. Ze werken samen als één netwerk, in tegenstelling tot een simpele wifi-versterker die het signaal van de hoofdrouter alleen maar doorgeeft (en daardoor vaak juist trager wordt op afstand). Dit is de eenvoudigste optie zonder kabels te hoeven trekken, en werkt voor de meeste tuinen en veranda's tot een meter of 20-30 van het huis prima. ## Optie 2: een bekabeld toegangspunt buiten Voor de meest betrouwbare verbinding, vooral bij een grotere afstand (30+ meter) of veel obstakels, is een **ethernetkabel** naar een los toegangspunt buiten de beste oplossing: 1. Trek een ethernetkabel (voor buitengebruik, ondergronds ingraven kan met de juiste kabel) van je router naar de gewenste locatie. 2. Sluit daar een los **wifi-toegangspunt (access point)** aan. 3. Overweeg een toegangspunt dat **Power over Ethernet (PoE)** ondersteunt: dan heb je geen aparte stroomaansluiting nodig, omdat stroom via dezelfde kabel als de data wordt meegeleverd. ## Optie 3: tv kijken via een streaming-app in plaats van kabel-tv Wil je specifiek tv kijken en heeft je provider een app (zoals Ziggo GO), dan is een klein **Android tv-doosje of Chromecast** met een goede wifi-verbinding vaak eenvoudiger dan een tv-signaal fysiek naar buiten te trekken. Let wel op dat bij bandbreedte-intensieve content zoals sportuitzendingen een stabiele verbinding (dus liever bekabeld of mesh dan een verre wifi-versterker) belangrijk is om buffering te voorkomen. ## Veelgestelde vragen ### Is een gewone wifi-versterker (repeater) niet genoeg? Voor een korte afstand kan dat werken, maar een repeater herhaalt alleen het bestaande signaal en heeft daardoor zelf ook een goed signaal nodig om vanaf te werken. Op grotere afstand of door veel obstakels levert dit vaak een merkbaar tragere verbinding op dan een mesh-systeem of bekabelde oplossing. ### Kan ik een camping-wifiversterker gebruiken voor mijn eigen tuin? Dat kan, deze zijn speciaal ontworpen om een ver, zwak signaal (zoals van een camping-router) op te pikken en lokaal door te geven, en kunnen dus ook voor een tuin/veranda-situatie werken. Voor een permanente oplossing is een mesh-systeem of bekabeld toegangspunt meestal betrouwbaarder. --- # Wifi-signaal zwak op een andere verdieping: zo verbeter je het bereik Bron: https://duken.nl/vpn/wifi-signaal-versterken-andere-verdieping Bijgewerkt: 2026-09-29 > Verplaats de router eerst zo centraal mogelijk in huis en niet weggestopt in een meterkast. Helpt dat onvoldoende, dan is een mesh-wifisysteem of een powerline-adapter met wifi-accesspoint een stuk betrouwbaarder dan een eenvoudige wifi-versterker (repeater), die het zwakke signaal vooral doorgeeft in plaats van verbetert. Een wifi-signaal wordt zwakker naarmate het meer verdiepingsvloeren, muren en meters moet overbruggen. Zit je router op de begane grond en heb je op een hogere verdieping een slechte verbinding of valt deze regelmatig weg, dan zijn er een paar stappen die echt verschil maken. ## Stap 1: controleer de plek van je router Voordat je extra apparatuur aanschaft, is de plaatsing van je router vaak al een groot deel van het probleem: - Zet de router zo **centraal** mogelijk in huis, niet in een hoek, meterkast of kast weggestopt. - Houd de router uit de buurt van metalen voorwerpen, aquariums en dikke betonnen muren, deze dempen het signaal sterk. - Zet de antennes (indien aanwezig) rechtop, en probeer bij twijfel een andere stand. ## Stap 2: een wifi-versterker (repeater) is vaak niet de beste oplossing Een simpele wifi-versterker (repeater) pikt het bestaande signaal op en zendt het opnieuw uit. Dat werkt, maar heeft twee nadelen: hij heeft zelf ook een redelijk signaal nodig om vanaf te starten, en de snelheid halveert vaak omdat de repeater tegelijk moet ontvangen en uitzenden. Op een andere verdieping met al een matig signaal geeft dit vaak een teleurstellend resultaat. ## Stap 3: kies voor mesh-wifi of een powerline-adapter Twee oplossingen die veel betrouwbaarder zijn dan een simpele repeater: 1. **Mesh-wifisysteem**: meerdere kleine wifi-punten die je door het huis verspreidt (bijvoorbeeld één op elke verdieping) en die samen als één netwerk werken. Je apparaat schakelt automatisch over naar het dichtstbijzijnde punt. Dit is de gebruiksvriendelijkste oplossing zonder kabels te hoeven trekken. 2. **Powerline-adapter met wifi**: gebruikt het elektriciteitsnet in huis om het internetsignaal naar een ander stopcontact te sturen, waar een tweede adapter met wifi-zender het signaal lokaal weer uitzendt. Dit werkt vaak stabieler dan mesh in oudere huizen met dikke muren, mits beide adapters op dezelfde elektrische groep zitten. ## Stap 4: los een wegvallende verbinding apart op Heb je vooral last van een verbinding die steeds wegvalt (in plaats van structureel zwak signaal), controleer dan ook: - Of er storing is van andere wifi-netwerken in de buurt: wissel in de routerinstellinger van het 2,4 GHz-kanaal, of gebruik waar mogelijk de 5 GHz-band. - Of een firmware-update voor de router beschikbaar is. - Of een simpele herstart van de router (stroom eraf en weer aan) het probleem tijdelijk oplost, dat wijst vaak op een overbelaste of vastgelopen router. ## Veelgestelde vragen ### Wat is beter: mesh of powerline? Mesh is gebruiksvriendelijker en flexibeler qua plaatsing. Powerline is vaak stabieler als je huis dikke (beton)muren heeft die wifi-signalen sterk dempen, mits de stopcontacten op dezelfde elektrische groep zitten. ### Helpt een externe antenne op mijn router? Bij routers met vervangbare antennes kan een grotere antenne het bereik op de begane grond verbeteren, maar voor een andere verdieping is dat meestal niet genoeg: het signaal moet dan nog steeds door een vloer heen. ### Kan ik gewoon meerdere routers gebruiken in plaats van mesh? Dat kan met de juiste instelling (dezelfde netwerknaam en wachtwoord, verschillende kanalen), maar apparaten schakelen dan niet automatisch naar het sterkste punt zoals bij mesh. Voor de meeste huishoudens is een echt mesh-systeem daarom prettiger in gebruik. --- # WiFi valt steeds uit: \"Standaard gateway niet beschikbaar\" oplossen Bron: https://duken.nl/vpn/wifi-valt-uit-standaard-gateway Bijgewerkt: 2026-09-29 > Ga naar Apparaatbeheer, open de eigenschappen van je WiFi-adapter, tabblad Energiebeheer, en schakel "De computer mag dit apparaat uitschakelen om energie te besparen" uit. Zet daarna ook het energieschema voor draadloze adapters op maximale prestaties. Dit lost de melding in de meeste gevallen op. De melding "Standaard gateway niet beschikbaar" betekent dat Windows geen verbinding meer krijgt met je router, terwijl de WiFi-verbinding zelf soms nog wel actief lijkt. Vaak gaat het na een paar minuten vanzelf weer goed, om daarna opnieuw weg te vallen. Dit is bijna altijd een instellingenprobleem op je pc of laptop, niet je router. ## Stap 1: energiebeheer van je netwerkadapter aanpassen Windows zet netwerkadapters standaard soms (deels) uit om stroom te besparen, wat WiFi-verbindingen kan verstoren. 1. Druk op **Windows-toets + X** en kies **Apparaatbeheer**. 2. Vouw **Netwerkadapters** open en dubbelklik op je WiFi-adapter. 3. Ga naar het tabblad **Energiebeheer** (indien aanwezig). 4. Zet het vinkje uit bij **"De computer mag dit apparaat uitschakelen om energie te besparen"**. 5. Klik op **OK**. ## Stap 2: het energieschema zelf aanpassen Helpt stap 1 niet, pas dan ook het actieve energieschema aan: 1. Druk op **Windows-toets + R**, typ `control` en druk op Enter. 2. Sorteer op **Pictogrammen** en open **Energiebeheer**. 3. Klik bij je actieve schema op **De schema-instellingen wijzigen**. 4. Klik op **Geavanceerde energie-instellingen wijzigen**. 5. Vouw **Instellingen voor de adapter voor draadloos netwerk** uit, en daarna **Modus voor energiebesparing**. 6. Zet deze instelling op **Maximale prestaties**. 7. Klik op **OK** en sla de wijzigingen op. ## Andere mogelijke oorzaken Lossen de stappen hierboven het niet op, controleer dan ook het volgende: - **Afstand en obstakels**: muren, magnetrons en andere 2,4 GHz-apparaten kunnen storing veroorzaken. Probeer of het probleem verdwijnt dichter bij de router, of schakel over naar de 5 GHz-band als je router dat ondersteunt. - **Verouderde WiFi-driver**: controleer via Apparaatbeheer of Windows Update of er een nieuwere driver beschikbaar is voor je netwerkadapter. - **Routerinstellingen**: log in op je router en probeer een fabrieksreset als de router zelf al langere tijd niet is herstart. - **Alleen op één apparaat?** Werkt WiFi wel prima op je telefoon of tablet maar niet op je pc, dan wijst dat vrijwel altijd naar de adapterinstellingen op die ene pc, niet naar je router of provider. ## Veelgestelde vragen ### Waarom gebeurt dit vooral op laptops? Laptops gebruiken agressievere energiebesparingsinstellingen dan desktops om de accuduur te verlengen, waardoor de WiFi-adapter vaker (deels) wordt uitgeschakeld. Dit is precies waarom stap 1 en 2 hierboven vooral bij laptops effect hebben. ### Ik heb een bekabelde verbinding en die werkt wel gewoon? Dat bevestigt dat je internetverbinding en router in orde zijn, en dat het probleem echt bij de WiFi-adapter of de driver van je pc zit. ### Helpt een VPN-verbinding tegen dit soort WiFi-problemen? Nee, een VPN lost dit niet op: de "standaard gateway niet beschikbaar"-melding speelt zich af op netwerkniveau, vóórdat een VPN-verbinding actief kan worden. Los eerst de WiFi-verbinding zelf op voordat je met een VPN gaat verbinden. --- # Wel verbonden met wifi, maar geen internettoegang Bron: https://duken.nl/vpn/wifi-verbonden-maar-geen-internet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Dit is meestal een DNS-probleem, niet een probleem met je wifi-verbinding zelf. Ververs je DNS-cache, of stel handmatig een andere DNS-server in (zoals 1.1.1.1 van Cloudflare), en herstart daarna je router. ## Waarom heb je wel wifi maar geen internet? Als je apparaat "verbonden" toont met je wifi-netwerk, maar geen enkele website laadt, betekent dit dat de verbinding met je router in orde is, maar dat er ergens verderop iets misgaat. Vaak is dit een DNS-probleem: je apparaat kan geen domeinnamen meer vertalen naar ip-adressen (zie [wat is DNS](https://duken.nl/vpn/wat-is-dns-ongecensureerde-dns-server) voor uitleg). Een goede test: probeer een website via het kale ip-adres te bereiken (bijvoorbeeld `8.8.8.8` in je browser) — werkt dat wel, dan is het bevestigd een DNS-probleem. ## Stap 1: ververs je DNS-cache Open de opdrachtprompt (zoek naar `cmd`) en voer het volgende commando uit: ``` ipconfig /flushdns ``` Dit wist de lokaal opgeslagen DNS-gegevens, die soms verouderd of beschadigd kunnen zijn. ## Stap 2: stel handmatig een andere DNS-server in 1. Ga naar je netwerkinstellingen (**Instellingen** → **Netwerk en internet** → adapter-opties). 2. Open de eigenschappen van je wifi-verbinding en zoek **Internet Protocol versie 4 (TCP/IPv4)**. 3. Kies **Het volgende DNS-serveradres gebruiken** en vul bijvoorbeeld **1.1.1.1** (Cloudflare) of **8.8.8.8** (Google) in als voorkeurs-DNS-server. 4. Sla op en probeer opnieuw te internetten. ## Stap 3: herstart je router Soms ligt het probleem niet bij je apparaat maar bij de router zelf. Een herstart (stekker eruit, 30 seconden wachten, weer erin) lost vastgelopen routerprocessen vaak op. ## Stap 4: probeer een andere browser of apparaat Werkt het op geen enkele website, maar wel op een ander apparaat op hetzelfde netwerk? Dan wijst dat naar een probleem specifiek met jouw apparaat (bijvoorbeeld een netwerkadapter-driver) in plaats van met het netwerk zelf. ## Veelgestelde vragen **Waarom werkt bijvoorbeeld Minecraft of een ander spel wel, maar de browser niet?** Sommige programma's gebruiken directe ip-adressen of hun eigen verbindingsmethode en zijn daardoor minder afhankelijk van DNS, terwijl je browser bij elke website eerst een domeinnaam moet vertalen. Dat verklaart waarom het ene wel en het andere niet werkt. **Moet ik dit op elk apparaat apart instellen?** Je kunt een alternatieve DNS-server ook direct op je router instellen, zodat die voor alle apparaten in huis tegelijk geldt in plaats van dat je het per apparaat moet doen. **Helpt het om mijn netwerkadapter driver bij te werken?** Als het probleem specifiek op één apparaat blijft optreden na de bovenstaande stappen, is een verouderde of beschadigde netwerkadapter-driver een logische volgende stap om te controleren. --- # Taakbalk automatisch verbergen werkt niet in Windows 10/11 Bron: https://duken.nl/vpn/windows-10-taakbalk-verbergen-werkt-niet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Controleer bij Taakbalkinstellingen of alleen "Taakbalk automatisch verbergen" is aangevinkt en de overige weergave-opties (zoals taakbalkknoppen combineren) correct staan. Werkt het nog steeds niet, start dan Verkenner opnieuw op via Taakbeheer, dit lost het probleem in veel gevallen direct op. Wil je meer schermruimte overhouden door de taakbalk automatisch te laten verdwijgen, maar blijft deze toch permanent in beeld staan (of verdwijnt hij niet consequent), dan helpt het meestal om de instellingen na te lopen en Verkenner opnieuw te starten. ## Stap 1: controleer de taakbalkinstellingen 1. Klik met de rechtermuisknop op de taakbalk en kies **Taakbalkinstellingen**. 2. Zet **Taakbalk automatisch verbergen in bureaubladmodus** aan. 3. Controleer of overige opties niet conflicteren, zoals het combineren van taakbalkknoppen; stel dit in op **Combineren, labels verbergen** voor de meest voorspelbare werking. 4. Sluit het instellingenscherm en beweeg de muis onderin het scherm om te testen of de taakbalk verschijnt en weer verdwijnt. ## Stap 2: herstart Verkenner (Explorer) Werkt de instelling zelf prima, maar reageert de taakbalk niet (goed) totdat je iets anders doet, dan helpt het vaak om **Verkenner (explorer.exe)** opnieuw op te starten in plaats van de hele pc te herstarten: 1. Open **Taakbeheer** (Ctrl+Shift+Esc). 2. Zoek in het tabblad **Processen** naar **Windows Verkenner**. 3. Klik erop met de rechtermuisknop en kies **Opnieuw starten**. Het bureaublad en de taakbalk knipperen kort, waarna de instelling meestal weer correct wordt toegepast. ## Stap 3: controleer meldingen en actieve vensters Een taakbalk die niet wil verbergen, komt soms doordat een programma actief om aandacht vraagt (bijvoorbeeld een pop-upmelding), of doordat een venster is gemaximaliseerd op een manier die de automatische verberging blokkeert. Sluit tijdelijk alle open vensters om te testen of het probleem hiermee samenhangt. ## Veelgestelde vragen ### Werkt dit hetzelfde bij meerdere beeldschermen? Bij meerdere schermen kun je per scherm afzonderlijk instellen of de taakbalk moet worden weergegeven, maar de instelling voor automatisch verbergen geldt doorgaans voor alle schermen tegelijk. ### De taakbalk verdwijnt wel, maar komt niet meer tevoorschijn als ik de muis ernaartoe beweeg. Dit wijst vaak op een grafische driverstoring. Probeer eerst Verkenner te herstarten (zie stap 2); helpt dat niet, controleer dan of je grafische driver up-to-date is. ### Kan een update dit probleem veroorzaken? Ja, na een Windows-update kunnen taakbalkinstellingen soms terugvallen op standaardwaarden. Controleer de instelling dus opnieuw na een grote update. --- # Windows Defender: volledige scan start niet of stopt halverwege Bron: https://duken.nl/vpn/windows-defender-volledige-scan-start-niet Bijgewerkt: 2026-09-29 > Meestal wordt een volledige Defender-scan verstoord door een andere antivirus- of beveiligingsapp die op de achtergrond meekijkt. Schakel eventuele andere virusscanners tijdelijk uit en probeer de scan opnieuw, of draai de scan in de Veilige modus. Windows Defender is de ingebouwde virusscanner van Windows. Bij sommige gebruikers werkt de **snelle scan** wel prima, maar breekt de **volledige scan** halverwege af of start hij helemaal niet, soms met een foutcode erbij. ## Meest voorkomende oorzaak Als er naast Windows Defender nog een andere antivirus- of beveiligingsapp actief is (ook een gratis tool), kunnen de twee programma's elkaar in de weg zitten tijdens een uitgebreide scan. Dit gebeurt vaker bij een volledige scan dan bij een snelle scan, omdat die veel meer bestanden tegelijk opent. ## Stappen om het op te lossen 1. Controleer via **Instellingen > Privacy en beveiliging > Windows-beveiliging** of er een andere antivirusapp actief staat naast Defender. 2. Schakel die andere antivirussoftware tijdelijk uit en probeer de volledige scan opnieuw. 3. Werkt het nog niet, start Windows dan op in de **Veilige modus** en voer de scan daar uit. In deze modus starten alleen essentiële processen op, wat storende software uitschakelt. 4. Controleer of Windows en de virusdefinities up-to-date zijn via **Windows Update**. 5. Blijft het probleem terugkomen, overweeg dan een tweede controle met een losse on-demand scanner zoals Malwarebytes, die naast Defender kan draaien zonder conflicten te geven. ## Veelgestelde vragen ### Is het erg als alleen de snelle scan werkt? Niet per se; de snelle scan controleert de plekken waar malware zich meestal verstopt. Voor extra zekerheid is een werkende volledige scan wel aan te raden, zeker na een verdachte download. ### Moet ik Windows Defender wel gebruiken als ik al een andere virusscanner heb? Nee, dat is niet nodig en kan zelfs storingen veroorzaken zoals hierboven. Windows schakelt Defender doorgaans automatisch uit zodra je een andere volwaardige virusscanner installeert. ### Kan ik Defender resetten als niets helpt? Ja, via **Instellingen > Apps > Optionele functies** kun je Windows-beveiliging repareren of resetten. Een laatste redmiddel is het opnieuw registreren van de Defender-service via de opdrachtprompt, maar dat is iets voor gevorderde gebruikers. --- # Geen installatie-cd bij je pc gekregen: hoe herinstalleer je Windows? Bron: https://duken.nl/vpn/windows-geen-installatie-cd-gekregen Bijgewerkt: 2026-09-29 > De meeste fabrikanten leveren geen fysieke installatieschijf meer mee, maar wel een verborgen herstelpartitie op de harde schijf zelf, of een online herstelprogramma. Lukt dat niet, dan kun je met de officiële Microsoft Media Creation Tool een installatiebestand downloaden en gebruiken met je bestaande productcode. Veel kant-en-klare pc's van fabrikanten zoals HP, Dell, Lenovo en Acer worden zonder fysieke installatie-cd of -dvd geleverd. Wil je Windows toch opnieuw installeren (bijvoorbeeld omdat het systeem traag is geworden of vastloopt), dan zijn er een paar legitieme routes, ook zonder die schijf. ## Optie 1: de verborgen herstelpartitie gebruiken De meeste fabrikanten zetten een **herstelpartitie** op de harde schijf zelf, die de fabrieksinstellingen kan terugzetten zonder installatiemedia: 1. Start de pc op en druk tijdens het opstarten op de specifieke hersteltoets van de fabrikant (vaak F11, F9 of Esc, afhankelijk van het merk, kijk in de handleiding of op de website van de fabrikant). 2. Kies de optie om het systeem naar de **fabrieksinstellingen** terug te zetten. Let op: dit wist meestal al je persoonlijke bestanden en geïnstalleerde programma's, maak dus eerst een back-up van belangrijke bestanden. ## Optie 2: een installatiebestand downloaden met de Media Creation Tool Heeft je pc geen (werkende) herstelpartitie meer, dan kun je legaal een installatiebestand downloaden via het officiële **Media Creation Tool** van Microsoft: 1. Ga naar de officiële Microsoft-website en download de Media Creation Tool voor jouw Windows-versie. 2. Maak hiermee een opstartbare USB-stick of ISO-bestand. 3. Start je pc op vanaf de USB-stick en volg de installatiestappen. Windows vraagt tijdens of na de installatie om een productcode. Zit deze niet op een sticker onder je laptop of op de behuizing, dan is deze meestal digitaal gekoppeld aan je Microsoft-account of automatisch herkenbaar zodra je met dezelfde pc-hardware herinstalleert (Windows 10/11 activeert dan automatisch opnieuw). ## Waar vind je je productcode terug? - Op een **sticker** op de laptop (onderkant) of desktopbehuizing (vaak bij oudere pc's met Windows 7/8). - Digitaal met een tool zoals **ShowKeyPlus** als Windows al geïnstalleerd is en je 'm wilt achterhalen voordat je herinstalleert. - Gekoppeld aan je **Microsoft-account**, als je Windows ooit met dat account hebt geactiveerd. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik zomaar elke Windows-versie installeren met de Media Creation Tool? Nee, installeer dezelfde editie (bijvoorbeeld Home of Pro) als die oorspronkelijk op je pc stond, anders werkt je productcode niet voor activering. ### Ik heb geen productcode meer, wat nu? Als je pc oorspronkelijk met een geldige Windows-licentie is verkocht en je herinstalleert op dezelfde hardware, activeert Windows 10/11 vaak automatisch opnieuw via de digitale licentie die aan je hardware gekoppeld is, ook zonder dat je de code opnieuw hoeft in te voeren. ### Is de herstelpartitie altijd aanwezig? Niet altijd, sommige fabrikanten leveren in plaats daarvan losse herstel-USB-sticks mee, of bieden aan om er zelf een te maken via de fabrikantsoftware voordat er een probleem ontstaat. Controleer dit het liefst vooraf. --- # Windows blijft hangen in een oneindige automatische-herstel-loop Bron: https://duken.nl/vpn/windows-oneindige-herstel-loop Bijgewerkt: 2026-09-29 > Start op vanaf een Windows-installatie-usb of herstelschijf, kies Een computer repareren > Probleemoplossen > Geavanceerde opties > Opdrachtprompt, en voer achtereenvolgens bootrec /fixmbr, bootrec /fixboot en bootrec /rebuildbcd uit. Lukt dit niet, probeer dan Systeemherstel naar een eerder werkend punt, of als laatste redmiddel Deze pc opnieuw instellen met behoud van bestanden. Een pc die telkens opnieuw opstart naar het scherm "Automatisch herstel voorbereiden", vervolgens "Reparatie mislukt" toont en dan weer opnieuw opstart, zit vast in een **automatische-herstel-loop**. Je komt niet meer op het inlogscherm en dus ook niet meer bij je bestanden of instellingen. Dit is te verhelpen zonder dat je meteen alles kwijtraakt. ## Wat je nodig hebt - Een **Windows-installatie-usb** (te maken op een andere werkende pc via de Media Creation Tool van Microsoft), of een herstelschijf/-usb als je die eerder hebt gemaakt. - Geduld: sommige stappen duren enkele minuten. ## Stap 1: start op vanaf de installatie-usb 1. Sluit de usb-stick aan en start de pc opnieuw op. 2. Zorg dat de pc vanaf de usb opstart (meestal via een bootmenu-toets zoals F12, F2 of Esc bij het opstarten — dit verschilt per merk). 3. Kies bij het installatiescherm **Nu installeren** niet, maar klik linksonder op **Uw computer repareren**. 4. Ga naar **Problemen oplossen > Geavanceerde opties > Opdrachtprompt**. ## Stap 2: herstel de opstartgegevens met bootrec Typ in de opdrachtprompt de volgende commando's, één voor één, telkens gevolgd door Enter: ``` bootrec /fixmbr bootrec /fixboot bootrec /scanos bootrec /rebuildbcd ``` Sluit de opdrachtprompt en start de pc opnieuw op. In veel gevallen is de loop hiermee doorbroken. ## Stap 3: werkt dit niet? Probeer Systeemherstel Ga terug naar **Geavanceerde opties** en kies dit keer **Systeemherstel**. Als er eerder een herstelpunt is aangemaakt (bijvoorbeeld vlak voor een Windows-update), kun je de pc terugzetten naar die staat zonder je persoonlijke bestanden te verliezen. ## Stap 4: laatste redmiddel — Deze pc opnieuw instellen Lukt geen van bovenstaande stappen, kies dan bij **Geavanceerde opties** voor **Deze pc opnieuw instellen** en selecteer **Mijn bestanden behouden**. Windows wordt dan opnieuw geïnstalleerd, maar je persoonlijke documenten, foto's en dergelijke blijven staan. Geïnstalleerde programma's moet je hierna wel opnieuw installeren. ## Veelgestelde vragen ### Wat veroorzaakt een oneindige herstel-loop? Vaak een beschadigd opstartbestand (BCD), een mislukte Windows-update, een corrupte systeembestand, of een hardwareprobleem zoals een falende harde schijf/ssd. ### Kan ik mijn bestanden nog redden voordat ik iets probeer? Ja. Start op vanaf de installatie-usb, kies **Uw computer repareren > Problemen oplossen > Opdrachtprompt** en kopieer met `xcopy` of gewoon via de Verkenner (die ook vanuit de herstelomgeving te openen is met `notepad` als omweg, of sluit de schijf aan op een andere pc) je belangrijkste bestanden naar een externe schijf voordat je verder gaat. ### De bootrec-commando's geven een foutmelding Dit kan gebeuren als de systeempartitie beschadigd is. Probeer dan eerst `chkdsk C: /f` uit te voeren vanuit dezelfde opdrachtprompt, en herhaal daarna de bootrec-commando's. --- # Windows opstartfout 0xc000014c oplossen Bron: https://duken.nl/vpn/windows-opstartfout-0xc000014c Bijgewerkt: 2026-09-29 > Start op vanaf een Windows-installatie-usb of -dvd, kies Systeemherstel > Opdrachtprompt en herbouw de opstartconfiguratie met bootrec. ## Wat betekent foutcode 0xc000014c? Deze foutmelding verschijnt vóórdat Windows zelfs maar begint te laden, met een melding dat het besturingssysteem niet kan worden gestart omdat een vereist bestand ontbreekt of beschadigd is. In vrijwel alle gevallen gaat het om de **Boot Configuration Data (BCD)**: het bestand dat Windows vertelt waar en hoe het moet opstarten. Is dat beschadigd, verwijderd, of wijst het naar de verkeerde schijf (bijvoorbeeld na een harde-schijfwissel of een mislukte update), dan krijg je deze melding. ## Stap 1: start op vanaf installatiemedia Je hebt een Windows-installatie-usb of -dvd nodig (te maken met de officiële Microsoft Media Creation Tool). Start je pc op vanaf deze media (pas zo nodig de opstartvolgorde aan in het BIOS/UEFI). ## Stap 2: open Opdrachtprompt via Systeemherstel 1. Kies in het installatiescherm voor **Een computer repareren**. 2. Ga naar **Problemen oplossen** > **Geavanceerde opties** > **Opdrachtprompt**. ## Stap 3: herbouw de opstartconfiguratie Voer de volgende opdrachten na elkaar uit: ``` bootrec /fixmbr bootrec /fixboot bootrec /scanos bootrec /rebuildbcd ``` Bevestig met "Y" als er om toestemming wordt gevraagd om een Windows-installatie toe te voegen aan de opstartlijst. Start daarna de pc opnieuw op zonder de installatiemedia. ## Als dit niet werkt Blijft de foutmelding terugkomen, dan kan de oorzaak dieper liggen, bijvoorbeeld een falende harde schijf. Controleer in dat geval de schijfstatus (bijvoorbeeld met `chkdsk /f` via dezelfde opdrachtprompt) of overweeg een schone herinstallatie als je bestanden elders een back-up hebben. ## Veelgestelde vragen **Verlies ik mijn bestanden met deze methode?** Nee, `bootrec` herstelt alleen de opstartconfiguratie en raakt je persoonlijke bestanden niet aan. **Wat is het verschil met de "oneindige herstel-loop" die elders op de site staat?** Die situatie ([automatisch herstel dat blijft hangen](https://duken.nl/vpn/windows-oneindige-herstel-loop)) is een net andere fout waarbij Windows wél probeert te herstellen maar vastloopt. Foutcode 0xc000014c geeft juist een duidelijke stopmelding vóórdat er iets wordt geprobeerd, met een specifiekere en meestal snellere oplossing via `bootrec`. --- # Windows start niet op: foutmelding SrtTrail.txt oplossen Bron: https://duken.nl/vpn/windows-start-niet-op-srttrail Bijgewerkt: 2026-09-29 > Start via de herstelomgeving een opdrachtvenster (command prompt) en voer het commando chkdsk /f /r C: uit. Dit commando controleert je schijf op fouten en repareert ze waar mogelijk, wat in veel gevallen het opstartprobleem verhelpt. Start je computer niet meer op en probeert Windows zichzelf automatisch te herstellen zonder succes, met een foutmelding die verwijst naar een bestand als `C:\Windows\System32\Logfiles\Srt\SrtTrail.txt`? Dit wijst meestal op een probleem met het bestandssysteem van je schijf, vaak door een onverwachte uitschakeling of beginnende schijfproblemen. ## Oplossing: chkdsk via de herstelomgeving 1. Laat Windows de herstelomgeving openen (dit gebeurt vaak automatisch na een paar mislukte opstartpogingen, of kies handmatig voor **Geavanceerde opties**). 2. Ga naar **Problemen oplossen > Geavanceerde opties > Opdrachtprompt**. 3. Typ het commando: ``` chkdsk /f /r C: ``` 4. Bevestig en wacht het proces af. Dit kan, afhankelijk van de grootte en snelheid van je schijf, 20 minuten tot enkele uren duren. 5. Herstart de computer na afloop. Let op: als jouw Windows-installatie op een andere letter dan C staat (bijvoorbeeld D, wat in de herstelomgeving kan voorkomen), pas dan het commando aan naar de juiste letter. ## Als dit niet werkt Komt de foutmelding terug, of lukt het niet om bij de opdrachtprompt te komen? Dan kan er een dieperliggend hardwareprobleem zijn met je schijf. Maak in dat geval, als je nog ergens bij je bestanden kunt, zo snel mogelijk een back-up, en overweeg een schijfdiagnose met een tool zoals CrystalDiskInfo. ## Veelgestelde vragen ### Verlies ik bestanden door chkdsk uit te voeren? Chkdsk is bedoeld om fouten te repareren, niet om bestanden te verwijderen. Bij ernstige schijfschade is er een kleine kans op dataverlies, dus maak waar mogelijk eerst een back-up. ### Hoe lang duurt chkdsk /f /r? Dit hangt af van de grootte van de schijf en of het een SSD of traditionele harde schijf is. Reken op minimaal 20-30 minuten, bij grote of oudere schijven soms een paar uur. ### Gebeurt dit probleem alleen bij Windows 10? Nee, dezelfde foutmelding en oplossing komen ook voor bij Windows 11 en eerdere versies van Windows. --- # Windows-systeemherstel gebruiken (terugzetten naar een eerdere datum) Bron: https://duken.nl/vpn/windows-systeemherstel-gebruiken Bijgewerkt: 2026-09-29 > Zoek in het startmenu naar "een herstelpunt maken" en klik op Systeemherstel om je pc terug te zetten naar een eerder automatisch of handmatig aangemaakt herstelpunt. Dit beïnvloedt alleen systeeminstellingen en geïnstalleerde programma's, niet je persoonlijke documenten, foto's of andere bestanden. **Systeemherstel** zet Windows-systeembestanden, instellingen en geïnstalleerde programma's terug naar een eerder moment (een "herstelpunt"), zonder je persoonlijke bestanden zoals documenten en foto's te raken. Dit is handig als een update, driverinstallatie of programma iets heeft verstoord en je niet precies weet wat. ## Zo gebruik je Systeemherstel 1. Zoek in het startmenu naar **"een herstelpunt maken"** en open dit. 2. Klik op de knop **Systeemherstel**. 3. Windows toont een lijst met beschikbare herstelpunten, met datum en omschrijving (bijvoorbeeld "Geplande controle" of de naam van een recent geïnstalleerd programma). 4. Kies een herstelpunt van **vóór** het moment waarop het probleem ontstond. 5. Volg de instructies; je pc start opnieuw op en keert terug naar die eerdere staat. ## Belangrijk om te weten - **Je persoonlijke bestanden blijven staan.** Systeemherstel raakt alleen systeeminstellingen, drivers en geïnstalleerde programma's, niet je documenten, foto's of andere eigen bestanden. - **Recent geïnstalleerde programma's kunnen verdwijnen** als het herstelpunt van vóór die installatie is; je moet ze dan opnieuw installeren. - **Er moet wel een herstelpunt beschikbaar zijn.** Windows maakt deze meestal automatisch aan (bijvoorbeeld voor grote updates), maar als Systeemherstel is uitgeschakeld of er simpelweg geen recent punt is, kun je deze functie niet gebruiken. ## Kun je niet meer normaal opstarten? Start dan op vanaf een Windows-installatie-usb of herstelschijf en kies **Uw computer repareren > Problemen oplossen > Geavanceerde opties > Systeemherstel**. Dit werkt op dezelfde manier, ook als je Windows zelf niet meer normaal kunt starten. ## Veelgestelde vragen ### Is Systeemherstel standaard ingeschakeld? Op de meeste Windows-installaties wel, maar het kan uitgeschakeld zijn (bijvoorbeeld door schijfruimtebeperkingen). Controleer dit via **Systeemeigenschappen > Systeembeveiliging**. ### Kan ik zelf een herstelpunt aanmaken voordat ik iets riskants installeer? Ja, in hetzelfde scherm (**Systeemeigenschappen > Systeembeveiliging**) kun je met de knop **Maken** handmatig een herstelpunt aanmaken op een moment naar keuze. --- # Windows-update blijft hangen op 'Voorbereiden, schakel de computer niet uit' Bron: https://duken.nl/vpn/windows-update-blijft-hangen-voorbereiden Bijgewerkt: 2026-09-29 > Geef een update minstens 30 tot 60 minuten de tijd, vooral bij een grote functie-update. Staat de melding daarna nog steeds stil zonder enige voortgang, houd dan de aan/uit-knop een paar seconden ingedrukt om geforceerd opnieuw op te starten. Windows herstelt zich in bijna alle gevallen zelf bij de volgende opstart. Na een Windows-update krijg je soms het scherm **"Windows voorbereiden, schakel de computer niet uit"** te zien, dat lang blijft hangen zonder zichtbare voortgang. Dit gebeurt zowel op Windows 10 als Windows 11 en is vervelend, maar meestal onschuldig. ## Eerst: geef het tijd Grote functie-updates kunnen, afhankelijk van de snelheid van je computer, gemakkelijk 30 tot 60 minuten in beslag nemen. Een draaiend rondje zonder percentage betekent niet per se dat het systeem vastzit, vaak is het gewoon een trage fase van de installatie. ## Als het écht vastzit Geen enkele beweging meer, geen schijfactiviteit (te zien aan het lampje van je computer) en de melding staat al meer dan een uur muurvast? Dan kun je veilig ingrijpen: 1. Houd de **aan/uit-knop** van je computer 5 tot 10 seconden ingedrukt tot het systeem geforceerd uitschakelt. 2. Start de computer weer op. 3. In vrijwel alle gevallen herstelt Windows zichzelf en start het gewoon normaal op, soms met de update alsnog verder afgerond, soms met de update teruggedraaid zodat je het later opnieuw kunt proberen. ## Voorkomen dat het weer gebeurt - Zorg dat je computer tijdens een grote update op **stroom** aangesloten blijft (vooral bij een laptop). - Sluit programma's af voordat je een update start. - Wacht met handmatig zoeken naar updates tot je weet dat je voldoende tijd hebt om het proces af te maken. ## Veelgestelde vragen ### Kan ik data verliezen door geforceerd uit te schakelen tijdens een update? Het risico is klein, Windows is ontworpen om een onderbroken update te herstellen bij de volgende opstart. Zorg voor de zekerheid wel voor een actuele back-up van belangrijke bestanden voordat je een grote update start. ### Hoe lang moet ik minimaal wachten voordat ik ingrijp? Minimaal 30 tot 60 minuten voor een gewone update, en gerust een paar uur voor een grote jaarlijkse functie-update, zeker op een oudere harde schijf in plaats van een SSD. ### Gebeurt dit vaker op oudere computers? Ja, een computer met een traditionele harde schijf in plaats van een SSD heeft merkbaar meer tijd nodig om updates te verwerken. --- # Windows vraagt telkens opnieuw om je wifi-wachtwoord bij opstarten Bron: https://duken.nl/vpn/windows-vraagt-steeds-wifi-wachtwoord-opnieuw Bijgewerkt: 2026-09-29 > Vergeet het netwerk in je wifi-instellingen en verbind opnieuw, waarbij je zorgt dat "automatisch verbinden" aangevinkt staat. Blijft het probleem terugkomen, controleer dan of het netwerk als voorkeursnetwerk is ingesteld. Normaal onthoudt Windows een wifi-netwerk zodra je het wachtwoord één keer hebt ingevoerd. Moet je dit toch telkens opnieuw doen bij het opstarten, dan is er meestal iets mis met het opgeslagen netwerkprofiel. ## Stap 1: het netwerk opnieuw instellen 1. Ga naar **Instellingen > Netwerk en internet > Wifi > Bekende netwerken beheren**. 2. Zoek je netwerk in de lijst en kies **Vergeten**. 3. Verbind opnieuw met het netwerk en voer het wachtwoord in. 4. Zorg dat **Automatisch verbinden** aangevinkt staat wanneer daarom gevraagd wordt. ## Stap 2: controleer of het als voorkeursnetwerk staat ingesteld Heb je meerdere opgeslagen netwerken (bijvoorbeeld een oud netwerk van een vorige woning), dan kan Windows in de war raken over welk netwerk prioriteit heeft. Verwijder oude, niet meer gebruikte netwerken uit de lijst met bekende netwerken om verwarring te voorkomen. ## Stap 3: update je netwerkadapter-driver Een verouderde of instabiele driver voor je wifi-adapter kan er ook voor zorgen dat opgeslagen inloggegevens niet goed bewaard blijven. Werk de driver bij via **Apparaatbeheer > Netwerkadapters > (jouw wifi-adapter) > rechtermuisknop > Driver bijwerken**. ## Veelgestelde vragen ### Ik heb het netwerk al meerdere keren opnieuw ingesteld, maar het probleem blijft terugkomen Controleer of er geen instelling in je router is die apparaten regelmatig dwingt opnieuw te verbinden (zoals een korte lease-tijd of een geplande herstart van de router). ### Werkt dit ook bij een bedrijfsnetwerk? Bij zakelijke netwerken met extra beveiligingslagen (zoals 802.1X) kan het probleem een andere oorzaak hebben; neem in dat geval contact op met de IT-afdeling. ### Kan een verouderde Windows-versie dit veroorzaken? Ja, een verouderde Windows-installatie kan bugs bevatten die later zijn opgelost. Controleer of er Windows-updates beschikbaar zijn. --- # Windows start op met een zwart scherm en alleen een muisaanwijzer Bron: https://duken.nl/vpn/windows-zwart-scherm-met-muisaanwijzer Bijgewerkt: 2026-09-29 > Druk op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Kies Bestand > Nieuwe taak en typ explorer.exe om je bureaublad te herstarten. Werkt dit niet, probeer dan een systeemherstel naar een eerder werkend punt. Je computer start op, het inlogscherm werkt nog, maar daarna zie je alleen een zwart scherm met een bewegende muisaanwijzer en verder gebeurt er niets. Dit betekent meestal dat Windows Verkenner (explorer.exe), het onderdeel dat je bureaublad en taakbalk tekent, niet goed is opgestart. ## Snelle fix: Verkenner herstarten 1. Druk op **Ctrl + Shift + Esc** om Taakbeheer direct te openen (dit werkt vaak ook bij een zwart scherm). 2. Klik op **Bestand > Nieuwe taak uitvoeren**. 3. Typ `explorer.exe` en druk op Enter. 4. Je bureaublad en taakbalk zouden nu weer moeten verschijnen. ## Als Taakbeheer niet opent Probeer eerst **Ctrl + Alt + Delete**. Verschijnt er niets, wacht dan nog een minuut: soms is Windows nog bezig met opstarten van achtergronddiensten. Werkt na een paar minuten nog steeds niets, forceer dan een herstart met de aan/uit-knop. ## Als het probleem blijft terugkomen 1. Start op in de **Veilige modus** (via de herstelomgeving of door tijdens het opstarten Shift ingedrukt te houden bij het herstarten). 2. Voer een **systeemherstel** uit naar een moment waarop je computer nog wel goed werkte, via **Configuratiescherm > Systeemherstel** of **rstrui.exe** in het Uitvoeren-venster. 3. Blijft het probleem bestaan, controleer dan of er recent een grafische driver-update is geïnstalleerd die mogelijk conflicteert; een driver terugzetten kan dit soms oplossen. ## Veelgestelde vragen ### Waarom gebeurt dit specifiek na een update? Een update kan soms de opstartvolgorde van Windows-onderdelen verstoren, waardoor Verkenner niet automatisch start. Een systeemherstel naar voor de update lost dit vaak op. ### Verlies ik bestanden met een systeemherstel? Nee, systeemherstel raakt alleen systeeminstellingen en geïnstalleerde programma's aan, niet je persoonlijke bestanden zoals documenten en foto's. ### Gebeurt dit probleem ook op Windows 11? Ja, hetzelfde zwarte-scherm-probleem en dezelfde oplossing (Verkenner herstarten via Taakbeheer) gelden ook voor Windows 11. --- # WMV-bestand speelt niet af: oplossingen Bron: https://duken.nl/vpn/wmv-bestand-speelt-niet-af Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer VLC media player, die heeft alle benodigde codecs ingebouwd en speelt vrijwel elk WMV-bestand direct af zonder aparte installatie. Blijft het probleem bestaan, dan is het bestand waarschijnlijk onvolledig of beschadigd geraakt tijdens het downloaden of kopiëren. Speelt een `.wmv`-bestand niet af in Windows Media Player, dan is dat meestal geen probleem met het bestand zelf, maar met de speler die de juiste **codec** (de decoder voor het specifieke compressieformaat) mist. ## Stap 1: probeer VLC media player De snelste oplossing is meestal om een andere speler te gebruiken: 1. Download en installeer **VLC media player** (gratis, [videolan.org](http://www.videolan.org/vlc/)). 2. Open het WMV-bestand met VLC. VLC heeft alle gangbare codecs standaard ingebouwd en heeft dus geen losse installatie van extra codecpakketten nodig. Speelt het bestand hierin wél af, dan wist je dat het probleem bij de codec-ondersteuning van de andere speler lag. ## Stap 2: controleer of het bestand compleet is Blijft ook VLC weigeren, controleer dan: - **Bestandsgrootte**: is deze vergelijkbaar met wat je zou verwachten voor de lengte/kwaliteit van de video? Een veel kleiner bestand dan verwacht wijst op een onvolledige download. - **Volledig gedownload**: als het bestand via een download-manager binnenkwam, controleer of de download daadwerkelijk als voltooid staat gemarkeerd. - **Kopieerfout**: is het bestand ergens tussentijds gekopieerd of overgezet? Een onderbroken kopieeractie kan een bestand beschadigen zonder dat dit direct zichtbaar is. ## Stap 3: probeer een reparatietool Voor deels beschadigde videobestanden bestaan gespecialiseerde reparatieprogramma's die de bruikbare delen van het bestand proberen te herstellen. Dit werkt niet altijd, maar is een laatste optie voordat je het bestand als verloren beschouwt. ## Veelgestelde vragen ### Windows Media Player geeft een foutcode, wat betekent die? Foutcodes in Windows Media Player verwijzen meestal naar een ontbrekende codec (oplosbaar met VLC, zoals hierboven) of naar DRM-beveiliging op het bestand, wat een heel andere en minder makkelijk op te lossen oorzaak is. ### Werkt het bestand wel op een andere pc? Als dat zo is, ligt het probleem aan jouw installatie (ontbrekende codec of verouderde speler) en niet aan het bestand zelf. Installeer in dat geval VLC zoals hierboven beschreven. --- # Wat is x264 (H.264) en waarom staat het in een bestandsnaam? Bron: https://duken.nl/vpn/x264-videobestand-uitgelegd Bijgewerkt: 2026-09-29 > x264 verwijst naar de H.264-videocodec, een compressiemethode die veelgebruikt wordt voor HD-video's, meestal in een MKV-bestand. Je hebt er geen speciale speler voor nodig; vrijwel elke moderne mediaspeler ondersteunt het gewoon. Kom je in een bestandsnaam de term **x264** tegen, dan verwijst dit naar de **H.264-videocodec** (ook wel AVC genoemd), een veelgebruikte compressiemethode voor video. Het geeft dus niets aan over de container (het bestandsformaat zelf), maar over hoe de beeldinformatie erin gecomprimeerd is. ## x264 versus andere termen - **DivX/Xvid**: oudere codec, meestal in een `.avi`-bestand - **x264 (H.264)**: modernere, efficiëntere codec, meestal in een `.mkv`-bestand, soms ook `.mp4` - **x265 (HEVC)**: de opvolger van x264, comprimeert nog efficiënter (kleinere bestanden bij gelijke kwaliteit), maar heeft iets meer rekenkracht nodig om af te spelen Een x264-bestand betekent in de praktijk meestal een goede HD-kwaliteit video in een efficiënt formaat. ## Heb ik een speciale speler nodig? Nee. Populaire gratis mediaspelers zoals [VLC](https://www.videolan.org) en [MPC-HC](https://mpc-hc.org) ondersteunen x264/H.264 zonder extra installatie. Het uitpakken (indien het bestand in delen of gecomprimeerd is aangeleverd) werkt op precies dezelfde manier als bij elk ander videobestand. ## Veelgestelde vragen ### Is x264 beter dan DivX? Over het algemeen wel: x264 comprimeert efficiënter, waardoor je bij eenzelfde bestandsgrootte een betere beeldkwaliteit krijgt, of bij dezelfde kwaliteit een kleiner bestand. ### Kan ik een x264-bestand op mijn tv afspelen? De meeste moderne smart-tv's en mediaspelers ondersteunen H.264 probleemloos. Twijfel je, check dan de ondersteunde formaten in de specificaties van je apparaat. ### Wat is het verschil met x265? x265 (HEVC) is de opvolger en comprimeert nog efficiënter, maar vraagt meer rekenkracht om af te spelen. Oudere apparaten ondersteunen soms alleen x264. --- # Audio van een YouTube-video downloaden als MP3 Bron: https://duken.nl/vpn/youtube-audio-downloaden-als-mp3 Bijgewerkt: 2026-09-29 > Gebruik een online audio-extractor waar je de YouTube-link invoert en een MP3 terugkrijgt, of neem in de browser eerst de video op en converteer die daarna naar audio. ## Hoe werkt het? Er zijn diverse online tools waarmee je alleen het geluid van een YouTube-video kunt downloaden als MP3-bestand. Je plakt de link van de video in het invoerveld van de tool, kiest MP3 als uitvoerformaat, en de tool extraheert en converteert de audio automatisch. ## Waar let je op bij zo'n tool? - Kies een dienst zonder opdringerige installaties of pop-ups. Sommige minder betrouwbare sites proberen bij het downloaden ongewenste software mee te installeren. - Werkt een specifieke site niet (bijvoorbeeld omdat een codec niet ondersteund wordt), probeer dan een alternatieve converter — niet elke tool ondersteunt elke video even goed. ## Let op: auteursrecht Deze techniek is puur technisch gezien hetzelfde als andere audioconversies op deze site, maar houd er rekening mee dat het downloaden van muziek waarop auteursrecht rust zonder toestemming van de rechthebbende in Nederland en België niet is toegestaan, ook al is de video vrij te bekijken op YouTube. Gebruik dit dus vooral voor eigen content, Creative Commons-muziek, podcasts, of ander materiaal waarvoor je toestemming hebt. ## Veelgestelde vragen **Waarom is de kwaliteit van mijn MP3 soms lager dan verwacht?** YouTube comprimeert audio al bij het uploaden, dus de MP3 kan nooit beter zijn dan het origineel op de video. Kies bij het downloaden de hoogste beschikbare bitrate voor het beste resultaat. **Kan ik ook alleen een fragment van een video als MP3 downloaden?** Sommige tools bieden een optie om een start- en eindtijd op te geven. Ontbreekt die optie, download dan het volledige nummer en knip je het fragment achteraf bij met een audio-editor zoals Audacity. --- # YouTube-advertenties blokkeren op je smart-tv met een VPN Bron: https://duken.nl/vpn/youtube-reclame-blokkeren-smart-tv-vpn Bijgewerkt: 2026-09-29 > Installeer een VPN-app met een ingebouwde advertentieblokkeerfunctie, zoals de MACE-functie van PIA, rechtstreeks op je smart-tv, of route het tv-verkeer via een router waarop de VPN draait. ## Waarom werkt een gewone adblocker niet op een smart-tv? Adblockers zoals je in Chrome of Firefox gebruikt, zijn browserextensies. De meeste smart-tv's draaien echter geen volwaardige browser waarin je zulke extensies kunt installeren, waardoor de gebruikelijke aanpak simpelweg niet beschikbaar is. ## Optie 1: een VPN met ingebouwde adblocker Sommige VPN-diensten bieden een ingebouwde advertentie- en trackerblokkering, zoals de **MACE**-functie van PIA. Deze blokkeert advertentie- en trackingdomeinen al op netwerkniveau, dus vóórdat ze zelfs maar bij de YouTube-app aankomen, ongeacht of die app zelf een adblocker ondersteunt. Werkt jouw smart-tv-merk niet met een losse VPN-app (bijvoorbeeld omdat de Play Store op je tv geen VPN-apps toestaat), dan kun je de APK vaak los downloaden van de website van de VPN-aanbieder en handmatig installeren. ## Optie 2: VPN instellen op je router Ondersteunt je tv geen VPN-apps en ook geen los geïnstalleerde APK's, dan kun je de VPN in plaats daarvan op je **router** instellen. Al het verkeer van elk apparaat in huis, inclusief je smart-tv, loopt dan automatisch via de VPN-verbinding met adblocker. Zie ons artikel over [VPN instellen op een router](https://duken.nl/vpn/vpn-op-router-opnsense-openwrt) voor de stappen. ## Alternatief zonder VPN Heb je liever geen VPN, dan is een betaald abonnement zoals YouTube Premium de directe, officiële manier om reclame op YouTube kwijt te raken, inclusief op je smart-tv. Bekijk ook de volledige [installatiehandleiding voor Smart-tv en streaming](https://duken.nl/vpn/handleidingen/smart-tv) voor meer stappen en tips. ## Veelgestelde vragen **Blokkeert een VPN-adblocker ook advertenties in andere apps op mijn tv?** Ja, omdat de blokkering op netwerkniveau werkt (via DNS/domeinfiltering), geldt dit voor alle apps die via die verbinding verkeer sturen, niet alleen YouTube. **Heeft een VPN invloed op de streamingkwaliteit?** Een VPN voegt een klein beetje overhead toe. Kies bij voorkeur een server dicht bij huis voor de beste snelheid. --- # Een YouTube-video insluiten (embedden) op je eigen website Bron: https://duken.nl/vpn/youtube-video-embedden-op-website Bijgewerkt: 2026-09-29 > Klik onder de video op YouTube op "Delen" en vervolgens op "Insluiten" (Embed). Kopieer de getoonde HTML-code en plak deze op de plek in de broncode van je website waar de video moet verschijnen. Een YouTube-video insluiten op je eigen site betekent dat de video daar rechtstreeks afspeelt, met een ingebouwde videospeler, in plaats van dat bezoekers moeten doorklikken naar YouTube zelf. YouTube biedt hier standaard een functie voor. ## Zo krijg je de embed-code 1. Ga naar de video op YouTube. 2. Klik onder de video op **Delen**. 3. Kies in het menu voor **Insluiten** (Embed). 4. YouTube toont nu een stukje HTML-code, meestal een `