Door corona wordt er flink minder contant geld gebruikt. De helft van de bijna 40.000 deelnemers aan het onderzoek van Radar geeft aan dat zij nu minder vaak cash betalen. Dat is niet altijd op eigen initiatief: het gebruik van contant geld wordt op verschillende manieren ontmoedigd. Door het niet te accepteren, maar ook doordat er extra kosten aan worden verbonden. Zo moet je bij sommige banken betalen om je geld op te nemen: 'Schandalig', vindt een meerderheid. En moet je straks in de winkel bijbetalen als je contant afrekent? Radar ondervraagt niet alleen consumenten, maar ook 1700 ondernemers hierover.
De helft van de respondenten zegt door corona minder vaak met contant geld te betalen. Daarvan geeft 52 procent aan zelf liever met pin te betalen dan contant, vanwege corona. Bij 50 procent komt het (ook) doordat winkels en ondernemers contant geld weren of weigeren, en bij een kwart speelt mee dat ze meer online kopen vanwege corona, en dus ook digitaal afrekenen. Via een poll van Radar mei vorig jaar gaven veel mensen aan dat zij vrezen dat contant geld blijvend verdwijnt.
De andere helft van de respondenten betaalt nog even vaak als voorheen met contanten (70%) of juist even weinig (30%); zij betaalden al nagenoeg niets meer met contant geld.
Contant geld: in ieder geval als back-up
Een grote meerderheid (82%) zegt meestal of altijd contanten op zak te hebben. Slechts 1 op de 10 heeft dat meestal niet en 8 procent (bijna) nooit. Onder de 35-minners heeft 13 procent (bijna) nooit cash bij zich. 94 procent van alle respondenten geeft aan dat zij contant geld belangrijk vinden. Bij een kwart gaat het alleen om de back-up functie, wanneer er bijvoorbeeld een storing is. Zo stonden er twee jaar geleden nog lange rijen voor de pinautomaten vanwege een pinstoring bij Albert Heijn. 6 procent geeft niets om contant geld, ook niet als back-up – onder de jongeren is dit 9 procent.
Betalen voor geld opnemen
ABN AMRO heeft dit jaar aangekondigd geld in rekening te brengen wanneer je per jaar meer dan 12.000 euro (bij een studentenrekening 6.000 euro) opneemt. Daar oordeelt 91 procent negatief over: 'Schandalig', noemt ruim 3 op de 4 dat, 1 op de 8 vindt het vervelend. 5 procent heeft er geen mening over, en slechts een klein groepje is er positief over: 3 procent vindt het logisch, en 1 procent vindt het een goede stap vooruit.
Ook de Rabobank gaat geld in rekening brengen voor geld opnemen bij niet-bancaire automaten. Dat zijn automaten die niet aan een bank toebehoren, vaak te vinden op toeristische plekken. De automaten die wel bancair (en voor Rabo-klanten straks nog gratis) zijn, zijn de automaten van de bank zelf en de gele automaten van Geldmaat. Ook over deze stap van de Rabobank oordeelt 91 procent negatief. 5 procent noemt het logisch, en 4 procent maakt het niet uit, en welgeteld 0 procent ziet hier een goede stap vooruit in.
De gebruiker betaalt?
Hoe logisch is het dat banken extra kosten berekenen voor het opnemen van contant geld, en het gebruik daarvan ontmoedigen? Banken geven zelf als reden dat contant geld 'onveiliger is' en meer werk vergt van de bank om criminele activiteiten zoals witwassen tegen te gaan. Moeten gebruikers meer betalen voor contant geld als het gebruik ervan extra kosten met zich meebrengt voor de bank? Wederom is 91 procent hiertegen en 5 procent voor. 4 procent heeft geen mening.
Mocht het zover komen dat contant geld opnemen altíjd extra gaat kosten, ongeacht hoe vaak en veel het is, dan is 98 procent hiertegen. De overige 2 procent vindt dit logisch of maakt het niet uit (beide 1%). Dat we die kant op gaan, dat verwachten de meesten wel. 53 procent denkt binnen 5 jaar, 1 op de 3 denkt dat het langer zal duren. Slechts 14 procent verwacht geen kosten voor geldopnames.
Bijbetalen voor contant afrekenen?
Dat winkels, dienstverleners en horecagelegenheden ervoor kiezen om contant geld te weren, dat vindt 63 procent zo vervelend dat ze vinden dat de overheid dit moet verbieden. Het ís overigens niet verboden: een bedrijf mag dit zelf beslissen. De overige 37 procent vindt het onhandig, maar wel begrijpelijk (18%), prima (12%) of maakt het niet uit (7%).
Voorheen moest je in winkels soms een klein bedrag extra betalen als je wilde pinnen. Sinds 2019 mogen voor kaartbetalingen geen extra kosten meer worden gerekend. Een winkelier mag juist wel extra kosten rekenen als je contant wil betalen. Slechts 3 procent van de ondervraagden vindt dat redelijk, nog eens 11 procent heeft er alleen begrip voor als de ondernemer eigenlijk alleen pinbetalingen accepteert en het dus een uitzondering is. De overgrote meerderheid (86%) vindt het in geen enkel geval redelijk, dit geldt ook in de categorie respondenten tot en met 35 jaar.
Verwachten mensen dat ze binnenkort bij iedere contante betaling bij een winkel, dienstverlener of horecagelegenheid extra kosten moeten betalen? De meningen zijn sterk verdeeld: 30 procent denkt dat het binnen 5 jaar zo zal zijn, 35 procent denkt dat het er wel van zal komen, maar dat het langer duurt. Nog eens 35 procent verwacht niet dat het zover zal komen. Opvallend genoeg denken juist de jongere deelnemers vaker dat bijbetalen voor contant afrekenen er niet van zal komen (43%).
Twee jaar geleden vroegen we jullie al eens: mogen pinbetalingen wat jullie betreft worden afgerond op 5 cent, net als bij contante betalingen gebeurt? Destijds waren bijna alle 6.000 pollrespondenten daartegen: 'Onzin', zei 96 procent toen. Slechts 3 procent zou het prima vinden, 2 procent gaf aan dat het ze niet uitmaakt. In het recente onderzoek wordt er milder over geoordeeld. Nog steeds is de grote meerderheid (84%) tegen, maar 12 procent zou het prima vinden. 5 procent maakt het niet uit.
Ondernemers: contant is geen probleem
Onder de respondenten bevinden zich ook 1720 ondernemers met een fysiek bezoekadres waar mensen betalingen kunnen doen. Voor de meesten (73%) is contant geld geen probleem. Nog eens 13 procent zegt juist uitsluitend contant geld te accepteren. 1 op de 10 accepteert wel contanten, maar ziet liever mensen pinnen. 3 procent accepteert alleen contanten als het écht niet anders kan. Slechts bij 1 procent kun je echt niet terecht met contant geld.
Ook voor ondernemers zijn er kosten verbonden aan het storten van contant geld. Zo rekent Rabobank 4,50 euro per storting plus 0,06 euro per biljet, of, wanneer de ondernemer gebruikmaakt van een sealbag, 5,50 euro per storting plus 0,052 euro per biljet. Ruim een derde van de ondernemers zegt dat hogere tarieven waarschijnlijk (19%) of zeker weten (15%) gevolgen zullen hebben op hun bereidheid om contant geld te accepteren. 31 procent denkt niet dat het invloed zal hebben, nog eens 30 procent is er zeker van dat het ze niet zal tegenhouden om contanten te accepteren.
Kosten doorberekenen aan klanten
Ook geven de meeste ondernemers aan dat zij waarschijnlijk (39%) of zelfs zeker weten (32%) geen kosten zullen rekenen voor betalingen met contant geld, als de kosten voor het gebruik hiervan stijgen. 22 procent zal waarschijnlijk (17%) of zeker weten (5%) wel kosten rekenen voor contante betalingen. 1 procent (15 ondernemers) geeft aan dit nu al te doen.
1 op 10 betaalt nooit contant
Hoe zit het eigenlijk met de betaalvoorkeuren, wordt contant geld nog wel gebruikt? Pinnen is de populairste betaalmethode onder de ondervraagden: 43 procent gebruikt bijna altijd de pinpas, nog eens 39 procent doet dat regelmatig. Slechts 2 procent zegt nooit te pinnen. Contant geld komt op de tweede plek: 16 procent betaalt bijna altijd contant, 35 procent regelmatig. 8 procent betaalt nooit contant. Wanneer we kijken naar respondenten tot 35 jaar, wijken de cijfers maar een paar procentpunten af.
Op de derde plek, met grote afstand, staat contactloos betalen met je smartphone of tablet: 14 procent doet dat regelmatig. Jongeren tot en met 35 jaar gebruiken de smartphone vaker als betaalmiddel: 21 procent doet dit regelmatig of zelfs (bijna) altijd. De creditcard is voor slechts 1 procent de meest gebruikte betaalmethode, nog eens 6 procent maakt er regelmatig gebruik van. Onder de jongere respondenten is de creditcard nog iets minder populair.
Het minst populair is contactloos betalen met wearables, zoals een smartwatch: 96 procent van alle respondenten maakt hier nooit gebruik van (net als 93% van de jongeren), 85 procent gebruikt nooit een QR-code, die je kunt scannen om te betalen, al is deze groep groeiende: je komt de QR-code op steeds meer plekken tegen, bijvoorbeeld in de horeca waar op het moment een groot personeelstekort is.
In de uitzending van Radar meer over de hoge kosten voor het gebruik van contant geld:
Bekijk de uitzending: Gaat contant geld verdwijnen?
De vragenlijst over contant geld en andere betaalmogelijkheden is tussen 1 juli en 17 augustus 2021 ingevuld door 39.147 mensen. De grootste groep is lid van het Radar Testpanel, een groep mensen die qua verspreiding over het land, gender en opleidingsniveau overeenkomt met de Nederlandse bevolking. 2549 deelnemers aan dit onderzoek vallen in de leeftijdscategorie 16-35 jaar, van deze groep zijn de antwoorden ook los geanalyseerd. Onder de respondenten bevinden zich 1720 ondernemers met een fysieke locatie waar mensen betalingen kunnen doen, zij kregen een extra set vragen voorgelegd.
Door Vampire Inspector
Aanbevolen reactie
Doe je mee?
Je kunt nu een bericht plaatsen en je later registeren. Als je al een account hebt, kun je je hier aanmelden.